Từ 'mở cửa' đến 'mở đường': Ngoại giao trở thành động lực mới của tăng trưởng
(VNF) - Từ "mở cửa" đến "mở đường", ngoại giao Việt Nam được kỳ vọng chuyển hóa quan hệ đối ngoại thành vốn, công nghệ và các động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế.

Quan điểm này được Tiến sỹ Huỳnh Thế Du - Giảng viên Đại học Fulbright nêu khi chia sẻ với VnExpress về phát triển ba đặc khu kinh tế tại Việt Nam.
- Vân Đồn, Bắc Vân Phong và Phú Quốc đang được lựa chọn để thí điểm xây dựng thành đặc khu hành chính kinh tế ở Việt Nam. Ông nghĩ sao về sự lựa chọn này?
TS Huỳnh Thế Du: Thực tế tôi chưa thấy mục tiêu, tầm nhìn rõ ràng trong lựa chọn xây dựng 3 đặc khu này. Ở góc độ nào đó, việc phát triển đặc khu kinh tế tại ba khu vực Bắc – Trung – Nam là cần thiết, nhưng khi nhìn vào câu chuyện cạnh tranh toàn cầu giữa các quốc gia thì đó là cuộc tranh đua giữa các đô thị trung tâm để thu hút các doanh nghiệp ngoại, các tập đoàn tầm cỡ quốc tế.
Như bạn thấy khi nhắc tới nền kinh tế quốc gia có sức cạnh tranh người ta thường nhắc đến Bắc Kinh, Thượng Hải (Trung Quốc), Tokyo (Nhật Bản) hay Seoul (Hàn Quốc)… Có nghĩa những nền tảng phát triển phải tập trung tại khu vực đô thị gắn với công nghiệp hoá. Tức là muốn tạo dựng nền kinh tế quốc gia có sức cạnh tranh thì phải gắn công nghiệp hóa, hiện đại hóa với những nền tảng phát triển ở đô thị. Chính các thành phố lớn mới tạo ra cạnh tranh kinh tế quốc gia.
Việt Nam thì ngược lại khi cho rằng các thành phố, đô thị tập trung quá đông dân nên cần giãn ra và phải tập trung đầu tư cho nông thôn. Đó là cách tiếp cận đi ngược xu hướng phát triển.
- Vậy ông hình dung ra sao về tương lai các đặc khu kinh tế Việt Nam cùng với loạt cơ chế đặc thù, ưu đãi?
Theo tôi, trong 3 nơi được lựa chọn, Vân Đồn là nơi có tiềm năng thành công nhất nếu nhìn vào sự tương hỗ, gắn kết giữa kinh tế Việt Nam và Trung Quốc. Phú Quốc có thể phát triển cụm ngành du lịch. Còn Bắc Vân Phong, thú thực tôi chưa thấy được chỗ dựa phát triển hay nền tảng để thành công ở đây là gì.
Hình dung tương lai Phú Quốc, Vân Đồn hay Bắc Vân Phong có thể có cái này cái kia, nhưng ba khu vực này có đột phá để thành "cú hích" hay "cú đấm thép" đưa nền kinh tế đi lên hay không, tôi e khả năng là khó.
- Sau hơn 20 năm đã có hàng ngàn đặc khu kinh tế được thành lập khắp thế giới, rất nhiều trong số đó đã thành công nhưng cũng không ít đang đối mặt nguy cơ thất bại. Theo ông, Việt Nam cần học gì từ những thành – bại đó?
Muốn phát triển đặc khu kinh tế bất kỳ quốc gia nào cũng cần xác định mục tiêu và tầm nhìn. Mục tiêu trong phát triển đặc khu kinh tế trên thế giới để tạo "cú hích" cho kinh tế, gồm: thu hút đầu tư nước ngoài, phát triển cơ sở hạ tầng; hỗ trợ cho chiến lược kinh tế rộng lớn hơn; đặc khu là "lồng ấp" thể chế hay "phòng thí nghiệm" chính sách mới và giải toả một phần áp lực tăng dân số, việc làm…
Cụ thể hoá, trước tiên đặc khu kinh tế cần một chỗ dựa, tức là vị trí đặt đặc khu phải gần trung tâm, thị trường rộng lớn. Ví dụ Thâm Quyến là sự lựa chọn hợp lý do nằm ở bờ bên kia của Hong Kong và sau lưng là thị trường Trung Quốc đại lục rộng lớn. Hay đặc khu Iskandar (Malaysia) được phát triển vì có điểm tựa Singapore, gần tuyến đường biển quốc tế…
Với Việt Nam, nếu chúng ta đặt mục tiêu thu hút doanh nghiệp, tập đoàn đa quốc gia vào các đặc khu kinh tế, tôi cho rằng vị trí tốt nhất để xây dựng đặc khu là khu vực Hoà Lạc (Hà Nội) và Thủ Thiêm (TP. HCM). Bởi tại đây hội đủ các yếu tố đáp ứng tốt nhất nhu cầu nhà đầu tư, như điều kiện thu hút nhân tài; hạ tầng cứng, mềm đang phát triển, cửa ngõ giao thương với nước ngoài...
