Áp lực đáo hạn năm 2024 có phải là 'ngáo ộp' với thị trường trái phiếu?
Thanh Long -
23/11/2023 10:03 (GMT+7)
(VNF) - "Thị trường trái phiếu doanh nghiệp trong năm 2022 và 2023 đã có rất nhiều tổ chức vi phạm nghĩa vụ trả lãi, trả gốc và những cái tổ chức này đã được thị trường nhận diện và sàng lọc, những doanh nghiệp còn lại chưa có vi phạm, có lịch sử trả lãi tốt sẽ là điểm sáng của thị trường", đại diện FiinGroup nêu quan điểm.
Áp lực đáo hạn năm 2024 có phải là 'ngáo ộp' với thị trường trái phiếu?
Thị trường trái phiếu doanh nghiệp đang trở nên sôi động trở lại. Theo thông tin từ ông Trần Phú Việt, Trưởng phòng Nghiên cứu & Phát triển sản phẩm, Khối thông tin tài chính của FiinGroup, cung cấp trong hội thảo "Triển vọng kinh tế vĩ mô và thị trường chứng khoán năm 2024" do FiinGroup tổ chức mới đây, những tháng cuối năm 2023, giá trị phát hành trái phiếu doanh nghiệp trên thị trường sơ cấp lớn hơn rất nhiều so với những tháng đầu năm.
Những đợt phát hành này chủ yếu là xuất từ các nhóm ngành như ngân hàng và bất động sản. Theo thống kê của FiinGroup, từ đầu năm đến nay, ngân hàng phát hành 110.000 tỷ đồng trái phiếu. Trong khi đó, con số này ở các doanh nghiệp bất động sản là 74.000 tỷ đồng. Phần lãi mà trái chủ nhận được từ các ngân hàng vào khoảng 7%/năm trong khi bất động sản là 15%/năm. Những con số này thể hiện phần nào mức độ rủi ro của các nhóm ngành này là khác nhau.
Trên thị trường thứ cấp, kể từ khi sàn giao dịch trái phiếu riêng lẻ ra đời khoảng giữa tháng 7/2023, giá trị giao dịch hàng ngày (tính trung bình theo tuần) tăng rất mạnh, đặc biệt là từ khoảng giữa tháng 10/2023, từ khoảng 1.000 - 2.000 tỷ đồng/ngày có những tuần gần đây đã lên đến khoảng 4.500 tỷ đồng/ngày.
"Thanh khoản của thị trường gia tăng, có nhiều tổ chức phát hành giao dịch hơn sẽ giúp được chúng ta thu thập được các thông tin rất quan trọng trên thị trường. Đây là lần đầu tiên chúng ta có thể xây dựng được đường cong lãi suất trái phiếu của doanh nghiệp. Ví dụ như VinFast, ở kỳ hạn 6 - 12 tháng, lãi suất trái phiếu của tổ chức này vào khoảng 8,92%/năm và với kỳ hạn 18 - 24 tháng là vào khoảng 9,81%/năm. Đây là thông tin rất bổ ích cho chúng ta trong hoạt động như quản lý danh mục, định giá danh mục, đầu tư...", đại diện của FiinGroup nhấn mạnh.
Dẫu có sôi động hơn nhưng nhìn chung, tổng giá trị lưu hành trái phiếu của toàn thị trường đang có xu hướng giảm bởi hoạt động mua lại và đáo hạn của các tổ chức phát hành, cũng như hoạt động phát hành thu hẹp hơn so với những giai đoạn trước. Theo FiinGroup, dòng tiền đáo hạn trong năm 2024 bao gồm cả nợ gốc và lãi khoảng 380.000 tỷ đồng, tập trung vào 2 nhóm ngành chính là bất động sản và ngân hàng.
Khoảng hơn 380.000 tỷ đồng trái phiếu sẽ đáo hạn trong năm 2024. Nguồn: FiinGroup
Để đo lường áp lực thanh toán trên thị trường trái phiếu, FiinGroup sử dụng quy ước trong thống kê là: Nếu như một lô trái phiếu của một tổ chức phát hành vi phạm mức độ trả lãi hoặc trả gốc thì có nghĩa là toàn bộ những phần giá trị trái phiếu đang lưu hành của tổ chức đó sẽ được đánh dấu là vi phạm.
"Dựa trên cách thống kê như vậy, chúng tôi đã nhóm lại những cái tổ chức phát hành vi phạm theo nhóm ngành. Bất động sản đang là nhóm ngành có tổng giá trị trái phiếu lưu hành cao nhất và mức độ vi phạm khoảng 22,67%, cao hơn thống kê toàn thị trường. Theo thống kê của chúng tôi, trong năm 2024, tổng giá trị đáo hạn trái phiếu của nhóm bất động sản sẽ vào khoảng hơn 110.000 tỷ đồng", ông Trần Phú Việt cho hay.
