Bảo vệ dữ liệu cá nhân: Việc phải làm nhưng ngân hàng kêu khó
Minh Dũng -
23/07/2023 12:54 (GMT+7)
(VNF) - Bảo vệ dữ liệu cá nhân ngày càng trở nên cấp thiết, nhất là trong lĩnh vực ngân hàng. Quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân mới ra đời lập tức các ngân hàng kêu ca khó thực hiện. Đây là lang pháp lý quan trọng để thực thi bảo vệ thông tin cá nhân của khách hàng, khó vẫn phải lên lộ trình thực thi.
Ngân hàng: Mục tiêu hàng đầu của tội phạm công nghệ
Thông tin cá nhân là “mỏ vàng”, là mục tiêu săn tìm của tội phạm công nghệ. Việc lộ lọt dữ liệu cá nhân trong thời gian qua đã ảnh hưởng không nhỏ đến quyền riêng tư, là cơ sở để vấn nạn mua bán thông tin cá nhân, lừa đảo công nghệ cao diễn ra tràn lan.
Ở Việt Nam, việc ứng dụng các nền tảng số, hệ sinh thái số cũng có thể làm gia tăng những nguy cơ như tấn công mạng, gián điệp mạng, tội phạm sử dụng công nghệ cao, đặc biệt là tình trạng mua bán, lộ, mất thông tin, dữ liệu cá nhân...
Ông Nguyễn Quốc Hùng - Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam cho biết, dữ liệu cá nhân của hơn 2/3 dân số đang được lưu trữ, đăng tải, chia sẻ và thu thập trên không gian mạng với nhiều hình thức và mức độ khác nhau. Tình trạng mất an toàn dữ liệu, mua bán, trao đổi dữ liệu cá nhân trái phép ngày càng phổ biến, trong khi các quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân còn nhiều hạn chế, chưa thống nhất.
Bộ Công an thông tin, trong 2 năm 2019 - 2020, dữ liệu cá nhân mua bán trái phép trên thị trường ‘chợ đen’ lên tới gần 1.300 gigabyte, chứa hàng tỷ thông tin về các cá nhân của nhiều tổ chức, doanh nghiệp trên cả nước. Các nạn nhân không hề biết thông tin của mình đang trở thành món hàng trôi nổi. Khi thông tin dữ liệu cá nhân rơi vào tay tin tặc hay tội phạm, các đối tượng sử dụng thông tin cá nhân có thể tiến hành hoạt động phạm tội.
Theo Cổng Cảnh báo an toàn thông tin Việt Nam, năm 2022, diễn ra hơn 12.935 trường hợp lừa đảo trực tuyến, với 2 loại hình chính là lừa đảo để đánh cắp thông tin cá nhân và lừa đảo tài chính. Dù với hình thức nào, các đối tượng cũng đều thông qua dữ liệu cá nhân thu thập được để lừa đảo đa dạng, tinh vi.
Trung tá Triệu Mạnh Tùng - Phó Cục trưởng A05, Bộ Công an cho hay, trong hơn 3 năm qua, Bộ Công an phát hiện hàng trăm cá nhân, tổ chức liên quan đến hoạt động mua bán dữ liệu cá nhân. Nhiều vụ việc có tính chất nghiêm trọng, đáng báo động. Trong hơn 30 loại hình tội phạm sử dụng công nghệ cao thì có tới gần 2/3 sử dụng thông tin dữ liệu cá nhân để thực hiện các hành vi phạm tội.
Ông Đoàn Thanh Hải - Phó Cục trưởng Cục Công nghệ thông tin, Ngân hàng Nhà nước chia sẻ, ngân hàng luôn là mục tiêu hàng đầu của tội phạm công nghệ. Dù công nghệ có phát triển đến đâu thì cũng chỉ ngăn chặn tội phạm mạng ở mức độ nhất định. Tội phạm ngày càng biến hóa. Ngay cả những quốc gia đi đầu về công nghệ cũng không thể tránh khỏi tội phạm xâm nhập đánh cắp dữ liệu dù "hàng rào" dựng lên rất cao.
Luật sư Trương Thanh Đức, Giám đốc Công ty Luật ANVI đánh giá, nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng ăn cắp dữ liệu cá nhân ngày càng gia tăng là do nhận thức của một bộ phận không nhỏ người dân trong việc bảo vệ thông tin cá nhân còn thấp. Cùng với đó, có nguyên nhân từ một số nhân viên ngân hàng vì mục đích thu lợi đã cho phép bên thứ ba tiếp cận phần mềm lưu trữ dữ liệu thông tin cá nhân của khách hàng.