Chẳng hạn nếu nhà đầu tư vào Vân Đồn họ cần tới hàng nghìn kỹ sư, lao động chất lượng cao thì địa phương có thể đáp ứng được ngay không? Rất khó. Nhưng sẽ đơn giản nếu vị trí đặt gần Hà Nội, ở đó có người giỏi, mà người giỏi không phải một, mà là cộng đồng. Tốt nhất nên tập trung đưa hai đầu tàu Hà Nội, TP HCM đi lên để kéo đoàn tàu kinh tế cả nước.
- Đặc khu kinh tế ở Việt Nam, theo ông nên có gì, cần gì?
Trước tiên là cần xác định đúng vị trí đặt đặc khu kinh tế . Để đặc khu kinh tế có thể thành công thì vị trí nơi có thị trường rộng lớn, nguồn nhân lực chất lượng cao dồi dào và hệ thống các dịch vụ hỗ trợ dày đặc là hết sức quan trọng, chứ không phải đưa ra những ưu đãi cao hơn thì coi đó là vượt trội.
Chúng ta hình dung thế này, trợ cấp hay ưu đãi chỉ dành cho những người yếu, còn người khoẻ thì không. Tương tự, đặc khu kinh tế phải trao quyền tối cao để nhà đầu tư được làm mọi thứ, thử nghiệm những khuôn khổ chính sách khác, vượt trội chứ không đơn thuần đưa ra ưu đãi về thuế, đất đai, tài chính…
Thứ nữa về chính sách, thể chế đột phá đủ mạnh, tốt thu hút nguồn lực đầu tư trong, ngoài nước; nguồn nhân lực và hạ tầng giao thông. Nên cho các nhà đầu tư tự do tối đa trong hoạt động kinh doanh. Ví dụ, đặc khu Phố Đông của Thượng Hải (Trung Quốc) thành công là nhờ họ mở tối đa với nhà đầu tư, như cho phép nhà đầu tư thông báo hoạt động kinh doanh thay vì đăng ký kinh doanh; đưa ra danh sách ngành nghề cấm kinh doanh thay vì cho phép…
Phải đặt đặc khu kinh tế trong chiến lược phát triển tổng thể, rõ ràng mà điều này tôi chưa thấy rõ trong dự thảo luật. Đồng thời, trao quyền tự quyết nhiều hơn cho người đứng đầu đặc khu, tránh tình trạng một nhà đầu muốn rót lượng vốn lớn vào đặc khu cùng với điều kiện đi kèm thì lại phải hỏi ý kiến cấp có thẩm quyền mới dám quyết thì cơ hội đã tuột khỏi tầm tay.
- Về nguồn vốn xây dựng các đặc khu kinh tế, theo dự tính sẽ cần trên 1,5 triệu tỷ đồng. Ông nghĩ sao về con số này?
Trong số hơn 1,5 triệu tỷ đồng cần để xây dựng 3 đặc khu kinh tế tới năm 2030 thì ngân sách Nhà nước sẽ chỉ bỏ một phần, còn lại huy động từ các nguồn vốn khác. Giai đoạn đầu tôi nghĩ cũng cần phải dùng ngân sách để xây dựng một số hạ tầng, song việc huy động nguồn lực lớn vào phát triển 3 đặc khu kinh tế phải tính tới hiệu quả đầu tư.