Những khoản nợ xấu này thuộc về 147 tổ chức phát hành đã được ghi nhận là vi phạm trong năm 2022 - 2023, đồng thời đã được khu trú và được thị trường xác định rất rõ.
"Do vậy, chúng tôi cho rằng những khoản đáo hạn của các tổ chức bất động sản này trong năm 2024 sẽ không gây quá nhiều sự bất ngờ cũng như biến động cho thị trường khi họ tiếp tục công bố những đợt trả chậm của những lô trái phiếu này, bởi vì thị trường đã nhận thức được rủi ro này", đại diện FiinGroup nêu quan điểm.
Bất động sản đang là ngành có lượng chậm trả trái phiếu lớn nhất. Nguồn: FiinGroup
Nhận định triển vọng của thị trường trái phiếu doanh nghiệp trong năm 2024, ông Trần Phú Việt nêu cả mặt tích cực và tiêu cực.
Về mặt tiêu cực, sẽ có khả năng do môi trường kinh doanh tiếp tục khó khăn và phục hồi chậm, dẫn đến triển vọng kinh doanh của các tổ chức, đặc biệt là trong nhóm bất động sản và nhóm năng lượng tái tạo sẽ tiếp tục xấu hoặc sẽ không đủ dòng tiền để trả cho những trái phiếu mà họ nắm giữ.
Bên cạnh đó, kênh trái phiếu doanh nghiệp chưa hồi phục, một phần là do sự thiếu sự tham gia mạnh mẽ tổ chức định chế phi tài chính và những nhà đầu tư cá nhân, có thể do những vấn đề liên quan đến vi phạm trả lãi, trả gốc...
"Chúng ta sẽ phải chờ một thời gian nữa để những nhóm nhà đầu tư này quay trở lại thị trường, góp phần đưa kênh trái phiếu doanh nghiệp trở lại thành kênh huy động vốn trung và dài hạn cho các tổ chức kinh doanh", ông Trần Phú Việt nói.
Về mặt tích cực, thị trường trái phiếu doanh nghiệp trong năm 2022 và 2023 đã có rất nhiều tổ chức vi phạm nghĩa vụ trả lãi, trả gốc và những cái tổ chức này đã được thị trường nhận diện và sàng lọc, những doanh nghiệp còn lại chưa có vi phạm, có lịch sử trả lãi tốt sẽ là điểm sáng của thị trường, giúp thị trường thanh lọc và nhà đầu tư có thể lựa chọn những tổ chức có lịch sử trả trả lãi tốt, những ngành có ít tổ chức vi phạm và có triển vọng tốt để đầu tư.
Thứ hai, liên quan đến thông tin về trái phiếu, năm 2023, thị trường đã có những thay đổi rất mạnh mẽ như sàn giao dịch trái phiếu riêng lẻ ra đời, toàn bộ các trái phiếu riêng lẻ đều đã được lưu ký trên Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam (VSDC) . Các thông tin như là lãi suất coupon, thông tin giao dịch... đều đã được công bố. Ngoài ra, những quy định về pháp lý như phải công bố báo cáo tài chính... sẽ tạo ra một bức tranh thông tin tài chính rất rõ ràng cho các nhà đầu tư tham khảo, phân tích để đưa ra quyết định đầu tư.
Bày tỏ quan điểm có phần khác biệt, ông Nguyễn Quang Thuân, Chủ tịch FiinGroup, cho hay những doanh nghiệp vi phạm đã được thị trường nhận diện, thế nhưng áp lực đáo hạn trái phiếu vẫn còn lớn và là một phần rủi ro của nền kinh tế, của thị trường tài chính, thế nên chúng ta vẫn phải theo dõi. "Trong năm tới, các nhà đầu tư vẫn cần đặc biệt theo dõi rủi ro và tác động lan tỏa hoặc lây chéo từ những doanh nghiệp có dư nợ trái phiếu lớn, đặc biệt đối với một số tổ chức tài chính, ngân hàng có dư nợ và chất lượng trái phiếu doanh nghiệp thấp", ông Thuân lưu ý.
Chia sẻ thêm về triển vọng của thị trường trái phiếu, Chủ tịch FiinGroup kể một câu chuyện gần đây, rằng sau khi Mỹ nâng cấp quan hệ chiến lược với Việt Nam, FiinGroup có tiếp 5 quỹ đầu tư lớn, chủ yếu là quỹ hưu trí của Mỹ. Họ quản lý khoảng 220 tỷ USD và quyết định phân bổ khoảng 1,5% cho một số thị trường mới nổi, trong đó có Việt Nam.
