Tín dụng dùng đất làm nơi 'dụng võ': Vốn vào BĐS 'áp đảo' sản xuất?
Khánh Tú -
25/09/2025 09:30 (GMT+7)
(VNF) - Theo ông Nguyễn Minh Hạnh - Giám đốc Trung tâm Phân tích SHS Research, bất động sản đang là ‘máy hút vốn’ lớn. Từ đầu năm, cứ 100 đồng tín dụng tăng thêm thì khoảng 35 đồng phân bổ vào bất động sản. .
Tín dụng dùng đất để “dụng võ”
Thống kê mới nhất của NHNN cho thấy, tính đến cuối tháng 8/2025, dư nợ tín dụng toàn hệ thống đạt 17,14 triệu tỷ đồng, tăng 11,08% so cuối năm 2024.
Còn theo báo cáo ngành ngân hàng mới đây, các chuyên gia phân tích S&I Ratings nhận định, mục tiêu tăng trưởng tín dụng 16% của Chính phủ là khả thi, thậm chí, mức tăng trưởng có thể lên tới 17 – 18% nếu nhu cầu vốn duy trì tích cực cùng với đà phục hồi của nền kinh tế. Đặc biệt, một số ngân hàng TMCP lớn như MBBank, VPBank và HDBank nhiều khả năng sẽ có tốc độ tăng trưởng tín dụng vượt trội (25 – 30%) so với toàn ngành trong năm nay. Ở góc độ lạc quan hơn, theo UOB, với mặt bằng lãi suất hiện nay, tín dụng toàn hệ thống có thể tăng trưởng 19 – 20% trong năm 2025.
Với một lượng vốn khổng lồ được bơm ra nền kinh tế để hỗ trợ cho mục tiêu tăng trưởng GDP cao, ngay từ đầu năm, NHNN đã điều chỉnh/định hướng chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng đi kèm yêu cầu kiểm soát chất lượng tín dụng và phân bổ vốn vào lĩnh vực ưu tiên - sản xuất, xuất khẩu, chuyển đổi xanh - số.
Tuy nhiên, đi sâu vào phân tích cơ cấu tín dụng 8 tháng năm 2025, có thể thấy rằng mục tiêu phân bổ tín dụng mạnh vào các lĩnh vực ưu tiên của NHNN dường như vẫn chưa đạt được.
Phân bổ tín dụng theo ngành và lĩnh vực trong giai đoạn 2021-2025.
Theo ông Nguyễn Minh Hạnh - Giám đốc Trung tâm Phân tích SHS Research, bức tranh hiện tại cho thấy tín dụng vẫn nghiêng về bất động sản (18.05% CAGR) trong khi đó, tín dụng chứng khoán nhìn tăng mạnh (57.26% CAGR) nhưng “tỷ trọng” này vốn dĩ rất nhỏ, nên ảnh hưởng tổng thể không lớn. Các nhóm còn lại như công nghiệp – xây dựng, xuất khẩu, doanh nghiệp nhỏ và vừa đều tăng nhưng chưa áp đảo.
Tính đến cuối quý II/2025, dư nợ bất động sản đạt 3,18 triệu tỷ đồng, tương đương 18,5% tổng dư nợ toàn nền kinh tế. Trong đó, hơn một nửa (khoảng 1,65 triệu tỷ đồng) là cho vay kinh doanh bất động sản, tăng 13% so với cuối 2024 nhanh hơn nhiều so với mức tăng tín dụng chung 9,9%.
“Bất động sản đang là ‘máy hút vốn’ lớn. Từ đầu năm, cứ 100 đồng tín dụng tăng thêm thì khoảng 35 đồng phân bổ vào bất động sản. Nếu kéo dài từ cuối 2022, bình quân gần 30 đồng/100 đồng đi vào lĩnh vực này, trong đó, khoảng 20 đồng cho doanh nghiệp phát triển dự án và 10 đồng cho vay mua tự sử dụng”, đại diện SHS Research cho hay.
Ở nhóm ngân hàng thương mại cổ phần, xu hướng còn rõ hơn: chỉ trong 6 tháng, cho vay kinh doanh bất động sản đã tăng gần 20%, cao hơn hẳn so với công nghiệp chế biến hay thương mại. Các báo cáo ngành cũng xác nhận vốn chủ yếu đang tìm đến chủ đầu tư dự án để hoàn thiện công trình, thay vì chảy thẳng vào tay người mua nhà. Có thể hiểu, ngân hàng chọn nơi vốn có khả năng “hấp thụ” ngay bởi giải ngân cho dự án vừa giúp khơi thông hàng tồn kho, vừa tạo việc làm cho nhiều ngành liên đới.
