Trung Quốc ‘xoay đủ chiêu’ giữa khủng hoảng dân số
(VNF) - Tuần này, nhiều người Trung Quốc bất ngờ trước việc giới chức quyết định đánh thuế các loại thuốc và thiết bị tránh thai, bao gồm bao cao su, như một phần trong nỗ lực đảo ngược tình trạng sụt giảm tỷ lệ sinh.
- Trung Quốc tăng thuế bao cao su để… thúc đẩy tỷ lệ sinh 04/12/2025 03:44
Quốc gia từng tích cực thực thi chính sách một con hiện vừa có động thái đảo chiều mạnh mẽ. Với dân số giảm năm thứ 3 liên tiếp và số ca sinh năm 2024 giảm xuống chỉ còn 9,54 triệu, Bắc Kinh hiện chuyển trọng tâm sang các biện pháp thúc đẩy sinh con.
Theo Luật thuế GTGT sửa đổi có hiệu lực từ tháng 1, Trung Quốc không chỉ áp thuế 13% đối với các sản phẩm tránh thai mà còn bổ sung nhiều ưu đãi thuế cho dịch vụ chăm sóc trẻ em và các dịch vụ liên quan đến hôn nhân, nhằm định hình lại thái độ xã hội đối với việc sinh đẻ.
Sự đảo ngược chính sách lớn sau nhiều thập kỷ
Theo các báo cáo, bản sửa đổi luật VAT mới sẽ chấm dứt ưu đãi miễn thuế dành cho thuốc và dụng cụ tránh thai, bao gồm bao cao su. Chính sách này vốn tồn tại từ năm 1993, vào giai đoạn đỉnh điểm của chính sách một con, khi chính phủ thúc đẩy kiểm soát sinh đẻ để kiềm chế tăng dân số.
Thuế suất 13% phản ánh một sự thay đổi đáng chú ý: Trung Quốc không còn tìm cách hạn chế sinh đẻ mà chuyển sang thúc đẩy sinh con, trong bối cảnh xã hội già hóa nhanh chóng.

Bản sửa đổi cũng bổ sung các trường hợp được miễn thuế có mục tiêu, như nhà trẻ, mẫu giáo, cơ sở chăm sóc người cao tuổi, đơn vị hỗ trợ người khuyết tật và các dịch vụ liên quan đến hôn nhân. Những ưu đãi này phù hợp với loạt chính sách khuyến sinh trong những năm qua, từ hỗ trợ tiền mặt, kéo dài thời gian nghỉ chăm con đến mở rộng dịch vụ trông trẻ.
Khủng hoảng nhân khẩu học tại Trung Quốc đang ở mức nghiêm trọng. Số trẻ sinh đã giảm mạnh kể từ khi chính sách một con được dỡ bỏ hoàn toàn, xuống còn 9,54 triệu năm 2024, bằng gần một nửa so với 18,8 triệu vào năm 2016.
Tỷ suất sinh của Trung Quốc hiện ở mức rất thấp, chỉ 1,0 – 1,1, thấp hơn nhiều so với mức sinh thay thế 2,1.
Chi phí là rào cản lớn nhất. Theo Viện Nghiên cứu Dân số YuWa (Bắc Kinh), chi phí nuôi một đứa trẻ đến 18 tuổi vượt 57.000 bảng Anh (khoảng 76.000 USD), khiến Trung Quốc trở thành một trong những nơi đắt đỏ nhất thế giới để lập gia đình.
Nhiều chuyên gia chỉ ra tình trạng bất ổn kinh tế, tăng trưởng việc làm chậm và thay đổi giá trị xã hội khiến giới trẻ ưu tiên ổn định tài chính và sự nghiệp hơn là sinh con.
Nhà nhân khẩu học He Yafu nói với The Straits Times rằng việc bỏ miễn thuế VAT chủ yếu mang tính “biểu tượng”, bởi nó không chạm tới vấn đề cốt lõi như chi phí nuôi con. Tuy vậy, động thái này thể hiện nỗ lực của chính phủ trong việc tạo ra môi trường xã hội ủng hộ sinh đẻ và giảm tỷ lệ phá thai.
Lo ngại về HIV và mang thai ngoài ý muốn
Việc đánh thuế sản phẩm tránh thai lập tức gây tranh luận trên Weibo, với lo ngại rằng chi phí tăng có thể dẫn đến mang thai ngoài ý muốn hoặc làm gia tăng lây nhiễm bệnh qua đường tình dục nếu người dân hạn chế sử dụng bao cao su.
