So găng doanh nghiệp nội và ngoại trong ngành chăn nuôi

Đó là nhận định của TS. Nguyễn Văn Trọng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Trang trại và Doanh nghiệp nông nghiệp Việt Nam khi trao đổi với Dân Việt về bức tranh ngành chăn nuôi trong nước những năm gần đây.

Ông Trọng cho rằng với sự đóng góp của các doanh nghiệp chăn nuôi lớn, chúng ta đã đạt mục tiêu về số lượng đầu con mà Chiến lược phát triển chăn nuôi giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến 2045 đề ra. Việc cần làm bây giờ là tập trung đẩy mạnh sản lượng, chất lượng, giảm giá thành để khẳng định vị thế trên sân nhà. Trong đó, các doanh nghiệp lớn có vai trò đầu tàu chăn nuôi công nghệ cao, dẫn dắt chuỗi sản xuất khép kín và đầu tư cho chế biến sâu.

Nổi lên trong bức tranh này, theo ông Trọng, có thể thấy Tập đoàn Masan đang hội tụ đầy đủ những “vũ khí” để phát triển chuỗi giá trị khép kín, từ nuôi thương phẩm, gia công, nhà máy giết mổ, chế biến sản phẩm, đến khâu cuối cùng là đưa ra thị trường, phục vụ tận tay người tiêu dùng.

Cụ thể, Masan đang có trang trại chăn nuôi lợn kỹ thuật cao tại huyện Quỳ Hợp (Nghệ An) với tổng diện tích trên 223ha, vốn đầu tư lên đến 1.400 tỉ đồng, có khả năng cung cấp cho thị trường 250.000 con lợn mỗi năm.

Đến thời điểm này, cả nước cũng chỉ có Masan đang sở hữu 2 nhà máy chế biến thịt mát, là MEATDeli Hà Nam và MEATDeli Sài Gòn, với dây chuyền công nghệ hiện đại nhất hiện nay. Hai dự án này có tổng mức đầu tư hơn 5.900 tỷ đồng. Ngoài cung cấp 140.000 tấn thịt mát/năm, 2 nhà máy còn chế biến xúc xích, giò, chả…, sản lượng 145.000 tấn/năm.

“So với các doanh nghiệp FDI, Masan đang có thế mạnh nổi trội về mảng thịt mát và hệ thống phân phối là hàng nghìn siêu thị, cửa hàng tiện lợi phủ rộng khắp cả nước. Sản phẩm thịt mát của MEATDeli ra mắt từ năm 2018 đến nay đã có chỗ đứng, được người tiêu dùng ưa chuộng nhờ mẫu mã đẹp, tiện lợi và chất lượng tốt. Trong số các chuỗi khép kín, Masan vẫn được đánh giá là đơn vị đi đầu, mạnh về tài chính và công nghệ, có khả năng cạnh tranh cao với doanh nghiệp ngoại”, ông Trọng phân tích.

Ông Nguyễn Quốc Trung, Tổng Giám đốc Masan MEATLife cho biết, việc chú trọng phát triển 3 thương hiệu lớn MEATDeli, xúc xích Ponnie và Heo Cao Bồi – đại diện cho các ngành hàng truyền thống – thịt chế biến – snack dinh dưỡng đã giúp cho Masan MEATLife đạt được những thành tựu đáng kể trong việc tăng doanh thu, cũng như dẫn dắt thị trường đạm động vật tại Việt Nam. Bên cạnh đó, Masan đang khai thác khá tốt thế mạnh từ ngành gia cầm, phát triển mảng thịt gà có thương hiệu sau khi sáp nhập với 3F Viet.

Đại diện Hội Chăn nuôi Việt Nam cho biết, cùng với Masan, một số doanh nghiệp nội khác cũng có những bước tiến như Dabaco, 3F, Tân Long, Hòa Phát… Đây đều là những công ty đang đầu tư mạnh tay vào chuỗi khép kín, trong đó Tập đoàn Dabaco đã tham gia vào một số đề tài khoa học công nghệ cao.

Cụ thể, đầu năm 2025, Dabaco khánh thành Nhà máy sản xuất vắc xin Dacovet với vốn đầu tư hơn 300 tỷ đồng, công suất 200 triệu liều/năm. Tập đoàn này cũng tiếp tục đầu tư vào các dự án chăn nuôi công nghệ cao tại Lào Cai, Thanh Hóa, Quảng Trị, Thái Nguyên và Bắc Kạn; đồng thời mở rộng Nhà máy ép dầu giai đoạn II với công suất 1.000 tấn/ngày cũng trong năm 2025.

Định hình lại ngành chăn nuôi

Báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, ngành chăn nuôi Việt Nam đang bước vào thời kỳ chuyển đổi quan trọng, phù hợp với mục tiêu Chiến lược phát triển chăn nuôi giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn 2045 đặt ra, đó là giảm dần tỉ lệ chăn nuôi nông hộ, tăng thị phần chăn nuôi công nghệ cao, khép kín, theo chuỗi nhằm giảm thiểu rủi ro dịch bệnh, tiết kiệm chi phí sản xuất...

