Tới đây Quốc hội sẽ biểu quyết thông qua Nghị quyết về chính sách tài khóa, tiền tệ hỗ trợ triển khai Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội. GS. Hoàng Văn Cường, Ủy viên Ủy ban Tài chính - Ngân sách của Quốc hội trao đổi với phóng viên về gói hỗ trợ quan trọng, cấp bách này.
Nhiều ý kiến cho rằng, chứng khoán tăng nóng sau phiên đấu giá đất ở Thủ Thiêm
Gói hỗ trợ nhỏ, không nên dàn trải
Ông đánh giá gì về gói hỗ trợ phục hồi phát triển nền kinh tế đang được Quốc hội cho ý kiến để thông qua vào ngày 11/1?
Gói phục hồi kinh tế là nội dung chính kỳ họp và cũng là điều mà xã hội, doanh nghiệp rất quan tâm. Sự kết hợp giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ được đánh giá cao nhất. Một mặt dùng dư địa tăng nợ công, mặt khác là dùng chính ngân sách đó để tác động sang chính sách tiền tệ. Điều này giúp các ngân hàng thương mại không bị buộc hạ lãi suất nhưng doanh nghiệp vẫn có thể tiếp cận lãi suất thấp để thúc đẩy sản xuất, kinh doanh. Cách thiết kế của gói là hợp lý. Đây chính là cơ sở để kỳ vọng khi gói này được triển khai, không ảnh hưởng tới kinh tế vĩ mô, chỉ số nợ công, vay trả nợ công và lạm phát.
Nguồn tiền thực tế trong gói hỗ trợ không nhiều. Tổng quy mô hỗ trợ khoảng hơn 400 nghìn tỷ đồng, nhưng nằm trong các chính sách miễn, giãn, hoãn, giảm thuế. Tiền mặt đưa vào chỉ khoảng 176 nghìn tỷ đồng. Đây rõ ràng không phải một lượng tiền lớn trong quãng thời gian 2 năm. Trung bình, khoảng hơn 80.000 tỷ mỗi năm. Con số này quá nhỏ so với chính lượng vốn đầu tư công mà nước ta vẫn giải ngân hàng năm.
Trong khi nguồn lực có hạn, theo ông cần phải đầu tư vào những lĩnh vực trọng yếu nào cho hiệu quả nhất?
Gói này cần tập trung vào các lĩnh vực đang bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi đại dịch hoặc thúc đẩy hoạt động phòng, chống dịch để phục hồi kinh tế. Với gói quy mô nhỏ như thế mà dàn trải nhiều dự án thì không mang lại hiệu quả kinh tế. Hoặc kéo quá dài cũng không hiệu quả.
Trong đó, các lĩnh vực được đưa vào danh mục gồm có các trung tâm phòng chống dịch vùng, tăng cường cơ sở y tế ở các vùng đông dân cư. Ngoài ra, có ưu tiên ở các ngành đang bị tác động rất mạnh như du lịch, vận tải; hỗ trợ nhà ở cho công nhân tại các khu công nghiệp hay thành lập các trung tâm trung chuyển vùng để ngăn chặn đứt gãy chuỗi cung ứng do dịch.
Đáng lưu ý, trong 176 nghìn tỷ đồng kể trên, riêng đầu tư cho giao thông chiếm 103 nghìn tỷ. Giao thông là quan trọng, nhưng cần mở ra điểm tắc, điểm nút chứ không phải tất cả đều được đưa vào phục hồi. Các dự án không nằm trong diện đó thì nên đưa vào chương trình đầu tư công của Chính phủ.
Nâng lãi suất tiền gửi để hút vốn
Còn vấn đề lãi suất cho vay thì sao, thưa ông?
Chính sách hỗ trợ lãi suất cũng là vấn đề cần phải lưu ý. Hiện nay, các ngân hàng thương mại phải đảm bảo nguyên tắc kinh doanh, lấy lãi suất cho vay trừ lãi suất huy động, chi phí vận hành, trích lập dự phòng rủi ro… Hiện Việt Nam đang thực hiện giãn, hoãn các khoản nợ đến hạn phải trả, cơ cấu lại nợ.
Nếu không có chính sách đó, nhiều khoản nợ của doanh nghiệp hiện nay đã trở thành nợ xấu. Khi thành nợ xấu, trích lập dự phòng rủi ro phải lớn. Điều đó cho thấy tiềm ẩn nợ xấu của ngân hàng rất cao. Từ thực tế đó, không thể ép ngân hàng thương mại giảm lãi suất. Cũng vì thế, không phải tất cả các doanh nghiệp đều có thể tiếp cận với mức hỗ trợ lãi suất 2% mà không gặp rủi ro.
