Một năm của cổ phiếu bán lẻ: Người lên đỉnh lịch sử, kẻ phá đáy 3 năm
Thanh Long -
11/12/2023 09:22 (GMT+7)
(VNF) - Nếu như nửa đầu năm 2023, diễn biến giá các cổ phiếu bán lẻ khá tương đồng thì sang đến nửa cuối năm, xuất hiện sự phân hoá giữa FRT và phần còn lại. Trong khi thị giá MWG phá đáy 3 năm thì thị giá FRT lại lập đỉnh lịch sử.
Một năm của cổ phiếu bán lẻ: Người lên đỉnh lịch sử, kẻ phá đáy 3 năm
2023 là một năm đầy thăng trầm của cổ phiếu bán lẻ gắn liền với diễn biến tâm lý cũng đầy thăng trầm của nhà đầu tư.
Từ bi quan…
Nhu cầu mua sắm suy yếu, đặc biệt đối với hàng tiêu dùng không thiết yếu như đồ điện tử, cộng thêm tác động từ cuộc chiến giá rẻ nhằm gia tăng thị phần, đã khiến cho lợi nhuận của Công ty Đầu tư Thế Giới Di Động (HoSE: MWG) lao dốc không phanh. Trong năm 2022, lợi nhuận sau thuế của MWG đã liên tục suy giảm theo từng quý và chốt quý cuối năm ở mức 619 tỷ đồng. Tuy nhiên, sang đến quý I/2023, tình hình trở nên hết sức tồi tệ khi lợi nhuận sau thuế giảm xuống chỉ còn vỏn vẹn… 21 tỷ đồng.
Thị giá MWG cũng phản ứng tiêu cực theo sự suy giảm đột ngột của lợi nhuận. Giả định rằng thị trường chứng khoán cần 1 tháng để hấp thụ kết quả kinh doanh (bởi thông thường, doanh nghiệp công bố báo cáo tài chính 1 tháng sau khi kết thúc quý), thì thị giá MWG đã giảm từ mức 45.900 đồng/cổ phiếu (kết phiên cuối tháng 1/2023) xuống 39.200 đồng/cổ phiếu (kết phiên cuối tháng 4/2023), tương đương mức giảm 15%, trong khi cùng khoảng thời gian, chỉ số VN-Index chỉ giảm 6%.
Không chỉ MWG mà các cổ phiếu bán lẻ khác cũng diễn biến tương tự. Cụ thể, giá cổ phiếu FRT của Công ty Bán lẻ Kỹ thuật số FPT giảm 14% trong cùng khoảng thời gian, khi lợi nhuận sau thuế của FRT giảm từ 97 tỷ đồng trong quý IV/2023 xuống chỉ còn 2 tỷ đồng trong quý II/2023. Trong khi đó, cổ phiếu DGW của Công ty Thế giới số - một doanh nghiệp bán lẻ lai bán buôn - ghi nhận mức giảm giá lên tới 22%, sau khi lợi nhuận sau thuế của DGW giảm từ 156 tỷ đồng trong quý IV/2023 xuống 82 tỷ đồng trong quý I/2023.
Tâm lý bi quan lan sang cả cổ phiếu PNJ của Công ty Vàng bạc đá quý Phú Nhuận. Theo đó, mặc dù lợi nhuận sau thuế quý I/2023 lên tới 749 tỷ đồng, cao hơn hẳn con số 466 tỷ đồng của quý IV/2022 nhưng thị giá PNJ vẫn suy giảm 15% trong giai đoạn cuối tháng 1/2023 – cuối tháng 4/2023.
… đến kỳ vọng
Sau bi quan là kỳ vọng. Với niềm tin rằng lợi nhuận của các doanh nghiệp bán lẻ đã ở vùng đáy và sẽ dần dần phục hồi theo đà phục hồi của nhu cầu tiêu dùng, thêm vào đó, kinh nghiệm trên thế giới cho thấy cổ phiếu hàng tiêu dùng không thiết yếu (MWG, FRT, DGW, PNJ đều chủ yếu bán hàng tiêu dùng không thiết yếu) là một trong những loại cổ phiếu ghi nhận màn trình diễn tốt nhất và sớm nhất trong thời kỳ phục hồi của chu kỳ kinh tế, đã tạo sức bật rất mạnh cho các cổ phiếu ngành này.
Kỳ vọng này lớn đến mức nhà đầu tư sẵn sàng trả giá cao và chấp nhận thêm một quý kinh doanh khó khăn nữa để “đi trước một bước” trong một con sóng lớn.