Với việc Luật Chăn nuôi 2018 đi vào cuộc sống, ngành chăn nuôi trong nước sẽ định hình lại theo hướng bền vững, đem lại giá trị kinh tế cao và gắn với bảo vệ môi trường.

Đặc biệt, người tiêu dùng có xu hướng ngày càng quan tâm tới thực phẩm sạch, thực phẩm có thương hiệu, sản xuất theo tiêu chuẩn và tiện lợi thì các sản phẩm thịt mát, thịt chế biến sẽ có nhiều tiềm năng tăng trưởng, mở ra cơ hội xuất khẩu đi các thị trường khó tính.

“Có thể thấy Masan MEATLife đã đi trước một bước so với khối doanh nghiệp ngoại cũng như đang dẫn đầu thị trường ở phân khúc thịt ủ mát, thịt chế biến/tẩm ướp sẵn tiện lợi. 'Vũ khí' này của Masan MEATLife đã góp phần tái định hình ngành công nghiệp thịt có giá trị hàng tỉ USD của nước ta”, ông Nguyễn Văn Trọng nhận định.

Trước những tín hiệu tươi sáng, hàng loạt doanh nghiệp nội địa đang đặt ra mục tiêu lợi nhuận cho năm 2025.

Ông Nguyễn Như So, Chủ tịch HĐQT Dabaco nói: “Nếu giá thịt lợn duy trì ổn định ở mức 60.000 đồng/kg thì chúng tôi chắc chắn đạt 1.500 tỷ đồng lãi ròng".

Còn “ông trùm” thịt mát Masan MEATLife tiếp tục đà thắng lợi khi hết quý I/2025 đã đạt doanh thu 2.070 tỷ đồng, tăng trưởng hơn 20% so với cùng kỳ 2024; lợi nhuận gộp tăng đến 43%, đạt hơn 571 tỷ đồng và lãi ròng gần 116 tỷ đồng. Riêng thịt chế biến ghi dấu ấn với các thương hiệu Ponnie và Heo Cao Bồi, đạt doanh thu trung bình 240 tỷ đồng/tháng.

Thời điểm mới ra mắt, Masan MEATLife từng đặt mục tiêu đến năm 2025 nắm giữ 10% thị phần đạm động vật tại Việt Nam. Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên diễn ra mới đây, Ban lãnh đạo Masan nhấn mạnh, chiến lược dài hạn của doanh nghiệp là chuyển dịch toàn diện sang công ty chế biến thịt có thương hiệu, trở thành doanh nghiệp hàng đầu trong lĩnh vực thịt có thương hiệu và thịt chế biến.

Masan MEATLife đặt mục tiêu doanh thu năm 2025 đạt từ 8.250 - 8.749 tỷ đồng, trong đó đóng góp từ mảng thịt chế biến sẽ chiếm 36-37%.

So sánh với khối doanh nghiệp FDI, ông Nguyễn Văn Trọng phân tích, các doanh nghiệp nội như Masan, Dabaco, 3F rồi Vissan có lợi thế là doanh nghiệp Việt nên sẽ có sự thấu hiểu sâu sắc về văn hóa, khẩu vị và hành vi tiêu dùng của người Việt, từ đó phát triển các sản phẩm thịt chế biến (giò, chả, xúc xích...) phù hợp và được đón nhận tích cực.

Cũng vì thế, các doanh nghiệp như Masan đã rất thành công trong việc xây dựng câu chuyện thương hiệu, quảng bá sản phẩm và tạo ra sự khác biệt trên thị trường.

“Song không phải doanh nghiệp nào cũng có thể làm trọn vẹn từ khâu đầu đến khâu cuối, do đó cũng cần có chính sách giúp người dân liên kết từng khâu một, tạo thành chuỗi giá trị, ví dụ như mô hình 4 bên liên kết để xuất khẩu gà đi Nhật. Liên kết chuỗi cũng giúp giảm giá thành sản xuất, giúp sản phẩm chăn nuôi của Việt Nam có thể xuất khẩu thuận lợi”, ông Trọng nói.

Tại một hội nghị triển khai các giải pháp thúc đẩy phát triển chăn nuôi, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến gợi ý: “Tôi được biết, Masan chế biến sâu lên tới 31% giá trị. Các doanh nghiệp cần đầu tư chế biến sâu để đưa ngành chăn nuôi bước ra thế giới”.

Theo đó, ngành chăn nuôi cần đẩy mạnh các mô hình chăn nuôi công nghệ cao, hiện đại, khép kín, tự động để tối ưu hóa sản xuất, tạo ra sản phẩm có giá thành cạnh tranh, chất lượng cao, đưa chăn nuôi trở thành mặt hàng xuất khẩu đạt kim ngạch tỷ USD".