Nỗi lo không phải không có cơ sở. Tỷ lệ báo cáo các ca HIV/AIDS tại Trung Quốc đã tăng từ 0,37 trên 100.000 dân năm 2002 lên 8,41 năm 2021, chủ yếu do quan hệ tình dục không an toàn, theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Trung Quốc.

Nhiều người lo ngại rằng việc giá bao cao su tăng sẽ khiến tình trạng lây nhiễm tăng lên. Một số bình luận cảnh báo rằng tăng chi phí “có thể không phải ý tưởng hay” trong bối cảnh số ca nhiễm HIV ngày càng tăng.
Có ý kiến mỉa mai chính sách này là phi lý trong mục tiêu tăng tỷ lệ sinh: “Nếu còn không đủ tiền mua bao cao su, làm sao họ đủ tiền nuôi con?”
Những tranh luận này phản ánh bài toán khó giữa ưu tiên y tế công cộng và mục tiêu tăng dân số của chính phủ.
Các nước ứng phó ra sao?
Mặc dù việc Trung Quốc đánh thuế sản phẩm tránh thai là điều hiếm gặp, một số nước cũng từng áp dụng các biện pháp hạn chế tiếp cận biện pháp kiểm soát sinh đẻ nhằm đảo ngược xu hướng giảm sinh.
Tại Iran, nhà chức trách đã siết chặt phân phát miễn phí thuốc tránh thai và cấm một số thủ thuật triệt sản, khiến chi phí tự chi trả tăng lên dù không áp thuế trực tiếp. Các động thái này bị chỉ trích vì làm tăng mang thai ngoài ý muốn và xâm phạm quyền sinh sản.

Ngược lại, hầu hết các quốc gia đối mặt suy giảm dân số, như Nhật Bản, Hàn Quốc, Hungary hay Ba Lan, đều tập trung vào hỗ trợ tài chính, miễn giảm thuế và chính sách nhà ở, tránh cản trở tiếp cận biện pháp tránh thai.
Điển hình như tại Hungary, chính phủ triển khai một loạt ưu đãi toàn diện cho các gia đình đông con. Phụ nữ sinh từ 4 con trở lên được miễn thuế thu nhập trọn đời; các gia đình trẻ có thể vay tiền với lãi suất thấp hoặc được xóa nợ nếu có từ 3 con trở lên; đồng thời, hỗ trợ vay mua hoặc xây nhà cũng được tăng theo số con.
Bên cạnh đó, Hungary mở rộng quy mô nhà trẻ, hệ thống chăm sóc trẻ em và cho phép cha mẹ nghỉ thai sản hoặc nghỉ chăm con dài hạn, nhằm giảm gánh nặng nuôi dưỡng trẻ. Theo báo cáo, kể từ khi các chính sách này được triển khai, tỷ lệ sinh tại Hungary đã tăng từ khoảng 1,23 lên 1,59 con/trẻ em, dù vẫn thấp hơn mức sinh thay thế 2,1.
Tại Hàn Quốc, chính phủ triển khai nhiều biện pháp hỗ trợ tài chính và phúc lợi cho các gia đình có con, bao gồm trợ cấp ngay sau sinh, hỗ trợ chăm sóc trẻ em và mở rộng nghỉ phép sau sinh hoặc nghỉ chăm con (parental leave) với mức trợ cấp khá cao. Tuy nhiên, ngay cả với các biện pháp này, Hàn Quốc vẫn gặp khó trong việc thúc đẩy tỷ lệ sinh, khi nhiều chuyên gia nhận định các khoản trợ cấp hiện tại vẫn chưa đủ để thay đổi quan niệm và ưu tiên của các cặp vợ chồng.
Trong khi đó, tại Hy Lạp, một quốc gia châu Âu khác đối mặt với khủng hoảng dân số, chính phủ vừa công bố gói chính sách khuyến sinh trị giá 1,8 tỷ USD. Các biện pháp bao gồm giảm thuế thu nhập, hỗ trợ giảm thuế tài sản, miễn thuế cho các hộ gia đình thu nhập thấp có nhiều con và nhiều ưu đãi khác nhằm kích thích sinh con.
Ở Nhật Bản, chính quyền cũng đang triển khai nhiều biện pháp khuyến sinh, như mở rộng trợ cấp cho trẻ em, hỗ trợ giáo dục, y tế và cải thiện điều kiện chăm sóc trẻ em, nhằm giảm bớt gánh nặng nuôi con cho các gia đình.
Vì vậy, chiến lược của Trung Quốc trở nên đặc biệt khi vừa kết hợp các biện pháp khuyến khích sinh con, vừa áp dụng những giới hạn gián tiếp đối với kiểm soát sinh đẻ. Đây được xem là một cách tiếp cận hiếm gặp trên thế giới.
