Tại tọa đàm “Dấu ấn 1 năm thực hiện Nghị quyết 68”, TS Nguyễn Đình Cung cho rằng, nhìn thẳng vào thực tế thì phải chấp nhận song song cả những tín hiệu tích cực lẫn nhiều tồn tại đáng lo ngại. Khi Nghị quyết 68 được ban hành, cộng đồng doanh nghiệp và xã hội đều đặt nhiều kỳ vọng, xem đây là tín hiệu mở ra một giai đoạn phát triển mới cho khu vực kinh tế tư nhân. Tuy nhiên, sau một thời gian triển khai, cần nhìn lại bằng các chỉ tiêu cụ thể thay vì những đánh giá chung chung.
“Mục tiêu đến năm 2030 có 2 triệu doanh nghiệp là mục tiêu rất rõ ràng và hoàn toàn có thể đo lường được”, ông Cung nói.
Hiện nay, Việt Nam mới có khoảng 1 triệu doanh nghiệp đang hoạt động. Điều đó đồng nghĩa từ nay đến năm 2030 phải tăng thêm khoảng 1 triệu doanh nghiệp nữa, tương đương mỗi năm cần tăng khoảng 200.000 doanh nghiệp. Nhưng diễn biến thực tế hiện nay khó đạt được kỳ vọng ban đầu.
Ông Cung phân tích, tỷ lệ doanh nghiệp gia nhập và quay lại thị trường so với số doanh nghiệp rút lui đang giảm dần theo từng giai đoạn. Nếu trước đây tỷ lệ này ở mức rất cao thì giai đoạn 2016 đến 2020 giảm xuống khoảng 2 doanh nghiệp gia nhập thay cho 1 doanh nghiệp rời thị trường. Từ năm 2021 đến nay, tỷ lệ này tiếp tục giảm mạnh và hiện gần như chỉ còn xấp xỉ 1 đổi 1.
“Nếu xu hướng này tiếp diễn thì gần như không thể đạt mục tiêu 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030”, ông Cung nhận định.
Theo ông Cung, điều đáng tiếc là rất ít cơ quan nhìn thẳng vào thực tế này. Trong khi truyền thông thường nhấn mạnh số lượng doanh nghiệp thành lập mới bằng những cụm từ như “bùng nổ”, thì số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường cũng tăng rất mạnh nhưng lại ít được nhắc đến. Tôi không thấy có cơ quan nào thực sự chịu trách nhiệm theo dõi mục tiêu này một cách nghiêm túc dù chỉ tiêu rất dễ giám sát.
Theo TS Nguyễn Đình Cung, sau gần 10 năm nói về cải cách môi trường kinh doanh, nhiều mục tiêu vẫn chủ yếu tồn tại trên giấy. Điều đáng lo nhất hiện nay là thiếu cơ chế giám sát độc lập và thiếu đánh giá thực chất về hiệu quả triển khai.
“Nếu không nhìn thẳng vào thực trạng này thì không thể có một khu vực kinh tế tư nhân đủ mạnh”, ông Cung nhấn mạnh.
Ông Cung cho rằng, cải cách môi trường kinh doanh không thể chỉ dừng ở việc ban hành thêm văn bản. Một quy định thực sự tạo ra thay đổi còn giá trị hơn nhiều so với hàng chục văn bản thiếu hiệu quả. Phải đánh giá bằng kết quả thực tế, chứ không phải đánh giá bằng số lượng văn bản được ban hành. Nhiều nghị quyết hiện nay vẫn mang tính chung chung, thiếu mục tiêu cụ thể, thiếu cơ chế theo dõi, giám sát và đánh giá độc lập. Trong khi đó, nếu giao chính các bộ tự đánh giá hiệu quả thực thi thì khó bảo đảm tính khách quan.
TS Nguyễn Đình Cung cho rằng, đã gọi là ngành nghề kinh doanh có điều kiện thì phạm vi áp dụng hiện nay chưa thống nhất. Có trường hợp điều kiện được áp dụng cho cả một ngành, ví dụ như kinh doanh hóa chất; nhưng cũng có trường hợp chỉ áp dụng cho một nghề cụ thể, như chứng chỉ hành nghề thiết kế công trình hay giám sát công trình trong lĩnh vực xây dựng.
Như vậy, có những ngành nghề bao trùm cả một lĩnh vực, có những trường hợp bao quát cả một ngành kinh tế, nhưng cũng có những trường hợp chỉ giới hạn ở một nghề riêng lẻ. Trong khi đó, hoạt động kinh doanh thực chất là một lĩnh vực rất rộng của nền kinh tế. Điều này cho thấy việc phân loại ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện hiện nay còn thiếu cơ sở khoa học, không nhất quán và mang tính chủ quan, chủ yếu dựa trên đề xuất của các bộ, ngành.
Vì vậy, ông đề nghị cần có một nghiên cứu để xây dựng cơ sở khoa học cho việc phân loại và xác định ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Trên cơ sở đó mới có thể xác định rõ: lĩnh vực nào cần tiền kiểm, lĩnh vực nào cần hậu kiểm; đâu là hoạt động có rủi ro cao, đâu là hoạt động có rủi ro thấp, theo các tiêu chuẩn và tiêu chí rõ ràng.
