Top M&A 2025: Vốn ngoại dẫn dắt thị trường

Bức tranh M&A 2025 cho thấy sự phân hóa rõ rệt. Trong khi nhà đầu tư trong nước đóng vai trò chủ đạo ở mảng bất động sản thông qua hoạt động tái cơ cấu và chuyển nhượng dự án, thì các thương vụ có giá trị lớn nhất lại thuộc về khối ngoại, đặc biệt là các tập đoàn đến từ Nhật Bản, Hàn Quốc, châu Âu và các quỹ đầu tư tư nhân khu vực. Điểm chung của nhiều thương vụ là không đơn thuần chuyển giao sở hữu, mà gắn với chiến lược mở rộng chuỗi giá trị, nâng cấp công nghệ và phát triển bền vững.

Bất động sản: Tái cơ cấu tài sản, vốn ngoại chọn lọc

Một trong những giao dịch đáng chú ý nhất trong năm là việc Vinaconex thoái toàn bộ 51% vốn tại Vinaconex ITC, chủ đầu tư dự án khu đô thị du lịch Cát Bà Amatina tại Hải Phòng. Dự án có quy mô hơn 176 ha, tổng mức đầu tư trên 10.9 ngàn tỷ đồng, từng được xem là “át chủ bài” của Vinaconex trong mảng bất động sản nghỉ dưỡng. Dù giá trị chuyển nhượng không được công bố, Vinaconex đã ghi nhận dòng tiền thu hồi hơn 4.7 ngàn tỷ đồng, phản ánh quy mô rất lớn của thương vụ và cho thấy nhu cầu thâu tóm các dự án bất động sản có quỹ đất đẹp vẫn hiện hữu.

Tại Hà Nội, CTCP Xây dựng Đầu tư Bất động sản Việt Minh Hoàng, đơn vị liên quan đến Sun Group, đã mua lại dự án Constrexim Complex từ CTX Holdings. Dự án nằm tại khu đô thị mới Cầu Giấy, có quy hoạch 5 tòa tháp cao từ 38–45 tầng. Theo báo cáo tài chính của CTX, doanh nghiệp đã nhận khoản đặt cọc gần 5 ngàn tỷ đồng, tương đương khoảng 195 triệu USD. Sau khi đổi chủ, dự án được đổi tên thành Sun Feliza Suites, mở ra chu kỳ phát triển mới sau nhiều năm đình trệ.

Dấu ấn vốn ngoại trong bất động sản thể hiện rõ nét qua thương vụ Công ty Bạch Dương, một pháp nhân được cho là công ty con của ngân hàng UOB (Singapore), mua lại toàn bộ cổ phần của Công ty Phương Đông từ Masterise Group với giá trị lên tới 365 triệu USD. Dù thông tin chi tiết về tài sản của Phương Đông chưa được công bố rộng rãi, đây vẫn là một trong những thương vụ bất động sản có yếu tố ngoại lớn nhất năm 2025, cho thấy sự quan tâm dài hạn của các tổ chức tài chính quốc tế đối với thị trường địa ốc Việt Nam.

Ở mảng bất động sản bán lẻ, Vincom Retail hoàn tất việc chuyển nhượng 99.99% vốn tại Vincom Center Nguyễn Chí Thanh với giá trị trên 3.63 ngàn tỷ đồng. Thương vụ diễn ra trong bối cảnh Vincom Retail chủ động tái cấu trúc danh mục, rút khỏi các tài sản không còn phù hợp với chiến lược phát triển hệ thống megamall gắn với các đại đô thị Vinhomes trong dài hạn.

Y tế và dược phẩm: "Điểm nóng" của dòng vốn ngoại

Ngành y tế nổi lên như một trong những lĩnh vực thu hút vốn ngoại mạnh nhất năm 2025. Thương vụ tiêu biểu là việc Ares Asia Private Equity, quỹ thuộc tập đoàn quản lý tài sản toàn cầu Ares Management, mua 30% cổ phần MEDLATEC Group với giá trị xấp xỉ 150 triệu USD. Đây là lần đầu Ares đầu tư vào lĩnh vực y tế tại Việt Nam, phản ánh niềm tin của nhà đầu tư quốc tế vào tiềm năng tăng trưởng của thị trường chăm sóc sức khỏe tư nhân.

MEDLATEC, thành lập từ năm 1996, đã phát triển thành một trong những hệ thống y tế tư nhân lớn nhất Việt Nam, với mạng lưới bệnh viện, phòng khám và hệ thống xét nghiệm rộng khắp. Theo chia sẻ từ doanh nghiệp, khoản đầu tư từ Ares sẽ được sử dụng để mở rộng mạng lưới bệnh viện tiêu chuẩn quốc tế, đẩy mạnh chuyển đổi số y tế và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong chẩn đoán, điều trị.