Những năm gần đây, các ngân hàng hướng tới sự cân bằng giữa đầu tư phát triển sản phẩm, dịch vụ với đầu tư cho công tác bảo đảm an ninh, an toàn hệ thống công nghệ thông tin, giữa trải nghiệm, thuận tiện khách hàng với bảo mật dữ liệu, bảo vệ khách hàng khi giao dịch trên kênh số.
Khi hàng rào bảo mật của các nhà băng đã được nâng cấp, chặt chẽ hơn, tội phạm công nghệ sẽ tấn công vào những lỗi bất cẩn của khách hàng. Với các cuộc tấn công nhắm vào người dùng, ngân hàng cũng không thể kiểm soát hết được vì phụ thuộc vào ý thức bảo mật, trình độ của từng khách hàng.
Lúng túng với quy định bảo vệ dữ liệu cá nhân
Từ ngày 1/7, Nghị định về bảo vệ dữ liệu cá nhân có hiệu lực. Đây là hành lang pháp lý quan trọng để bảo vệ thông tin cá nhân của khách hàng. Thế nhưng, các ngân hàng cho rằng, những quy định trong nghị định này còn nhiều vướng mắc, xung đột. Nhiều ngân hàng kêu ca lúng túng, không biết phải triển khai như thế nào.
Trao đổi về triển khai Nghị định mới, đại diện Câu lạc bộ Pháp chế Ngân hàng thuộc Hiệp hội Ngân hàng cho rằng, quy định về bảo vệ dữ liệu khách hàng cá nhân đang có sự xung đột với pháp luật tài chính ngân hàng.
Đối với hoạt động ngân hàng, việc xử lý dữ liệu cá nhân gồm: thu thập, ghi, phân tích, xác nhận, lưu trữ, chỉnh sửa... không chỉ để cung cấp dịch vụ cho khách hàng mà còn để quản lý hoạt động ngân hàng và quản lý rủi ro, bảo đảm an toàn an ninh của hệ thống tiền tệ. Do đó, nhiều hoạt động xử lý dữ liệu khách hàng cá nhân không thể và không cần có sự chấp thuận của khách hàng.
Trong khi đó, Nghị định quy định nghiêm ngặt trách nhiệm của ngân hàng trong việc bảo vệ dữ liệu cá nhân, quy định chủ thể có quyền được biết về việc xử lý dữ liệu cá nhân của mình, trừ trường hợp luật khác có quy định khác. Đặc biệt, chủ thể có quyền không đồng ý xử lý dữ liệu cá nhân của mình.
Đại diện Câu lạc bộ Pháp chế Ngân hàng nhận định, để tuân thủ đầy đủ các quy định tại Nghị định 13 dường như không khả thi và khó có thể thực hiện đối với hoạt động ngân hàng. Đặc biệt, quy định xử lý dữ liệu của ngân hàng thay đổi thì phải có sự chấp thuận của khách hàng cũng gây khá nhiều khó khăn, vướng mắc cho các ngân hàng dẫn đến việc kéo dài thời gian, tiến độ khi cung cấp dịch vụ đến khách hàng do phải tăng thêm các bước vận hành.
Lãnh đạo một ngân hàng cổ phần cho biết, các ngân hàng luôn phân tích thông tin của khách hàng trước khi ra mắt hay cải tiến sản phẩm, dịch vụ. Việc phân tích thông tin theo tệp khách hàng có thể tới vài triệu người. Nếu thực hiện theo Nghị định 13, các ngân hàng phải được sự đồng ý của vài triệu khách hàng mới được xử lý, phân tích thông tin là điều không thể. Ngoài việc khó khăn khi liên lạc và nhận được sự đồng ý của cả vài triệu khách hàng, ngân hàng còn đứng trước nguy cơ rủi ro lộ bí mật kinh doanh.
Đại diện VPBank băn khoăn về việc xử lý dữ liệu bên thứ 3 liên quan tới khách hàng. Khi tổ chức tín dụng thu thập thông tin của khách hàng còn thu thập thêm thông tin của những người liên quan đến khách hàng cá nhân như: cha, mẹ, vợ hoặc chồng, con,… thậm chí tổ chức tín dụng còn thu thập thêm tài khoản giải ngân cho bên thụ hưởng. Như vậy, tổ chức tín dụng có cần phải xin phép bên thứ 3 khi thu thập thông tin.