Tín hiệu đáng lo cho đà phục hồi kinh tế Trung Quốc
- Khủng hoảng bất động sản Trung Quốc: Mây đen không tan 05/12/2025 03:30
- Ca bất thường làm 'đau đầu' ngành bất động sản Trung Quốc 05/12/2025 01:00
- Từ xe điện tới xe xăng: Làn sóng Trung Quốc ‘làm rung chuyển’ ngành ô tô toàn cầu 03/12/2025 02:26
Cho Elon Musk vay 1 triệu USD lúc khó khăn, bạn thân sắp thành ‘siêu tỷ phú’
(VNF) - Từ khoản vay 1 triệu USD dành cho Elon Musk trong những ngày đầu Tesla bên bờ vực phá sản, Antonio Gracias giờ đây có thể bước vào hàng ngũ siêu tỷ phú toàn cầu khi SpaceX chuẩn bị thực hiện đợt IPO được dự báo lớn nhất lịch sử. Sau hơn hai thập kỷ đồng hành cùng Musk, nhà đầu tư kín tiếng này đang đứng trước cơ hội sở hữu khối tài sản trị giá hàng chục, thậm chí hơn 100 tỷ USD.
Đằng sau kỷ lục xuất khẩu vàng của Nhật Bản
(VNF) - Xuất khẩu vàng của Nhật Bản đã lần đầu tiên vượt mốc 4 nghìn tỷ yên (tương đương khoảng 25 tỷ USD) trong năm tài chính 2025, nhờ giá vàng tăng mạnh giữa bối cảnh rủi ro địa chính trị leo thang. Đáng chú ý, con số này được cho là có liên quan đến lượng vàng từng được buôn lậu vào nước này trước đó.
Thị trường dầu mỏ đón 'tia hy vọng le lói cuối đường hầm'
(VNF) - Những tín hiệu hạ nhiệt trong đàm phán giữa Mỹ và Iran cùng khả năng eo biển Hormuz được mở cửa trở lại đã thắp lên “tia hy vọng le lói cuối đường hầm” cho thị trường dầu mỏ toàn cầu, kéo giá dầu giảm mạnh sau nhiều tuần biến động.
Có 16 triệu 'doanh nghiệp 1 người': Bí quyết giúp Trung Quốc dẫn đầu thế giới
(VNF) - Trung Quốc là một trong những quốc gia đầu tiên chứng kiến sự bùng nổ của các "công ty một người" (OPC) nhờ sự hỗ trợ từ các tác nhân trí tuệ nhân tạo. Quốc gia này đã triển khai hàng loạt chính sách từ trung ương đến địa phương để khuyến khích sự phát triển của các OPC.
Ghế nóng Fed thời Kevin Warsh: Lạm phát, nợ công và áp lực hạ lãi suất
(VNF) - Tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh sẽ phải đối mặt với hàng loạt bài toán khó, từ kiểm soát lạm phát có dấu hiệu nóng trở lại đến áp lực điều hành chính sách tiền tệ trong bối cảnh nợ công Mỹ tiếp tục gia tăng.
Fed có 'thuyền trưởng' mới, toàn cầu căng thẳng vì lãi suất cao
(VNF) - Khi lãi suất còn duy trì ở mức cao và cạnh tranh địa chính trị gia tăng, thị trường toàn cầu tiếp tục đối mặt nhiều áp lực mới.
Hơn 2 tỷ USD rút khỏi Bitcoin ETF: Kích hoạt làn sóng tháo chạy, chia tay tiền số
(VNF) - Chỉ trong chưa đầy hai tuần, dòng vốn hàng tỷ USD đã rút khỏi các quỹ ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ, phản ánh sự thay đổi đáng kể trong khẩu vị rủi ro của các tổ chức tài chính lớn.
Nhân viên Samsung nhận thưởng hơn 10 tỷ đồng, khoản tiền lớn thổi bùng tranh cãi
(VNF) - Những khoản tiền thưởng hấp dẫn đến chóng mặt tại một số ít công ty chip như Samsung, SK hynix khiến nhiều người cảm thấy mình bị bỏ lại phía sau. Lợi nhuận khổng lồ mà các tập đoàn thu về cũng làm dấy lên tranh luận về tính công bằng.
Quan chức tài chính cảnh báo về 'sòng bài' và chiêu 'đánh bạc' trong tín dụng tư nhân
(VNF) - Các quan chức lãnh đạo tài chính hàng đầu châu Âu đang cảnh báo về những rủi ro trong thị trường tín dụng tư nhân trị giá hàng nghìn tỷ USD đang phát triển nhanh chóng. Một giám đốc điều hành cho rằng một số phần của thị trường này chẳng khác nào một "sòng bạc".
