‘Luật Đấu thầu đã sửa đổi nhiều lần nhưng vẫn xảy ra tiêu cực’
Kỳ Thư -
24/05/2023 10:41 (GMT+7)
(VNF) - Về việc sửa đổi Luật Đấu thầu, Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính – Ngân sách của Quốc hội Lê Quang Mạnh cho biết, có ý kiến cho rằng, việc sửa đổi Luật Đấu thầu là cần thiết nhưng hiện đang quá tập trung vào sửa đổi các điều khoản cụ thể, quy trình thủ tục. Luật đã được sửa đổi nhiều lần nhưng không tránh được các kẽ hở nên vẫn xảy ra nhiều tiêu cực.
Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính – Ngân sách của Quốc hội Lê Quang Mạnh
Sáng 24/5, Quốc hội nghe báo cáo và thảo luận tại hội trường về tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật Đấu thầu (sửa đổi).
Luật đã sửa đổi nhiều lần nhưng không tránh được tiêu cực
Tại phiên giải trình, thay mặt Ủy ban thường vụ Quốc hội trình bày báo cáo, Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính – Ngân sách của Quốc hội Lê Quang Mạnh cho biết, có ý kiến cho rằng, việc sửa đổi Luật Đấu thầu là cần thiết nhưng hiện đang quá tập trung vào sửa đổi các điều khoản cụ thể, quy trình thủ tục. Luật đã được sửa đổi nhiều lần nhưng không tránh được các kẽ hở nên vẫn xảy ra nhiều tiêu cực.
Do vậy, ý kiến trên đề nghị không cần đấu thầu để rút ngắn được thủ tục, tiết kiệm thời gian và tránh được tiêu cực, tâm lý né tránh trách nhiệm. Đề nghị nghiên cứu thực hiện chào giá cạnh tranh với một số điều kiện ràng buộc cụ thể.
Giải trình nội dung này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho rằng, Luật Đấu thầu được ban hành lần đầu vào năm 2005 và sửa đổi năm 2013 đã quy định nhiều hình thức lựa chọn nhà thầu, bao gồm: Đấu thầu rộng rãi, đấu thầu hạn chế, chỉ định thầu, chào hàng cạnh tranh, mua sắm trực tiếp, tự thực hiện và các phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ, một giai đoạn hai túi hồ sơ…
Dự thảo Luật này quy định về các hình thức, phương thức lựa chọn nhà thầu được xây dựng trên cơ sở kế thừa, hoàn thiện quy định đã áp dụng ổn định, tại các Luật được ban hành từ năm 2005, 2013 và phù hợp với thông lệ quốc tế.
Hiện nay, hầu hết các quốc gia trên thế giới đều áp dụng các hình thức, phương thức lựa chọn nhà thầu tương tự như Việt Nam; hướng dẫn đấu thầu của các nhà tài trợ quốc tế cũng có quy định tương tự về hình thức, phương thức lựa chọn nhà thầu.
“Vì vậy, đề nghị không bãi bỏ các hình thức, phương thức lựa chọn nhà thầu đã được áp dụng ổn định trong thời gian qua để tránh các xáo trộn không cần thiết”, ông Lê Quang Mạnh nói.
Bên cạnh đó, thực tế trong hoạt động đấu thầu đã xảy ra một số vụ việc sai phạm, tiêu cực, dẫn đến thất thoát, thiệt hại nghiêm trọng tài sản nhà nước. Các vụ việc đã được khởi tố hoặc xử lý vi phạm cho thấy, trong tổ chức thực hiện, một số tổ chức, cá nhân đã có các hành vi cố tình “thông thầu”, vi phạm điều cấm của Luật Đấu thầu, gian lận để trục lợi.