Giới đầu tư từng đặt kỳ vọng lớn vào sự phục hồi của ngành bán lẻ
Theo đó, giá cổ phiếu MWG đã tăng tới 37%, từ mức 39.200 đồng/cổ phiếu (chốt phiên cuối tháng 4/2023 – tức 1 tháng sau khi quý I/2023 kết thúc) lên 53.700 đồng/cổ phiếu (chốt phiên cuối tháng 7/2023 – tức 1 tháng sau khi quý II/2023 kết thúc), bất chấp lợi nhuận sau thuế quý II/2023 của MWG còn thấp hơn quý I/2023, chỉ đạt 17 tỷ đồng.
Thị giá FRT cũng tăng mạnh 39% trong cùng khoảng thời gian, dù kết quả kinh doanh hết sức tồi tệ khi công ty lỗ sau thuế tới 215 tỷ đồng trong quý II/2023. Với DGW, mức tăng còn ấn tượng hơn khi có thêm 58% giá trị, trong bối cảnh lợi nhuận sau thuế nhích nhẹ từ 82 tỷ đồng trong quý I/2023 lên 87 tỷ đồng trong quý II/20223.
Hiệu ứng này cũng xảy ra ở PNJ, nhưng mức độ tăng nhẹ nhàng hơn. Cụ thể, lợi nhuận quý II/2023 của PNJ giảm xuống 338 tỷ đồng (từ mức 749 tỷ đồng ở quý liền trước) trong khi thị giá PNJ tăng 9% trong giai đoạn cuối tháng 4/2023 – cuối tháng 7/2023.
Trong cùng khoảng thời gian, chỉ số VN-Index tăng 17%, cũng nhờ kỳ vọng của toàn thị trường rằng nền kinh tế đã tạo đáy và sẽ nhanh chóng phục hồi, kéo theo đó, lợi nhuận của các doanh nghiệp niêm yết cũng được dự báo sẽ sớm phục hồi mạnh.
Phân hóa
Khi kết quả kinh doanh quý III/2023 của các doanh nghiệp niêm yết lộ diện, giới đầu tư mới nhận ra rằng họ đã trả giá quá cao cho sự kỳ vọng. Số liệu thống kê cho thấy, tổng lợi nhuận sau thuế quý III/2023 của các doanh nghiệp niêm yết thậm chí còn thấp hơn cả quý II/2023. Do đó, VN-Index đã phải điều chỉnh lại kỳ vọng, khiến chỉ số này giảm từ mức 1.222,9 điểm (chốt phiên cuối tháng 7/2023 – tức 1 tháng sau khi quý II/2023 kết thúc) xuống chỉ còn 1.028,19 điểm (chốt phiên cuối tháng 10/2023 – tức 1 tháng sau khi quý III/2023 kết thúc), tương đương mức giảm tới 16%.
Cổ phiếu bán lẻ - vốn dĩ gắn liền với kỳ vọng phục hồi kinh tế - cũng bị điều chỉnh mạnh khi kết quả kinh doanh quý III/2023 của các doanh nghiệp bán lẻ chưa thể bứt phá khỏi vùng đáy. Trong khi VN-Index giảm đến 16% thì thị giá MWG giảm tới 30%, trong bối cảnh lợi nhuận sau thuế quý III/2023 của MWG chỉ vỏn vẹn 39 tỷ đồng, dù tăng so với quý liền trước nhưng không đáng kể so với mức lãi hàng trăm, hàng nghìn tỷ đồng mỗi quý trước đây. Đáng chú ý, thị giá MWG đã phá đáy 3 năm trong phiên 1/11 khi chốt ở mức 35.100 đồng/cổ phiếu.
Hiệu ứng này cũng đẩy thị giá DGW giảm mạnh 21% trong cùng khoảng thời gian. Trong quý III/2023, DGW đạt lợi nhuận sau thuế 103 tỷ đồng, dù có tăng khá so với quý liền trước (87 tỷ đồng) nhưng vẫn thấp hơn nhiều giai đoạn quý IV/2021 – quý IV/2022.
Trong vòng xoáy chung, thị giá PNJ cũng giảm 12% trong bối cảnh lợi nhuận sau thuế quý III/2023 tiếp tục giảm xuống 253 tỷ đồng (tức giảm 25% so với quý liền trước).
Riêng FRT đi ngược dòng khi tăng 14%, lên 87.000 đồng/cổ phiếu vào cuối tháng 10/2023. Thậm chí, thị giá FRT đã cán mốc 100.000 đồng/cổ phiếu chốt phiên 8/11, qua đó phá đỉnh lịch sử. Đà tăng ấn tượng này được cho là bởi triển vọng kinh doanh tươi sáng của chuỗi nhà thuốc Long Châu của FRT. Lũy kế 9 tháng năm 2023, doanh thu của chuỗi nhà thuốc Long Châu đạt 11.088 tỷ đồng, tăng trưởng 69% so với cùng kỳ năm ngoái và đã chiếm gần một nửa tổng doanh thu của FRT.
