Gần 900 tỷ đồng biến mất theo chủ mỏ đào: 'Kịch bản' dựng sẵn!

Với những dấu hiệu lừa đảo ngay từ đầu nên hình thức cũng như hợp đồng ký giữa nhà đầu tư và Hợp tác xã Bầu trời công nghệ (Sky mining) có những điểm bất lợi cho nhà đầu tư, để khi xảy ra chuyện thì nhà đầu tư xem như mất trắng.

Bỏ tiền tỷ, nhận sắt vụn

Theo hợp đồng ông Nguyễn (quận 7, TP.HCM) cung cấp cho chúng tôi, đây là “Hợp đồng đầu tư và ký gửi máy tính” giữa ông và Sky mining do ông Lê Minh Tâm, Chủ nhiệm hợp tác xã, đại diện ký. Nội dung hợp đồng thể hiện, ông Nguyễn mua máy đào và ký gửi cho Sky mining “toàn quyền quyết định việc khai thác các đồng coin và kinh doanh đối với máy vi tính mà khách hàng đầu tư”, đồng thời chịu rủi ro xảy ra bởi các sự cố ngoài ý muốn như bão, lũ lụt, động đất, chiến tranh, thị trường coin sụp đổ, nếu có tranh chấp hai bên ra tòa dân sự giải quyết...

Chuyên gia tài chính Huỳnh Trung Minh nhận định ngay cái tên hợp đồng cũng đã có vấn đề: “Hợp đồng đầu tư và ký gửi máy tính”, có nghĩa các nhà đầu tư (NĐT) tham gia tự nguyện mua máy đào tiền ảo và ký gửi máy cho Sky mining để thực hiện đào. Giao máy rồi thì căn cứ theo điều khoản: “Nếu trong vòng 7 ngày, bên A (tức Sky mining) không chi trả vốn và lợi nhuận theo cam kết mà không có lý do chính đáng, bên B (tức NĐT) có quyền rút vốn bằng hình thức nhận 1 máy vi tính còn hoạt động tốt hoặc nhận tiền mặt theo thỏa thuận”. Ông Huỳnh Trung Minh cho rằng: “Trong tình cảnh hiện nay, ông Tâm tuyên bố phá sản thì NĐT chỉ có thể nhận lại máy đào như cục sắt vụn chứ rất khó đòi được tiền”.

Một NĐT tên Thắng (TP. HCM) trước đây tham quan xưởng 20 máy của Sky mining tại TP.HCM đã quyết định không đầu tư vì “đa số máy đào thuộc dòng Antminer S3+, Antminer D3 khá lỗi thời và hiệu suất đào không cao”.

Theo anh Thắng, mỗi máy có giá chưa đến 10 triệu đồng nhưng NĐT vào Sky mining phải bỏ ra 5.000 USD (tương ứng 125 triệu đồng, tính theo tỷ giá Sky mining đưa ra 25.000 đồng/USD) thì Sky mining đã lời cả 100 triệu đồng tiền máy. “Mỗi máy đào được bitcoin trị giá khoảng 5 USD/ngày thì làm sao có đủ lãi để trả 200 - 300% như những người kêu gọi mời chào tham gia. Ngoài lãi cao, Sky mining còn chi hoa hồng theo mô hình đa cấp nên thực chất không phải một mỏ đào tiền ảo”, anh Thắng phân tích.

Sáng 28/7, một NĐT tên Thanh tham gia mua gói Sky mining, đặt nghi vấn: “Ông Tâm đa số mua lại dòng máy S9 cũ của những người đầu tư bên ngoài không thành công bán với giá “bèo”. Tôi cũng không biết ông Tâm có mua đủ 7.000 máy như công bố hay không, hay 1 máy bán cho nhiều người”. Đáng lưu ý, ông Thanh cho biết trong khi có tin đồn ngày 27/7 ông Tâm bỏ trốn qua Mỹ nhưng ông vẫn gặp ông này ở quán cà phê cùng ngày. “Chỉ mong ông Tâm còn bao nhiêu tiền trả lại tiền gốc mà chúng tôi đầu tư chứ chẳng ham lãi”, ông Thanh nói.