Do vậy, trong quá trình tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật này, cơ quan thẩm tra và cơ quan soạn thảo đã nỗ lực rà soát kỹ lưỡng, thận trọng để quy định rõ ràng, chặt chẽ hơn, nhất là các nội dung về thẩm quyền, trách nhiệm của các bên, các hành vi bị cấm và biện pháp xử lý… để tăng cường quản lý, bảo đảm tính chặt chẽ trong các quy định của luật, góp phần hạn chế những hành vi sai phạm, trục lợi, gây thiệt hại đến tài sản công.
Toàn cảnh phiên thảo luận tại hội trường về tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật Đấu thầu (sửa đổi)
Giảm một số trường hợp chỉ định thầu
Cũng theo ông Lê Quang Mạnh, nhiều ý kiến đại biểu Quốc hội cho rằng, dự thảo luật bổ sung nhiều trường hợp chỉ định thầu, giảm trường hợp đấu thầu là không phù hợp, cần quy định chặt chẽ, chỉ áp dụng chỉ định thầu trong trường hợp thật sự cần thiết, cấp bách và quy định tiêu chí cụ thể, tránh lạm dụng.
Tiếp thu ý kiến, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã chỉ đạo rà soát, chỉnh lý Điều 23 Dự thảo luật mới theo hướng giảm một số trường hợp chỉ định thầu.
Theo đó, bỏ quy định áp dụng chỉ định thầu đối với gói thầu tái định cư vì đây là công việc không phức tạp và nhiều nhà thầu có thể thực hiện được.
Đối với dự án quan trọng quốc gia, việc chỉ định thầu sẽ do Quốc hội quyết định khi phê duyệt chủ trương đầu tư của dự án (điểm k khoản 1 Điều 23).
Cùng với đó, chỉnh lý quy định về chỉ định thầu đối với gói thầu cung cấp dịch vụ tư vấn theo hướng áp dụng đối với một số gói thầu có tính đặc thù, liên quan đến bản quyền tác giả hoặc phải bảo đảm tính tương thích về công nghệ.
Bên cạnh đó là quy định chỉ định thầu đối với gói thầu cung cấp thuốc, hóa chất, thiết bị y tế để cấp cứu người bệnh trong trường hợp cơ sở khám bệnh, chữa bệnh không có đủ thuốc, hóa chất, thiết bị y tế; Gói thầu mua thuốc, thiết bị y tế chỉ có duy nhất một hãng sản xuất trên thị trường do yêu cầu về giải pháp công nghệ (điểm c khoản 1 Điều 23) để bao quát các trường hợp cấp bách, cấp cứu trong lĩnh vực y tế.
Luật hóa quy định về hạn mức chỉ định thầu đã được áp dụng theo quy định tại Nghị định số 63/2014/NĐ-CP. Trường hợp cần điều chỉnh hạn mức chỉ định thầu để phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội và yêu cầu quản lý nhà nước trong từng thời kỳ, Chính phủ báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, quyết định.
Ngoài ra, bổ sung một số trường hợp chỉ định thầu đang được áp dụng hình thức lựa chọn nhà thầu trong trường hợp đặc biệt theo quy định tại Quyết định số 17/2019/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ (các điểm e, l, m khoản 1 Điều 23) nhưng có đủ điều kiện để áp dụng chỉ định thầu.
(VNF) - Với mức tăng trưởng GDP đạt 7,83% trong quý I/2026, Việt Nam tiếp tục đứng đầu nhóm ASEAN-6, vượt xa nhiều nền kinh tế lớn trong khu vực và cao gần gấp ba lần Philippines, Thái Lan – hai quốc gia có tốc độ tăng trưởng thấp nhất khu vực.
(VNF) - Hòa Phát đề xuất sản xuất ray và cấu kiện thép, trong khi Viettel muốn phát triển hệ thống điều hành, tín hiệu cho đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam. Bộ Xây dựng yêu cầu hoàn thiện các nhiệm vụ công nghệ trọng điểm ngay trong tháng 5, hướng tới mục tiêu từng bước tự chủ công nghệ cho siêu dự án 67 tỷ USD trước năm 2028.
