Triển vọng lợi nhuận Vietcombank và 'của để dành' ở mảng tín dụng
Minh Tâm -
04/11/2019 09:22 (GMT+7)
(VNF) - Mặc dù tăng trưởng dư nợ tín dụng bị giới hạn khiến tăng trưởng doanh thu tín dụng phần nào cũng bị giới hạn nhưng tăng trưởng lợi nhuận từ mảng này của Vietcombank ở một số năm lại rất cao...
Vietcombank còn nhiều "của để dành" (Ảnh minh họa)
Với lợi nhuận trước thuế 9 tháng năm nay lên đến trên 17.600 tỷ đồng, gấp rưỡi cùng kỳ năm ngoái, Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) đang khiến cho các ngân hàng còn lại phải "bất lực" trong cuộc đua về tốc độ tăng trưởng cũng như quy mô lợi nhuận.
Nhìn về phía sau, đàn anh một thời - Agribank - có lợi nhuận 9 tháng chưa đến 10.000 tỷ đồng. Trong khi đó, vị trí thứ ba thuộc về Techcombank với 8.860 tỷ đồng, chỉ bằng khoảng... một nửa mức lợi nhuận của Vietcombank.
Giai đoạn 2015 - 2018, lợi nhuận trước thuế của Vietcombank ghi nhận tốc độ tăng trưởng bình quân 34%/năm và tăng dần qua các năm.
Cụ thể, nếu như năm 2015 tăng trưởng lợi nhuận chỉ ở mức 16% thì sang năm 2016, mức tăng đã lên 25%, rồi lại tăng lên 33% trong năm 2017. Sang năm 2018, mức tăng lên đến 61%.
Điều gì đã nâng bước lợi nhuận cho Vietcombank trong những năm vừa qua?
Có nhiều yếu tố, song, quan trọng nhất vẫn là các yếu tố liên quan đến tín dụng - mảng kinh doanh cốt lõi của mọi ngân hàng.
Tại Việt Nam, có một đặc thù là các ngân hàng bị giới hạn tăng trưởng tín dụng bởi chỉ tiêu hàng năm được giao bởi cơ quan quản lý là Ngân hàng Nhà nước.
Các ngân hàng lớn như Vietcombank là đầu tàu thực thi chính sách tiền tệ, vì vậy mà theo định hướng chung là giảm dần tăng trưởng tín dụng toàn nền kinh tế, giai đoạn 2015 - 2018, tăng trưởng tín dụng hàng năm của Vietcombank cũng giảm dần.
Theo đó, dư nợ cho vay của ngân hàng này năm 2015 đạt mức tăng 20%, sau đó giảm xuống 19% vào năm 2016, xuống 18% vào năm 2017 và ở mức 16% trong năm 2018. Năm 2019, mức tăng thậm chí có thể còn thấp hơn.
Việc bị giới hạn trong tăng trưởng tín dụng khiến doanh thu từ mảng này không thể tăng trưởng ngày càng nhanh qua các năm. Năm 2015, doanh thu từ tín dụng (thể hiện bằng chỉ tiêu "thu nhập lãi và các khoản thu nhập tương tự" - gọi tắt là "thu nhập lãi") chỉ ở mức 12%. Con số ở các năm 2016, 2017 và 2018 cao hơn và cùng mặt bằng, lần lượt đạt 20%, 22% và 21%.
Sở dĩ mặt bằng tăng trưởng doanh thu đa phần cao hơn mặt bằng tăng trưởng dư nợ cho vay, thậm chí các năm tăng trưởng dư nợ cho vay giảm dần thì tăng trưởng doanh thu vẫn giữ được mặt bằng cao, là bởi trong những năm qua, Vietcombank đã dần thay đổi cấu trúc cho vay sang các khoản cho vay có biên lợi nhuận cao hơn, nhất là cho vay cá nhân.
Bên cạnh đó, việc hiệu quả hoạt động tăng dần qua các năm cũng giúp ngân hàng này giữ được mức tăng trưởng cao về doanh thu tín dụng.
Mặc dù tăng trưởng dư nợ cho vay bị giới hạn khiến tăng trưởng doanh thu phần nào cũng bị giới hạn nhưng tăng trưởng lợi nhuận từ mảng tín dụng của Vietcombank ở một số năm lại rất cao. Chẳng hạn như năm 2015, lợi nhuận từ mảng tín dụng (thể hiện qua chỉ tiêu "thu nhập lãi thuần") tăng tới 31%, hay như năm 2018, mức tăng là 29%, giúp tín dụng trở thành động lực tăng trưởng lợi nhuận chính của ngân hàng.
Nguyên nhân là bởi, chi phí vốn tăng trưởng chậm, thậm chí giảm. Như năm 2015, chi phí vốn đã giảm 2%. Trong khi năm 2018, chi phí vốn chỉ tăng 13%, do vốn huy động từ tổ chức kinh tế, dân cư (thể hiện qua chỉ tiêu "tiền gửi khách hàng") tăng chậm hơn dư nợ cho vay.