Cần tính toán một đồng vốn bỏ ra đầu tư vào đặc khu có tạo ra hơn một đồng nếu rót vào Hà Nội, TP. HCM – những nơi đang tạo ra giá trị gia tăng lớn nhất hay không. Liệu lợi ích đặc khu mang lại có lớn hơn chi phí bỏ ra hay không, cần cân nhắc. Nếu chúng ta bỏ hàng triệu tỷ đồng đầu tư mà không đo đếm được hiệu quả thì chuyện thâm thủng ngân sách sẽ tiếp diễn.
(VNF) - Từ "mở cửa" đến "mở đường", ngoại giao Việt Nam được kỳ vọng chuyển hóa quan hệ đối ngoại thành vốn, công nghệ và các động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế.
(VNF) - Công an TP Hải Phòng vừa triệt phá thành công đường dây đánh bạc xuyên quốc gia với phương thức vận hành tinh vi, bắt tạm giam 28 đối tượng, khởi tố 9 đối tượng rửa tiền và 17 đối tượng về tội tổ chức đánh bạc xuyên quốc gia với hàng chục nghìn tỷ đồng.
(VNF) - Số doanh nghiệp thành lập mới tăng mạnh cho thấy niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp đang dần phục hồi. Tuy nhiên, để khu vực kinh tế tư nhân thực sự trở thành động lực tăng trưởng, điều quan trọng không chỉ là ban hành chính sách mới mà còn phải tháo gỡ những điểm nghẽn trong quá trình thực thi.
(VNF) - Nhấn mạnh mục tiêu phấn đấu giảm lãi suất cho vay, Thủ tướng yêu cầu xử lý nghiêm hành vi cạnh tranh lãi suất không lành mạnh.
(VNF) - Theo Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà, so với đồng tiền của các nước trong khu vực và một số nước đồng tiền chính trên thế giới, đồng Việt Nam là một trong những đồng tiền ổn định nhất.
(VNF) - Theo Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi, Chính phủ sẽ triển khai các giải pháp tài khóa, trong đó gia hạn thuế và tiền thuê đất để giảm áp lực dòng tiền, tiếp sức cho doanh nghiệp.
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Thị Hà cho biết sau khi hoàn tất sắp xếp tại 34/34 tỉnh, thành phố, cả nước giảm hơn 41.500 thôn, tổ dân phố, tương đương 46,33%.
(VNF) - Một trong những khu chung cư cũ nằm ở vị trí đắc địa giữa trung tâm Hà Nội đang được thành phố đưa vào kế hoạch cải tạo, xây dựng lại. Theo phương án đề xuất, khu nhà 5 tầng tại số 23 Hàng Tre sẽ được thay thế bằng tòa nhà 21 tầng theo kiến trúc tân cổ điển, góp phần hiện thực hóa chương trình cải tạo chung cư cũ và chỉnh trang không gian đô thị khu vực phố cổ.
(VNF) - Quốc hội đã phê chuẩn bổ nhiệm ông Nguyễn Tiến Hải giữ chức Bộ trưởng Bộ Nội vụ, nhiệm kỳ 2026-2031, tại kỳ họp không thường lệ lần thứ nhất.
(VNF) - UBND TP. Hà Nội vừa công bố danh mục 300 dự án sử dụng vốn ngoài ngân sách chậm triển khai trên địa bàn. Đáng chú ý, trong danh sách này có một số dự án do các pháp nhân thuộc hệ sinh thái Gamuda Land Việt Nam làm chủ đầu tư.
(VNF) - Chỉ số Nhà Quản trị Mua hàng (PMI) ngành sản xuất Việt Nam tiếp tục duy trì trên ngưỡng 50 điểm trong tháng thứ 13 liên tiếp, đạt 52,9 điểm trong tháng 7, ghi nhận mức cao nhất trong 5 tháng.
(VNF) - Tổng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đăng ký vào Việt Nam trong 7 tháng năm 2026 đạt hơn 38 tỷ USD, tăng 58% so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, vốn FDI thực hiện đạt 15,2 tỷ USD, ghi nhận mức cao nhất của cùng kỳ trong 5 năm qua.
(VNF) - Theo cáo trạng của Viện Kiểm sát nhân dân TP. Hà Nội, ông Nguyễn Hòa Bình (tức Shark Bình), Chủ tịch HĐQT Tập đoàn NextTech, bị truy tố về tội Rửa tiền trong vụ án liên quan đường dây forex của Phó Đức Nam (tức Mr Pips).