(VNF) - Theo TS Nguyễn Đức Hiển, Phó Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, để đạt mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số, Việt Nam cần tạo đột phá về thể chế nhằm khơi thông nguồn lực từ khu vực tư nhân, thị trường vốn và dòng vốn FDI thế hệ mới, thay vì tiếp tục phụ thuộc quá lớn vào tín dụng ngân hàng và đầu tư công.
(VNF) - Theo đề xuất, trường hợp nhân lực chất lượng cao cam kết làm việc, cống hiến cho TP. Hà Nội tối thiểu 10 năm trở lên thì được tặng nhà ở (biệt thự, liên kế hoặc chung cư).
(VNF) - PC1 khẳng định toàn bộ các hoạt động sản xuất kinh doanh vẫn đang được triển khai bình thường tại các lĩnh vực năng lượng, công nghiệp, vận hành nhà máy và các dự án trong nước và quốc tế.
(VNF) -Tạp chí Đầu tư Tài chính trọng giới thiệu bài viết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm với tiêu đề "Ánh sáng Hồ Chí Minh soi đường cho chúng ta đi" nhân kỷ niệm 136 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh.
(VNF) - Cảng hàng không thứ 2 Vùng Thủ đô sẽ được xây dựng tại khu vực phía nam (xã Ứng Hòa, Chuyên Mỹ) với quy mô khoảng 1.500ha, công suất dự kiến khoảng 30-50 triệu khách/năm, đạt tiêu chuẩn quốc tế.
(VNF) - Bộ Công Thương đề xuất thành lập Cục Năng lượng - Dầu khí, đồng thời hợp nhất, đổi tên nhiều đơn vị nhằm tinh gọn bộ máy, giảm chồng chéo chức năng và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực công nghiệp - thương mại.
(VNF) - Theo nội dung công bố ngày 16/5/2026, PC1 cho biết danh sách các cá nhân bị khởi tố, tạm giam gồm 7 người, trong đó có nhiều lãnh đạo cấp cao của tập đoàn.
(VNF) - Tạp chí Đầu tư Tài chính – VietnamFinance trân trọng giới thiệu Toàn văn phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống Đại học Quốc gia Hà Nội (16/5/1906 - 16/5/2026) và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất, được tổ chức ngày 16/5.
(VNF) - Bộ Công an đã khởi tố 5 vụ án xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan, trong đó có vụ án xảy ra tại BH Media. Nguyễn Hải Bình – Phó Chủ tịch Hiệp hội Sáng tạo và Bản quyền Tác giả Việt Nam (VCCA), đồng thời là Tổng Giám đốc BH Media – bị khởi tố để điều tra về hành vi xâm phạm bản quyền.
(VNF) - Bà Trịnh Thị Vân Anh, Giám đốc Nhà xe Vân Anh bị khởi tố, bắt tạm giam do chỉ đạo nhân viên lập doanh thu ngoài sổ sách nhằm trốn thuế với số tiền hơn 34,6 tỷ đồng.
(VNF) - FDI tiếp tục đổ mạnh vào Việt Nam với hàng chục tỷ USD vốn đăng ký chỉ sau 4 tháng đầu năm 2026, song mức độ liên kết giữa doanh nghiệp ngoại và doanh nghiệp trong nước vẫn còn hạn chế. Theo các chuyên gia, doanh nghiệp tư nhân Việt Nam đang gặp nhiều rào cản về vốn, quản trị và nhân lực, khiến cơ hội tham gia sâu vào chuỗi cung ứng của các tập đoàn đa quốc gia vẫn khá mờ nhạt ngay trên “sân nhà”.
(VNF) - Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng vừa có các quyết định điều động, bổ nhiệm Trợ lý Thủ tướng Chính phủ và Trợ lý Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ.