Nhìn lại tiến trình tăng trưởng lợi nhuận mảng tín dụng gắn liền với tăng trưởng doanh thu và tăng trưởng chi phí vốn để thấy, ở quá khứ cũng như trong tương lai, trong bối cảnh tăng trưởng doanh thu phần nào bị hạn chế bởi hạn mức tăng trưởng tín dụng, việc giữ tăng trưởng chi phí vốn ở mức thấp hơn tăng trưởng doanh thu sẽ tạo ra tăng trưởng lợi nhuận lớn cho mảng tín dụng của Vietcombank, từ đó tạo tăng trưởng lợi nhuận lớn cho toàn ngân hàng.
Cơ chế là giữ tăng trưởng tiền gửi khách hàng ở mức thấp hơn tăng trưởng dư nợ cho vay, kéo theo chi phí vốn tăng trưởng thấp hơn doanh thu tín dụng.
Như năm 2018, tăng trưởng tiền gửi khách hàng ở mức 13%, tương đương trên 93.400 tỷ đồng. Số tiền này đủ để tài trợ cho mức tăng dư nợ cho vay 16%, tương đương trên 88.400 tỷ đồng. Nhờ vậy mà lợi nhuận từ mảng tín dụng tăng tới 29%, do doanh thu thu tăng 21% nhưng chi phí vốn lại chỉ tăng 13%.
Không nhiều ngân hàng làm được như Vietcombank, bởi đa phần các ngân hàng đã không còn dư địa do dư nợ tín dụng đã xấp xỉ, thậm chí vượt cả tiền gửi khách hàng, đặc biệt là các ngân hàng lớn - đối thủ cạnh tranh chính của Vietcombank.
Trong khi đó, tại Vietcombank, dư nợ tín dụng chỉ bằng khoảng chưa đầy 4/5 lượng tiền gửi khách hàng, tương đương khoảng cách khoảng gần 200.000 tỷ đồng.
Về chỉ tiêu tài chính, khoảng cách giữa dư nợ tín dụng và tiền gửi khách hàng (hay rộng hơn là vốn huy động) được thể hiện qua tỷ lệ LDR. Tỷ lệ LDR tỷ lệ thuận với dư nợ tín dụng và tỷ lệ nghịch với tiền gửi khách hàng. LDR càng cao thì khoảng cách giữa dư nợ tín dụng và tiền gửi khách hàng càng nhỏ, dư địa tăng trưởng lợi nhuận bằng cách dãn rộng doanh thu - chi phí vốn theo đó càng thấp.
Theo thống kê của Ngân hàng Nhà nước, tỷ lệ LDR ở nhóm ngân hàng thương mại gốc nhà nước lên đến trên 92%; trong khi con số này ở nhóm ngân hàng thương mại tư nhân là trên 84%. Trong khi đó, LDR của Vietcombank chỉ ở mức khoảng 80%, thấp hơn nhiều mặt bằng chung và thấp hơn hẳn các ngân hàng gốc quốc doanh khác như VietinBank, BIDV.
Tất nhiên, Vietcombank sẽ không tăng LDR một cách dồn dập mà chỉ tăng khi cần phải dùng dư địa này để hoàn thành mục tiêu lợi nhuận mà ban lãnh đạo mong muốn. Đây sẽ là "của để dành" để ngân hàng này dùng dần trong những năm sắp tới, nhằm giữ tăng trưởng lợi nhuận ở mức cao hơn so với trung bình ngành.
(VNF) - Dù sự ra đời của Nghị định 94/2025/NĐ-CP là bước tiến quan trọng, quá trình triển khai P2P lending tại Việt Nam vẫn đặt ra nhiều vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu và hoàn thiện để phát triển bền vững.
(VNF) - Lãi suất huy động tăng cao khiến lãi suất cho vay tăng mạnh. Lãi suất qua đêm liên ngân hàng lên hơn 11%/năm. Tỷ giá cũng tăng mạnh do căng thẳng tại Trung Đông.
(VNF) - Dù quy mô nợ cần chú ý tại nhiều ngân hàng đã giảm trong năm 2025, tổng giá trị nhóm nợ này tại 27 ngân hàng niêm yết vẫn lên tới khoảng 163.000 tỷ đồng.
(VNF) - Từ 1/3, các ngân hàng đã tự động ngừng giao dịch trên app với các thiết bị di động bị đánh giá không đảm bảo an toàn. Dù đã thông báo nhiều lần, không ít khách hàng vẫn bất ngờ khi quy định mới có hiệu lực.
(VNF) - Ngành ngân hàng khép lại năm 2025 với một mùa "bội thu" lợi nhuận khi nhiều nhà băng ghi nhận mức tăng trưởng trước thuế ấn tượng. Tuy nhiên, phía sau những con số nổi bật đó vẫn còn nhiều vấn đề đáng chú ý xoay quanh nợ xấu, tín dụng và huy động vốn hay NIM.
