'Công bố số DN thành lập mới cao, ít người nhắc tới lượng DN rút khỏi thị trường'
Tiểu Vy -
14/05/2026 07:30 (GMT+7)
(VNF) - TS.Nguyễn Đình Cung cho rằng, trong khi số doanh nghiệp thành lập mới thường được nhắc đến với những cụm từ như “bùng nổ”, thì số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường cũng đang tăng rất mạnh nhưng ít được nhìn nhận đầy đủ.
Mục tiêu 2 triệu doanh nghiệp đang ngày càng xa?
Tại tọa đàm “Dấu ấn 1 năm thực hiện Nghị quyết 68”, TS Nguyễn Đình Cung cho rằng, nhìn thẳng vào thực tế thì phải chấp nhận song song cả những tín hiệu tích cực lẫn nhiều tồn tại đáng lo ngại. Khi Nghị quyết 68 được ban hành, cộng đồng doanh nghiệp và xã hội đều đặt nhiều kỳ vọng, xem đây là tín hiệu mở ra một giai đoạn phát triển mới cho khu vực kinh tế tư nhân. Tuy nhiên, sau một thời gian triển khai, cần nhìn lại bằng các chỉ tiêu cụ thể thay vì những đánh giá chung chung.
“Mục tiêu đến năm 2030 có 2 triệu doanh nghiệp là mục tiêu rất rõ ràng và hoàn toàn có thể đo lường được”, ông Cung nói.
Hiện nay, Việt Nam mới có khoảng 1 triệu doanh nghiệp đang hoạt động. Điều đó đồng nghĩa từ nay đến năm 2030 phải tăng thêm khoảng 1 triệu doanh nghiệp nữa, tương đương mỗi năm cần tăng khoảng 200.000 doanh nghiệp. Nhưng diễn biến thực tế hiện nay khó đạt được kỳ vọng ban đầu.
Ông Cung phân tích, tỷ lệ doanh nghiệp gia nhập và quay lại thị trường so với số doanh nghiệp rút lui đang giảm dần theo từng giai đoạn. Nếu trước đây tỷ lệ này ở mức rất cao thì giai đoạn 2016 đến 2020 giảm xuống khoảng 2 doanh nghiệp gia nhập thay cho 1 doanh nghiệp rời thị trường. Từ năm 2021 đến nay, tỷ lệ này tiếp tục giảm mạnh và hiện gần như chỉ còn xấp xỉ 1 đổi 1.
“Nếu xu hướng này tiếp diễn thì gần như không thể đạt mục tiêu 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030”, ông Cung nhận định.
Theo ông Cung, điều đáng tiếc là rất ít cơ quan nhìn thẳng vào thực tế này. Trong khi truyền thông thường nhấn mạnh số lượng doanh nghiệp thành lập mới bằng những cụm từ như “bùng nổ”, thì số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường cũng tăng rất mạnh nhưng lại ít được nhắc đến. Tôi không thấy có cơ quan nào thực sự chịu trách nhiệm theo dõi mục tiêu này một cách nghiêm túc dù chỉ tiêu rất dễ giám sát.
Phải đánh giá bằng kết quả thực tế
Theo TS Nguyễn Đình Cung, sau gần 10 năm nói về cải cách môi trường kinh doanh, nhiều mục tiêu vẫn chủ yếu tồn tại trên giấy. Điều đáng lo nhất hiện nay là thiếu cơ chế giám sát độc lập và thiếu đánh giá thực chất về hiệu quả triển khai.
“Nếu không nhìn thẳng vào thực trạng này thì không thể có một khu vực kinh tế tư nhân đủ mạnh”, ông Cung nhấn mạnh.
Ông Cung cho rằng, cải cách môi trường kinh doanh không thể chỉ dừng ở việc ban hành thêm văn bản. Một quy định thực sự tạo ra thay đổi còn giá trị hơn nhiều so với hàng chục văn bản thiếu hiệu quả. Phải đánh giá bằng kết quả thực tế, chứ không phải đánh giá bằng số lượng văn bản được ban hành. Nhiều nghị quyết hiện nay vẫn mang tính chung chung, thiếu mục tiêu cụ thể, thiếu cơ chế theo dõi, giám sát và đánh giá độc lập. Trong khi đó, nếu giao chính các bộ tự đánh giá hiệu quả thực thi thì khó bảo đảm tính khách quan.
