Tránh lệ thuộc Trung Quốc, các ‘đại bàng’ tìm đến ‘mỏ vàng’ của Việt Nam
Thanh Tú -
26/08/2023 00:32 (GMT+7)
(VNF) - Ngành công nghiệp nam châm đất hiếm đang phát triển của Việt Nam đặt ra thách thức đối với sự thống trị lâu đời của Trung Quốc giữa bối cảnh các công ty toàn cầu tìm cách đa dạng hóa chuỗi cung ứng và giảm sự phụ thuộc vào quốc gia này.
Với trữ lượng đất hiếm lớn thứ hai trên toàn cầu, Việt Nam có khả năng định hình lại động lực sản xuất của ngành công nghiệp này.
Sở hữu "kho báu" lớn thứ 2 thế giới
Trung Quốc hiện là quốc gia chiếm ưu thế trên thế giới về nam châm đất hiếm, thành phần quan trọng trong việc sản xuất các sản phẩm điện tử, turbine điện gió, vũ khí, điện thoại di động… Điều này đã khiến Bắc Kinh trở thành một nhân tố trung tâm trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tuy nhiên, với các mỏ đất hiếm chưa được khai thác cùng với ngành công nghiệp chế biến đang phát triển, Việt Nam hiện được định vị như một đối thủ đáng gờm đối với uy thế của Trung Quốc trong ngành sản xuất chiến lược này.
Theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), Việt Nam đang có trữ lượng đất hiếm ước tính khoảng 22 triệu tấn, nhiều thứ hai thế giới và chỉ đứng sau Trung Quốc. Sản lượng đất hiếm của Việt Nam đã tăng từ 400 tấn trong năm 2021 lên 4.300 tấn vào năm 2022.
Reuters thì nhận định Việt Nam là quốc gia duy nhất, ngoài Trung Quốc, có thể tự hào về chuỗi cung ứng nam châm hoàn chỉnh, sẵn sàng cung cấp một giải pháp thay thế đa dạng và an toàn hơn cho sự phụ thuộc hiện tại vào Trung Quốc.
Giới chức Mỹ đang ngày càng thể hiện sự quan tâm tới tiềm năng đất hiếm của Việt Nam. Hàn Quốc hồi tháng 6 vừa qua cũng vừa ký một thỏa thuận quan trọng với Việt Nam để thúc đẩy việc khai thác đất hiếm nhằm tăng cường chuỗi cung ứng khoáng sản quan trọng cho các doanh nghiệp Hàn Quốc.
Các nhà sản xuất nam châm cũng bị thu hút tới Việt Nam vì chi phí lao động thấp và khả năng tiếp cận nhiều hiệp định thương mại tự do.
Hãng tin Reuters dẫn lời những người trong ngành cho hay các nhà sản xuất này muốn tiến gần hơn đến các khách hàng có trụ sở tại Việt Nam, chẳng hạn như các nhà sản xuất ô tô và các công ty điện tử, vốn đang ngày càng cảnh giác với việc phụ thuộc quá nhiều vào nguồn cung từ Trung Quốc trong bối cảnh mối quan hệ giữa Washington và Bắc Kinh đang trở nên tệ hơn.
Thu hút doanh nghiệp toàn cầu
Khi các ngành công nghiệp toàn cầu vật lộn với sự phức tạp của các hạn chế thương mại và tìm cách bảo đảm chuỗi cung ứng, tiềm năng của Việt Nam trong việc định hình lại bối cảnh địa chính trị trong lĩnh vực nam châm đất hiếm ngày càng trở nên rõ ràng hơn bao giờ hết.
Sự hấp dẫn của ngành công nghiệp đất hiếm của Việt Nam được phản ánh rõ qua những động thái từ các nhà đầu tư lớn trên thế giới.
