Trung Quốc công bố chương trình cải cách thể chế lớn nhất kể từ năm 2018
Quỳnh Anh -
08/03/2023 17:04 (GMT+7)
(VNF) - Bắc Kinh sẽ thành lập một cơ quan giám sát mới cho các bộ phận của lĩnh vực tài chính, củng cố bộ khoa học và công nghệ, đồng thời thiết lập một chế độ dữ liệu mới, nhằm thúc đẩy sự tự chủ về khoa học công nghệ, tăng cường an ninh kinh tế và tài chính. Đây là nỗ lực mới nhất của chính quyền ông Tập Cận Bình trong bối cảnh những bất ổn bên ngoài ngày càng gia tăng và nguy cơ suy thoái kinh tế trong nước.
Chủ tịch Tập Cận Bình trong kỳ họp Lưỡng hội của Trung Quốc.
Ngày 8/3, Trung Quốc đã công bố một kế hoạch cải cách sâu rộng đối với một loạt các tổ chức nhà nước, tập trung vào việc tái cơ cấu Bộ Khoa học và Công nghệ (MST) và thành lập một cơ quan quản lý tài chính quốc gia, nhấn mạnh những nỗ lực tăng cường của đất nước nhằm tăng cường năng lực khoa học và công nghệ, đảm bảo an ninh kinh tế và tài chính trong bối cảnh bất ổn bên ngoài ngày càng tăng.
Kế hoạch cải cách thể chế, cũng bao gồm các lĩnh vực từ quản lý dữ liệu và chăm sóc người cao tuổi đến quyền sở hữu trí tuệ và lĩnh vực nông nghiệp và nông thôn, phù hợp với mục tiêu của Chủ tịch Tập Cận Bình là nâng cao hiệu quả quản trị để giải quyết rủi ro và thách thức và theo đuổi chất lượng cao phát triển, các chuyên gia cho biết.
Kế hoạch này đã được đệ trình vào thứ Ba tới Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc (NPC), cơ quan lập pháp hàng đầu của Trung Quốc, để thảo luận. Đây cũng là một phần trong những thỏa thuận quan trọng được đưa ra tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XX của Đảng Cộng sản Trung Quốc (CPC) nhằm cải cách sâu sắc các thể chế của Đảng và nhà nước, và đã được thông qua tại phiên họp toàn thể lần thứ hai của Ủy ban Trung ương CPC khóa XX vào tuần trước.
Kể từ khi Chủ tịch Tập Cận Bình nhậm chức vào năm 2012, đã có 2 cuộc cải cách sâu rộng về cấu trúc và thể chế nhà nước. Lần cải cách lớn gần nhất là năm 2018, dẫn đến việc thành lập Ủy ban Phát triển và Ổn định Tài chính và Bộ các vấn đề cựu chiến binh. Khi được triển khai, đây sẽ là kế hoạch cải cách lớn nhất của các thể chế nhà nước kể từ năm 2018, và là lần cải cách lớn thứ 3 trong nhiệm kỳ của ông Tập.
Nâng cao năng lực công nghệ dù bị Mỹ hạn chế
Một trong những phần chính của kế hoạch được công bố là tái cấu trúc Bộ Khoa học và Công nghệ (MST). Với việc chuyển giao các chức năng như hoạch định chính sách công nghệ cho ngành nông nghiệp cho các bộ khác, MST sẽ nắm vai trò lớn hơn trong việc cải thiện một hệ thống mới để tạo ra những đột phá về công nghệ.
Đặc biệt, một ủy ban khoa học và công nghệ trung ương sẽ được thành lập để tăng cường sự lãnh đạo tập trung và thống nhất của Ủy ban Trung ương CPC đối với các công việc liên quan đến khoa học và công nghệ.
Giải thích về kế hoạch này với các nhà lập pháp quốc gia, Ủy viên Quốc vụ kiêm Tổng thư ký của Hội đồng Nhà nước Xiao Jie cho biết MST sẽ được cơ cấu lại để phân bổ nguồn lực tốt hơn nhằm vượt qua những thách thức trong các công nghệ then chốt và cốt lõi, đồng thời tiến nhanh hơn tới sự tự lực lớn hơn về khoa học và công nghệ, theo Tân Hoa Xã.
Kế hoạch này được đẩy mạnh trong bối cảnh Mỹ không ngừng tăng cường ngăn chặn sự phát triển của Trung Quốc, đặc biệt là thông qua việc cắt giảm nguồn cung cấp các thành phần công nghệ cốt lõi cho Trung Quốc. Chỉ trong vài ngày qua, Mỹ đã thực hiện hoặc đang cân nhắc các biện pháp nhằm xiết chặt hơn bao giờ hết đối với các công ty Trung Quốc, bao gồm lệnh cấm xuất khẩu đối với hàng chục thực thể Trung Quốc.
