Thị trường liên tiếp phá kỷ lục, nhiều cổ phiếu tỷ USD vẫn lao dốc

Thị trường chứng khoán Việt Nam đang liên tiếp chứng kiến màn xô đổ các kỷ lục về điểm số lẫn thanh khoản. Mặc dù ở giai đoạn hiện tại, đà tăng của thị trường chủ yếu đến tới các cổ phiếu “họ Vingroup” và “họ Ngân hàng” nhưng nhìn chung, các cổ phiếu khác cũng được hưởng lợi với mức tăng khá tốt. Tuy nhiên, vẫn có nhiều cổ phiếu với giá trị vốn hóa hàng tỷ USD vẫn giảm mạnh so với đầu năm.

Đầu tiên phải kể đến cổ phiếu VGI của Tổng Công ty Cổ phần Đầu tư Quốc tế Viettel (Viettel Global). Tính đến hết phiên 26/8, thị giá VGI đã giảm 18,43% so với giá mở phiên đầu năm. Diễn biến này có vẻ như không liên quan đến kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh do doanh thu 6 tháng đầu năm nay của Viettel Global tăng tới 22% so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi lợi nhuận sau thuế tăng trên 15%.

Với các nhà đầu tư theo dõi thị trường nhiều năm, thực ra không lạ gì các cổ phiếu “họ Viettel”, vốn thường diễn biến cùng chiều với nhau trong một khoảng thời gian nhất định mà không phụ thuộc nhiều vào diễn biến thị trường chung. Trên thực tế, các cổ phiếu “họ Viettel” khác như như VTP hay CTR cũng giảm lần lượt 27% và 30% từ đầu năm tới nay.

Cổ phiếu tỷ USD thứ hai giảm mạnh từ đầu năm là ACV của Tổng Công ty Cảng Hàng không Việt Nam, với mức giảm 22%. Một trong những lý do khiến cổ phiếu của “ông trùm” sân bay lao dốc có thể đến từ việc xây dựng Sân bay Quốc tế Gia Bình, khiến cho lợi thế cạnh tranh của ACV bị suy giảm.

Theo Công ty Chứng khoán Vietcap, Sân bay Gia Bình (cách Nội Bài 43 km) do Masterise là nhà đầu tư hiện được đặt mục tiêu công suất 30 triệu lượt khách vào năm 2030 và 50 triệu lượt khách vào năm 2050, với chi phí đầu tư tương ứng là 120,8 nghìn tỷ đồng và 61,5 nghìn tỷ đồng. Song song, mục tiêu công suất của Sân bay Nội Bài của ACV đã bị cắt giảm xuống còn 35 triệu lượt khách vào năm 2030 (từ mức 55 triệu trước đó) và 60 triệu lượt hành khách vào năm 2050 (từ mức 85 triệu trước đó). Điều này khiến Vietcap phải giảm dự báo lượng hành khách đến Sân bay Nội Bài trong tương lai.

Cổ phiếu tỷ USD trong ngành công nghệ mang tên FPT cũng nằm trong danh sách sụt giảm mạnh so với đầu năm. Tính đến hết phiên 26/8, thị giá FPT giảm 23% tính từ đầu năm. Điều này được cho là do những tín hiệu kinh doanh bớt khả quan khi “ông lớn” công nghệ này đã quyết định hạ kế hoạch tăng trưởng cơ sở năm 2025 xuống 15% đối với doanh thu (trước đó là 20%) và 18-19% đối với lợi nhuận (trước đó là 21%).

Nguyên nhân đến từ việc tăng trưởng dịch vụ công nghệ thông tin (CNTT) nước ngoài chững lại do trì hoãn chi tiêu liên quan đến thuế quan và các hợp đồng quy mô nhỏ giảm đi khi khách hàng ưu tiên tiết kiệm chi phí nhờ sử dụng trí tuệ nhân tạo AI. Khu vực APAC (đặc biệt Singapore, Hàn Quốc) ghi nhận mức giảm tốc rõ nét. Triển vọng tăng trưởng đang yếu dần, tương đồng với xu hướng chậm lại ở các doanh nghiệp CNTT Ấn Độ.