Tính đến cuối tháng 9/2023, số cửa hàng thuốc Long Châu đã lên đến 1.384, vượt xa số cửa hàng FPT Shop vốn ở mức 791 cửa hàng ở cùng thời điểm.
Điểm đáng chú ý là trong quý III/2023, tỷ suất lợi nhuận gộp trên doanh thu thuần (biên lợi nhuận gộp) của FRT đạt 16,6%, cao nhất lịch sử kể từ quý II/2016. Đối với các doanh nghiệp bán lẻ, biên lợi nhuận gộp là chỉ số quan trọng bậc nhất đánh giá năng lực cạnh tranh và hiệu quả kinh doanh. Do đó, việc biên lợi nhuận gộp của FRT phá đỉnh đem đến kỳ vọng rằng chiến lược dồn lực phát triển chuỗi nhà thuốc Long Châu của FRT đang phát huy hiệu quả.
FRT ghi nhận biên lợi nhuận gộp kỷ lục trong quý III/2023
Bên cạnh đó, các vòng huy động vốn thành công trước đây với định giá khá cao của chuỗi nhà thuốc Pharmacity cũng đem đến cho nhà đầu tư cổ phiếu FRT kỳ vọng về mức định giá cao của chuỗi Long Châu.
Ngoài ra, một yếu tố khác cũng thúc đẩy giá cổ phiếu FRT tăng vọt là “tính cách” của cổ phiếu này. Trong lịch sử vài năm trở lại đây, FRT là một trong số ít cổ phiếu có tên tuổi được “kéo” theo cách “bạo tay” nhất trên sàn HoSE. Còn nhớ, hồi giữa năm 2021, từ mức giá khoảng 15.000 - 20.000 đồng/cổ phiếu, thị giá FRT đã tăng lên gần 100.000 đồng vào tháng 4/2022, tức là tăng khoảng trên 5 lần sau chưa đầy 1 năm.
Có phần trái ngược với chuỗi Long Châu của FRT, giới đầu tư lại tỏ ra nghi ngờ về khả năng thành công của chuỗi Bách hóa Xanh thuộc MWG, dù rằng có thông tin MWG đang rục rịch bán một phần vốn tại Bách hóa Xanh. Mặc dù đã phát triển chuỗi Bách hóa Xanh nhiều năm nhưng cho đến nay, chuỗi này vẫn chưa cho thấy sự bứt phá về hiệu quả kinh doanh. Biên lợi nhuận gộp của MWG trong quý III/2023 đạt 18,7%, thấp thứ hai kể từ quý III/2019, chỉ cao hơn một chút so với mức thấp nhất là 18,5% ở quý II/2023, phần nào phản ánh thực trạng này.
(VNF) - VN-Index lập đỉnh mới trên mốc 1.900 điểm với động lực chủ yếu từ bộ đôi VIC - VHM, song phía sau sự thăng hoa của chỉ số lại là thực trạng phân hóa mạnh khi nhiều nhà đầu tư vẫn chưa thể hưởng lợi từ nhịp tăng của thị trường.
(VNF) - Cổ phiếu DGC bị diện sang diện kiểm soát kể từ ngày 13/5 sắp tới do chậm nộp báo cáo tài chính kiểm toán 2025 quá 30 ngày so với thời hạn quy định.
(VNF) - Theo ông Nguyễn Đức Thông - Tổng giám đốc Công ty cổ phần Chứng khoán SSI, dù được kỳ vọng trở thành kênh dẫn vốn trung – dài hạn cho nền kinh tế, thị trường trái phiếu doanh nghiệp vẫn chưa phát huy hiệu quả, trong đó một nguyên nhân quan trọng là sự thiếu vắng các định chế đầu tư chuyên nghiệp. Điều này khiến dòng vốn phụ thuộc nhiều vào nhà đầu tư cá nhân, dễ biến động và khó tạo nền tảng phát triển bền vững cho thị trường.
(VNF) - VN-Index tăng hơn 10% trong tháng 4/2026, nhưng mức tăng này không phản ánh đầy đủ trải nghiệm của nhiều nhà đầu tư. Khi phần lớn đà tăng đến từ một số cổ phiếu vốn hóa lớn, lợi nhuận trên thị trường ngày càng phân hóa, buộc nhà đầu tư phải chọn lọc danh mục thay vì chỉ dựa vào xu hướng chung.