Do đó, Trung Quốc cần huy động mọi nguồn lực để xây dựng năng lực và tối ưu hóa hiệu quả hệ thống quản trị để đối phó tốt hơn với các thách thức bên ngoài, Zhang Shuhua, giám đốc viện khoa học chính trị tại Học viện Xã hội Trung Quốc Science, nói với Global Times hôm 7/3.
Dong Shaopeng, nghiên cứu viên cấp cao tại Viện Nghiên cứu Tài chính Chongyang tại Đại học Nhân dân Trung Quốc, cho biết cải cách MST có lợi cho việc cải thiện hệ thống toàn quốc, thúc đẩy đổi mới khoa học và công nghệ, đồng thời sẽ phá vỡ "nút thắt cổ chai" trong lĩnh vực công nghệ.
Cải cách lĩnh vực tài chính
Trong một nỗ lực quan trọng khác nhằm cải thiện năng lực quản lý và hiệu quả để giải quyết rủi ro tài chính, kế hoạch cải cách bao gồm những cải cách rộng rãi đối với cơ chế quản lý tài chính ở cả cấp quốc gia và địa phương.
Theo đó, Trung Quốc sẽ thành lập một cơ quan quản lý tài chính quốc gia để giám sát lĩnh vực tài sản ngân hàng và bảo hiểm trị giá 400.000 tỷ NDT (57.700 tỷ USD) của nước này. Trực thuộc Hội đồng Nhà nước, cơ quan mới sẽ chịu trách nhiệm điều chỉnh ngành tài chính ngoại trừ lĩnh vực chứng khoán, và được thành lập trên cơ sở Ủy ban Điều tiết Ngân hàng và Bảo hiểm Trung Quốc.
Cong Yi, giáo sư tại Đại học Tài chính và Kinh tế Thiên Tân, nói với Global Times: “Đợt cải cách thể chế này nhấn mạnh tầm quan trọng của đất nước đối với việc phòng ngừa rủi ro trong lĩnh vực tài chính trực tuyến, đòi hỏi một hệ thống và cơ chế quản lý được nâng cấp".
Các chuyên gia lưu ý, ngoài sự tăng trưởng nhanh chóng của thị trường vốn Trung Quốc, tình hình địa kinh tế toàn cầu đang thay đổi nhanh chóng đòi hỏi phải tăng cường khả năng ngăn chặn và xoa dịu rủi ro để đảm bảo an ninh kinh tế và tài chính. Theo Báo cáo công tác của Chính phủ, ngăn ngừa và xoa dịu hiệu quả các rủi ro lớn là một trong những ưu tiên hàng đầu của năm 2023.
Theo Tian Yun, một nhà quan sát kinh tế vĩ mô kỳ cựu, kế hoạch cải cách phù hợp với những cải cách thị trường đang diễn ra, nhằm thu hẹp khoảng cách pháp lý trong một số lĩnh vực như vấn đề nợ trong lĩnh vực bất động sản và đối phó với những rủi ro mới khi mở cửa tài chính tiếp tục mở rộng.
"Tăng cường giám sát tài chính và ngăn ngừa rủi ro tài chính là yêu cầu tất yếu của sự phát triển kinh tế hiện nay", ông Tian nói chia sẻ với Global Times.
Nhiều biện pháp cải cách khác trong nhiều lĩnh vực
Nhằm mục đích cải thiện các quy định trong các lĩnh vực quan trọng khác, kế hoạch cải cách mới cũng bao gồm việc thành lập một văn phòng dữ liệu quốc gia, do Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia (NDRC) quản lý.
Cơ quan này chịu trách nhiệm thúc đẩy sự phát triển của các thể chế cơ bản liên quan đến dữ liệu, điều phối việc tích hợp, chia sẻ, phát triển và ứng dụng các nguồn dữ liệu, đồng thời thúc đẩy quá trình lập kế hoạch và xây dựng một Trung Quốc với nền kinh tế kỹ thuật số và xã hội kỹ thuật số, theo Tân Hoa xã.
Các chuyên gia lưu ý rằng dữ liệu đã trở thành một lĩnh vực quan trọng khác liên quan đến hầu hết mọi khía cạnh của sự phát triển kinh tế và xã hội của Trung Quốc, cũng như một lĩnh vực mà sự cạnh tranh quốc tế đang nóng lên.
"Dữ liệu ngày càng trở thành một tài sản quan trọng và là con bài thương lượng trong cuộc cạnh tranh giữa các cường quốc. Trong trường hợp này, Trung Quốc đã tiến hành cải cách thể chế để tăng cường quản lý dữ liệu", Tian nói, lưu ý rằng văn phòng mới có thể đóng một vai trò quan trọng trong cạnh tranh như vậy.
