VietnamFinance xin giới thiệu bài viết của ông như một góc nhìn rất đáng chú ý của một doanh nhân về một vấn đề còn lớn lao hơn cả câu chuyện cải cách chữ Việt: tính sáng tạo và không gian sáng tạo của người Việt.
"Theo hiểu biết của tôi thì PGS TS Đào Hữu Chí và tôi là là hai người Việt Nam trong nước đầu tiên viết ra phần mềm soạn thảo, in ấn tiếng Việt trên máy tính đặt tên là EDVN (Edit Việt Nam-1984).
Không phải tôi giỏi giang gì, thuần tuý chỉ là may mắn. Tôi may mắn được về bộ Tổng tham mưu, nơi có 6 chiếc máy tính PC đầu tiên của Việt Nam (cùng với 6 chiếc của UBKHKT nhà nước). Vì thế tôi có điều kiện thực hành hơn các đồng nghiệp.
Với công nghệ năm 1984-1985, chúng tôi phải tự vẽ bộ font chữ Việt và nạp vào EPROM. Mỗi một máy tính muốn soạn thảo và in ấn tiếng Việt phải thay thế con EPROM và dùng hệ soạn thảo EDVN.
Một trong những vấn đề nan giải là là gõ tiếng Việt trên bàn phím như thế nào? So với tiếng Anh, tiếng Việt có thêm 31 chữ cái mới, trong khi bàn phím thì hữu hạn.
Thời kỳ đầu chúng tôi chọn phương án dùng hàng "chữ số" kết hợp với các phím SHIFT, ALT để gõ chữ tiếng Việt. Theo thời gian, có thêm nhiều hệ soạn thảo tiếng Việt, mỗi hệ lại qui định cách gõ bàn phím khác nhau. Sau nhiều hội thảo, tất cả đi đến thống nhất chọn cách gõ TELEX để gõ tiếng Việt cho người Việt Nam cả trong nước lẫn nước ngoài (gõ TELEX chính là cách gõ tiếng Việt mà ngày nay tất cả chúng ta đang dùng).
Trước năm 1984, trên máy tính không có tiếng Việt, chỉ có bộ chữ tiếng Anh, người Việt Nam dùng tiếng Việt không dấu. Những nội dung thông thường, chữ Việt không dấu không có vấn đề lớn, nhưng những dữ liệu về họ và tên, địa chỉ dễ gây ra nhầm lẫn.
Để tránh nhầm lẫn người ta qui ước Họ và tên, địa chỉ gõ, hiển thị và lưu chữ bằng chữ TELEX. Ví dụ ĐỖ CAO BẢO sẽ là DDOOX CAO BAOR, HÀ NỘI sẽ là HAF NOOIJ, "Đề xuất cải tiến tiếng Việt" sẽ là "DDEEF XUAATS CAIR TIEENS TIEENGS VIEETJ".
Ngày nay các bạn trẻ đọc chữ Telex này thấy khó đọc, thấy rắc rối, nhưng thế hệ chúng tôi hầu hết đều đọc thành thạo chữ Telex này, bởi nó chính là ngôn ngữ mà ông bà chúng ta gửi điện tín cho nhau, các ngân hàng gửi các lệnh thanh toán tiền (cả nội địa và quốc tế).
Vì đã trải qua giai đoạn trăn trở với tiếng Việt, nên bây giờ nghe đề xuất cải tiến tiếng Việt của PGS.TS. Bùi Hiền, tôi thấy rất bình thường, mặc dù tôi nghĩ rằng rất nhiều cải tiến của PGS.TS Bùi Hiền là chưa phù hợp, chưa tối ưu, chưa thuyết phục và rất khó được thông qua.
Tuy nhiên tôi nhận thức sâu sắc rằng: một cá nhân, một tổ chức, một quốc gia muốn phát triển, muốn giàu có thì phải có tinh thần sáng tạo. Tinh thần sáng tạo được hiểu là:
1. Khuyến khích mọi tổ chức, cá nhân sáng tạo
2. Tôn trọng mọi đề xuất cải tiến, sáng tạo
3. Lắng nghe mọi đề xuất cải tiến, sáng tạo
4. Xem xét một cách vừa khoa học, cẩn trọng vừa mở lòng với những đề xuất cải tiến, sáng tạo.
Các bạn thử đối chiếu cá nhân mình, tổ chức mình xem có phải là người, là tổ chức sáng tạo không?
Căn cứ vào dư luận về đề xuất cải tiến chữ Việt của PGS.TS. Bùi Hiền, tôi thấy Việt Nam không phải là một đất nước sáng tạo, bởi có quá ít người có tinh thần sáng tạo; rất nhiều, rất nhiều người đã thiếu mất tố chất tôn trọng, thiếu mất tố chất lắng nghe".
