5 câu chuyện DN đáng theo dõi trên sàn chứng khoán năm Bính Ngọ

Siêu doanh nghiệp triệu tỷ trên mọi mặt trận

Hành trình của tập đoàn tư nhân lớn nhất Việt Nam là không thể bỏ qua. Sau khi kỳ vọng của thị trường đã tích tụ mạnh mẽ thông qua đà tăng phi mã của cổ phiếu, Vingroup hiện đã là doanh nghiệp niêm yết đầu tiên có vốn hóa vượt 1 triệu tỷ đồng.

Ở mảng di chuyển xanh, công ty taxi điện Xanh SM đang chuẩn bị cho kế hoạch niêm yết quốc tế, sau khi đã mở rộng hoạt động sang một số thị trường lân cận như Lào, Philippines và Indonesia.

Trong nước, hãng xe VinFast hưởng lợi từ việc cơ quan quản lý ban hành các chính sách khuyến khích phát triển ngành công nghiệp xe điện - từ hạn chế xe xăng lưu thông ở nội đô, đến hỗ trợ chi phí mua xe điện và đầu tư hạ tầng trạm sạc. Trên nền tảng đó, thương hiệu xe thuộc Vingroup đang nỗ lực chuyển mình từ vị thế dẫn đầu thị trường nội địa trở thành một người chơi đáng chú ý ở bình diện khu vực, với trọng tâm đặt vào Đông Nam Á và Ấn Độ.

Song song với chiến lược xe điện, Vingroup - dù đã rút khỏi dự án đường sắt cao tốc Bắc Nam - vẫn đang tăng tốc tham gia vào nhiều dự án quy mô tỷ USD ở khắp các ngành công nghiệp mà họ chưa từng góp mặt, từ sản xuất thép, năng lượng tái tạo cho đến hạ tầng giao thông.

Ở mảng truyền thống là bất động sản, tập đoàn do ông Phạm Nhật Vượng dẫn dắt cũng đang triển khai một loạt siêu dự án trên phạm vi cả nước. Đáng chú ý nhất là khu đô thị lấn biển tại Cần Giờ (TPHCM) với quy mô khoảng 2.9 ngàn ha và khu đô thị thể thao Olympic gần 9.2 ngàn ha tại Hà Nội.

Đầu tư công tăng tốc

Kế hoạch giải ngân vốn đầu tư công năm 2026 được đặt ở mức 995 ngàn tỷ đồng, cao hơn khoảng 32% so với giá trị thực hiện trong năm trước, cho thấy định hướng tài khóa tiếp tục mở rộng nhằm hỗ trợ tăng trưởng.

Trong bối cảnh nguồn vốn lớn sẽ chảy đến hàng trăm dự án khắp cả nước, không ít doanh nghiệp niêm yết được kỳ vọng hưởng lợi. Trực tiếp nhất là lĩnh vực xây dựng - hạ tầng, với những tên tuổi như Vinaconex, Coteccons, CC1 hay PC1… đã và đang trúng thầu các dự án quy mô. Song song đó, ở nhóm cung ứng vật liệu, từ doanh nghiệp đầu ngành thép như Hòa Phát cho đến các công ty khai thác đá xây dựng khiêm tốn hơn nhiều như Đá Núi Nhỏ, Hóa An... cũng sẽ có phần.

Xa hơn nữa, những tác động gián tiếp từ chi tiêu đầu tư công được dự báo sẽ dần chạm đến khu vực tiêu dùng và thị trường bất động sản, thông qua cải thiện hạ tầng, gia tăng nhu cầu lao động và thu nhập.

Tuy nhiên, mức độ hưởng lợi thực tế với từng nhóm ngành vẫn phụ thuộc lớn vào tiến độ giải ngân, khả năng khai thác và sử dụng tài sản công, cũng như mức độ lan tỏa sang khu vực tư nhân.

Chặng đua tiếp theo của địa ốc

Sau những năm đình trệ vì khủng hoảng nợ, các doanh nghiệp địa ốc phía Nam đang quay trở lại thị trường.

Tuy nhiên, từ cuối năm 2025 đến đầu năm 2026, họ bắt đầu đối diện với những cơn gió ngược, từ lãi suất tăng trở lại cho đến định hướng kiểm soát thận trọng hơn với khoản vay ngân hàng cho bất động sản. Thị trường chứng khoán đã phản ứng lại sự thay đổi của môi trường bằng cách hạ giá hàng chục phần trăm đối với cổ phiếu ngành này.

Nhưng bánh xe địa ốc vẫn sẽ tiếp tục lăn. Vinhomes đang đẩy mạnh phát triển những đại đô thị, trong khi một loạt doanh nghiệp niêm yết lớn như Khang Điền, Nam Long, Đất Xanh... khởi động lại các dự án tạm ngưng nhiều năm và cả dự án mới. Novaland - tập đoàn đang gánh áp lực nợ lớn - cũng từng bước tái cấu trúc tài chính, với chỗ dựa là vướng mắc pháp lý dần được tháo gỡ. Bên cạnh đó, cái tên mới nổi đáng chú ý là Taseco Land, sau khi công ty này hoàn tất vòng huy động vốn mới và đã tích lũy được một quỹ đất dồi dào.