Fed chính thức 'bước sang chương mới'
(VNF) - Việc ông Kevin Warsh chính thức tiếp quản Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đánh dấu sự khởi đầu của một chương mới đối với ngân hàng trung ương quyền lực nhất thế giới, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu chao đảo vì lạm phát, xung đột địa chính trị và áp lực ngày càng lớn đối với chính sách tiền tệ Mỹ.
Dòng tiền đầu cơ ‘đốt nóng’ giá đồng
(VNF) - Dòng tiền đầu cơ đang ồ ạt chảy vào thị trường đồng, đẩy giá kim loại này tiến sát mức cao kỷ lục trong bối cảnh giới quan sát ngày càng lo ngại về một rủi ro nguồn cung mới xuất phát từ xung đột tại Trung Đông: nguy cơ thiếu hụt lưu huỳnh – nguyên liệu then chốt trong quá trình luyện đồng.
Điều gì khiến Thổ Nhĩ Kỳ gần như bán sạch trái phiếu Mỹ?
(VNF) - Thổ Nhĩ Kỳ đã gần như bán sạch lượng trái phiếu kho bạc Mỹ mà nước này nắm giữ trong tháng 3, trong bối cảnh Ankara tăng cường nỗ lực bảo vệ đồng lira giữa lúc giá năng lượng leo thang gây sức ép lớn lên nền kinh tế.
Vàng bước vào giai đoạn mới của ‘thập kỷ vàng’, mục tiêu 8.900 USD/ounce
(VNF) - Trải qua đợt tăng giá chưa từng có vào đầu năm, tiếp theo là giai đoạn biến động dữ dội và hiện nay là trạng thái tích lũy, vàng đang thực hiện đúng vai trò vốn có của mình khi tiếp tục khẳng định vị thế là một tài sản tiền tệ quan trọng trong nền kinh tế toàn cầu. Đây là nhận định được đưa ra trong báo cáo thường niên “In Gold We Trust” của Incrementum AG.
Một fintech được định giá 5,2 tỷ USD, gọi vốn thành công thêm 200 triệu USD
(VNF) - Công ty công nghệ tài chính cung cấp dịch vụ ngân hàng cho startup này đã huy động được 200 triệu USD với mức định giá 5,2 tỷ USD.
Nhân dân tệ đón 'thời cơ vàng'
(VNF) - Cuộc chiến Iran đang trở thành chất xúc tác mới cho tham vọng quốc tế hóa đồng nhân dân tệ của Trung Quốc, khi việc sử dụng hệ thống thanh toán xuyên biên giới do Bắc Kinh xây dựng tăng vọt kể từ khi xung đột bùng phát.
Xung đột Trung Đông nảy sinh 'vùng xám' pháp lý: DN bảo hiểm đối mặt rủi ro kép
(VNF) - Các công ty bảo hiểm cho rằng khác biệt giữa “khủng bố” và “chiến tranh” có thể quyết định việc doanh nghiệp được bồi thường hay bị từ chối chi trả. Khi xung đột liên quan đến Iran lan rộng tại Trung Đông, nhiều doanh nghiệp mới nhận ra họ đã mua bảo hiểm không đủ, trong khi giới bảo hiểm phải đối mặt với hàng loạt tranh cãi pháp lý, rủi ro mạng và chi phí leo thang.
CEO Jensen Huang tìm thấy 'mỏ vàng mới' 200 tỷ USD cho Nvidia
(VNF) - Sau khi thống trị thị trường GPU AI, CEO Nvidia Jensen Huang cho rằng công ty đang đứng trước một “mỏ vàng” mới trị giá 200 tỷ USD với dòng CPU Vera dành cho AI tác nhân.
Bất động sản thoái trào, Trung Quốc đặt cược vào ‘huyết mạch’ kinh tế mới
(VNF) - Trung Quốc ngày càng dựa vào các ngành công nghiệp năng lượng sạch như năng lượng mặt trời, năng lượng gió, xe điện và chuỗi cung ứng pin để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong bối cảnh lĩnh vực bất động sản đang suy yếu
Nga và Trung Quốc cảnh báo thế giới đối mặt thời kỳ 'luật rừng'
(VNF) - Chủ tịch Tập Cận Bình cho rằng thế giới đang có nguy cơ quay trở lại “luật rừng” và ca ngợi quan hệ Trung Quốc - Nga là một lực lượng ổn định toàn cầu khi tiếp đón Tổng thống Vladimir Putin tại Bắc Kinh hôm 20/5.