Nhìn chung, kế hoạch cải cách là một nỗ lực rộng lớn của giới lãnh đạo cao nhất của Trung Quốc nhằm giải quyết những thách thức cả ngắn hạn và dài hạn mà nền kinh tế Trung Quốc phải đối mặt, bao gồm cả những thay đổi về nhân khẩu học.
Kế hoạch cải cách bao gồm những cải tiến đối với cơ chế chăm sóc người cao tuổi nhằm thực hiện chiến lược quốc gia chủ động đối phó với tình trạng già hóa dân số và mở rộng các dịch vụ chăm sóc người cao tuổi cơ bản để bao phủ tất cả người cao tuổi, theo Tân Hoa Xã.
Trung Quốc cũng sẽ cải thiện cơ chế quản lý quyền sở hữu trí tuệ (IPR) để nâng cấp việc tạo, áp dụng, bảo vệ và quản lý IPR.
(VNF) - Tuần này, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đề xuất áp đặt các mức thuế quan mới trên diện rộng đối với hàng chục quốc gia, bao gồm cả những đối tác thương mại hàng đầu của Mỹ như Canada và Trung Quốc.
(VNF) - Ngay cả những nhà đầu tư nắm giữ Bitcoin lâu dài và có niềm tin mạnh mẽ nhất cũng đã tham gia vào làn sóng bán tháo gần đây. Theo Compass Point, diễn biến này có thể là dấu hiệu cho thấy thị trường giá xuống của Bitcoin đang bước vào giai đoạn cuối.
(VNF) - Zimbabwe đang tiến gần hơn tới mục tiêu trở thành một trong những trung tâm khai thác vàng hàng đầu châu Phi khi Dự án Vàng Dokwe – có giá trị ước tính hơn 1 tỷ USD – được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực tăng trưởng cho ngành khai khoáng của quốc gia này.
(VNF) - Lần đầu tiên, các nhà sản xuất chip nhớ được định giá cao hơn những tập đoàn dầu khí hàng đầu, phản ánh sự dịch chuyển quyền lực từ năng lượng sang dữ liệu.
(VNF) - Mỹ đang gia tăng sức ép lên Iran khi trừng phạt sàn giao dịch tiền số lớn nhất nước này và tuyên bố đã tịch thu khoảng 1 tỷ USD tài sản số liên quan đến Tehran. Động thái mới cho thấy tiền điện tử đã trở thành mặt trận mới trong cuộc chiến trừng phạt giữa hai nước.
(VNF) - Vàng đã vượt qua trái phiếu chính phủ Mỹ để trở thành tài sản dự trữ lớn nhất thế giới, sau nhiều năm được các ngân hàng trung ương liên tục mua vào cùng với đợt tăng giá mạnh mẽ khiến giá kim loại quý này gần như tăng gấp đôi trong vòng hai năm qua.
(VNF) - Thị trường chứng khoán Kospi của nước này đã tăng tới 96,7% trong năm nay. Số lượng tài khoản giao dịch chứng khoán đang hoạt động đã tăng thêm khoảng 1,25 triệu tài khoản mỗi tháng trong năm qua, nâng tổng số lên 106 triệu tài khoản.
(VNF) - World Cup luôn được quảng bá như một cơ hội vàng để thúc đẩy kinh tế, nâng tầm vị thế quốc gia và thu hút hàng triệu du khách. Nhưng phía sau ánh hào quang của giải đấu thể thao lớn nhất hành tinh là một thực tế ít được nhắc đến: Ai mới thực sự kiếm được nhiều tiền nhất từ World Cup?
(VNF) - Lưu lượng tàu thuyền qua eo biển Hormuz hiện vẫn chỉ bằng một phần nhỏ so với thời điểm trước chiến sự. Tuy nhiên, số lượng tàu di chuyển qua khu vực này đã tăng trở lại trong những tuần gần đây, đặc biệt thông qua một tuyến hàng hải do quân đội Mỹ thiết lập, bất chấp giao tranh trong khu vực tiếp tục leo thang.
(VNF) - Doanh số xe điện tại 37 quốc gia đã lập kỷ lục theo tháng trong tháng 3 và 4, khi giá nhiên liệu tăng mạnh do cuộc chiến tại Trung Đông khiến người tiêu dùng chuyển hướng sang các phương tiện có chi phí sử dụng thấp hơn.
(VNF) - Sự trỗi dậy của trí tuệ nhân tạo không chỉ hút dòng vốn về các doanh nghiệp AI mà còn làm lung lay nền tảng định giá của thế hệ startup tiền ChatGPT, mở ra một cuộc đại thanh lọc trong giới đầu tư mạo hiểm.