Riêng với mảng nhà máy AI, ban lãnh đạo FPT thừa nhận rủi ro hụt thu 30–40 triệu USD đối với mảng nhà máy AI trong năm 2025, mặc dù kỳ vọng sẽ phục hồi vào năm 2026. 

Theo nhận định của Công ty Chứng khoán Mirae Asset (MASVN), AI mang lại cho FPT cơ hội cung cấp các giải pháp cao cấp cho doanh nghiệp nhưng cũng  đe dọa mô hình tính phí theo giờ khi nhu cầu nhân lực giảm. Các tập đoàn Ấn Độ như TCS và Infosys đã cắt giảm nhân sự (riêng TCS cắt 12.000 vị trí) do khách hàng chuyển ngân sách sang AI. 

Trong khi các dịch vụ thuê ngoài đơn giản đối mặt rủi ro, nhu cầu lại đang dịch chuyển sang các công việc có giá trị cao hơn như xây dựng mô hình AI, đòi hỏi dữ liệu sạch, năng lực GPU và bảo mật nghiêm ngặt. Đây là cơ hội để FPT định vị mình như một đối tác tích hợp AI đáng tin cậy. Nhân sự của FPT đã giảm 497 người trong nửa đầu năm 2025, với tái cơ cấu tập trung vào kỹ sư cao cấp và nhân sự trẻ có kỹ năng AI. 

Một doanh nghiệp tỷ USD khác cũng ghi nhận khó khăn nhất định trong hoạt động kinh doanh, khiến cổ phiếu giảm mạnh từ đầu năm tới nay, đó là MCH của Công ty Cổ phần Hàng tiêu dùng Masan (Masan Consumer). Thị giá MCH đã giảm tới 28%, sau năm 2024 tăng trưởng rực rỡ.

Theo Công ty Chứng khoán Bảo Việt (BVSC), do gián đoạn kênh phân phối truyền thống (GT) gián đoạn đã khiến doanh thu quý II/2025 của MCH chỉ đạt 6.357 tỷ đồng, giảm 14,6% so với cùng kỳ năm trước, do chịu cú hãm mạnh từ chính sách thuế mới áp lên hộ kinh doanh nhỏ lẻ. Trong tương lai, Masan Consumer kỳ vọng sẽ giảm sự phụ thuộc vào các điểm bán lớn ở kênh GT, từ 60% (nửa đầu năm 2025) xuống chỉ 30%, từ đó cải thiện hiệu quả của hệ thống phân phối.

Ngoài các cổ phiếu trên, một số cổ phiếu tỷ USD như SAB của Tổng Công ty Cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn (Sabeco), DGC của Tập đoàn Hóa chất Đức Giang và PNJ của Công ty Cổ phần Vàng bạc đá quý Phú Nhuận, với mức giảm từ đầu năm tới ngày 26/8 lần lượt ở mức 13%, 15% và 13%.

Với SAB, cổ phiếu này tiếp tục đà suy giảm vẫn là bởi sự suy giảm trong hoạt động sản xuất kinh doanh của Sabeco do chính sách nhà nước thay đổi theo hướng hạn chế rượu bia. 6 tháng đầu năm nay, doanh thu và lợi nhuận sau thuế của Sabeco giảm lần lượt 17,4% và 12,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong khi đó, PNJ và DGC đều ghi nhận lợi nhuận có xu hướng đi ngang.

Mặc dù diễn biến sụt giảm về thị giá là tiêu cực nhưng xét trong bối cảnh thị trường chứng khoán liên tiếp phá các kỷ lục, dòng tiền có thể có xu hướng lan tỏa sang các nhóm ngành khác từ nhóm Ngân hàng và nhóm Vingroup. Các cổ phiếu vốn hóa lớn vẫn giữ được nền tảng kinh doanh cơ bản tốt, chưa tăng giá trong thời gian qua, có thể lọt vào “mắt xanh” của các tổ chức đầu tư.