Chỉ khi làm được như vậy, chúng ta mới vừa nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, vừa tạo thuận lợi cho hoạt động kinh doanh, đồng thời tránh được sự tùy tiện trong quản lý của các cơ quan nhà nước.
Ông cũng nhấn mạnh cần phân biệt rõ giữa “ngành nghề kinh doanh có điều kiện” và “điều kiện kinh doanh”. Trong đó, ngành nghề kinh doanh có điều kiện là phần gốc, còn điều kiện kinh doanh chỉ là phần ngọn.
Theo ông Nguyễn Đình Cung, niềm tin hiện là vấn đề lớn nhất của khu vực tư nhân. Khi doanh nghiệp chưa cảm nhận rõ lợi ích từ chính sách thì họ sẽ chưa sẵn sàng bỏ vốn mở rộng đầu tư hay gia nhập thị trường. Dù đã có một số tín hiệu tích cực, đặc biệt ở nhóm doanh nghiệp lớn, nhưng nhìn chung tốc độ triển khai vẫn chậm và chưa tạo ra chuyển động đủ mạnh.
Ông Cung nhấn mạnh, một nền kinh tế muốn phát triển bền vững phải dựa vào khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Tuy nhiên, nguồn lực đầu tư cho các lĩnh vực này hiện vẫn chưa tạo ra được những dự án hay doanh nghiệp mang tính dẫn dắt. Nếu xác định khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực phát triển chính thì cả nhà nước lẫn tư nhân đều phải dồn nguồn lực thực sự cho lĩnh vực này.
TS Nguyễn Đình Cung cho rằng, các nghị quyết của Trung ương và Chính phủ về phát triển kinh tế tư nhân có định hướng đúng và tích cực. Tuy nhiên, điều quyết định cuối cùng vẫn là chất lượng thực thi, khả năng giám sát độc lập và mức độ chuyển hóa chính sách thành niềm tin thực sự của cộng đồng doanh nghiệp.
Tags:
(VNF) - Sau gần một năm triển khai Nghị quyết 68, bức tranh doanh nghiệp cho thấy nhiều thách thức khi tốc độ gia nhập thị trường không đủ bù số rút lui. Điều này khiến mục tiêu 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030 đứng trước áp lực lớn.
(VNF) - Sáng nay (13/5) tại Hà Nội, Tạp chí Đầu tư Tài chính – VietnamFinance tổ chức tọa đàm “Dấu ấn 1 năm thực hiện Nghị quyết 68” nhằm đánh giá những kết quả bước đầu, nhận diện các khó khăn, vướng mắc và đề xuất giải pháp sau một năm triển khai Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân.
(VNF) - Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch sẽ kiểm tra doanh nghiệp sử dụng phần mềm không bản quyền và xử lý các hành vi vi phạm bản quyền trên môi trường số đến hết ngày 30/5.
(VNF) - Sáng 12/5, tại Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có bài phát biểu quan trọng, nhấn mạnh vai trò của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, yêu cầu đổi mới mạnh mẽ hoạt động của Mặt trận trong giai đoạn phát triển mới của đất nước, đồng thời khẳng định quan điểm xuyên suốt "Dân là gốc", lấy Nhân dân làm trung tâm của mọi chủ trương, chính sách. VietnamFinance trân trọng giới thiệu toàn văn bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
(VNF) - Bộ Công an vừa đề xuất nâng mạnh mức phạt tiền trong thẩm quyền xử lý vi phạm của nhiều chức danh thuộc lực lượng Công an nhân dân, trong đó có cảnh sát giao thông. Nội dung này được nêu trong dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 168 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ.
(VNF) - Chính phủ vừa đặt mục tiêu đến năm 2035, mọi giao dịch giữa người dân với cơ quan nhà nước sẽ được thực hiện hoàn toàn trên môi trường số. Người dân không còn phải nộp lại giấy tờ nhiều lần, đồng thời mọi thủ tục có thể xử lý trực tuyến mà không phụ thuộc địa giới hành chính.
(VNF) - Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn yêu cầu khẩn trương ban hành đầy đủ, kịp thời các văn bản hướng dẫn thi hành luật, nhấn mạnh không để phát sinh “khoảng trống pháp luật” hay nợ đọng văn bản gây khó khăn cho người dân và doanh nghiệp khi triển khai thực tế.
(VNF) - VKSND Tối cao cáo buộc Giám đốc Herbitech Phạm Vũ Khiêm dùng tiền thu từ hoạt động sản xuất, buôn bán thực phẩm giả để đầu tư thuê đất tại khu công nghiệp nhằm hợp thức hóa dòng tiền.
(VNF) - Bộ Nội vụ đề xuất nhiều cơ chế đãi ngộ đặc biệt để thu hút nhân tài vào khu vực công, trong đó chuyên gia, nhà khoa học đầu ngành và người có trình độ chuyên môn cao có thể được hưởng phụ cấp tới 300% mức lương hiện hưởng.