Trong lĩnh vực bán lẻ dược phẩm, Creador Sdn Bhd - quỹ đầu tư tư nhân có trụ sở tại Malaysia - đã chi khoảng 195 triệu USD để mua 13% cổ phần hệ thống FPT Long Châu. Đây là vòng huy động vốn bên ngoài đầu tiên của chuỗi dược này kể từ khi được FPT Retail mua lại năm 2017. Từ xuất phát điểm chỉ vài cửa hàng, FPT Long Châu đã phát triển thành hơn 2,300 nhà thuốc và hơn 200 trung tâm tiêm chủng, trở thành một trong những chuỗi dược lớn nhất Việt Nam.

Tài chính - bảo hiểm: Nhà đầu tư ngoại mở rộng hiện diện dài hạn

Ở lĩnh vực tài chính - bảo hiểm, Asahi Life (Nhật Bản) đã hoàn tất việc mua lại MVI Life, qua đó gia tăng thị phần trong mảng bảo hiểm nhân thọ tại Việt Nam. Đây được xem là bước đi tiếp theo trong chiến lược mở rộng của các tập đoàn bảo hiểm Nhật Bản tại thị trường Đông Nam Á, nơi Việt Nam nổi lên như một trong những điểm đến trọng tâm nhờ dân số đông, thu nhập cải thiện và tỷ lệ tham gia bảo hiểm còn nhiều dư địa tăng trưởng.

Dòng vốn từ các tổ chức tài chính phát triển quốc tế cũng tiếp tục hiện diện. IFC - thành viên của Nhóm Ngân hàng Thế giới - đã đầu tư khoảng 19.2 triệu USD vào VETC thông qua trái phiếu chuyển đổi, nhằm hỗ trợ doanh nghiệp này mở rộng hệ sinh thái thu phí không dừng và hạ tầng giao thông thông minh. Khoản đầu tư phản ánh xu hướng vốn ngoại không chỉ nhắm tới lợi nhuận, mà còn hướng đến các dự án có tác động tích cực đến hạ tầng và phát triển bền vững.

Công nghiệp và nông nghiệp: Những "bom tấn" tỷ USD

Một trong những thương vụ lớn nhất năm 2025 là việc De Heus (Hà Lan) mua lại 100% CJ Feed & Care với giá trị trên 850 triệu USD. Thương vụ này giúp De Heus tiếp quản toàn bộ hoạt động sản xuất thức ăn chăn nuôi và thực phẩm của CJ tại Việt Nam cùng nhiều quốc gia trong khu vực. Riêng tại Việt Nam, De Heus sở hữu 7 nhà máy với tổng công suất trên 1 triệu tấn mỗi năm, củng cố vị thế dẫn đầu thị trường.

Theo thông báo gửi Sở Giao dịch Chứng khoán Thái Lan, SCGP - công ty con của tập đoàn SCG (Thái Lan) - đã chi thêm khoảng 2.825 tỷ đồng để mua lại phần cổ phần còn lại, nâng tỷ lệ sở hữu tại Nhựa Duy Tân lên 100%, định giá toàn bộ doanh nghiệp này hơn 9.400 tỷ đồng. Thương vụ giúp tập đoàn Thái Lan củng cố vị thế trong chuỗi cung ứng vật liệu nhựa tại khu vực ASEAN.

Trong lĩnh vực công nghiệp nặng, HD Hyundai thông qua công ty thành viên đã mua lại Doosan Vina với giá khoảng 210 triệu USD. Doosan Vina, đặt tại Khu kinh tế Dung Quất (Quảng Ngãi), là nhà sản xuất thiết bị cho các nhà máy nhiệt điện, LNG và cần cẩu cảng. Sau thương vụ, HD Hyundai công bố kế hoạch đầu tư thêm nhà máy mới để sản xuất bồn chứa LNG và amoniac thân thiện môi trường, biến Doosan Vina thành trung tâm sản xuất chiến lược trong khu vực.

Trong lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, Hasfarm Holdings – công ty mẹ của Dalat Hasfarm – đã chi khoảng 178 triệu USD để mua lại Tập đoàn Lynch (Úc). Lynch là doanh nghiệp niêm yết hoạt động trong lĩnh vực hoa tươi, cây cảnh và phân phối hoa tại Úc và Trung Quốc. Thương vụ giúp Hasfarm mở rộng mạnh mẽ mạng lưới phân phối toàn cầu, đồng thời nâng cao vị thế của doanh nghiệp Việt trong chuỗi giá trị hoa tươi quốc tế.