Tôi cho rằng, một số lĩnh vực đang bị ảnh hưởng nặng, cần được ưu tiên, cần hỗ trợ lãi suất 4%, chỉ tương đương tỷ lệ tăng giá lạm phát. Lúc đó, các doanh nghiệp vẫn được yêu cầu phải làm ăn hiệu quả nhưng họ sẽ không phải chịu sức ép từ nợ vay khi chưa thể phục hồi hoàn toàn. Cần tăng thêm hỗ trợ cấp bù lãi suất. Nếu dành 40 nghìn tỷ để cấp bù lãi suất với mức hỗ trợ 4% thì có 1 triệu tỷ đồng được bơm vào nền kinh tế, được các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh hấp thụ, góp phần làm tăng nguồn lực rất lớn và có tính lan tỏa cao.
Tuy nhiên hiện nay, lãi suất cho vay cao nhưng lãi suất huy động lại thấp, điều đó không tốt cho nền kinh tế, bởi người dân có tiền nhàn rỗi sẽ không đưa vào hệ thống ngân hàng mà đầu tư sang bất động sản, chứng khoán. Chỉ khi nào ngân hàng tăng lãi suất huy động lên thì mới có thể hút vốn vào, như vậy sẽ tránh tình trạng tiền trôi nổi trong các lĩnh vực đầu cơ. Đó là điều rất cần thiết.
GS Hoàng Văn Cường
Nói về chuyện đầu cơ, ông có thấy bất thường không khi nền kinh tế đang gặp nhiều khó khăn, nhưng chứng khoán, bất động sản lại tăng trưởng rất nóng trong thời gian qua?
Trước hết, cần giải tỏa về mặt tâm lý cho người dân, tránh đưa tiền vào đầu cơ cho bất động sản, chứng khoán, không đưa tiền vào sản xuất kinh doanh. Đó là điều không tốt. Chỉ số chứng khoán phản ánh sức khỏe của nền kinh tế. Kinh tế tăng lên thì chứng khoán mới tăng. Hiện nền kinh tế đang rất khó khăn mà chứng khoán tăng nhanh thế, như vậy là có sự tăng nóng. Tất nhiên ở đó cũng có những công ty thực sự làm ăn hiệu quả. Trong đại dịch, có nhiều công ty làm ăn hiệu quả, dẫn tới mã chứng khoán tăng. Tuy nhiên, cứ tăng đồng đều, tăng cả thì phải tính đến điều này.
Ngoài ra cũng có thể xảy ra tình trạng trục lợi chính sách như thời điểm năm 2009-2011, khi những doanh nghiệp vay tiền lãi suất thấp nhưng không đưa vào đầu tư, không đưa vào kinh doanh mà vay tiền về gửi ngân hàng, hưởng chênh lệch lãi suất. Còn vay tiền lãi suất thấp đầu tư BĐS, chứng khoán càng nguy hiểm hơn, càng tạo ra bong bóng. Đó là điều mà các nhà hoạch định chính sách rất lo ngại khi đưa gói hỗ trợ này ra, dòng tiền không chảy vào sản xuất lại chảy sang các khu vực đầu cơ.
Kiểm soát dòng tiền cho vay lãi suất thấp
Vậy phải làm sao để ngăn chặn được tình trạng này, thưa ông?
Chính vì điều này, chúng ta phải kiểm soát dòng tiền ngân hàng cho vay lãi suất thấp. Khi cho vay, mua nguyên liệu, máy móc, mua vật tư thì trả tiền cho hợp đồng đó. Khi nguyên liệu, máy móc, vật tư mang về sản xuất, bán được sản phẩm thì ngân hàng theo dõi được dòng tiền về.
Trước đây do phổ biến sử dụng tiền mặt nên chúng ta không theo dõi được. Còn hiện nay, ứng dụng CNTT rộng rãi, đặc biệt quá trình chuyển đổi số, chúng ta hoàn toàn có thể sử dụng hệ thống để kiểm soát, biết dòng tiền chảy về đâu, khu vực nào. Khi cho vay ưu đãi, phải kiểm soát được dòng tiền ấy và cũng nhờ vậy, chính sách cho vay không bị cứng nhắc về thời gian, tuỳ tình hình cụ thể, doanh nghiệp có thể vay chỉ trong một tháng, nhưng cũng có thể vay kéo dài trong hai năm.
Ông nhìn nhận thế nào về việc các doanh nghiệp phát hành trái phiếu?