(VNF) - Tổng thống Donald Trump mới đây tiếp tục thúc đẩy yêu cầu kiểm toán kho vàng Fort Knox, sau khi một cựu quan chức bị phát hiện chiếm đoạt số lượng vàng thỏi trị giá khoảng 40 triệu USD.
(VNF) - Thành phố quốc gia này đang chạy đua để loại bỏ những rào cản thủ tục khi cuộc cạnh tranh thu hút giới siêu giàu giữa các trung tâm quản lý tài sản hàng đầu thế giới ngày càng gay gắt.
(VNF) - Chính phủ, ngân hàng và các tập đoàn sản xuất trên khắp thế giới đang đổ xô đến thị trường trái phiếu Trung Quốc, phát hành các khoản nợ bằng đồng nhân dân tệ để tận dụng môi trường lãi suất thấp trong bối cảnh chi phí vay vốn tại nhiều nền kinh tế lớn vẫn ở mức cao.
(VNF) - Nguồn cung nhà ở xã hội tại Đức đang giảm nhanh trong khi giá nhà, giá thuê và chi phí xây dựng tiếp tục leo thang, khiến khả năng tiếp cận nhà ở giá rẻ ngày càng khó khăn. Các chuyên gia cảnh báo nước này sẽ cần khoảng 2 triệu căn nhà ở xã hội vào năm 2030 và chỉ xây mới sẽ không đủ để giải quyết tình trạng thiếu hụt.
(VNF) - Kinh tế Canada bước vào giai đoạn thử thách khi các động lực tăng trưởng truyền thống bị suy yếu, trong khi thị trường lao động và lạm phát tiếp tục tạo áp lực
(VNF) - World Cup 2026 được kỳ vọng tạo ra hàng chục tỷ USD giá trị kinh tế, hàng trăm nghìn việc làm và làn sóng du lịch toàn cầu chưa từng có. Tuy nhiên, phía sau những dự báo đầy tham vọng là bài toán chi phí khổng lồ, áp lực hạ tầng và câu hỏi liệu lợi ích thực tế có tương xứng với khoản đầu tư bỏ ra.
(VNF) - Thị trường tài chính toàn cầu tiếp tục chịu tác động từ căng thẳng địa chính trị Trung Đông, biến động giá các tài sản và những thay đổi trong cán cân tài chính quốc tế.
(VNF) - Làn sóng AI đang tạo ra những người chiến thắng vượt ra ngoài nhóm công nghệ và bán dẫn. Khi nhà đầu tư tìm kiếm các doanh nghiệp hưởng lợi ở cấp độ thứ hai và thứ ba từ cuộc đua AI, những cái tên tưởng chừng không liên quan như Ajinomoto, nhà sản xuất gia vị nổi tiếng của Nhật Bản, lại bất ngờ nổi lên.
(VNF) - Những vết nứt đang xuất hiện rõ hơn trong thị trường tín dụng tư nhân khi các khoản lỗ chưa thực hiện tăng mạnh và thu nhập lãi phi tiền mặt tiếp tục duy trì ở mức cao.
(VNF) - Một trang web được thiết kế giống hệt giao diện Excel đang gây sốt tại Hàn Quốc khi cho phép người dùng âm thầm theo dõi giá cổ phiếu ngay trong giờ làm việc. Sự lan truyền nhanh chóng của nền tảng này không chỉ khiến nhiều người thích thú vì tính sáng tạo mà còn làm dấy lên tranh cãi về mức độ ám ảnh đầu tư ngày càng lớn của dân văn phòng xứ kim chi.
(VNF) - Đồng won của Hàn Quốc đang giao dịch ở vùng đáy thấp nhất trong nhiều thập kỷ so với USD, bất chấp xuất khẩu chất bán dẫn tăng bùng nổ và thị trường chứng khoán thăng hoa.
(VNF) - Nhật Bản đã chi hơn 73 tỷ USD để hỗ trợ đồng yên trong tháng qua, đánh dấu lần can thiệp đầu tiên kể từ năm 2024 khi giới chức ngày càng lo ngại đồng nội tệ suy yếu sẽ đẩy chi phí nhập khẩu các mặt hàng thiết yếu như thực phẩm và năng lượng lên cao.
(VNF) - Tuần này, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đề xuất áp đặt các mức thuế quan mới trên diện rộng đối với hàng chục quốc gia, bao gồm cả những đối tác thương mại hàng đầu của Mỹ như Canada và Trung Quốc.
(VNF) - Theo UBND TP.Huế, phương án thiết kế cầu qua Cồn Hến cần hướng đến tính độc bản, đặc sắc, có tầm vóc; trở thành điểm nhấn kiến trúc mới trên sông Hương, góp phần làm giàu thêm không gian văn hóa, cảnh quan của đô thị Huế.