Trái lại, tín dụng cho sản xuất - kinh doanh thuần túy tăng rất chậm. Nhiều doanh nghiệp công nghiệp, nông nghiệp gần như không mặn mà vay dù mặt bằng lãi suất đang ở mức thấp.
“Nhìn vào toàn cảnh, dễ thấy tiền đang ‘tìm đất dụng võ’ và lúc này, bất động sản trở thành nơi đón nhận”, ông Hạnh cho hay.
Cuộc chạy tiếp sức giữa bất động sản – sản xuất
Tuy nhiên, phân tích sâu hơn, đại diện SHS Research cho hay, mặc dù tín dụng bất động sản “tăng tốc” thời gian qua nhưng nói tín dụng bất động sản lấn át tín dụng sản xuất là chưa chính xác.
“Không phải bất động sản ‘cướp’ phần của sản xuất, mà là khu vực sản xuất chưa đủ sức ăn hết miếng bánh tín dụng đó. Ngân hàng sẵn vốn, thậm chí thừa vốn, nhưng doanh nghiệp không mặn mà vay”, ông nói.
Trên thực tế, nhiều doanh nghiệp sản xuất không vay do không thấy đầu ra. Xuất khẩu tăng chậm, sức mua trong nước chưa cải thiện, tồn kho chất cao. Trong bối cảnh đó, vay thêm chỉ khiến gánh nặng tài chính lớn hơn, nhất là khi sản phẩm làm ra khó tiêu thụ. Không ít doanh nghiệp chọn cách thu hẹp quy mô, thậm chí bán tài sản để trả nợ cũ, hơn là vay mới.
Nói cách khác, nút thắt chính không nằm ở phía ngân hàng, mà nằm ở phía cầu tín dụng. Khi triển vọng thị trường chưa sáng sủa, doanh nghiệp chưa muốn mạo hiểm, dù vốn có sẵn và lãi suất thấp. Như Chủ tịch HUBA từng thừa nhận: “Vốn không còn khó, cái khó là doanh nghiệp không cần vay”.
“Và khi sức hấp thụ của sản xuất yếu, tất yếu dòng tiền sẽ tìm sang những kênh khác nơi còn khoảng trống như chứng khoán hay bất động sản. Tiền luôn tìm đường, chỗ nào có khe hở thì nó sẽ chảy vào đó”, ông Nguyễn Minh Hạnh cho hay.
Theo ông Hạnh, mối quan hệ tín dụng bất động sản – sản xuất kinh doanh nên được coi là cuộc chạy tiếp sức luân phiên.
Chưa kể, theo đại diện SHS Research, trong lựa chọn cho vay, ngân hàng tính toán rất thực tế giữa rủi ro và lợi nhuận. Nếu một dự án sản xuất có triển vọng khả thi, lợi nhuận chắc chắn, ngân hàng sẽ sẵn sàng đồng hành vì về dài hạn, đây là nhóm khách hàng an toàn hơn.
Nhưng thực tế lại ngược lại. Định giá, thẩm định một dự án nhà đất thường dễ hơn nhiều so với dự án nhà máy. Đất đai, công trình có thể cầm cố, thanh lý với giá trị ổn định, trong khi máy móc, thiết bị mất giá nhanh, đầu ra sản xuất thì mù mờ. Chưa kể, cho vay bất động sản thường chia nhỏ theo tiến độ, ngân hàng dễ kiểm soát hơn; còn vay xây dựng nhà máy thường phải giải ngân một lần lớn, kéo dài hàng chục năm.
“Đặt mình vào vị trí ngân hàng, sự ‘ưu ái’ bất động sản không hẳn thiên vị mà là logic tài chính”, ông cho hay.
Chính vì vậy, đại diện SHS cho rằng, không thể chỉ dùng mệnh lệnh hành chính để “đẩy” vốn vào nơi vốn chưa hấp thụ được. “Nếu chặn bất động sản quá gắt, dòng vốn có thể không sang sản xuất mà nằm chết trong ngân hàng, hoặc chảy vòng ra những kênh phi chính thức khó kiểm soát. Vấn đề cốt lõi không phải là ai lấn át ai, mà là làm thế nào để toàn bộ chiếc bánh kinh tế nở ra, để sản xuất có đất sống và đủ sức hút dòng vốn về mình”, ông nhấn mạnh.