Theo các báo cáo của PwC, ngoài những thương vụ đã công bố, thị trường còn ghi nhận nhiều giao dịch M&A và đầu tư chiến lược khác trong các lĩnh vực công nghiệp, công nghệ và năng lượng, với sự tham gia của các tập đoàn ngoại lớn như Hyosung Vina, Goertek Electronics Vietnam và các nhà đầu tư đến từ Hàn Quốc, Đài Loan và châu Âu. Phần lớn các giao dịch này tập trung vào mở rộng công suất, nâng cấp công nghệ và củng cố chuỗi cung ứng tại Việt Nam, thay vì đơn thuần mua bán tài sản.

Giải trí - Tiêu dùng: Vốn ngoại "nhắm" thị trường nội địa

Ở mảng tiêu dùng truyền thống, Tập đoàn Kokuyo (Nhật Bản) đã thâu tóm 65% cổ phần Tập đoàn Thiên Long với tổng giá trị ước tính 4.700 tỷ đồng. Thương vụ được thực hiện thông qua việc mua cổ phần từ nhóm sáng lập và chào mua công khai. Đây là một trong những giao dịch M&A lớn nhất ngành văn phòng phẩm tại Việt Nam, mở ra giai đoạn phát triển mới cho Thiên Long dưới sự hậu thuẫn của tập đoàn Nhật có lịch sử hơn 100 năm.

Trong ngành giải trí – nội dung số, Sony Music Entertainment Hong Kong đã đầu tư 49% vốn vào một công ty con của YeaH1 Group, qua đó mở rộng hiện diện tại thị trường nội dung và giải trí Việt Nam. Thương vụ cho thấy sự quan tâm ngày càng lớn của các tập đoàn truyền thông quốc tế đối với thị trường tiêu dùng trẻ, có tốc độ số hóa nhanh và nhu cầu cao về nội dung bản địa hóa.

Công nghệ: Việt Nam trở thành trung tâm năng lực số

Cuối tháng 8/2025, công ty công nghệ Appirits (Nhật Bản) công bố mua lại 100% CTCP Bunbu với tổng giá trị khoảng 241 triệu USD, bao gồm cả phần earn-out. Bunbu là doanh nghiệp công nghệ có trụ sở tại Hà Nội, chuyên phát triển hệ thống web, mobile và AI cho khách hàng Nhật Bản, với doanh thu và lợi nhuận ở mức cao. Thương vụ phản ánh xu hướng các tập đoàn Nhật tăng cường thâu tóm doanh nghiệp công nghệ Việt để mở rộng năng lực kỹ thuật và tối ưu chi phí.

Một thương vụ đáng chú ý khác cho thấy dòng vốn Nhật Bản không chỉ tập trung vào tài chính, tiêu dùng hay sản xuất, mà còn mở rộng sang các lĩnh vực công nghệ và năng lượng tòa nhà. Tập đoàn Daikin Industries - một trong những “ông lớn” trong ngành thiết bị điều hòa không khí và giải pháp môi trường - thông qua Daikin Air Conditioning Vietnam đã ký kết thỏa thuận mua lại Công ty Cổ phần Thương mại Dịch vụ Kỹ thuật Anh Nguyên, đơn vị chuyên cung cấp các giải pháp quản lý tòa nhà tiên tiến và hệ thống điện nhẹ tại TP. Hồ Chí Minh.

Sau khi hoàn tất thủ tục pháp lý dự kiến trong quý I/2026, Daikin sẽ tích hợp năng lực quản lý tòa nhà của Anh Nguyên với hệ thống giải pháp điều hòa không khí, nhằm cung cấp mô hình “giải pháp tổng thể một điểm đến” cho thị trường xây dựng và bất động sản Việt Nam, đồng thời hướng tới việc tối ưu năng lượng và nâng cao hiệu suất vận hành các công trình hiện đại tại Việt Nam.

Tổng thể, năm 2025 cho thấy M&A vốn ngoại tại Việt Nam đã bước sang giai đoạn chọn lọc và chiều sâu, tập trung vào doanh nghiệp đầu ngành, có quy mô và chiến lược phát triển rõ ràng. Dòng tiền quốc tế không chỉ tìm kiếm cơ hội ngắn hạn, mà hướng tới việc xây dựng nền tảng lâu dài tại Việt Nam, từ sản xuất, dịch vụ cho đến công nghệ và chăm sóc sức khỏe. Điều này củng cố vị thế của Việt Nam như một điểm đến M&A chiến lược trong khu vực châu Á – Thái Bình Dương.