Vì thế, đại diện các tổ chức tín dụng đều cho rằng, cần có lộ trình phù hợp để có thể triển khai Nghị định 13, đồng thời nghiên cứu thêm về các quy định liên quan đến bảo vệ dữ liệu cá nhân, để mang lại quyền và lợi ích cho khách hàng, bảo vệ người dân, các cơ quan, tổ chức tránh khỏi tình trạng lộ, mất thông tin cá nhân.
(VNF) - NHNN nhấn mạnh quan điểm xuyên suốt của Đảng, Chính phủ là khuyến khích chuyển đổi nguồn lực vàng trong dân cho phục vụ phát triển kinh tế – xã hội, hạn chế tâm lý găm giữ vàng, chống vàng hóa nền kinh tế, đầu cơ vàng, không sử dụng vàng làm phương tiện thanh toán.
(VNF) - Tỷ lệ tiền mặt lưu thông tăng lên mức cao nhất 3 năm tạo tác động trực tiếp lên thanh khoản ngân hàng. Điều này dường như là 1 nghịch lý khi thanh toán không tiền mặt đang mở rộng và thuận lợi hơn bao giờ hết.
(VNF) - Vừa qua, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) đã được Tạp chí The Asian Banker (TAB) trao giải thưởng “Best Custodian Bank in Vietnam” (Ngân hàng lưu ký tốt nhất Việt Nam). Đây là lần thứ 6 liên tiếp BIDV được vinh danh ở hạng mục giải thưởng này.
(VNF) - Ông Trần Ngọc Báu, CEO WiGroup cho rằng, tỷ giá vẫn là một trong hai biến số cần phải theo dõi sát sao nhất trong năm nay. Nếu niềm tin thị trường sứt mẻ và tỷ giá biến động xấu, nền kinh tế sẽ phải đối mặt với hai rủi ro lớn.
(VNF) - KienlongBank đã chính thức nâng cấp MyShop 5.0 - giải pháp chuyển đổi tài khoản thanh toán chuyên biệt dành cho hộ kinh doanh. Không chỉ là một sản phẩm tài chính, đây là lời giải cho bài toán “chính danh” và minh bạch dòng tiền, giúp chủ shop tự tin vận hành trước những thay đổi của hành lang pháp lý, yêu cầu về quản lý thuế.
(VNF) - Tập đoàn tài chính Nhật Bản Mizuho Financial Group vừa công bố kết quả kinh doanh năm tài chính kết thúc tháng 3/2026 với mức tăng trưởng lợi nhuận mạnh nhất trong nhiều năm, nhờ sự phục hồi của môi trường lãi suất tại Nhật Bản, tăng trưởng mạnh của mảng phí dịch vụ và hoạt động thị trường vốn.
(VNF) - Tập đoàn tài chính Mitsubishi UFJ Financial Group (MUFG) vừa công bố kết quả năm tài chính kết thúc tháng 3/2026 với mức tăng trưởng vượt kỳ vọng thị trường, đồng thời đưa ra mục tiêu lợi nhuận và cổ tức cao hơn cho năm tài chính tiếp theo.
(VNF) - Eximbank tiếp tục biến động nhân sự cấp cao khi 3 Phó Tổng Giám đốc cùng từ nhiệm. Diễn biến này xuất hiện khi ngân hàng tiếp tục sắp xếp bộ máy điều hành trong khi kết quả kinh doanh chưa khởi sắc.
(VNF) - Nhiều doanh nghiệp bất động sản tiếp tục tăng nợ vay, kéo tổng dư nợ toàn ngành trong quý I lên hơn 427.000 tỷ đồng. Dư nợ bất động sản đang chiếm tỷ trọng lớn tại các ngân hàng.
(VNF) - Sự hạ nhiệt rõ rệt của mặt bằng lãi suất huy động ở thời điểm hiện tại chính là minh chứng rõ nét cho những nỗ lực điều hành chủ động và quyết liệt từ phía NHNN. Dẫu vậy, nhà điều hành vẫn còn chặng đường dài phía trước.
(VNF) - Từ một hệ thống hợp tác xã nông nghiệp, NongHyup Financial Group đã phát triển thành một trong những tập đoàn tài chính lớn nhất Hàn Quốc với lợi nhuận hàng tỷ USD mỗi năm.
(VNF) - Tiền gửi của người dân vào hệ thống ngân hàng đến hết tháng 1 đã vượt 10,3 triệu tỷ đồng, lập kỷ lục, trong khi tiền gửi của doanh nghiệp và các tổ chức kinh tế tiếp tục giảm.