Trong năm 2026, giá bất động sản ở đa dạng phân khúc, từ căn hộ cho đến nhà đất, đã ở mặt bằng cao hơn năm trước đáng kể. Nguồn cung tiếp tục nghiêng về phân khúc cao cấp. Mức giá nhà đất cao tiếp tục gây lo ngại cho cơ quan quản lý, khi mà tỷ số giá nhà/thu nhập bình quân hộ gia đình Việt Nam đã cao gấp 1.6 lần trung bình thế giới và vẫn trong xu hướng tăng thêm.

Về hướng phát triển mới, mô hình đô thị dọc theo các trục hạ tầng giao thông công cộng (TOD) đang được thảo luận ngày càng sôi nổi. Ở hậu trường, làn sóng M&A dự án lớn cũng diễn ra khi thị trường kỳ vọng vào chu kỳ mới. Tuy nhiên, những bên mua chi phối phần lớn lại không phải là doanh nghiệp đại chúng.

Dẫu vậy, rủi ro chậm trả trái phiếu vẫn hiện hữu, cho thấy bài toán dòng tiền tiếp tục là vấn đề với không ít người chơi.

Hiện đại hóa bán lẻ

Các hệ thống kinh doanh thực phẩm như Wincommerce và Bách Hóa Xanh đã lên kế hoạch mở rộng quy mô mạnh mẽ, với mục tiêu khai trương hàng ngàn điểm bán trong năm 2026. Trọng tâm cạnh tranh sẽ là khu vực miền Bắc và các vùng ven đô, nông thôn.

Kênh bán lẻ đang từng bước hiện đại hóa. Cấu trúc phân phối phân mảnh của ngành thực phẩm, hàng tiêu dùng sẽ chứng kiến những biến chuyển sâu sắc nhất. Tuy nhiên, xu hướng hiện đại hóa - tập trung hóa nhiều khả năng sẽ không chỉ giới hạn ở nhóm ngành này mà cũng sẽ được nhìn thấy ở các ngành hàng khác như dược phẩm, thiết bị điện tử…

Được thúc đẩy bởi các chính sách tăng cường quản lý thuế, siết chặt kiểm soát hàng giả - hàng nhái và chuẩn hóa hoạt động kinh doanh, các mô hình bán lẻ theo chuỗi được kỳ vọng chiếm thêm thị phần của những tiệm tạp hóa, chợ, cửa hàng nhỏ lẻ. Vấn đề then chốt của chu kỳ tiêu dùng mới không còn nằm ở việc “có hay không” sự dịch chuyển, mà là doanh nghiệp dẫn đầu nào sẽ thâu tóm được phần lớn của miếng bánh trong quá trình tái cấu trúc này.

Nhìn chung, nhóm doanh nghiệp bán lẻ và phân phối niêm yết đều có vốn liếng chạy đà tốt khi vừa trải qua một năm tăng trưởng cao.

Bước chuyển của khối quốc doanh

Nghị quyết 79 của Bộ Chính trị được kỳ vọng là cú hích cho khối doanh nghiệp quốc doanh, và thị trường chứng khoán đã phản ứng rất sớm với những kỳ vọng đó.

Tuy nhiên, sau giai đoạn đón nhận chính sách, năm 2026 sẽ là thời điểm then chốt để kiểm chứng liệu các cam kết cải cách có bắt đầu được chuyển hóa thành thay đổi thực chất hay không. Khi đó, thị trường nhiều khả năng sẽ phân hóa mạnh giữa kỳ vọng và năng lực thực thi.

Song song với đó, ngay trong tháng 1, Thủ tướng Chính phủ cũng đã có công điện yêu cầu các tập đoàn kinh tế, tổng công ty Nhà nước phấn đấu tăng trưởng sản lượng hoặc doanh thu từ 10% trở lên trong năm nay, đồng thời đẩy nhanh tiến độ các dự án hạ tầng trọng điểm và đề xuất các dự án đầu tư mới.

Việc tập đoàn PetroVietnam cam kết đầu tư hàng trăm ngàn tỷ đồng trong giai đoạn 2026-2030 sẽ mở ra cơ hội cho hàng loạt doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng. Trong khi đó, nhóm ngân hàng quốc doanh được đặt mục tiêu dài hạn sẽ tiến vào tốp đầu khu vực châu Á về tổng tài sản, tiên phong về công nghệ và năng lực quản trị.

Ngoài ra, một lớp câu chuyện mới cũng đang hình thành quanh các doanh nghiệp chủ động giảm tỷ lệ sở hữu Nhà nước, vừa để đáp ứng tiêu chí doanh nghiệp đại chúng và vừa nhằm huy động nguồn lực cho chu kỳ phát triển mới. Chẳng hạn, Tổng Công ty Hàng hải (VIMC) đang là một cái tên tiên phong.

Ở bình diện lớn hơn, Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC) - một trong những cổ đông lớn nhất trên sàn chứng khoán - cũng được định hướng sẽ tái cơ cấu toàn diện nhằm hình thành nên một quỹ đầu tư quốc gia, tương tự với mô hình đã được triển khai tại các thị trường phát triển.