Theo Luật Chứng khoán, doanh nghiệp được quyền phát hành trái phiếu, nhưng chủ yếu dành cho tổ chức và người kinh doanh chuyên nghiệp. Vì họ hiểu rất rõ về hoạt động của doanh nghiệp cũng như tính rủi ro của nó. Họ hoàn toàn đánh giá được và sẽ biết ngay dự án này tốt hay xấu để quyết định có đầu tư vào trái phiếu đó hay không.
Còn với những cá nhân có tiền nhàn rỗi, thay vì gửi ngân hàng thì đi mua trái phiếu, có thể cũng tốt vì lãi suất cao, nhưng cũng có thể rủi ro. Khi doanh nghiệp không thanh toán được, người mua phải chịu, vì đó là thoả thuận hai bên, không ai can thiệp được. Chính vì vậy, về mặt chính sách, người ta không khuyến khích cá nhân sử dụng tiền nhàn rỗi để mua trái phiếu doanh nghiệp là vì thế.
(VNF) - Sau nửa đầu năm 2026 chịu áp lực điều chỉnh mạnh bởi làn sóng bán ròng của nhà đầu tư nước ngoài, cổ phiếu FPT đang phát đi những tín hiệu tích cực hơn khi bước sang quý III. Dòng tiền trong nước gia tăng, thanh khoản cải thiện rõ rệt, trong khi áp lực bán từ khối ngoại có dấu hiệu “hạ nhiệt”.
(VNF) - Cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia cơ chế thử nghiệm (sandbox) được miễn trừ trách nhiệm khi thiệt hại cho Nhà nước phát sinh do nguyên nhân khách quan và đã tuân thủ đúng quy định.
(VNF) - Theo PGS.TS Trần Đình Thiên, Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam không thể cạnh tranh bằng ưu đãi thuế hay các cơ chế "xin - cho". Điều quyết định sức hút của một trung tâm tài chính là chất lượng thể chế, niềm tin pháp lý và khả năng tạo ra một môi trường vận hành theo chuẩn mực quốc tế.
(VNF) - CTCP Đầu tư F88 (F88) vừa chính thức nhận Giấy chứng nhận chào bán cổ phiếu ra công chúng từ Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), hoàn tất bước chuẩn bị quan trọng cho đợt huy động vốn đầu tiên sau khi trở thành công ty đại chúng. Đáng chú ý, sau sự kiện này F88 là doanh nghiệp đầu tiên trong lĩnh vực cho vay có tài sản đảm bảo được cơ quan quản lý cho phép huy động vốn từ công chúng thông qua cả kênh cổ phiếu và trái phiếu
(VNF) - Một quỹ đầu tư Đài Loan đã bán ròng cổ phiếu Việt Nam trong 10 quý liên tiếp. Nhưng theo giới phân tích, diễn biến này chưa phản ánh toàn bộ triển vọng của thị trường chứng khoán trong nước.
(VNF) - Việc chuyển toàn bộ cổ phiếu niêm yết từ HNX sang HoSE trước cuối năm 2026 đánh dấu bước tái cấu trúc quan trọng của thị trường chứng khoán Việt Nam.
(VNF) - VIFC Đà Nẵng sẽ tập trung phát triển 5 sản phẩm tài chính trọng điểm, gồm token hóa tài sản, tín chỉ carbon, sàn giao dịch hàng hóa, quản lý quỹ và thị trường trái phiếu nhằm kết nối dòng vốn quốc tế với nền kinh tế thực của Việt Nam.
(VNF) - Gần 400 người vừa chuyển 108 tỷ đồng vào tài khoản FPT để mua cổ phiếu với mức giá thấp hơn khoảng 86%, rẻ ương đương gấp 6 làn thị giá và những điều kiện đi kèm đã gây chú ý.
(VNF) - Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán 2019 cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục nhiều hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh trong lĩnh vực chứng khoán đảm bảo phù hợp, thống nhất với hệ thống pháp luật.
(VNF) - Đại diện từ quỹ KIM Việt Nam cho rằng, nâng hạng FTSE không còn là yếu tố mới mà thị trường cần câu chuyện riêng để giữ chân nhà đầu tư, trong bối cảnh thanh khoản suy yếu và vốn ngoại tiếp tục rút khỏi thị trường chứng khoán.
(VNF) - Thuế đối với chuyển nhượng tài sản số sẽ có hiệu lực từ ngày 1/7, đánh dấu thêm một bước hoàn thiện hành lang pháp lý cho thị trường tại Việt Nam.