(VNF) - Với định hướng kiến tạo hệ sinh thái trải nghiệm số đẳng cấp nhằm nâng tầm trải nghiệm dịch vụ khác biệt cho Khách hàng Ưu tiên, Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HoSE: SSB) chính thức ra mắt 3 tính năng mới chuyên biệt trên ứng dụng SeAMobile. Đây là bước tiến của SeABank trong hành trình nâng tầm trải nghiệm Hội viên Ưu tiên SeAPremium với thông điệp: “Một chạm số hóa - Mở khóa đặc quyền SeAPremium”.
(VNF) - Trong bối cảnh nguồn vốn huy động không theo kịp nhu cầu tín dụng, việc tập trung quá lớn vào một lĩnh vực, kể cả bất động sản, sẽ thu hẹp khả năng tiếp cận vốn của các ngành kinh tế khác.
(VNF) - Thấu hiểu nhu cầu tối ưu lợi nhuận và linh hoạt dòng tiền của doanh nghiệp, BIDV liên tục cải tiến để đa dạng hóa các giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp quản lý dòng tiền hiệu quả, vượt trội.
(VNF) - Nhằm thực hiện chiến lược chuyển đổi số và nâng cao an toàn an ninh trong hoạt động thanh toán, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) chính thức triển khai dịch vụ hỗ trợ tra cứu trạng thái tài khoản thanh toán và ví điện tử nghi ngờ gian lận qua Hệ thống SIMO. Ngân hàng TMCP Nam Á (Nam A Bank) là một trong những đơn vị tiên phong được lựa chọn triển khai sớm dịch vụ này từ ngày 25/5/2026.
(VNF) - Chiều ngày 21/05/2026, Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam (VietinBank) đã tổ chức thành công Hội nghị trực tuyến cập nhật kết quả kinh doanh quý I/2026.
(VNF) - Lãi suất tiết kiệm rục rịch tăng, có nơi lên tới 10,7%/năm. NHNN tiếp tục yêu cầu các ngân hàng thực hiện nghiêm chủ trương giảm lãi suất huy động và cho vay, xử lý nghiêm các sai phạm.
(VNF) - Thương vụ đầu tư gần 900 triệu USD để sở hữu 15% BIDV giúp Tập đoàn tài chính Hana mở rộng đáng kể hiện diện tại thị trường Đông Nam Á, từ vị thế ngân hàng mạnh về ngoại hối và tài trợ quốc tế đến hệ sinh thái tài chính xuyên biên giới thông qua ngân hàng số, thanh toán quốc tế, hạ tầng tài chính và phục vụ dòng vốn FDI Hàn Quốc.
(VNF) - Hàng loạt ngân hàng đã lên kế hoạch phát hành trái phiếu 'khủng' trong năm nay trong bối cảnh huy động vốn khó, thanh khoản chịu áp lực và nhu cầu tín dụng tăng.
(VNF) - Hàng loạt thay đổi trong hoạt động chuyển tiền ngân hàng liên quan đến giao dịch giá trị lớn, xác minh thông tin tài khoản... nhằm siết an toàn thanh toán và hạn chế gian lận tài chính.
(VNF) - Ngân hàng Nhà nước (NHNN) tiếp tục yêu cầu các ngân hàng thương mại thực hiện nghiêm chủ trương giảm lãi suất huy động và cho vay; tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các sai phạm.
(VNF) - Sacombank vừa chấp thuận đơn từ nhiệm của Phó Tổng giám đốc Vũ Minh Quân trong bối cảnh ngân hàng này liên tiếp có thay đổi nhân sự lãnh đạo kể từ đầu năm.
(VNF) - Từ một ngân hàng nội địa của Hàn Quốc, KB Financial Group đã trở thành tập đoàn tài chính hàng đầu châu Á với lợi nhuận hàng tỷ USD mỗi năm. Trong chiến lược mở rộng ra nước ngoài của KB, Việt Nam nổi lên như một thị trường trọng điểm thông qua sự hiện diện của KB Kookmin Bank và KB Securities.
(VNF) - NHNN nhấn mạnh quan điểm xuyên suốt của Đảng, Chính phủ là khuyến khích chuyển đổi nguồn lực vàng trong dân cho phục vụ phát triển kinh tế – xã hội, hạn chế tâm lý găm giữ vàng, chống vàng hóa nền kinh tế, đầu cơ vàng, không sử dụng vàng làm phương tiện thanh toán.
(VNF) - Hải Phòng đang ghi nhận tiến độ thi công sôi động tại nhiều dự án chung cư, khách sạn và tổ hợp cao tầng tại khu vực trung tâm phía Đông thành phố.