"Họ tưởng rằng thị trường trái phiếu Việt Nam đã phát triển, có xếp hạng tín nhiệm, có minh bạch thông tin nhưng trên thực tế, họ sẽ không thể tham gia được", ông Thuân nói và cho biết lý do là trái phiếu doanh nghiệp tại Việt Nam có bản chất là tín dụng, được các tổ chức trung gian như ngân hàng, công ty chứng khoán đứng ra thực hiện để tái cấu trúc vốn cho doanh nghiệp. Trong khi đó, các quỹ hưu trí phân bổ vốn dựa trên xếp hạng tín nhiệm và quy tắc quản trị danh mục đầu tư.
Từ câu chuyện trên, Chủ tịch FiinGroup cho rằng để thị trường trái phiếu phát triển bền vững, không chỉ cần nâng cấp các quy định về mặt phát hành mà việc phát triển cơ sở nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư tổ chức, là rất quan trọng, thay vì chỉ phát triển theo hướng tái cấu trúc nguồn vốn cho doanh nghiệp như hiện nay.
HĐND và UBND TPHCM được phân cấp, phân quyền triệt để. Thành phố cũng được ưu tiên áp dụng các quy định thuận lợi hơn với lĩnh vực đặc thù của địa phương; được chủ động thí điểm chính sách mới…
(VNF) - Dưới lớp vỏ công nghệ hiện đại và hương vị bắt mắt, thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng đang trở thành “thị trường” nhắm mạnh vào thanh thiếu niên.
(VNF) - Theo đề xuất tại dự thảo Luật Đất đai sửa đổi 2026, nhiều trường hợp như đất đang tranh chấp, đất đã có thông báo hoặc quyết định thu hồi, nhà xây sau thời điểm cấm xây dựng… sẽ không được cấp sổ đỏ.
(VNF) - VinEnergo Holding của tỷ phú Phạm Nhật Vượng vừa được thành lập với vốn điều lệ gần 80.000 tỷ đồng, trong đó bà Nguyễn Thị Thanh Thủy – vợ Chủ tịch Techcombank Hồ Hùng Anh góp hơn 3.500 tỷ đồng.
(VNF) - Bộ Công an khởi tố Chủ tịch TV1 Nguyễn Hữu Chỉnh và Chủ tịch TV2 Nguyễn Chơn Hùng trong vụ án liên quan ngành điện; đồng thời đề nghị truy tố nữ đại gia xăng dầu Chu Thị Thành và khởi tố giám đốc doanh nghiệp sản xuất gần 11.000 hũ yến sào kém chất lượng.
(VNF) - Những diễn biến pháp lý liên tiếp tại nhóm doanh nghiệp xây lắp điện đang khiến thị trường chứng khoán chú ý mạnh. Chỉ trong ít ngày, nhiều lãnh đạo cấp cao tại các công ty lớn trong ngành bị khởi tố, kéo theo biến động đáng kể của cổ phiếu và tâm lý thận trọng lan rộng trên thị trường.
(VNF) - Cao tốc kết nối sân bay Cảng hàng không quốc tế Nội Bài với Bắc Ninh và khu vực Đông Bắc đang được thúc đẩy nghiên cứu, mở ra kỳ vọng tạo thêm động lực phát triển cho công nghiệp, logistics và liên kết vùng phía Bắc.
(VNF) - Ngày 22/5 tại Vienna (Cộng hòa Áo), Nền tảng Thiện nguyện - giải pháp số do MB xây dựng, phát triển và vận hành chính thức được vinh danh tại Giải thưởng Thượng đỉnh Thế giới (World Summit Awards - WSA) 2025 ở hạng mục Quản trị công và Sự tham gia của Công dân (Government & Citizen Engagement).
(VNF) - Cá nhân được bổ nhiệm làm Chủ tịch Hội đồng thành viên, thành viên Hội đồng thành viên, Chủ tịch công ty không quá 2 nhiệm kỳ tại một doanh nghiệp.
(VNF) - Công ty cổ phần Tư vấn xây dựng Điện 1 vừa công bố thông tin liên quan đến việc ông Nguyễn Hữu Chỉnh - Chủ tịch Hội đồng quản trị công ty bị khởi tố, tạm giam.
(VNF) - Thuốc lá điện tử và các sản phẩm chứa nicotine đang gia tăng nhanh trong giới trẻ, kéo theo nguy cơ nghiện trẻ hóa và tạo áp lực lớn lên y tế, kinh tế và xã hội.
(VNF) - Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã khởi tố bị can đối với Chủ tịch HĐQT Công ty Xây dựng Điện 2 Nguyễn Chơn Hùng và Kế toán trưởng Công ty là bà Bùi Thị Ngọc Lý.