(VNF) - Chủ tịch HĐQT và Tổng giám đốc FPT Telecom được Bộ Công an tuyển dụng chính thức và được phong cấp bậc hàm thượng tá.
(VNF) - Theo TS. Nguyễn Đình Cung, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương (CIEM), nếu không thực hiện cải cách thể chế một cách thực chất, khu vực doanh nghiệp nhà nước (DNNN) sẽ khó có bước chuyển căn bản và “10 năm nữa vẫn tiếp tục loay hoay với những bài toán cũ”. Ông nhấn mạnh, nút thắt lớn nhất hiện nay không nằm ở định hướng chính sách, mà ở cách thức tổ chức thực thi và cơ chế trao quyền trong quản trị doanh nghiệp.
(VNF) - Bộ Tài chính vừa đưa ra đề xuất cắt giảm thêm 60 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, trong nỗ lực tiếp tục cải cách thủ tục, tháo gỡ rào cản gia nhập thị trường và giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp, qua đó tạo môi trường kinh doanh thông thoáng hơn.
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Sri Lanka Anura Kumara Dissanayake đã chứng kiến lễ trao các văn kiện hợp tác trong các lĩnh vực an ninh, khoa học và công nghệ, văn hóa, thông tin và truyền thông.
(VNF) - Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 122/NQ-CP về phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 4/2026, trong đó yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tập trung nguồn lực thực hiện tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, đồng thời đẩy nhanh xây dựng các văn bản hướng dẫn thi hành luật, nghị quyết mới.
(VNF) - Bộ Xây dựng đang đẩy mạnh chương trình cải cách thủ tục hành chính và điều kiện đầu tư kinh doanh với quy mô lớn, trong đó dự kiến cắt giảm hơn 40% điều kiện kinh doanh và đơn giản hóa, bãi bỏ hàng trăm thủ tục nhằm tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp.
(VNF) - Hà Nội sẽ tăng cường giám sát và kiểm tra 200 dự án đầu tư trong năm 2026, bao gồm cả dự án đầu tư công và ngoài ngân sách, nhằm siết chặt kỷ luật đầu tư.
(VNF) - Chính phủ định hướng “giao một lần, giao sớm” các chỉ tiêu tăng trưởng giai đoạn 2026-2030 cho địa phương nhằm tạo sự chủ động trong xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và phân bổ nguồn lực đầu tư.
(VNF) - Chủ tịch IEMS cùng hai người bị bắt vì liên quan đường dây tổ chức thi, cấp chứng chỉ tiếng Anh “chui” cho hơn 80.000 người, thu lợi gần 200 tỷ đồng.
(VNF) - Cáo trạng xác định, nhiều cán bộ thuộc Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã bị cáo buộc dựng “giấy phép con”, gây khó cho doanh nghiệp xuất khẩu lao động để nhận tiền “bôi trơn”. Cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan bị cho là đã nhận hơn 16 tỷ đồng để tạo điều kiện giải quyết hồ sơ, cấp phép cho doanh nghiệp.
(VNF) - Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đến Ấn Độ từ ngày 5 - 7/5 ghi nhận nhiều nội dung hợp tác kinh tế được trao đổi giữa hai bên, tập trung vào thương mại, đầu tư và các lĩnh vực công nghệ cao.
(VNF) - Việt Nam và Ấn Độ đánh giá cao hợp tác nhiều thập kỷ qua trong lĩnh vực thăm dò dầu khí. Trên cơ sở hợp tác cùng có lợi, hai bên nhất trí tăng cường hơn nữa các hoạt động thăm dò và khai thác, bao gồm phát triển các giếng mới mà Ấn Độ quan tâm tham gia, trên cơ sở luật pháp Việt Nam, luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS).
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi cùng chứng kiến lễ trao các văn kiện hợp tác giữa các bộ, ngành của hai nước sau cuộc hội đàm và họp báo chung tại thủ đô New Delhi ngày 6/5.
(VNF) - Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc yêu cầu sớm hoàn thành điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất quốc gia 2021-2030, sửa đổi Luật Đất đai trong năm 2026.
(VNF) - Lãnh đạo Hà Nội đề nghị Sumitomo và đối tác BRG sớm triển khai thi công dự án thành phố thông minh Bắc Hà Nội, bảo đảm các yêu cầu về tiến độ.
(VNF) - Sau gần một năm triển khai Nghị quyết 68, bức tranh doanh nghiệp cho thấy nhiều thách thức khi tốc độ gia nhập thị trường không đủ bù số rút lui. Điều này khiến mục tiêu 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030 đứng trước áp lực lớn.
(VNF) - Sau gần một năm kể từ khi Hà Tĩnh thực hiện sắp xếp, sáp nhập các đơn vị hành chính, hàng loạt trụ sở công từng được đầu tư hàng chục tỷ đồng đang rơi vào cảnh bỏ hoang, xuống cấp thậm chí bị kẻ gian đập phá, lấy trộm tài sản.