TS Nguyễn Đình Cung cho rằng, đã gọi là ngành nghề kinh doanh có điều kiện thì phạm vi áp dụng hiện nay chưa thống nhất. Có trường hợp điều kiện được áp dụng cho cả một ngành, ví dụ như kinh doanh hóa chất; nhưng cũng có trường hợp chỉ áp dụng cho một nghề cụ thể, như chứng chỉ hành nghề thiết kế công trình hay giám sát công trình trong lĩnh vực xây dựng.
Như vậy, có những ngành nghề bao trùm cả một lĩnh vực, có những trường hợp bao quát cả một ngành kinh tế, nhưng cũng có những trường hợp chỉ giới hạn ở một nghề riêng lẻ. Trong khi đó, hoạt động kinh doanh thực chất là một lĩnh vực rất rộng của nền kinh tế. Điều này cho thấy việc phân loại ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện hiện nay còn thiếu cơ sở khoa học, không nhất quán và mang tính chủ quan, chủ yếu dựa trên đề xuất của các bộ, ngành.
Vì vậy, ông đề nghị cần có một nghiên cứu để xây dựng cơ sở khoa học cho việc phân loại và xác định ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Trên cơ sở đó mới có thể xác định rõ: lĩnh vực nào cần tiền kiểm, lĩnh vực nào cần hậu kiểm; đâu là hoạt động có rủi ro cao, đâu là hoạt động có rủi ro thấp, theo các tiêu chuẩn và tiêu chí rõ ràng.
Chỉ khi làm được như vậy, chúng ta mới vừa nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, vừa tạo thuận lợi cho hoạt động kinh doanh, đồng thời tránh được sự tùy tiện trong quản lý của các cơ quan nhà nước.
Ông cũng nhấn mạnh cần phân biệt rõ giữa “ngành nghề kinh doanh có điều kiện” và “điều kiện kinh doanh”. Trong đó, ngành nghề kinh doanh có điều kiện là phần gốc, còn điều kiện kinh doanh chỉ là phần ngọn.
Theo ông Nguyễn Đình Cung, niềm tin hiện là vấn đề lớn nhất của khu vực tư nhân. Khi doanh nghiệp chưa cảm nhận rõ lợi ích từ chính sách thì họ sẽ chưa sẵn sàng bỏ vốn mở rộng đầu tư hay gia nhập thị trường. Dù đã có một số tín hiệu tích cực, đặc biệt ở nhóm doanh nghiệp lớn, nhưng nhìn chung tốc độ triển khai vẫn chậm và chưa tạo ra chuyển động đủ mạnh.
Ông Cung nhấn mạnh, một nền kinh tế muốn phát triển bền vững phải dựa vào khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Tuy nhiên, nguồn lực đầu tư cho các lĩnh vực này hiện vẫn chưa tạo ra được những dự án hay doanh nghiệp mang tính dẫn dắt. Nếu xác định khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực phát triển chính thì cả nhà nước lẫn tư nhân đều phải dồn nguồn lực thực sự cho lĩnh vực này.
TS Nguyễn Đình Cung cho rằng, các nghị quyết của Trung ương và Chính phủ về phát triển kinh tế tư nhân có định hướng đúng và tích cực. Tuy nhiên, điều quyết định cuối cùng vẫn là chất lượng thực thi, khả năng giám sát độc lập và mức độ chuyển hóa chính sách thành niềm tin thực sự của cộng đồng doanh nghiệp.
(VNF) - Theo Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia (NSMO), việc áp dụng biểu giá điện theo thời gian sử dụng (TOU) không nhằm tăng giá điện mà tạo động lực dịch chuyển phụ tải khỏi giờ cao điểm, qua đó giảm chi phí vận hành hệ thống, tận dụng tốt hơn nguồn năng lượng tái tạo và nâng cao độ tin cậy cung cấp điện.
(VNF) - Chính phủ đặt mục tiêu nâng tỷ lệ huy động vào ngân sách nhà nước giai đoạn 2026-2030 lên khoảng 18% GDP, đồng thời đề xuất tăng mức bội chi ngân sách lên khoảng 5% GDP và nâng trần nợ công từ 45% lên 50% GDP nhằm tạo thêm dư địa tài khóa cho đầu tư phát triển.
(VNF) - Bộ Chính trị thống nhất chủ trương thành lập thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương trên cơ sở địa giới hành chính hiện nay, định hướng trở thành đô thị xanh, thông minh, trung tâm công nghiệp công nghệ cao và đổi mới sáng tạo hàng đầu cả nước.
(VNF) - Trong bối cảnh Hà Nội đang triển khai chương trình nâng cấp hạ tầng và tái thiết đô thị quy mô lớn, các dự án chống ngập khẩn cấp trên địa bàn thành phố đang được đẩy nhanh tiến độ để sớm đưa vào vận hành, góp phần nâng cao năng lực thoát nước và tăng khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu.