(VNF) - Công ty cổ phần Thủy điện Hương Sơn (HSM) – doanh nghiệp vận hành Nhà máy Thủy điện Hương Sơn tại Hà Tĩnh vừa công bố báo cáo tài chính quý I/2026. Kết quả cho thấy hoạt động kinh doanh cốt lõi tiếp tục ghi nhận tăng trưởng, song lợi nhuận sau thuế lại sụt giảm do tác động từ việc kết thúc các chính sách ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp.
(VNF) - Nhiều 'ông lớn' trong ngành chứng khoán rút khỏi sàn tiền số cho thấy sân chơi này không dành cho tất cả, đòi hỏi doanh nghiệp phải có tiềm lực tài chính khổng lồ, năng lực công nghệ vượt trội và khả năng quản trị rủi ro.
(VNF) - Theo ông Đinh Minh Trí, Giám đốc Phân tích Khối Khách hàng cá nhân của MAS, trong bối cảnh lãi suất duy trì ở mức cao và giá dầu tăng, dòng tiền có xu hướng tập trung vào các nhóm ngành có khả năng hưởng lợi trực tiếp từ các yếu tố vĩ mô.
(VNF) - PV Oil ghi nhận lợi nhuận sau thuế quý I/2026 đạt gần 572 tỷ đồng, tăng gấp 22 lần so với cùng kỳ, nhờ hưởng lợi từ diễn biến giá dầu thuận lợi và hiệu quả kinh doanh cải thiện rõ rệt, qua đó sớm tiến sát kế hoạch lợi nhuận cả năm.
(VNF) - Sự gia tăng đồng loạt của các khoản chi đã vượt quá mức doanh thu mà Petrolimex kiếm được trong quý I. Kết quả, doanh nghiệp xăng dầu này lỗ thuần 493 tỷ đồng từ hoạt động kinh doanh. Lỗ sau thuế ghi nhận 662 tỷ đồng.
(VNF) - Sau hơn một thập kỷ mở cửa cho vốn ngoại, ngành dược Việt Nam đang chứng kiến một sự dịch chuyển về quyền sở hữu. Từ các khoản đầu tư chiến lược ban đầu, nhiều DN đầu ngành đã lần lượt rơi vào tay các tập đoàn nước ngoài, với quy mô giao dịch ngày càng lớn, có thương vụ lên tới hàng nghìn tỷ đồng.
(VNF) - Nhiều doanh nghiệp quyết định "nói không" với cổ tức trong kỳ ĐHĐCĐ thường niên năm 2026, bao gồm cả những đơn vị từng có chính sách cổ tức rất tốt cho cổ đông.
(VNF) - Sự rút lui của dòng tiền đã kéo theo làn sóng điều chỉnh tại nhóm năng lượng, khiến các mã PC1, REE, GEG, PVC rơi vào danh sách cổ phiếu giảm mạnh.
(VNF) - Thị trường chứng khoán Việt Nam thời gian gần đây xuất hiện một nghịch lý đáng chú ý: nhiều cổ phiếu có thị giá rất thấp, thậm chí chỉ vài trăm đến vài nghìn đồng - tương đương một ly trà đá - nhưng lại chi trả cổ tức tiền mặt cao gấp nhiều lần giá đang giao dịch.
(VNF) - Rất nhiều người nghĩ rằng các quyết định tài chính lớn trong Big Tech Mỹ được đưa ra trong những phòng họp sang trọng, bởi những vị lãnh đạo với tầm nhìn thiên tài. Thực tế thì khác hẳn.
(VNF) - Sự phát triển nhanh của tiền mã hóa thúc đẩy nhiều quốc gia chuyển từ quan sát sang hành động, xây dựng pháp lý và tăng cường giám sát dòng tiền trên blockchain
(VNF) - VN-Index lập đỉnh mới trên mốc 1.900 điểm với động lực chủ yếu từ bộ đôi VIC - VHM, song phía sau sự thăng hoa của chỉ số lại là thực trạng phân hóa mạnh khi nhiều nhà đầu tư vẫn chưa thể hưởng lợi từ nhịp tăng của thị trường.
(VNF) - Dù công tác giải phóng mặt bằng đoạn Nguyễn Trãi - Đầm Hồng, thuộc Vành đai 2.5 Hà Nội, vẫn chưa hoàn tất, dọc tuyến đã xuất hiện nhiều công trình xây trên những thửa đất nhỏ hẹp, méo mó sau phá dỡ. Đáng nói, đa số đất trong khu vực đều có nguồn gốc là đất nông nghiệp.