(VNF) - Theo Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025, thuế thu nhập cá nhân với thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản được xác định bằng giá chuyển nhượng nhân (x) với thuế suất 2%.
(VNF) - Cựu Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến đã nộp lại 7,5 tỷ đồng được xác định hưởng lợi và nộp thêm 17 tỷ đồng khắc phục hậu quả vụ án Bệnh viện Bạch Mai, Việt Đức cơ sở 2.
(VNF) - Lương cơ sở tăng lên 2,53 triệu đồng/tháng từ 1/7 kéo khoản đóng bảo hiểm xã hội tăng. Với mức đóng tối đa 22% của khoản lương 50,6 triệu đồng/tháng, lương hưu cao nhất có thể gần 40 triệu đồng.
(VNF) - Viện kiểm sát đề nghị phạt cựu Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến 5-6 năm tù trong vụ án xảy ra tại dự án Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2. Tại tòa, bà Tiến thừa nhận trách nhiệm người đứng đầu và xác nhận từng nhận 7,5 tỷ đồng từ cấp dưới.
(VNF) - Bộ Y tế đề xuất Chính phủ điều chỉnh mức chuẩn trợ giúp xã hội, mức trợ cấp hưu trí xã hội tăng 8%, từ 500.000 đồng lên 540.000 đồng, dự kiến thực hiện từ ngày 1/7.
(VNF) - Theo TS Đỗ Thiên Anh Tuấn, Giảng viên cao cấp Trường Chính sách công và Quản lý Fulbright, để duy trì mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới, Việt Nam sẽ phải huy động khoảng 40 triệu tỷ đồng vốn đầu tư cho nền kinh tế. Tuy nhiên, thách thức không chỉ nằm ở quy mô vốn khổng lồ mà còn ở hiệu quả sử dụng vốn đang suy giảm, trong bối cảnh tín dụng ngân hàng đã chạm ngưỡng rủi ro và khu vực tư nhân được kỳ vọng trở thành động lực tăng trưởng chủ lực.
(VNF) - Hà Nội đề xuất tăng mức bồi thường bằng tiền lên tối đa 1,5 lần khi Nhà nước thu hồi đất phục vụ quốc phòng, an ninh hoặc các dự án phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích công cộng.
(VNF) - Nghị quyết 79-NQ/TW của Bộ Chính trị đặt ra yêu cầu nâng cao vai trò của DATC trong xử lý nợ xấu và hỗ trợ tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước theo cơ chế thị trường. Trên thực tế, mô hình này đã được kiểm chứng qua hơn một thập kỷ tái cơ cấu ngành hàng hải Việt Nam, nơi nhiều doanh nghiệp từng đứng bên bờ phá sản đã phục hồi và tăng trưởng trở lại.
(VNF) - Theo Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, quản lý phải chặt chẽ để kiểm soát rủi ro, song không được trở thành lực cản làm nghẽn nguồn lực phát triển trong bối cảnh nền kinh tế đang hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số.
(VNF) - Ngày 20/5, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam, PVN) đã tổ chức lễ công bố và trao quyết định bổ nhiệm chức danh Tổng Giám đốc Petrovietnam.
(VNF) - Tại tòa, bị cáo Nguyễn Chiến Thắng khai từng được cựu Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến gợi ý lựa chọn Công ty VK thiết kế hai dự án Bệnh viện Việt Đức và Bạch Mai cơ sở 2.
(VNF) - Hà Nội sẽ tổ chức sự kiện công bố quy hoạch và xúc tiến đầu tư vào cuối tháng 6, trong đó tổ chức trưng bày triển lãm tại Bảo tàng Hà Nội với mô hình quy hoạch 4D, hình ảnh, chiếu phim tư liệu liên quan, đồng thời xây dựng mô hình sa bàn để trưng bày lâu dài tại Bảo tàng Hà Nội.
HĐND và UBND TPHCM được phân cấp, phân quyền triệt để. Thành phố cũng được ưu tiên áp dụng các quy định thuận lợi hơn với lĩnh vực đặc thù của địa phương; được chủ động thí điểm chính sách mới…
(VNF) - Kỳ vọng khi hoàn thiện, tổ hợp này sẽ trở thành một biểu tượng mới của du lịch Phú Quốc, cùng với các dự án khác như Cáp treo Hòn Thơm, Cầu Hôn, Tổ hợp vui chơi giải trí thị trấn Hoàng Hôn... sẽ giúp du lịch Phú Quốc phát triển tương xứng với tiềm năng, thu hút thêm hàng triệu lượt khách quốc tế, đặc biệt dòng khách chi tiêu cao, có thêm sản phẩm để cạnh tranh trong khu vực và quốc tế.