Liên hệ ra thị trường quốc tế, ông cho biết sau khủng hoảng 2008, Mỹ phục hồi nhờ thị trường nhà ở sớm khởi sắc, kéo theo đầu tư xây dựng và tạo hiệu ứng tài sản giúp người dân mạnh dạn chi tiêu, trong khi đầu tư doanh nghiệp phục hồi muộn hơn. Việt Nam cũng có thể lặp lại kịch bản tương tự. Khi thị trường khó khăn, doanh nghiệp co lại, những khu vực nhạy với lãi suất như bất động sản, xây dựng có thể trở thành “đầu tàu” nhen nhóm phục hồi.
“Thay vì nhìn mối quan hệ tín dụng bất động sản – sản xuất kinh doanh như một cuộc tranh giành, nên coi đó là cuộc chạy tiếp sức luân phiên: bất động sản khởi động vòng đầu, sản xuất bắt nhịp vòng sau. Nếu được dẫn dắt đúng, hai lĩnh vực này không triệt tiêu nhau, mà sẽ bổ trợ, cùng tạo đà cho tăng trưởng bền vững”, ông Hạnh khẳng định.
(VNF) - Ngân hàng tăng cường phát hành trái phiếu trong tháng 8, với lãi suất tới 10%/năm. Lãi suất chứng chỉ tiền gửi tại nhiều ngân hàng đang cao hơn đáng kể so với tiền gửi tiết kiệm.
(VNF) - Đề án Cải cách tổng thể thị trường tài chính đã đưa việc bổ sung khung pháp lý cho các mô hình kinh doanh mới, bao gồm ngân hàng số, lên bàn nghị sự ở cấp cao nhất, qua đó tạo cơ sở để Ngân hàng Nhà nước đẩy nhanh quá trình nghiên cứu, soạn thảo các quy định cụ thể.
(VNF) - Theo giới phân tích, việc mua cổ phần một ngân hàng đã sẵn có thị phần dẫn đầu mảng quản lý gia sản như Techcombank là cách nhanh nhất để những ngân hàng ngoại nhảy thẳng vào cuộc chơi đúng lúc thị trường sắp bùng nổ.
(VNF) - China Eximbank đề xuất thu xếp khoản vay 6,5 tỷ USD cho tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, trong đó tính tới phương án sử dụng nhân dân tệ và huy động hợp vốn từ các ngân hàng Trung Quốc. Đằng sau đề xuất này là một trong những định chế tài chính chính sách lớn nhất Trung Quốc, với tổng tài sản hơn 6.000 tỷ nhân dân tệ.
(VNF) - Nếu Techcombank thực sự đưa một nhà đầu tư chiến lược nước ngoài vào với tỷ lệ 15%, phần lớn số cổ phiếu này khó có thể đến từ room ngoại còn trống.
(VNF) - Gần 40 năm hiện diện tại Việt Nam, BNP Paribas từng đầu tư 20% vào OCB trước khi thoái toàn bộ vốn. Lịch sử hoạt động và các thương vụ M&A của ngân hàng Pháp cho thấy một chiến lược mở rộng linh hoạt tại các thị trường và lĩnh vực giàu tiềm năng.
(VNF) - Chỉ một ngày sau khi xuất hiện thông tin BNP Paribas và KB Kookmin Bank cùng nhắm tới ít nhất 15% cổ phần Techcombank trong thương vụ có thể trị giá 2 tỷ USD, ngân hàng Pháp đã chính thức phủ nhận kế hoạch này.
(VNF) - FTSE Russell vừa công bố kết quả rà soát bán niên tháng 9/2026, theo đó SSB của SeABank là một trong 27 cổ phiếu Việt Nam mới được đưa vào FTSE Global All Cap Index, dự kiến có hiệu lực từ ngày 21/9/2026. Điều này có thể giúp SSB được nhiều quỹ và nhà đầu tư quốc tế theo dõi hơn, qua đó có cơ hội gia tăng thanh khoản, thu hút dòng tiền và hỗ trợ giá cổ phiếu.
(VNF) - Việc tái định giá lại các khoản vay mua nhà theo lãi suất thả nổi cao giúp lợi suất tài sản đầu ra của ngân hàng tăng trưởng tốt hơn chi phí vốn. Tuy nhiên, lãi suất thả nổi tăng cao cũng kéo theo rủi ro về nợ xấu.