(VNF) - Chính phủ đề nghị Quốc hội ban hành nghị quyết đặc thù theo thủ tục rút gọn nhằm tháo gỡ vướng mắc pháp lý, bảo đảm tiến độ các dự án phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027.
(VNF) - Sau phản ánh về hàng trăm nhà xưởng, kho bãi quây tôn mọc trên đất nông nghiệp tại phường Thanh Liệt, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng yêu cầu khẩn trương kiểm tra, xử lý nghiêm các vi phạm nếu có.
(VNF) - Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh, các dự án quan trọng quốc gia cần được đánh giá toàn diện về tính khả thi, nguồn lực và hiệu quả trước khi thông qua, qua đó hạn chế tối đa việc điều chỉnh chủ trương đầu tư hoặc tăng tổng mức đầu tư trong quá trình thực hiện.
(VNF) - Trong ngày đầu tiên của kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội khóa XVI sẽ có chương trình họp riêng về công tác nhân sự thuộc thẩm quyền.
(VNF) - Ông Lê Thái Sâm là cựu Chủ tịch và cũng là người từng cho Bamboo Airways vay hơn 7.700 tỷ đồng, ông cũng là đại diện toàn bộ cổ phần của nhóm nhà đầu tư tại hãng hàng không này.
(VNF) - Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung uơng được đổi tên thành Ban Tuyên giáo Trung ương, theo quyết định của Bộ Chính trị. Chức năng dân vận được chuyển sang Đảng ủy MTTQ, các đoàn thể Trung ương.
(VNF) - Điều hành 17 công ty "ma", Nguyễn Tiến Trãi đã xuất bán trái phép hơn 6.000 hóa đơn giá trị gia tăng khống, với tổng giá trị hơn 2.000 tỷ đồng. Công an TP Đà Nẵng đã khởi tố, bắt tạm giam 2 bị can để điều tra.
(VNF) - Từ vụ án mua bán mã số vùng trồng, C03 cáo buộc một số lãnh đạo cơ quan quản lý nhà nước đã tạo ra ‘giấy phép con’ trái pháp luật để trục lợi, gây thiệt hại nghiêm trọng cho ngành nông sản.
(VNF) - Những người đứng sau dự án tiền số LIBFX đã chiếm đoạt của nhà đầu tư hơn 60 tỷ đồng, theo thông tin từ Công an TP Hà Nội.
(VNF) - Vụ Vạn Thịnh Phát, hơn 42.000 trái chủ vừa được Cơ quan Thi hành án dân sự chi trả 318 tỷ đồng, nâng tổng số tiền đã bồi thường lên hơn 12.300 tỷ.
(VNF) - Sau nhiều năm liên tiếp duy trì trạng thái xuất siêu, cán cân thương mại đã chuyển sang nhập siêu hơn 20 tỷ USD trong gần 7 tháng đầu năm 2026. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, đây chưa phải là tín hiệu đáng lo ngại khi phần lớn kim ngạch nhập khẩu phục vụ mở rộng sản xuất, đầu tư và chuẩn bị cho chu kỳ xuất khẩu cuối năm.
(VNF) - Ngày 30/7, Vingroup công bố “VinFast” là tên gọi chính thức cho sân vận động lớn nhất thế giới 135.000 chỗ tại Khu đô thị Thể thao Quốc tế Hà Nội. Việc chọn thương hiệu VinFast cho công trình biểu tượng của thể thao nước nhà không chỉ nhằm tôn vinh bản lĩnh - trí tuệ và tinh thần Việt trong kỷ nguyên mới; mà còn gửi gắm khát vọng vươn cao, vươn xa và góp phần quảng bá hình ảnh Việt Nam phát triển – thịnh vượng ra quốc tế.
(VNF) - Từ "mở cửa" đến "mở đường", ngoại giao Việt Nam được kỳ vọng chuyển hóa quan hệ đối ngoại thành vốn, công nghệ và các động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế.
(VNF) - Sau hơn 50 năm đưa vào sử dụng, khu tập thể Trương Định (phường Tương Mai, Hà Nội) đã xuống cấp nghiêm trọng, nhiều hạng mục hư hỏng và bị cơi nới, lấn chiếm. Theo quy hoạch mới được công bố, khu tập thể sẽ được cải tạo, xây dựng lại bằng 2 tòa chung cư cao tối đa 30 tầng với hơn 1.000 căn hộ.