TP.HCM mở nguồn tài chính mới nghìn tỷ đầu tư cho công nghệ lõi

Thí điểm chứng chỉ tiền gửi xanh

UBND TP. HCM vừa ban hành kế hoạch thúc đẩy các chương trình tài chính thu hút nguồn lực kiều hối vào khoa học - công nghệ cho thành phố. Theo kế hoạch, đến năm 2026, thành phố sẽ triển khai thí điểm sản phẩm tài chính ưu đãi (chứng chỉ tiền gửi xanh/công nghệ) để huy động tối thiểu 500 tỷ đồng từ kiều hối và các nguồn lực xã hội cho đầu tư khoa học – công nghệ.

Thành phố đã thành lập Quỹ đầu tư vào khoa học công nghệ thông qua thu hút nguồn lực kiều hối, với quy mô ban đầu tối thiểu 50 tỷ đồng, có sự tham gia của kiều bào, doanh nghiệp và chuyên gia khoa học và công nghệ. Dự kiến quỹ này hàng năm hỗ trợ ít nhất 100 doanh nghiệp trong lĩnh vực sản xuất, chế biến, chế tạo được tiếp cận tín dụng ưu đãi để đổi mới công nghệ, chuyển đổi số và đầu tư sản xuất xanh.

Đến năm 2027, quỹ sẽ mở rộng quy mô huy động lên ít nhất 1.000 tỷ đồng, hình thành nguồn vốn dài hạn và ổn định phục vụ cho các chương trình tín dụng xanh và tín dụng công nghệ. Quỹ sẽ tăng gấp đôi số lượng doanh nghiệp được hỗ trợ, trong đó tối thiểu 30% dự án đầu tư thuộc nhóm ứng dụng công nghệ xanh, tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải.

Bên cạnh đó, TP. HCM thiết lập cơ chế vận hành thường trực về huy động, phân bổ và giám sát sử dụng nguồn vốn kiều hối trong lĩnh vực khoa học – công nghệ, tiến tới hình thành Quỹ đầu tư phát triển khoa học và công nghệ TP. HCM với sự tham gia của kiều bào, nhà nước và khu vực tư nhân. Lộ trình đến năm 2030, thành phố hình thành và vận hành ổn định hệ sinh thái tài chính cho khoa học- công nghệ, trong đó nguồn vốn từ kiều hối và xã hội hóa trở thành một kênh huy động bền vững.

Quỹ đầu tư phát triển khoa học- công nghệ TP. HCM sẽ được phát triển thành mô hình đối tác công - tư (PPP), có sự tham gia của kiều bào, doanh nghiệp tư nhân và tổ chức quốc tế, nhằm hỗ trợ đầu tư cho các dự án công nghệ trọng điểm, doanh nghiệp đầu tư vào các dự án khoa học công nghệ và các chương trình chuyển đổi xanh, chuyển đổi số trong sản xuất, chế biến, chế tạo.

Theo UBND TP. HCM, kế hoạch được ban hành nhằm góp phần xây dựng hệ sinh thái tài chính kiều hối năng động, minh bạch, bền vững; phát huy hiệu quả nguồn lực kiều bào về tri thức, tài chính và công nghệ, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và từng bước hiện thực hóa mục tiêu đưa TP. HCM trở thành trung tâm tài chính, khoa học - công nghệ hàng đầu khu vực. Kế hoạch hướng đến việc xây dựng và đưa vào vận hành các sản phẩm tài chính như quỹ đầu tư và chương trình tín dụng. Qua đó, hình thành các kênh đầu tư an toàn, hấp dẫn, khuyến khích người Việt Nam ở nước ngoài và nhà đầu tư kiều bào.

Chứng chỉ tiền gửi xanh/công nghệ là sản phẩm huy động vốn trung và dài hạn, được thiết kế riêng cho kiều bào và nhà đầu tư cá nhân có nhu cầu đầu tư ổn định, an toàn và gắn liền với phát triển bền vững. Công cụ này giúp dịch chuyển dòng kiều hối từ tiêu dùng sang đầu tư sinh lợi, đồng thời đảm bảo tính minh bạch, an toàn và khả năng tiếp cận cao. Thêm vào đó, công cụ này vừa bảo đảm quyền lợi nhà đầu tư thông qua lãi suất cạnh tranh, bảo hiểm tiền gửi và quy trình công bố thông tin minh bạch, vừa giúp TP. HCM hình thành nguồn vốn bền vững, phục vụ chiến lược tăng trưởng xanh, sản xuất thông minh.