(VNF) - BNP Paribas của Pháp và KB Kookmin Bank của Hàn Quốc được cho là đang đàm phán riêng biệt để mua ít nhất 15% cổ phần Techcombank, với giá trị thương vụ có thể lên tới khoảng 2 tỷ USD. Nếu một trong hai thương vụ thành công, đây sẽ là bước đi đáng chú ý của một định chế tài chính quốc tế vào thị trường ngân hàng Việt Nam.
(VNF) - Đã có 12 ngân hàng đăng ký tham gia chương trình tín dụng hướng đến các động lực tăng trưởng kinh tế và doanh nghiệp nhỏ và vừa, với tổng quy mô 408.000 tỷ đồng.
(VNF) - Phía ngân hàng KB Kookmin cho hay, Techcombank chỉ là một trong số ứng viên tiềm năng và cả hai chưa ở giai đoạn đàm phán hay thảo luận cụ thể về việc mua lại cổ phần.
(VNF) - BIDV đã hoàn tất phân phối hơn 498 triệu cổ phiếu cho hơn 67.600 cổ đông, qua đó nâng vốn điều lệ từ hơn 72.800 tỷ đồng lên hơn 77.782 tỷ đồng.
(VNF) - Trong tháng 8, lượng phát hành trái phiếu mới tập trung ở nhóm ngân hàng. Tính từ đầu tháng đến nay, có thêm 23.900 tỷ đồng trái phiếu ngân hàng, lãi suất tới 10%/năm.
(VNF) - Giá USD tại các ngân hàng giảm khá mạnh trong bối cảnh đồng bạc xanh trên thế giới suy yếu. Giá USD ở thị trường tự do lao dốc, giảm tới hơn 100 đồng.
(VNF) - Lãi suất chứng chỉ tiền gửi tại nhiều ngân hàng đang cao hơn đáng kể so với tiền gửi tiết kiệm thông thường cùng kỳ hạn, trong đó mức cao nhất lên tới 9%/năm cho kỳ hạn 6 tháng.
(VNF) - Nhiều ngân hàng tung chiêu độc lạ trong cuộc đua huy động tiền gửi như cộng thêm lãi suất, treo thưởng biệt thự hàng chục tỷ đồng, sổ tiết kiệm và vàng SJC.
(VNF) - Loạt ngân hàng tư nhân gồm Techcombank, MB và VPBank đang rốt ráo triển khai các phương án tăng vốn quy mô lớn. Trong đó, Techcombank có thể sớm trở thành ngân hàng có quy mô vốn điều lệ lớn nhất hệ thống.
(VNF) - Phòng chờ thương gia, fast track hay những chiếc thẻ cao cấp từng là những dấu hiệu dễ nhận biết nhất của ngân hàng ưu tiên. Nhưng với giới tinh hoa ngày nay, “được ưu tiên” đang mang một ý nghĩa rộng hơn: không chỉ là sở hữu thêm đặc quyền, mà là được thấu hiểu về phong cách sống, nhu cầu tài chính và cách mỗi người muốn sử dụng thời gian.
(VNF) - Trong khuôn khổ Sustainable Finance Awards 2026, Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội (SHB) được tạp chí Global Finance (Mỹ) vinh danh là "Ngân hàng có hoạt động Tài trợ Bền vững tốt nhất Việt Nam". Đây là năm thứ tư liên tiếp SHB nhận được giải thưởng uy tín này, khẳng định những nỗ lực của Ngân hàng trong việc phát triển các giải pháp tài chính bền vững, đồng hành cùng mục tiêu tăng trưởng xanh quốc gia.
(VNF) - Lãi suất huy động tiếp tục duy trì ở mức cao khi nhiều ngân hàng tung chương trình cộng thêm lãi suất. Một số khoản tiền gửi có thể hưởng lãi suất thực tế lên tới 9,4%/năm.
(VNF) - Ngân hàng tăng cường phát hành trái phiếu trong tháng 8, với lãi suất tới 10%/năm. Lãi suất chứng chỉ tiền gửi tại nhiều ngân hàng đang cao hơn đáng kể so với tiền gửi tiết kiệm.
(VNF) - Tuyến cao tốc La Sơn – Hòa Liên dài gần 66km, nối TP. Huế với TP. Đà Nẵng, đang được hoàn thiện những hạng mục cuối cùng sau khi cơ bản hoàn thành mở rộng lên 4 làn xe.