Mới đây, PGS. TS. Bùi Hiền đã đưa ra đề xuất cải cách chữ viết tại một hội thảo ngôn ngữ, theo đó cách viết tiếng Việt sẽ thay đổi đáng kể. Tuy nhiên, đề xuất này đang vấp phải phản ứng rất gay gắt từ cộng đồng.
Tags:
(VNF) - Từ ACB, SHB, Sacombank đến TPBank hay OCB, ngày càng nhiều gương mặt thuộc thế hệ F2 xuất hiện trong bộ máy quản trị và điều hành ngân hàng. Quá trình chuyển giao thế hệ tại các gia tộc tài chính Việt Nam đang diễn ra rõ nét hơn khi lớp lãnh đạo kế cận bắt đầu bước ra khỏi vai trò cổ đông để tham gia trực tiếp vào hoạt động quản trị.
(VNF) - JVevermind tên thật là Trần Đức Việt, sinh năm 1992, được biết đến là một trong những vlogger đời đầu và cũng là người Việt Nam đầu tiên nhận nút vàng YouTube sau khi vượt mốc 1 triệu lượt theo dõi.
(VNF) - Dù được giới thiệu với vai trò Chủ tịch Tập đoàn FLC nhưng ông Trịnh Văn Quyết lại không xuất hiện trong danh sách ứng viên Hội đồng quản trị nhiệm kỳ 2026 - 2031.
(VNF) - Từ một gương mặt kín tiếng hiếm khi xuất hiện trước truyền thông, ông Phạm Nhật Quân Anh đang dần đảm nhận nhiều vị trí quan trọng trong hệ sinh thái Vingroup, mới đây nhất là vai trò Chủ tịch HĐQT tại VinFast.
(VNF) - Ông Đinh Trường Chinh, cựu Chủ tịch HĐQT CTCP Phát triển và Kinh doanh nhà, cùng người thân và đồng phạm bị truy tố vì kê khai thấp giá đất tham ô hơn 141 tỷ đồng và chiếm đoạt 199 tỷ đồng.
(VNF) - Từ một kỹ sư nhiệt điện, ông Dương Sơn Bá dần đảm nhiệm nhiều vị trí quan trọng tại Nhiệt điện Hải Phòng trước khi được bổ nhiệm làm Tổng Giám đốc vào năm 2021. Hiện tại, ông Bá vừa bị khởi tố, bắt tạm giam để phục vụ điều tra.
(VNF) - Ngoài hàng loạt danh hiệu quốc tế trên sân cỏ, Lionel Messi giờ đây cũng vừa chạm tới một cột mốc khác: trở thành một trong số rất ít vận động viên thể thao sở hữu khối tài sản tỷ USD.
(VNF) - Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng vừa ký quyết định tiếp nhận, bổ nhiệm Nguyễn Huy Dũng giữ chức Thứ trưởng Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch từ ngày 21/5/2026.
(VNF) - Thương vụ IPO của SpaceX không chỉ hé lộ đế chế tăng trưởng khổng lồ mà còn tạo bước ngoặt đưa Elon Musk tiến sát cột mốc tỷ phú nghìn tỷ USD.
(VNF) - Ắc quy Tia sáng có Chủ tịch HĐQT mới sau khi ông Đào Hữu Huyền bị khởi tố, người thay thế là ông Lưu Bách Đạt, Tổng giám đốc Hoá chất Đức Giang.
(VNF) - Không chỉ tạo ra những khoảnh khắc viral, Elon Musk còn là một trong số ít doanh nhân có khả năng biến sức hút cá nhân thành tài sản kinh tế. Từ độ phủ truyền thông, niềm tin nhà đầu tư cho tới hàng trăm tỷ USD vốn hóa của Tesla, "hiệu ứng Elon Musk" giờ đây đã trở thành một phần giá trị của doanh nghiệp.
(VNF) - Sau nhiều năm dưới dấu ấn của thế hệ founder, hàng loạt doanh nghiệp gia đình niêm yết như REE, AgriS, Novaland hay Quốc Cường Gia Lai đang bước vào giai đoạn chuyển giao quyền lực cho lớp lãnh đạo F2.
(VNF) - Trong thế giới công nghệ hiện đại, đôi khi một bức ảnh còn có sức mạnh lớn hơn cả một chiến dịch quảng cáo kéo dài nhiều tháng. CEO Xiaomi Lei Jun vừa chứng minh điều đó bằng khoảnh khắc selfie cùng tỷ phú Elon Musk, người đàn ông quyền lực nhất ngành công nghệ toàn cầu.