(VNF) - Từ các hợp đồng sản xuất tủ vũ khí, hàng rào cơ động và ghế thẩm vấn cho ngành công an, Nguyễn Văn Hưng cùng các đồng phạm bị cáo buộc nâng khống giá trị vật tư, lập quỹ ngoài sổ sách để chiếm đoạt hơn 18 tỷ đồng và gây thiệt hại nhiều tỷ đồng cho Nhà nước.
(VNF) - Mong muốn hưởng dịch vụ chất lượng cao với chi phí thấp đang tạo ra những kỳ vọng thiếu thực tế đối với bất động sản du lịch. Theo đại biểu Quốc hội Phan Đức Hiếu, nếu áp đặt cơ chế quản lý giá quá cứng nhắc, thị trường có nguy cơ đánh đổi chất lượng dịch vụ và rơi vào "bẫy giá rẻ", làm suy giảm sức cạnh tranh của du lịch Việt Nam.
(VNF) - Theo PGS.TS Nguyễn Đình Thọ, khi quyền quyết định các điều khoản hợp đồng vẫn chủ yếu nằm trong tay chủ đầu tư, rủi ro thường bị đẩy về phía khách hàng. Vì vậy, cần sớm hoàn thiện khung pháp lý, minh bạch cơ chế chia sẻ lợi ích và tăng cường giám sát để bảo vệ nhà đầu tư, tạo nền tảng cho thị trường phục hồi bền vững.
(VNF) - Trong dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), Bộ Công an đề xuất nâng mức phạt hành chính tối đa tăng lên 1,5 tỷ đồng với cá nhân và 3 tỷ đồng với tổ chức.
(VNF) - Chương trình hành động phát triển thủ đô Hà Nội của Chính phủ yêu cầu hình thành và phát triển trung tâm tài chính, hài hòa kết nối không gian di sản và hiện đại dọc trục hồ Hoàn Kiếm - hồ Tây - sông Hồng trước năm 2030.
(VNF) - Sáng 22/6, UBND TP. Hà Nội tổ chức lễ khởi công đồng thời 5 tuyến đường sắt đô thị. Đây được xem là một trong những chương trình đầu tư hạ tầng có quy mô lớn nhất từ trước đến nay của Thủ đô.
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu nghiên cứu, đánh giá khả năng tiếp tục sắp xếp một số xã, phường dựa trên các tiêu chí về diện tích, dân số, hạ tầng và yêu cầu phát triển, nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và chất lượng phục vụ người dân.
(VNF) - Theo TS Trần Tiến, trí tuệ nhân tạo (AI) không phải thách thức lớn nhất của báo
chí. Điều quan trọng là đào tạo thế hệ nhà báo có thể làm chủ công nghệ mà không
đánh mất bản lĩnh và trách nhiệm nghề nghiệp.
(VNF) - Trong suốt lịch sử phát triển, báo chí cách mạng Việt Nam không ngừng
lớn mạnh cả về quy mô, chất lượng và sức ảnh hưởng, khẳng định vai trò
tiên phong trên mặt trận tư tưởng, văn hóa và truyền thông.
(VNF) - Tiến trình hợp nhất các cơ quan báo chí theo quy hoạch không đơn thuần là một cuộc đại phẫu về mặt cơ học nhằm giảm bớt đầu mối quản lý hành chính. Trong kỷ nguyên truyền thông số, đích đến tối thượng của cải cách phải là sự thay đổi về chất: Chuyển hóa mô hình vận hành, tích hợp nguồn lực để kiến tạo nên những tòa soạn hội tụ đủ mạnh.
(VNF) - Lợi dụng thời điểm một cụ bà 70 tuổi ở Hà Nội rơi vào khủng hoảng tinh thần sau khi chồng qua đời, Nguyễn Thị Kim Anh bị cáo buộc từng bước xây dựng lòng tin, nhận là "con nuôi" và dẫn dụ nạn nhân ký tới 74 hợp đồng kỳ nghỉ, gây thiệt hại gần 20 tỷ đồng.
(VNF) - Cán cân thương mại của Việt Nam tiếp tục ghi nhận mức nhập siêu kỷ lục hơn 16,8 tỷ USD sau nửa đầu năm 2026. Theo TS Nguyễn Xuân Thành, Giảng viên cao cấp Trường Chính sách công và Quản lý Fulbright, phần lớn mức nhập siêu hiện nay đến từ khu vực doanh nghiệp trong nước, trong khi khối FDI vẫn duy trì xuất siêu và đóng góp chủ yếu vào tăng trưởng xuất khẩu.
