Tham vọng thành "Amazon của các quốc gia"
Các nhà lãnh đạo Trung Quốc đang đổ tiền vào sản xuất khi hoạt động liên quan đến bất động sản, vốn từng thúc đẩy khoảng 1/5 tốc độ tăng trưởng của nền kinh tế, đã trở thành lực cản cho tăng trưởng vào năm 2022.
Trọng tâm của kế hoạch này là cái mà họ gọi là “ba động lực tăng trưởng mới” của xe điện (EV), pin và năng lượng tái tạo, hỗ trợ thúc đẩy quá trình khử cacbon của thế giới và thúc đẩy nhu cầu đối với các mặt hàng như đồng và lithium.
Cho đến nay, chiến lược này đang giúp Trung Quốc tránh được cuộc suy thoái xảy ra với Nhật Bản vào những năm 1990 và Mỹ năm 2008 khi thị trường nhà ở của các nước này suy thoái.
Nền kinh tế lớn thứ hai thế giới hiện đang tăng trưởng khoảng 5% mỗi năm. Tuy nhiên, nó cũng đang thúc đẩy sự mất cân bằng, tạo tiền đề cho những căng thẳng thương mại toàn cầu mới giữa Trung Quốc và các nước phát triển, cũng như các nền kinh tế mới nổi đang cố gắng đạt đến các bậc thấp hơn của thang công nghiệp hóa.
Ông Damien Ma thuộc tổ chức nghiên cứu Macropolo của Mỹ, người đã gặp các nhà hoạch định chính sách cấp cao ở Bắc Kinh vào năm ngoái, cho biết: “Trung Quốc muốn trở thành Amazon của các quốc gia. Amazon là đại siêu thị bán mọi thứ và Trung Quốc muốn trở thành quốc gia ‘làm ra mọi thứ’ để tạo ra một chuỗi cung ứng hoàn chỉnh".
Hiện thặng dư hàng hóa sản xuất của Trung Quốc so với tổng sản phẩm quốc nội toàn cầu ở mức khoảng 2%. Các chuyên gia ước tính rằng khoảng 45% sản lượng sản xuất của Trung Quốc đang được xuất khẩu do nguồn cung ngày càng tăng như xe điện, tàu thủy và đồ gia dụng.... đã vượt quá nhu cầu tiêu dùng của 1,4 tỷ dân nước này.
Trọng tâm mới của Trung Quốc vào "nâng cấp công nghiệp" có nghĩa là đẩy mạnh vào các lĩnh vực hiện do các quốc gia giàu có nhất thống trị. Điều đó dẫn đến giảm nhập khẩu từ các quốc gia như Đức, Hàn Quốc và Nhật Bản.
Trung Quốc tập trung vào mọi ngành sản xuất, từ việc tăng các khoản vay ngân hàng cho lĩnh vực công nghiệp đến bùng nổ đầu tư vào các khu công nghiệp và tăng xuất khẩu mọi thứ từ ô tô, máy xúc đến máy giặt.
Việc Mỹ hạn chế sản xuất chip cao cấp cũng đã thúc đẩy Trung Quốc tăng gấp đôi nỗ lực nhằm đạt được khả năng tự cung cấp công nghệ tiên tiến như một ưu tiên an ninh quốc gia cấp bách.
Thành công rõ ràng nhất của Trung Quốc là ba sản phẩm mới. Theo thống kê chính thức, giá trị xuất khẩu ô tô điện, pin và tấm pin mặt trời tăng 42% so với cùng kỳ trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 9 năm 2023.
Những lực cản
Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) gần đây đã tăng cường cảnh báo về tình trạng dư thừa công suất của Trung Quốc.
Châu Âu đã khởi xướng một loạt cuộc điều tra thương mại, điều này khiến Trung Quốc vào tuần trước tiến hành điều tra chống bán phá giá đối với các sản phẩm rượu của EU như rượu mạnh, một động thái mà các nhà phân tích coi là nhằm vào Pháp, nước ủng hộ chính cho hành động của khối này đối với trợ cấp xe điện của Trung Quốc.