Thanh Niên từng cảnh báo về hệ thống Sky mining

Dấu hiệu lừa đảo

Chuyên gia đầu tư Phan Dũng Khánh nhận định: Thay vì huy động vốn trực tiếp vi phạm luật và khó thu hút được khách hàng, Sky mining đã chuyển sang hình thức mua máy đào tiền ảo, có tài sản đảm bảo là máy đào để nhiều người yên tâm. Nhưng không ai biết được chủ mỏ đào sau khi nhận tiền có mua máy hay không? Hoặc họ chỉ mua tượng trưng một vài máy giá rẻ để ngụy trang cho có. Còn tiền nhận được thì để trong tài khoản và trả lãi dần cho khách hàng theo kiểu “lấy mỡ nó rán nó”. “NĐT đưa một cục tiền 5.000 USD và sau đó nhận lại hàng tuần, hàng tháng vài trăm USD cho đến khi hoàn đủ vốn ban đầu. Nhưng thực tế hầu như những người tham gia các dự án huy động vốn lừa đảo đều chưa nhận đủ số tiền mình bỏ ra thì người cầm tiền đã bỏ trốn”, ông Khánh phân tích.

Cũng theo ông Khánh, giới đầu tư trên thế giới đã đúc kết rằng, tất cả hình thức đầu tư cam kết mức lãi vượt quá 3 lần lãi suất gửi tiết kiệm ngân hàng hầu hết là mang tính lừa đảo. “Khi nhà đầu tư được chào mời dự án nào với cam kết lãi suất cao gấp hơn 3 lần lãi ngân hàng trở lên thì nên kiềm chế lòng tham và bắt đầu tự kiểm tra kỹ về giấy phép hoạt động, tính thanh khoản… Bởi đa số các công ty này chỉ trả bằng sản phẩm khó thanh khoản hoặc NĐT phải giữ thời gian lâu mới chuyển đổi được sang tiền mặt. Đó là rủi ro rất lớn trong hoạt động đầu tư trá hình bên cạnh khả năng mất sạch tiền vì chủ công ty huy động vốn bỏ trốn, tuyên bố phá sản…”, ông Khánh nói.

Luật sư Nguyễn Kiều Hưng, Hãng luật Giải phóng (TP.HCM), cũng cho rằng vụ mỏ đào tiền ảo Sky mining mang dấu hiệu lừa đảo. Do đó, các NĐT nên nhanh chóng tố cáo với cơ quan công an hơn là khởi kiện dân sự. NĐT cung cấp các chứng từ để chứng minh đã nộp tiền vào công ty hoặc chứng minh công ty đó sử dụng tiền của mình không đúng mục đích như hứa hẹn ban đầu; thậm chí sử dụng vào mục đích bất hợp pháp. Thông thường với các hoạt động này, số tiền mà nhà đầu tư góp vào đã được chia cho nhiều người với mức lãi cao hoặc cá nhân, doanh nghiệp tiêu xài hay bỏ túi riêng nên sẽ không còn lại bao nhiêu. Vì vậy khả năng lấy lại vốn là cực kỳ hiếm. “Đối với những vụ tương tự, nên nhanh chóng khởi tố hình sự. Bởi nếu không các đối tượng lại tiếp tục thực hiện các hành vi tương tự, có thể đóng công ty này và lập công ty khác để tiếp tục lấy tiền khách hàng và hậu quả cuối cùng là người dân thiệt thòi. Phải xử lý thật nghiêm khi phát hiện để ngăn chặn tình trạng lừa đảo liên quan tiền ảo đang có chiều hướng gia tăng”, luật sư Hưng kiến nghị.

Ông Nguyễn Hoàng Minh, Phó giám đốc Ngân hàng Nhà nước chi nhánh TP. HCM, nhấn mạnh hoạt động đào tiền ảo như Sky mining, hay nói đúng hơn là những gì liên quan đến tiền ảo hiện nay, pháp luật không công nhận. Từ nhiều năm nay, Ngân hàng Nhà nước liên tục cảnh báo người dân không tham gia vào các hoạt động liên quan tiền ảo bởi nó chứa đựng nhiều rủi ro như không được pháp luật bảo vệ, mất tiền, lỗ nặng… “Các hành vi phát hành, cung ứng, sử dụng các phương tiện thanh toán không hợp pháp bitcoin hay các đồng tiền khác sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính mức từ 150 - 200 triệu đồng; ngoài ra còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự”, ông Minh cảnh báo