Thu hút hàng chục nghìn tỷ vào lĩnh vực công nghệ cao

Ban quản lý khu Công nghệ cao TP. HCM đặt mục tiêu thu hút khoảng 1,6 tỷ USD vốn đầu tư trong năm 2026, tập trung vào các lĩnh vực công nghệ cao, công nghệ lõi và đổi mới sáng tạo. Trên cơ sở đó, ban quản lý xác định nhiều định hướng trọng tâm, bao gồm: Thúc đẩy phát triển chuỗi cung ứng nội khu, nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, phát triển ngành vi mạch, trí tuệ nhân tạo…

Theo số liệu từ Cục Thống kê (Bộ Tài chính), trong 2 tháng đầu năm 2026, TP. HCM thu hút khoảng 900,2 triệu USD vốn FDI, xếp thứ 2 cả nước. Trong cả năm 2026, thành phố đặt mục tiêu thu hút khoảng 11 tỷ USD vốn FDI, ưu tiên các dự án trong lĩnh vực công nghệ cao, logistics và trung tâm tài chính - thương mại.

Cùng với sự gia tăng về quy mô, yêu cầu nâng cao chất lượng dòng vốn FDI ngày càng được đặt ra rõ rệt. Nếu trước đây thu hút đầu tư chủ yếu nhằm mở rộng công suất, tận dụng lợi thế chi phí và ưu đãi thuế, thì hiện nay các tiêu chí về giá trị gia tăng, chuyển giao công nghệ và khả năng liên kết với doanh nghiệp trong nước được chú trọng hơn. Cơ cấu đầu tư vào cuối năm 2025 và đầu năm 2026 cũng cho thấy sự chuyển dịch này, khi xuất hiện nhiều dự án công nghệ và tài chính quy mô lớn, phản ánh xu hướng dòng vốn hướng vào các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao thay vì các ngành thâm dụng lao động.

Theo Sở Tài chính TP. HCM, trong giai đoạn 2026 - 2030, thành phố xác định thu hút FDI theo chiều sâu, hướng tới giá trị gia tăng cao và phát triển bền vững. Trọng tâm là thu hút đầu tư vào các lĩnh vực công nghệ cao như: bán dẫn, công nghệ số như AI, IoT, dữ liệu lớn, blockchain, các ngành vật liệu mới, công nghệ sinh học...

Để tháo gỡ các điểm nghẽn và cải thiện môi trường đầu tư, thành phố đang triển khai đồng bộ nhiều nhóm giải pháp như đầu tư hạ tầng (đường bộ, đường sắt, cảng biển), hoàn thiện cơ chế, chính sách thu hút FDI bằng việc cải tổ khung ưu đãi theo hướng cạnh tranh quốc tế hơn, gắn ưu đãi với hiệu quả dự án. Đồng thời, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính theo hướng số hóa, thực hiện cơ chế một cửa, một cửa liên thông; tăng cường đối thoại với doanh nghiệp.

Theo ông Lâm Đình Thắng, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TP. HCM, việc đầu tư phát triển hạ tầng dữ liệu hiện đại không chỉ đáp ứng nhu cầu trước mắt mà còn mang ý nghĩa chiến lược lâu dài. Ông cũng cho biết TP. HCM đang tập trung hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm thu hút đầu tư vào các lĩnh vực công nghệ số và công nghệ dữ liệu, đồng thời đẩy mạnh hợp tác với các đối tác quốc tế có uy tín.

TP. HCM đã thành lập tổ công tác thúc đẩy các dự án xây dựng trung tâm dữ liệu, chịu trách nhiệm đẩy nhanh tiến độ thực hiện, chủ động tháo gỡ vướng mắc theo đúng chức năng, nhiệm vụ và thẩm quyền được giao, đúng quy định của pháp luật. Hỗ trợ các nhà đầu tư triển khai các thủ tục của dự án theo quy định. Chủ tịch UBND TP. HCM Nguyễn Văn Được cho hay thành phố kỳ vọng các dự án hợp tác công nghệ cao sẽ góp phần thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực cạnh tranh và đưa TP. HCM trở thành trung tâm công nghệ, dữ liệu và trí tuệ nhân tạo của khu vực.