Tổng thống Mỹ Joe Biden cũng đã thắt chặt các biện pháp nhằm ngăn chặn công nghệ tiên tiến của Trung Quốc, và cuộc bầu cử sắp tới có thể có sự góp mặt của cựu Tổng thống Donald Trump có thể khiến các chính sách bảo hộ còn gia tăng hơn nữa.
Các quốc gia khác đang tìm cách thu hút các ngành công nghiệp phức tạp hơn, bao gồm Thổ Nhĩ Kỳ và Ấn Độ, đang gia tăng chủ nghĩa bảo hộ nhắm vào Trung Quốc.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen hồi tháng 11 đã cảnh báo rằng tình trạng dư cung “có thể phát sinh trong tương lai ở các ngành mà Trung Quốc đang đầu tư rất nhiều”.
Các khoản trợ cấp có chọn lọc trong Đạo luật giảm lạm phát của ông Biden nhằm mục đích loại bỏ công nghệ xanh do Trung Quốc sản xuất ra khỏi thị trường Mỹ trong khi việc tăng cường đều đặn các hạn chế đối với việc bán chip công nghệ cao nhằm làm chậm sự đi lên của Trung Quốc.
Ủy ban châu Âu cũng đã trực tiếp tiến hành một cuộc điều tra về xe điện của Trung Quốc. Vào tháng 11, giám đốc ủy ban Ursula von der Leyen nói rằng “sự dư thừa năng lực trong các ngành công nghiệp được bảo hộ của Trung Quốc đang tràn ngập thị trường toàn cầu và có thể làm suy yếu cơ sở công nghiệp của chúng ta”.
Các quan chức cho biết Bắc Kinh đã cố gắng xoa dịu căng thẳng với Washington và những nước khác bằng cách chỉ ra rằng các công ty nước ngoài đều được chào đón. Ví dụ, hãng xe điện Tesla đã được hoan nghênh sản xuất tại Trung Quốc để bán trong nước và xuất khẩu.
Tuy nhiên, các công ty khác phàn nàn rằng thị trường Trung Quốc đang trở nên ít cởi mở hơn đối với hàng hóa do các công ty nước ngoài sản xuất, ngay cả khi việc sản xuất được thực hiện tại địa phương. Họ cho biết, một số lĩnh vực vẫn bị cấm đối với các nhà đầu tư nước ngoài.
Ở một góc độ khác, theo các nhà kinh tế của Goldman Sachs Group, sự tăng trưởng nhanh chóng của ba ngành công nghiệp mới sẽ không thể bù đắp được sự sụt giảm của bất động sản và sản lượng ô tô chạy bằng khí đốt của Trung Quốc.
Những nhà kinh tế này cho rằng điều đó sẽ dẫn đến việc cắt giảm tăng trưởng kinh tế 0,5 điểm phần trăm mỗi năm từ năm 2023-2027 và ảnh hưởng đến việc làm ở thành thị.
Xem thêm >> Doanh số iPhone giảm 30%, ‘cơn đau đầu’ của Apple ở Trung Quốc thêm tồi tệ
Tags:
(VNF) - Ủy ban độc lập của Premier League đã kết luận Manchester City vi phạm toàn bộ các cáo buộc nghiêm trọng liên quan đến quy định tài chính trong giai đoạn kéo dài 9 mùa giải, trong đó sử dụng các hợp đồng không phản ánh đúng bản chất giao dịch để làm tăng doanh thu, giảm chi phí với tổng tác động hơn 900 triệu bảng. Án phạt đối sẽ được quyết định trong một phiên điều trần riêng.
(VNF) - Với khoảng 250 tấn vàng được ước tính còn nằm trong lòng đất, Nicaragua đang trở thành điểm đến đáng chú ý của doanh nghiệp Trung Quốc, với 80 giấy phép khai thác trên 11% lãnh thổ được cấp từ năm 2023.
(VNF) - Hàng tỷ USD tiền điện tử đã bị đánh cắp trong những vụ tấn công gây chấn động thị trường. Số tiền đó đã biến mất bằng cách nào, và vì sao những vụ việc tương tự vẫn tiếp diễn?