Các công ty Hàn Quốc và Trung Quốc, bao gồm cả những hãng sản xuất cho Apple, đang mở các nhà máy tại Việt Nam để tận dụng nguồn đất hiếm tại quốc gia Đông Nam Á này giữa bối cảnh căng thẳng trong quan hệ Mỹ - Trung làm ảnh hưởng đến nguồn cung đất hiếm từ Trung Quốc, theo Reuters.
Khoáng sản đất hiếm đang được đưa lên tàu tại cảng Liên Vân, Giang Tô, Trung Quốc.
Hãng tin Reuters mới đây dẫn các nguồn thạo tin và các tài liệu liên quan cho biết tập đoàn Star Group Industrial (SGI) của Hàn Quốc và Baotou INST Magnetic) của Trung Quốc cùng các công ty khác trong lĩnh vực điện tử và ô tô đang dần dịch chuyển dây chuyền sản xuất của họ ra khỏi Trung Quốc theo yêu cầu của khách hàng giữa bối cảnh các lệnh cấm vận thương mại đang gia tăng.
SGI, nhà cung cấp nam châm cho công ty xe điện VinFast của Việt Nam và Hyundai Motor của Hàn Quốc, nói với Reuters rằng đã đầu tư 80 triệu USD vào nhà máy mới tại Việt Nam và sẽ bắt đầu sản xuất vào năm 2024.
SGI đang đặt mục tiêu đạt sản lượng 5,000 tấn nam châm neodymium (NdFeB)/năm vào năm 2025 thông qua dự án khai thác tại Việt Nam, đủ để sản xuất 2 triệu xe hơi điện.
Nhà máy của SGI hoạt động hết công suất sẽ tạo ra được gần 3% sản lượng toàn cầu năm 2022, theo ước tính của Project Blue, một công ty tư vấn về vật liệu hiếm. Con số này tương đương với gần một nửa sản lượng nam châm neodymium mà Mỹ nhập khẩu năm ngoái, theo số liệu thương mại của Mỹ.
Công ty này cho hay nguồn cung đất hiếm của họ phần lớn từ Trung Quốc nhưng họ đang tìm kiếm các nguồn thay thế ở Việt Nam và Australia cũng như đang có kế hoạch phát triển một cơ sở chế biến tại Việt Nam.
“Chính sách của Trung Quốc về kiểm soát nguyên liệu thô và công nghệ liên quan đến đất hiếm đang được tăng cường, dẫn đến sự không chắc chắn về nguồn cung”, theo đại diện của SGI.
Công ty Baotou INST Magnetic của Trung Quốc cũng dự kiến bắt đầu hoạt động vào đầu tháng tới tại một nhà máy mà họ thuê ở phía bắc Việt Nam sau khi được địa phương chấp thuận vào tháng 6, Reuters dẫn hai nguồn tin cho hay.
Nguồn tin giấu tên của Reuters cho biết khoản đầu tư ban đầu của INST được giới hạn ở con số vài triệu USD và giai đoạn thứ 2 có thể sẽ đầu tư nhiều hơn cho việc xây dựng nhà máy riêng.
Đây là công ty nam châm lớn chuyên về thiết kế mạch, được thêm vào danh sách nhà cung ứng của Apple vào 2021. Việc công ty này mở rộng sang Việt Nam là do yêu cầu từ các khách hàng về việc đa dạng hóa nguồn cung thay vì chỉ Trung Quốc, trong bối cảnh căng thẳng thương mại gia tăng.
Luxshare và Foxco, những nhà cung cấp chính của Apple, cũng đang có mặt tại Việt Nam để sản xuất các sản phẩm có nam châm
Trong số các nhà máy sản xuất nam châm ở Việt Nam, Shin-Etsu Chemical của Nhật Bản đã mở rộng sản xuất của họ trong năm nay. Trước đó, công ty này đã tăng gấp đôi công suất hàng năm lên 2.200 tấn vào năm 2017, theo tuyên bố của công ty và thông tin chi tiết trên trang web tư vấn của Obayashi được Reuters dẫn lại.