(VNF) - Theo công bố PCI 2025 của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, Bắc Ninh, Đà Nẵng, Hải Phòng, Phú Thọ và Quảng Ninh là 5 địa phương thuộc nhóm chất lượng điều hành “Tốt” nhất cả nước. Đây cũng là năm đầu tiên PCI được công bố theo mô hình phân nhóm thay vì xếp hạng thứ tự, phản ánh cách tiếp cận mới trong đánh giá môi trường kinh doanh và năng lực điều hành địa phương.
(VNF) - Sau gần một năm triển khai Nghị quyết 68, bức tranh doanh nghiệp cho thấy nhiều thách thức khi tốc độ gia nhập thị trường không đủ bù số rút lui. Điều này khiến mục tiêu 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030 đứng trước áp lực lớn.
(VNF) - Theo TS. Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, dù Việt Nam hiện có hơn 1 triệu doanh nghiệp đang hoạt động nhưng số doanh nghiệp tham gia trực tiếp vào chuỗi cung ứng toàn cầu vẫn rất hạn chế.
(VNF) - Sau một năm thực hiện Nghị quyết 68, nhiều doanh nghiệp vẫn chưa cảm nhận rõ chuyển biến trong cải cách tư pháp kinh doanh. Theo Luật sư Nguyễn Thanh Hà, thủ tục tố tụng kéo dài và thiếu hướng dẫn cụ thể đang khiến doanh nghiệp tiếp tục chờ đợi một môi trường pháp lý thông thoáng hơn.
(VNF) - TS.Nguyễn Đình Cung cho rằng, trong khi số doanh nghiệp thành lập mới thường được nhắc đến với những cụm từ như “bùng nổ”, thì số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường cũng đang tăng rất mạnh nhưng ít được nhìn nhận đầy đủ.
(VNF) - Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an đề nghị truy tố vắng mặt bị can Nguyễn Công Minh, Chủ tịch HĐQT Tổng Công ty Cây xanh Công Minh, trong vụ án liên quan vi phạm đấu thầu, đưa và nhận hối lộ.
(VNF) - TS. Bùi Thanh Minh cho biết mỗi tháng có khoảng 32.000 doanh nghiệp gia nhập thị trường nhưng cũng có tới 30.400 doanh nghiệp rút lui, cho thấy sức khỏe khu vực kinh tế tư nhân vẫn còn nhiều lo ngại và niềm tin doanh nghiệp chưa phục hồi như kỳ vọng.
(VNF) - Đó là nhìn nhận chung của các chuyên gia, Nghị quyết 68 đã mở ra nhận thức và nhiều cơ hội mới, thực tiễn triển khai cho thấy, một nhóm nhỏ DN lớn đã thấy được kết quả bước đầu nhưng nhóm DN nhỏ và vừa, hộ kinh doanh đang còn nhiều e ngại.
(VNF) - Sáng nay (13/5) tại Hà Nội, Tạp chí Đầu tư Tài chính – VietnamFinance tổ chức tọa đàm “Dấu ấn 1 năm thực hiện Nghị quyết 68” nhằm đánh giá những kết quả bước đầu, nhận diện các khó khăn, vướng mắc và đề xuất giải pháp sau một năm triển khai Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân.
(VNF) - Với mức tăng trưởng GDP đạt 7,83% trong quý I/2026, Việt Nam tiếp tục đứng đầu nhóm ASEAN-6, vượt xa nhiều nền kinh tế lớn trong khu vực và cao gần gấp ba lần Philippines, Thái Lan – hai quốc gia có tốc độ tăng trưởng thấp nhất khu vực.
(VNF) - Sau sáp nhập, TP. Vũng Tàu (cũ) ghi nhận dòng vốn lớn đổ vào hạ tầng và đô thị biển. Tâm điểm là Blanca City do Sun Group phát triển tại phường Phước Thắng (TP.HCM), rộng gần 96ha, tổng vốn khoảng 37.000 tỷ đồng, là một trong những dự án có quy mô lớn nhất đang triển khai tại khu vực.