(VNF) - Theo những quy luật từng chi phối giá vàng trong nhiều năm, kim loại quý này lẽ ra phải thấp hơn đáng kể so với hiện nay. Việc vàng vẫn trụ vững đang cho thấy thị trường đã thay đổi.
(VNF) - Manchester City không bị đặt dưới kính hiển vi chỉ vì tiêu quá nhiều tiền. Cốt lõi của vụ án tài chính lớn nhất bóng đá Anh nằm ở câu hỏi khó hơn: một phần tiền của chủ sở hữu có được biến thành doanh thu thương mại, trong khi một số chi phí dành cho HLV và cầu thủ lại không xuất hiện đầy đủ trên sổ sách hay không?
(VNF) - Nợ công Mỹ đã vượt 40 nghìn tỷ USD, đưa nền kinh tế lớn nhất thế giới vào bài toán tài khóa ngày càng khó giải. Thay vì cắt giảm mạnh chi tiêu hoặc tăng thuế, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đặt cược vào một lối thoát khác: tăng trưởng kinh tế đủ nhanh để vượt qua gánh nặng nợ.
(VNF) - Trung Quốc hôm 26/9 cho biết nước này và Mỹ đã đạt thỏa thuận về việc giảm thuế quan có đi có lại trị giá 30 tỷ USD, đồng thời nhất trí khởi động đối thoại về trí tuệ nhân tạo, theo thỏa thuận gồm 8 điểm đạt được trong chuyến thăm Washington của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.
(VNF) - Việt Nam chính thức không có bản quyền phát sóng FIFA ASEAN Cup 2026 sau khi các cuộc đàm phán về mức giá không đạt thỏa thuận, trong bối cảnh gói bản quyền được chào bán hàng triệu USD nhưng sức hút thương mại của giải đấu mới chưa đủ để thuyết phục các nhà đài trong nước.
(VNF) - Thái Lan đang xem xét áp thuế đối với các giao dịch vàng với mức có thể chỉ 0,01% nhằm tăng khả năng giám sát dòng tiền và ngăn vàng trở thành kênh rửa tiền. Động thái này có thể đặt ra những thay đổi mới đối với thị trường vàng vốn được tự do hóa tại nước này từ đầu những năm 1990.
(VNF) - Hàng loạt CEO hàng đầu của Mỹ đã có mặt tại bữa tiệc trọng thể do Tổng thống Donald Trump tổ chức tại Nhà Trắng để tiếp đón Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, trong khi sự vắng bóng của các lãnh đạo doanh nghiệp Trung Quốc gây chú ý, cho thấy những thay đổi đáng kể trong quan hệ kinh tế Mỹ - Trung.
(VNF) - Manchester City bị kết luận vi phạm gần như toàn bộ 115 cáo buộc liên quan đến các quy định tài chính của Premier League, theo The Athletic. Diễn biến có thể gây chấn động bóng đá Anh trong vụ việc đã kéo dài nhiều năm.
(VNF) - Nền kinh tế Mỹ vẫn cho thấy sức chống chịu đáng kể sau hai năm nhiều biến động. Tuy nhiên, những rủi ro mới đang xuất hiện trong bối cảnh các điểm yếu cũ chưa được giải quyết triệt để, đặt ra thách thức ngày càng lớn đối với tăng trưởng và sức mạnh của nền kinh tế lớn nhất thế giới.
(VNF) - Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đang tăng lên những mức chưa từng thấy trong nhiều năm. Tuy nhiên, điều khiến Phố Wall lo ngại không hẳn là mức lợi suất hiện tại, mà là tốc độ tăng quá nhanh. Lịch sử cho thấy mỗi khi lãi suất tăng với tốc độ như vậy, một sự cố nào đó thường xảy ra.
(VNF) - Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm đạt mức cao nhất kể từ năm 2004 khi thị trường trái phiếu tiếp tục chịu áp lực bán mạnh. Trong khi lợi suất trái phiếu Nhật Bản kỳ hạn 10 năm cũng tăng lên mức cao nhất từ năm 1996.