Hồi tháng 4 vừa qua, Strategic Materials của Australia cũng đã ký một thỏa thuận với một công ty lọc dầu của Việt Nam, trong đó cam kết cung cấp đất hiếm để xuất khẩu sang Hàn Quốc, theo Reuters.
Một nhà tư vấn tại Việt Nam cho hay Việt Nam là nước duy nhất ngoài Trung Quốc có mọi giai đoạn của chuỗi cung ứng nam châm, từ khai thác đất hiếm tới sản xuất hạ nguồn.
Dù vậy, theo dữ liệu từ Adamas Intelligence, công ty nghiên cứu và cố vấn nam châm đất hiếm, Việt Nam hiện chỉ chiếm 1% sản lượng nam châm toàn cầu. Con số này của Trung Quốc là 92%.
Theo các chuyên gia, đất hiếm tạo sức hấp dẫn trong thu hút đầu tư nước ngoài cho Việt Nam. Điều cần làm bây giờ là phát triển ngành công nghiệp, khai thác, chế biến và sử dụng khoáng sản đất hiếm một cách đồng bộ, hiệu quả và bền vững.
(VNF) - Singapore sẽ triển khai hệ thống thanh toán bù trừ phi tập trung (OTC) dành cho vàng trong năm nay, đồng thời cung cấp dịch vụ kho lưu trữ vàng cho các ngân hàng trung ương, trong nỗ lực đưa quốc đảo này trở thành một trung tâm giao dịch kim loại quý hàng đầu thế giới.
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa tuyên bố Washington và Tehran dự kiến ký một thỏa thuận hòa bình quan trọng vào ngày 14/6, động thái có thể chấm dứt nhiều tháng đối đầu quân sự và mở lại eo biển Hormuz.
(VNF) - Từng chi hàng trăm tỷ won để thâu tóm bản quyền Olympic và World Cup, JTBC nay vỡ nợ khoản vay 20,6 tỷ won, bị hạ tín nhiệm giữa khủng hoảng tài chính kéo dài.
(VNF) - Giải vô địch bóng đá thế giới FIFA World Cup 2026 được dự đoán sẽ trở thành sự kiện đặt cược thể thao lớn nhất từ trước đến nay. Theo đánh giá của Phố Wall, DraftKings là doanh nghiệp hưởng lợi rõ ràng nhất từ giải đấu này.
(VNF) - Nhật Bản từ lâu được xem là một trong những quốc gia có thị trường nhà ở đặc biệt nhất thế giới. Trong khi quỹ đất hạn hẹp, dân cư tập trung đông tại các đô thị lớn và giá đất luôn ở mức cao, quốc gia này lại đang phải đối mặt với tình trạng hàng triệu căn nhà bỏ trống.
(VNF) - Từng đứng trước nguy cơ phá sản sau nhiều lần phóng tên lửa thất bại, SpaceX đã vượt qua mọi hoài nghi để viết nên một trong những câu chuyện khởi nghiệp vĩ đại nhất thế kỷ XXI. Hành trình kéo dài hơn hai thập kỷ của công ty không chỉ làm thay đổi ngành công nghiệp không gian, mà còn đưa Elon Musk từ một kẻ mộng tưởng trở thành người sở hữu khối tài sản nghìn tỷ USD đầu tiên trong lịch sử nhân loại.
(VNF) - Thương vụ IPO lịch sử của SpaceX đang biến những người lao động bình thường thành triệu phú chỉ sau một đêm. Từ kỹ sư tên lửa đến nhân viên nhà ăn, tất cả đều hưởng lợi từ đợt IPO kỷ lục của SpaceX.
(VNF) - Từ một startup chỉ có 11 nhân viên, Midjourney đã tạo ra hơn 200 triệu USD doanh thu mỗi năm, thu hút hàng chục triệu người dùng trên toàn cầu và thậm chí trở thành đối tác công nghệ của Meta.
(VNF) - Với giới đầu tư Bitcoin, ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh gợi lên một câu hỏi quen thuộc: liệu thị trường có lần nữa đối mặt với "lời nguyền World Cup"?