(VNF) - Đề xuất gia hạn thời hạn nộp thuế và tiền thuê đất thêm từ 2-6 tháng trong năm 2026 sẽ giúp doanh nghiệp có thêm nguồn vốn lưu động tương tự một khoản “vay” không lãi suất từ Nhà nước. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp hỗ trợ ngắn hạn. Để tạo động lực tăng trưởng bền vững, nền kinh tế vẫn cần những cải cách mạnh mẽ hơn về đầu tư công, tín dụng, môi trường kinh doanh và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.
(VNF) - Báo chí hôm nay đang đứng trước một bước ngoặt lớn khi hệ thống được sắp xếp lại, tái tổ chức. Đó cũng là cuộc tái định vị vai trò của báo chí cách mạng Việt Nam trong kỷ nguyên mới, nơi báo chí không còn là trung tâm của đời sống thông tin, mà là một phần của hệ thống rộng lớn gồm dữ liệu, AI, nền tảng số và các công cụ kết nối với công dân.
(VNF) - Hàng năm, chúng ta kỷ niệm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6), bởi đó là ngày khởi đầu dòng báo chí cách mạng và nền báo chí cách mạng Việt Nam. Trong môi trường truyền thông số hiện nay, việc bồi bổ thêm nhận thức mới về báo chí cách mạng và tính cách mạng của báo chí cách mạng là rất cần thiết. Bởi vì, trong mọi hoạt động xã hội, con người ta quan niệm thế nào thì hành xử như thế; nhận thức đúng thì hành vi chuẩn xác và sáng tạo.
(VNF) - Câu chuyện của báo chí Việt Nam trong những năm tới có lẽ sẽ không được quyết định chủ yếu bởi việc AI thay thế bao nhiêu nhà báo hay hệ thống còn bao nhiêu cơ quan báo chí. Điều đáng chú ý hơn nằm ở vị trí mới mà báo chí đang được giao trong môi trường số. Nó không còn là trung tâm duy nhất của đời sống thông tin, nhưng vẫn là một trong số ít nơi có khả năng tạo dựng sự tin cậy ở quy mô lớn.
(VNF) - Theo Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trịnh Văn Quyết, trách nhiệm xã hội, đạo đức nghề nghiệp là yếu tố quyết định uy tín và sức sống của mỗi cơ quan báo chí.
(VNF) - Sau khi thống nhất với các đơn vị quản lý cây xanh, chủ đầu tư dự kiến thay thế cây Chiêu Liêu bằng các loại cây tiểu mộc nhằm bảo đảm cảnh quan đồng bộ trên tuyến đường.
(VNF) - Công an thành phố Hà Nội đang làm rõ nghi vấn có người lợi dụng chức vụ, quyền hạn hoặc hiểu biết pháp luật để tiếp tay cho đường dây lừa đảo sở hữu kỳ nghỉ có giá trị giao dịch ước tính hơn 2.700 tỷ đồng.
(VNF) - Công an thành phố Hà Nội vừa khởi tố vụ án buôn lậu liên quan doanh nghiệp thuộc An Bình Group, bị cáo buộc tiêu thụ hơn 10.000 tấn chân gà nhập khẩu trái quy định. Quá trình điều tra, lực lượng chức năng phát hiện hàng nghìn tấn chân gà tại các kho lạnh, trong đó có nhiều sản phẩm đã hết hạn sử dụng.
(VNF) - Sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số đang làm thay đổi căn bản cách thức sản xuất, phân phối và tiếp nhận thông tin. Nếu trước đây báo chí vận hành theo logic tuyến tính - sản xuất nội dung, xuất bản rồi phân phối tới công chúng - thì ngày nay, dòng chảy thông tin đã trở nên đa chiều, liên tục và phụ thuộc ngày càng lớn vào nền tảng số.
(VNF) - Theo Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia (NSMO), việc áp dụng biểu giá điện theo thời gian sử dụng (TOU) không nhằm tăng giá điện mà tạo động lực dịch chuyển phụ tải khỏi giờ cao điểm, qua đó giảm chi phí vận hành hệ thống, tận dụng tốt hơn nguồn năng lượng tái tạo và nâng cao độ tin cậy cung cấp điện.
(VNF) -Sau nhiều năm đình trệ vì vướng mắc giải phóng mặt bằng, dự án nút giao Phạm Tu - đường 70 tại Hà Nội đang được tái khởi động với không khí thi công khẩn trương.