(VNF) - Tiệc chiêu đãi cấp nhà nước do Tổng thống Mỹ Donald Trump chủ trì dành cho Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tối 24/9 quy tụ một loạt tên tuổi quyền lực nhất giới công nghệ Mỹ.
(VNF) - Doanh số xe hybrid sản xuất tại Trung Quốc đang tăng mạnh tại Liên minh châu Âu (EU) trong 4 năm rưỡi qua, làm gia tăng lo ngại tại Brussels về tương lai của ngành công nghiệp ô tô châu Âu.
(VNF) - Nợ toàn cầu đã vượt 365.000 tỷ USD, tăng thêm 10.000 tỷ USD chỉ trong nửa đầu năm, trong khi chi phí vay ngày càng leo thang, làm gia tăng áp lực tài khóa tại các nền kinh tế lớn.
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump đã chào đón Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Nhà Trắng hôm 24/9, trong bối cảnh các cuộc đàm phán về thương mại, trí tuệ nhân tạo (AI) và sự cạnh tranh chiến lược ngày càng gia tăng giữa hai nước trở thành tâm điểm của chuyến thăm cấp nhà nước được tổ chức trọng thể.
(VNF) - Bangkok Post đã đưa cảnh báo của Nhà khoa học chính trị Weerasak Krueathep về hệ thống tài chính của Thái Lan được có thể đối mặt với một cuộc khủng hoảng nghiêm trọng trong vòng một thập kỷ nếu chính phủ nước này không khẩn trương tiến hành cải cách.
(VNF) - Amazon Kuiper Việt Nam vừa được cấp phép thiết lập mạng viễn thông dùng riêng sử dụng đường truyền vệ tinh, mở thêm một bước trong kế hoạch đưa mạng Internet vệ tinh quỹ đạo thấp của tập đoàn công nghệ Mỹ vào Việt Nam.
(VNF) - Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent, người đang dẫn đầu các cuộc đàm phán thương mại với Trung Quốc trong tuần này, cho biết trong cuộc phỏng vấn với Fox News ngày 23/9 rằng Mỹ và Trung Quốc đã nhất trí gia hạn thỏa thuận ngừng chiến thương mại thêm hai tháng, sau thời hạn ban đầu vào tháng 11.
(VNF) - Việc tạm ngừng xuất khẩu dầu diesel có thể mang lại lợi ích trong ngắn hạn, nhưng Mỹ có thể sẽ sớm phải đối mặt với những hệ quả không mong muốn.
(VNF) - Cổ phiếu KRAFTON, hãng game Hàn Quốc đứng sau PUBG, vừa rơi xuống vùng thấp nhất trong 52 tuần giữa lúc tranh cãi liên quan hai tuyển thủ Việt Nam tại PUBG Asia Stars 2026 leo thang.
(VNF) - Một tin tặc nói tiếng Trung Quốc đã sử dụng các tác nhân trí tuệ nhân tạo (AI) để tấn công tới 100 công ty chỉ trong vòng 5 ngày, đánh cắp hơn 600.000 hồ sơ thẻ tín dụng với tổng chi phí khoảng 8.000 USD.
(VNF) - Cơ quan Phát triển và Thương mại Mỹ (USTDA) mới đây ra thông báo cho biết sẽ tài trợ một nghiên cứu khả thi cho tuyến cáp ngầm mới kết nối Thái Lan, Mỹ và 5 quốc gia Đông Nam Á khác, đồng thời tránh đi qua Biển Đông.
(VNF) - Ủy ban độc lập của Premier League đã kết luận Manchester City vi phạm toàn bộ các cáo buộc nghiêm trọng liên quan đến quy định tài chính trong giai đoạn kéo dài 9 mùa giải, trong đó sử dụng các hợp đồng không phản ánh đúng bản chất giao dịch để làm tăng doanh thu, giảm chi phí với tổng tác động hơn 900 triệu bảng. Án phạt đối sẽ được quyết định trong một phiên điều trần riêng.
(VNF) - Khu du lịch ven biển Hòn Ngọc Á Châu được kiến nghị áp dụng các cơ chế, chính sách đặc thù để tháo gỡ vướng mắc cho dự án tiếp tục triển khai.