(VNF) - Nền tảng thương mại điện tử lớn nhất Hàn Quốc Coupang vừa bị phạt 624,7 tỷ won (khoảng 409 triệu USD) sau vụ rò rỉ dữ liệu ảnh hưởng đến hơn 33 triệu người dùng.
(VNF) - Không chỉ cạnh tranh trên sân cỏ, các ngôi sao hàng đầu còn đại diện cho những “thương hiệu toàn cầu” có khả năng tạo ra hàng chục triệu USD mỗi năm từ lương, thưởng, quảng cáo và các hoạt động thương mại.
(VNF) - Sau đợt IPO kỷ lục của SpaceX, Elon Musk được cho là đã trở thành tỷ phú nghìn tỷ đầu tiên trong lịch sử với khối tài sản vượt 1.000 tỷ USD, bỏ xa mọi đối thủ trên bảng xếp hạng người giàu thế giới.
(VNF) - BYD dự kiến chi gần 2 tỷ euro để phát triển hệ thống hạ tầng tại châu Âu nhằm đưa công nghệ sạc siêu nhanh chỉ trong 5 phút lên toàn bộ các dòng xe chủ lực của hãng trong vài năm tới.
(VNF) - Giá dầu tăng cao do chiến sự Iran và sự mạnh lên của đồng USD đang tạo ra áp lực kép đối với các nền kinh tế châu Á. Trong bối cảnh dự đoán về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tiếp tục nâng lãi suất gia tăng, cùng với mức độ bất ổn kinh tế vẫn ở ngưỡng cao, các quốc gia trong khu vực ngày càng khó khăn hơn trong việc bảo vệ đồng nội tệ.
(VNF) - Giá vàng kỳ hạn chốt phiên 10/6 ở mức thấp nhất kể từ đầu năm, chính thức xác nhận việc kim loại quý này bước vào thị trường gấu lần đầu tiên trong vòng 4 năm qua. Diễn biến này xảy ra ngay cả khi nhà đầu tư vẫn đang tìm kiếm những nơi trú ẩn an toàn hơn cho dòng vốn trong bối cảnh cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục diễn biến khó lường.
(VNF) - World Cup từ lâu không chỉ là sự kiện bóng đá lớn nhất hành tinh mà còn là tài sản thương mại giá trị nhất của FIFA. Tuy nhiên, khi World Cup 2026 khởi tranh tại Mỹ, Canada và Mexico, FIFA đang đối mặt một thực tế mới: bán bản quyền phát sóng ngày càng khó hơn, dù giải đấu được mở rộng và lượng khán giả toàn cầu vẫn ở mức khổng lồ.
(VNF) - Từng khiến giới đầu tư phát cuồng và tạo nên những cơn FOMO lớn nhất trên thị trường tài chính toàn cầu, vàng và Bitcoin đang đánh mất dần sức hút. Dòng tiền suy giảm, niềm tin lung lay và sự trỗi dậy của những câu chuyện đầu tư mới đang khiến ánh hào quang của chúng trở nên mờ nhạt hơn bao giờ hết.
(VNF) - CEO của Tesla Elon Musk vừa đưa ra một tuyên bố đáng chú ý trong cuộc trò chuyện gần đây với nhà sáng lập Baron Capital, Ron Baron. Theo đó, ông Musk cho biết công ty của ông đang phát triển một con chip “tốt hơn NVIDIA từ hai đến ba lần” với chi phí chỉ bằng 10%, đặc biệt tập trung vào các tác vụ suy luận (inference).
(VNF) - Singapore sẽ triển khai hệ thống thanh toán bù trừ phi tập trung (OTC) dành cho vàng trong năm nay, đồng thời cung cấp dịch vụ kho lưu trữ vàng cho các ngân hàng trung ương, trong nỗ lực đưa quốc đảo này trở thành một trung tâm giao dịch kim loại quý hàng đầu thế giới.