Hơn 12.000 vụ vi phạm môi trường, bị xử phạt 383 tỷ đồng

Ngày 07/7/2022, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 45/2022/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường, có hiệu lực từ ngày 25/8/2022. Nghị định xây dựng trên cơ sở căn cứ pháp lý là Luật Bảo vệ môi trường năm 2020, Luật Thanh tra năm 2010, Luật Xử lý vi phạm hành chính năm 2012 sửa đổi, bổ sung năm 2020 và các Nghị định hướng dẫn Luật Bảo vệ môi trường năm 2020.

Theo báo cáo tổng kết thi hành Nghị định số 45/2022/NĐ-CP của Bộ Tài Nguyên và Môi trường (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường), kể từ khi Nghị định này có hiệu lực thi hành đến tháng 10/2024, các cơ quan, người có thẩm quyền đã xử phạt 12.045 vụ việc vi phạm hành chính, với tổng số tiền phạt là 383,5 tỷ đồng, trong đó Bộ Tài nguyên và Môi trường xử phạt là 83,5 tỷ đồng; Bộ, ngành khác xử phạt là 754,5 triệu đồng, địa phương xử phạt là 302,2 tỷ đồng.

Đối với Bộ Tài nguyên và Môi trường, chức danh có thẩm quyền xử phạt của Bộ Tài nguyên và Môi trường đã ban hành 289 quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường với tổng số tiền phạt 83,5 tỷ đồng, số tiền phạt đã được nộp 66,1 tỷ đồng, chưa nộp 17,4 tỷ đồng.

Từ tháng 07/2022 đến tháng 10/2024, một số Bộ cũng cho biết đã tiến hành thanh tra, kiểm tra và xử phạt vi phạm hành chính theo Nghị định số 45/2022/NĐ-CP với tổng số tiền là 754,5 triệu đồng.

Trong đó, Bộ Quốc phòng cho biết kể từ khi Nghị định số 45/2022/NĐ-CP có hiệu lực thi hành đến 31/10/2024, lực lượng có thẩm quyền thuộc Bộ đã phát hiện, bắt giữ và xử lý 36 vụ vi phạm với tổng số tiền phạt là 754,5 triệu đồng các tổ chức, cá nhân vi phạm đã chấp hành xong quyết định xử phạt. Các hành vi vi phạm chủ yếu là hành vi đưa chất thải nguy hại, chất thải rắn thông thường vào lãnh thổ Việt Nam trái pháp luật; tiếp nhận chất thải nguy hại, chất thải rắn thông thường khi không có chức năng, biện pháp xử lý chất thải không theo quy định; thải bỏ chất thải nhựa sinh hoạt vào biển...

Bộ Tài chính cũng cho biết đã phát hiện 02 vụ việc vi phạm hành chính liên quan đến bảo vệ môi trường, Bộ đã chuyển Ủy ban nhân dân tỉnh (TP. Hải Phòng và tỉnh Bình Dương) để xử phạt theo thẩm quyền với số tiền phạt 930 triệu đồng, hành vi vi phạm liên quan đến hoạt động xuất, nhập khẩu phế liệu không đúng chủng loại trong giấy phép môi trường.

Ngoài ra, theo báo cáo của 40/63 địa phương, từ khi Nghị định số 45/2022/NĐ-CP có hiệu lực đến tháng 10/2024, số vụ vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường là 11.720 vụ, tổng số tiền xử phạt là 302,2 tỷ đồng, trong đó đã nộp: 268,1 tỷ đồng, số vụ việc đình chỉ hoạt động có thời hạn là 205 trường hợp, 18 trường hợp áp dụng hình phạt bổ sung tước quyền sử dụng giấy phép và 14.899 trường hợp áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả.

Qua kết quả báo cáo của địa phương, các vi phạm hành chính tập trung vào các nhóm hành vi gồm: nhóm hành vi vi phạm về hồ sơ, thủ tục hành chính: không lập báo cáo, báo cáo không đúng hoặc không gửi báo cáo công bảo vệ môi trường; không có quyết định phê duyệt kết quả thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường đã triển khai dự án; không có giấy phép môi trường;

Cùng với đó là nhóm hành vi vi phạm về xả nước thải, khí thải: vượt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia cho phép ra ngoài môi trường, gây ô nhiễm môi trường; nhóm hành vi vi phạm về quản lý chất thải rắn, chất thải nguy hại: kê khai chứng từ chất thải nguy hại không đúng quy định; không bố trí khu vực lữu giữ chất thải nguy hại hoặc bố trí không đáp ứng không đáp ứng yêu cầu kỹ thuật; khu vực lưu giữ chất thải rắn công nghiệp thông thường không đáp ứng yêu cầu kỹ thuật; đổ chất thải rắn ra môi trường...

Cùng với đó, các nhóm hành vi vi phạm khác về tự ý điều chỉnh, thay đổi thiết kế, công nghệ của các công trình xử lý chất thải nhằm xả trộm chất thải không qua xử lý ra ngoài môi trường, kê khai thiếu hoặc trốn phí bảo vệ môi trường đối với nước thải, chất thải rắn, chất thải nguy hại và các loại phí môi trường khác.