(VNF) - Phó Trưởng Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương Nguyễn Đức Hiển cho rằng, Trung tâm Tài chính quốc tế không chỉ là nơi cung cấp dịch vụ tài chính mà còn phải trở thành kênh huy động vốn mới, thử nghiệm các mô hình tài chính hiện đại và kết nối dòng vốn toàn cầu. Muốn tạo sức cạnh tranh với các trung tâm trong khu vực, Việt Nam cần nhanh chóng hoàn thiện khung pháp lý đủ mạnh, đồng bộ và có cơ chế vượt trội cho các sản phẩm tài chính, tài sản số, fintech và quản trị rủi ro.
(VNF) - VN-Index duy trì đà tăng trong phiên 30/6 nhưng biên độ khá hẹp, phản ánh trạng thái thận trọng của dòng tiền. Động lực chính vẫn đến từ nhóm bluechips, nhất là hệ sinh thái Vingroup, trong bối cảnh khối ngoại nối dài chuỗi bán ròng với quy mô hơn 1.100 tỷ đồng.
(VNF) - Bộ Tư pháp vừa công bố hồ sơ thẩm định Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều Luật Chứng khoán 2019. Dự án Luật dự kiến trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI vào tháng 10-2026.
(VNF) - Theo lãnh đạo TP. Đà Nẵng, cơ quan điều hành Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam tại TP. Đà Nẵng (VIFC-DN) đã và đang phối hợp với các đối tác, định chế tài chính quốc tế lớn triển khai 3 nhóm sản phẩm trọng tâm, ưu tiên phát triển tại VIFC-DN.
(VNF) - VIMC chuẩn bị thu về hàng trăm tỷ đồng cổ tức tiền mặt khi nhiều doanh nghiệp cảng biển đồng loạt chốt quyền chi trả sau một năm kinh doanh khả quan.
(VNF) - Strategy sẽ chốt cổ tức và quyết định tỷ lệ cổ tức mới cho STRC trong ngày 30/6, giữa lúc cổ phiếu lao dốc mất hơn 25% giá trị so với mệnh giá.
(VNF) - Sau thời gian vận hành, Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam tại TP. Đà Nẵng (VIFC-DN) đã thu hút các chuyên gia quốc tế, định chế tài chính và doanh nghiệp công nghệ tài chính tham gia hệ sinh thái.
(VNF) - Hội thảo "VIFC-DN: Kiến tạo thể chế – Định hình dòng vốn thế hệ mới" là diễn đàn đối thoại chính sách quan trọng, góp phần hoàn thiện cơ chế vận hành và tạo nền tảng để VIFC-DN sớm trở thành điểm đến của các dòng vốn chất lượng cao trong khu vực và trên thế giới.
(VNF) - Trong kỷ nguyên tài sản số, tài chính xanh và đổi mới sáng tạo, cuộc cạnh tranh giữa các quốc gia đang chuyển từ thu hút vốn sang kiến tạo thể chế. Với việc triển khai Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam (VIFC), Đà Nẵng đứng trước cơ hội trở thành điểm đến của các dòng vốn thế hệ mới. Tuy nhiên, để hiện thực hóa khát vọng đó, Trung tâm Tài chính Quốc tế tại TP. Đà Nẵng (VIFC-DN) cần đánh giá đúng thực trạng, nhận diện các khoảng trống để tiếp tục kiến tạo môi trường thể chế minh bạch, l
(VNF) - Cầu về dịch vụ quản lý tài sản (Wealth Management) tại Việt Nam đang phát triển nhanh. Còn cung - nghĩa là một ngành thực sự, với khung pháp lý, đội ngũ, sản phẩm, và mô hình kinh doanh đúng nghĩa - thì gần như chưa hình thành.
(VNF) - Bức tranh dòng vốn toàn cầu đang cho thấy một sự dịch chuyển đáng chú ý khi nhà đầu tư bắt đầu thận trọng hơn với nhóm cổ phiếu liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI) và bán dẫn. Thay vào đó, dòng tiền đang có xu hướng luân chuyển sang các nhóm cổ phiếu phi công nghệ. Tại Việt Nam, nhóm ngân hàng đang nổi lên như một điểm sáng.
(VNF) - Sau nửa đầu năm 2026 chịu áp lực điều chỉnh mạnh bởi làn sóng bán ròng của nhà đầu tư nước ngoài, cổ phiếu FPT đang phát đi những tín hiệu tích cực hơn khi bước sang quý III. Dòng tiền trong nước gia tăng, thanh khoản cải thiện rõ rệt, trong khi áp lực bán từ khối ngoại có dấu hiệu “hạ nhiệt”.
(VNF) - Siêu đô thị Vinhomes Global Gate Hạ Long đang dần thành hình với quy mô 18 tỷ USD, rộng hơn 6.000 hecta, hứa hẹn trở thành “thành phố kỳ quan” với cơ hội đầu tư hấp dẫn tại Quảng Ninh.