(VNF) - Từ xa xưa, người Việt tin rằng đầu năm là thời điểm “mở lộc”, bất cứ khoản tiền nào được cất giữ trong những ngày tân xuân đều mang ý nghĩa “tích phúc - sinh tài”. Nếu trước kia cha ông bỏ vài đồng vào rương gỗ, hũ đất như một nghi thức may mắn, thì ngày nay, nhiều gia đình coi việc gửi tiết kiệm ngân hàng là giữ lộc, mở ra một năm sung túc và bền vững.
(VNF) - Năm 2025 ghi dấu một bước tiến rõ nét của VietinBank khi hành trình ESG (tiêu chuẩn bền vững về môi trường, xã hội và quản trị) được triển khai có chiến lược, cấu trúc và mang lại những tác động thực chất, từng bước định hình mô hình ngân hàng xanh theo chuẩn mực quốc tế.
(VNF) - Dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung Thông tư 39/2016/TT-NHNN đề xuất bãi bỏ giới hạn cứng về dư nợ cho vay bằng phương tiện điện tử (cho vay online) thay vì mức giới hạn 100 triệu đồng như hiện nay.
(VNF) - Nhiều năm qua, dù đứng trước sự biến động phức tạp của tình hình kinh tế thế giới và trong nước, Agribank cho biết vẫn luôn kiên định với “kim chỉ nam” trong chính sách điều hành tăng trưởng tín dụng an toàn, hiệu quả.
(VNF) - Theo ông Trần Hoài Nam, Phó Tổng Giám đốc thường trực HDBank, xung đột tại Trung Đông có thể góp phần khiến lãi suất trong hệ thống ngân hàng Việt Nam có xu hướng giữ ở mức cao.
(VNF) - Công an thành phố Hải Phòng mới khởi tố bị can và bắt bị can để tạm giam đối với 3 nhân viên ngân hàng về tội vi phạm quy định về hoạt động ngân hàng.
(VNF) - Nhiều ngân hàng công bố kế hoạch tổ chức ĐHĐCĐ năm 2026, tập trung thảo luận các nội dung quan trọng như tăng vốn điều lệ, phân phối lợi nhuận và định hướng hoạt động.
(VNF) - Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Thanh Hà cho biết tỷ giá có xu hướng tăng lên trong những ngày gần đây do tình hình căng thẳng đang diễn ra tại khu vực Trung Đông.
(VNF) - Theo TS. Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, trong giai đoạn mới, Công ty TNHH một thành viên Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) cần chuyển mình từ một đơn vị "mua nợ để giữ" sang một thực thể xử lý nợ thực chất và dẫn dắt thị trường.
(VNF) - Tại “Hội nghị sơ kết Đề án phát triển CIC đến năm 2025, định hướng đến năm 2030 và tổng kết hoạt động thông tin tín dụng năm 2025” do Trung tâm Thông tin Tín dụng Quốc gia Việt Nam (CIC) tổ chức tại Hà Nội vừa qua, Ngân hàng TMCP Xuất Nhập Khẩu Việt Nam (Eximbank) đã được vinh danh vào Top 10 tổ chức tín dụng tiêu biểu toàn quốc trong hoạt động báo cáo thông tin tín dụng năm 2025. Đây là nhóm đơn vị có chất lượng dữ liệu nổi bật, tuân thủ đầy đủ quy định và khai thác hiệu quả thông tin tín dụng phục vụ công tác quản trị rủi ro.
(VNF) - Giá USD tại các ngân hàng tăng khá mạnh, vượt 26.300 đồng/USD ở chiều bán. Giá USD tự do tiến sát mốc 27.000 đồng/USD. Giá USD thế giới lên mức cao nhất 9 tháng.
(VNF) - Theo NHNN, trong tháng 1/2026, lãi suất cho vay bình quân của ngân hàng thương mại trong nước đối với các khoản cho vay mới và cũ còn dư nợ ở mức 7,0 - 9,3%/năm.
(VNF) - Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026, HĐQT Vietcombank sẽ trình tờ trình về chủ trương thành lập Ngân hàng thương mại 100% vốn trong nước hoạt động tại Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam (IFC).
(VNF) - Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) cho biết, sau hơn hơn 2 tháng tham gia Ban điều hành Sacombank, ông Nguyễn Đức Thụy đã triển khai một loạt sáng kiến chuyển đổi mang tính đột phá.
(VNF) - Trong dòng chảy chuyển đổi số (CĐS) quốc gia, VietinBank đang từng bước khẳng định bản lĩnh đổi mới với những chuyển mình mạnh mẽ từ bên trong. Thông qua chuyển đổi số toàn diện, VietinBank đang tiếp tục gia tăng hiệu quả kinh doanh, kiến tạo năng lực mới, đưa đổi mới trở thành nền tảng cho hiệu quả, tăng trưởng và khả năng thích ứng dài hạn.
(VNF) - Dù sự ra đời của Nghị định 94/2025/NĐ-CP là bước tiến quan trọng, quá trình triển khai P2P lending tại Việt Nam vẫn đặt ra nhiều vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu và hoàn thiện để phát triển bền vững.