(VNF) - Tối 14/5 tại Bắc Kinh, một buổi tiệc chiêu đãi trong chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump bất ngờ trở thành chủ đề nóng trên mạng xã hội. Không phải vì thực đơn hay nghi thức ngoại giao. Mà bởi những người xuất hiện trong căn phòng đó.
(VNF) - Nhiều doanh nghiệp lớn đang bước vào giai đoạn thay đổi thượng tầng lãnh đạo, với loạt quyết định nhân sự cấp cao được công bố tại REE, ACV, GTEL và OCB.
(VNF) - Chủ tịch tập đoàn sản xuất khổng lồ Lens Technology - bà Chu Quần Phi là một trong những phụ nữ tự lập giàu nhất thế giới, vươn lên từ một công nhân làm việc trong nhà máy ở Thâm Quyến.
(VNF) - Hàng loạt quyết định chuyển giao thế hệ vừa được công bố tại Novaland và REE, cho thấy làn sóng trao quyền cho lớp lãnh đạo kế cận đang ngày càng rõ nét tại nhiều doanh nghiệp tư nhân lớn.
(VNF) - Sau hơn ba thập kỷ gắn liền với quá trình phát triển của REE, bà Nguyễn Thị Mai Thanh rời ghế Chủ tịch HĐQT, mở đường cho quá trình chuyển giao thế hệ lãnh đạo, khi con trai là ông Nguyễn Ngọc Thái Bình được bổ nhiệm vào vị trí Tổng giám đốc.
(VNF) - Ông Nguyễn Đức Hùng, Phó tổng giám đốc phụ trách Ban điều hành ACV được bổ nhiệm giữ chức giữ chức quyền Tổng giám đốc ACV.
(VNF) - Thượng tá Hoàng Việt Anh, Chủ tịch HĐQT FPT Telecom được điều động, bổ nhiệm giữ chức Phó Tổng giám đốc Tổng công ty GTEL trực thuộc Bộ Công an.
(VNF) - Việc rút lui của ông Bùi Thành Nhơn tại Novaland đánh dấu một kỷ nguyên vận hành mới của hệ sinh thái Nova giữa bối cảnh doanh nghiệp đang tái cấu trúc mạnh mẽ.
(VNF) - 4 thành viên của gia đình họ Lee - những người kiểm soát tập đoàn Samsung - hiện là những người giàu nhất Hàn Quốc. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử, cả 4 vị trí tỷ phú giàu nhất đất nước đều thuộc về cùng một gia đình.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Phương Đông (HOSE: OCB) vừa công bố thông tin về việc ông Phạm Hồng Hải gửi đơn từ nhiệm vị trí Tổng Giám đốc. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh OCB đang bước vào giai đoạn chiến lược mới, với những định hướng phát triển và mục tiêu tăng trưởng dài hạn.
(VNF) - Ông Cầm Anh Tuấn, Thư ký Phó Thủ tướng Chính phủ được bổ nhiệm giữ chức vụ Phó Tổng Giám đốc Tổng công ty Đường sắt Việt Nam.
(VNF) - Ở tuổi 31, ông Đỗ Vinh Quang (Phó chủ tịch HĐQT T&T Group) trở thành một trong những đại biểu trẻ nhất của HĐND TP. Hà Nội nhiệm kỳ 2026 - 2031, đồng thời là một trong số ít đại diện đến từ khu vực kinh tế tư nhân.
(VNF) - Từ ACB, SHB, Sacombank đến TPBank hay OCB, ngày càng nhiều gương mặt thuộc thế hệ F2 xuất hiện trong bộ máy quản trị và điều hành ngân hàng. Quá trình chuyển giao thế hệ tại các gia tộc tài chính Việt Nam đang diễn ra rõ nét hơn khi lớp lãnh đạo kế cận bắt đầu bước ra khỏi vai trò cổ đông để tham gia trực tiếp vào hoạt động quản trị.
(VNF) - Vô tình gặp chúng tôi trên bãi biển cát trắng Bãi Cháy, bà Anna Williams, du khách đến từ Mỹ, hồ hởi: “Chúng tôi đã đi qua nhiều cảng biển trên thế giới, nhưng hiếm nơi nào tạo được cảm xúc mạnh mẽ ngay từ giây phút đầu tiên như ở đây. Âm nhạc, không gian và sự thân thiện khiến Hạ Long để lại ấn tượng rất đặc biệt. Tôi khá ấn tượng với những chuyến thuyền mang dáng dấp cổ căng đôi buồm đỏ, nó tạo những cảm xúc khá mạnh, đưa chúng tôi váo một không gian yên bình, lãng mạn.