Ông Putin và ông Tập bàn 'át chủ bài năng lượng' giữa cú sốc Trung Đông
(VNF) - Trong bối cảnh chiến sự Iran làm gián đoạn nghiêm trọng chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã có cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình ngày 20/5, với trọng tâm thảo luận xoay quanh dự án đường ống khí đốt Power of Siberia 2 vốn bị đình trệ trong thời gian dài.
Điều gì đang xảy ra bên trong 'đế chế' Samsung?
(VNF) - Cuộc đình công kéo dài 18 ngày của công đoàn Samsung Electronics dự kiến sẽ leo thang từ ngày 21/5 khi 48.000 công nhân đồng loạt ngừng làm việc, sau khi các nỗ lực đạt được thỏa thuận về tiền thưởng đổ vỡ. Diễn biến này không chỉ đe dọa nền kinh tế Hàn Quốc mà còn có nguy cơ làm gián đoạn nguồn cung chất bán dẫn toàn cầu.
Arsenal thu gần 180 triệu bảng sau chức vô địch Premier League
(VNF) - Chức vô địch Premier League 2025/26 không chỉ giúp Arsenal chấm dứt 22 năm chờ đợi danh hiệu quốc nội mà còn mang lại cú hích tài chính cực lớn cho đội bóng thành London.
Morgan Stanley phát iPhone 'đặc biệt' cho nhân viên tới Trung Quốc
(VNF) - Trong bối cảnh căng thẳng công nghệ và dữ liệu giữa Mỹ và Trung Quốc ngày càng leo thang, ngân hàng đầu tư Morgan Stanley đã trang bị các thiết bị di động chuyên biệt cho toàn bộ đội ngũ ngân hàng đầu tư tại Hồng Kông khi đi công tác tới Trung Quốc đại lục. Động thái này phản ánh mối lo ngại ngày càng lớn về an ninh dữ liệu và yêu cầu tuân thủ quy định bảo mật xuyên biên giới.
'Cơn khát' vàng toàn cầu chưa hạ nhiệt
(VNF) - Nhu cầu mua vàng của các ngân hàng trung ương trong năm 2026 đang mạnh hơn đáng kể so với các dự báo trước đây, trong khi các ước tính cập nhật cho thấy lực cầu từ các quốc gia sẽ còn gia tăng trong nửa cuối năm, theo nhận định của các chiến lược gia hàng hóa tại Goldman Sachs.
Cú bắt tay làm 'rung chuyển' ngành đồng hồ Thụy Sĩ
(VNF) - Một bên là hãng bán hàng triệu chiếc đồng hồ giá rẻ mỗi năm, bên còn lại là nhà chế tác những “cỗ máy thời gian” xa xỉ có thể được bán với giá hàng triệu USD. Nhưng khi Swatch bắt tay với Audemars Piguet (AP), cả hai đã tạo nên một cơn sốt bán lẻ kiểu “cao cấp kết hợp bình dân”, kéo theo cảnh hỗn loạn tại nhiều thành phố trên khắp thế giới vào cuối tuần qua.
Cho Elon Musk vay 1 triệu USD lúc khó khăn, bạn thân sắp thành ‘siêu tỷ phú’
(VNF) - Từ khoản vay 1 triệu USD dành cho Elon Musk trong những ngày đầu Tesla bên bờ vực phá sản, Antonio Gracias giờ đây có thể bước vào hàng ngũ siêu tỷ phú toàn cầu khi SpaceX chuẩn bị thực hiện đợt IPO được dự báo lớn nhất lịch sử. Sau hơn hai thập kỷ đồng hành cùng Musk, nhà đầu tư kín tiếng này đang đứng trước cơ hội sở hữu khối tài sản trị giá hàng chục, thậm chí hơn 100 tỷ USD.
Tham quan đô thị nghỉ dưỡng 'độc nhất vô nhị' trên đảo Hòn Thơm – Phú Quốc
(VNF) - Kỳ vọng khi hoàn thiện, tổ hợp này sẽ trở thành một biểu tượng mới của du lịch Phú Quốc, cùng với các dự án khác như Cáp treo Hòn Thơm, Cầu Hôn, Tổ hợp vui chơi giải trí thị trấn Hoàng Hôn... sẽ giúp du lịch Phú Quốc phát triển tương xứng với tiềm năng, thu hút thêm hàng triệu lượt khách quốc tế, đặc biệt dòng khách chi tiêu cao, có thêm sản phẩm để cạnh tranh trong khu vực và quốc tế.
































































