Việt Nam đang trở thành điểm sáng trong thu hút sự chuyển dịch dòng vốn FDI và lần đầu tiên lọt vào top 20 nước dẫn đầu thế giới về thu hút FDI.
Tuy nhiên, để dòng vốn này trở thành “gà đẻ trứng vàng”, cần có một số điều chỉnh kịp thời, phù hợp.
Số liệu vốn đầu tư toàn xã hội và đầu tư nước ngoài tại Việt Nam năm 2022
Đứng đầu khu vực về hấp dẫn đầu tư
Trong năm 2022, các nhà đầu tư nước ngoài đã “rót” gần 28 tỷ USD vào Việt Nam. Trong đó, số vốn đã giải ngân khoảng gần 22,4 tỷ USD, tăng 13,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Đây là số vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài thực hiện cao nhất trong 5 năm qua.
Trong năm 2022, 108 quốc gia và vùng lãnh thổ đã đầu tư tại Việt Nam. Trong đó, Singapore dẫn đầu với 6,46 tỷ USD, Hàn Quốc 4,88 tỷ USD, Nhật Bản 4,78 tỷ USD...
Các nhà đầu tư nước ngoài đã đầu tư vào 19 ngành trong tổng số 21 ngành kinh tế quốc dân; trong đó, ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục dẫn đầu; Ngành kinh doanh bất động sản đứng thứ hai với tổng vốn đầu tư hơn 4,45 tỷ USD, chiếm 16,1% tổng vốn đầu tư đăng ký.
Điều này khẳng định rõ niềm tin của các nhà đầu tư nước ngoài vào môi trường đầu tư kinh doanh của Việt Nam, coi Việt Nam là điểm đến đầu tư an toàn, hấp dẫn.
Tính chung trong năm 2022, khu vực đầu tư nước ngoài xuất siêu 41,8 tỷ USD kể cả dầu thô và xuất siêu gần 39,5 tỷ USD không kể dầu thô.
Tờ Financial Times đánh giá, Việt Nam, cùng với Malaysia, đang là những nước nhận được nhiều dòng vốn FDI hơn vào lĩnh vực sản xuất tại khu vực trong bối cảnh dòng vốn FDI tăng mạnh tại ASEAN.
Theo tuần san “News and World Report” của Mỹ, Việt Nam đứng thứ 8 trong danh sách 29 nền kinh tế tốt nhất để đầu tư và đứng đầu ASEAN về hấp dẫn đầu tư nước ngoài. Xếp hạng là kết quả của cuộc khảo sát lấy ý kiến từ 7.000 nhà hoạch định kinh doanh.
Thúc đẩy xuất khẩu, tạo việc làm
Một trong những ưu điểm hàng đầu của nguồn vốn FDI so với các nguồn vốn đầu tư khác là đi kèm theo chuyển giao công nghệ, nâng cao năng lực nghiên cứu - phát triển, năng lực đổi mới sáng tạo… của toàn bộ nền kinh tế.
Đến nay, khu vực FDI chiếm khoảng 25% tổng vốn đầu tư toàn xã hội, 55% tổng giá trị sản xuất công nghiệp. Khu vực FDI đã thúc đẩy sự hình thành một số ngành công nghiệp lớn như dầu khí, chế tạo, công nghệ thông tin, viễn thông, dịch vụ tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, kiểm toán, nghiên cứu và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao...
Việc liên kết giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp nội địa chưa cao, khoảng 20% tỷ lệ đầu vào của FDI được mua tại Việt Nam, còn lại là nhập khẩu nguồn khác... Do đó, cần phải nhanh chóng nghiên cứu áp dụng các biện pháp phòng chống trốn thuế như giảm thiểu dàn xếp chênh lệch về thuế ở các quốc gia, hạn chế chuyển nợ quốc tế, lợi nhuận từ nước này sang nước kia...
Chuyên gia kinh tế Đinh Trọng Thịnh
Các doanh nghiệp FDI chiếm hơn 70% kim ngạch xuất khẩu, chuyển đổi cơ cấu hàng xuất khẩu từ nguyên liệu thô, khoáng sản sang công nghiệp chế biến giá trị gia tăng cao; xuất siêu của các doanh nghiệp FDI không chỉ bù đắp mức nhập siêu của doanh nghiệp trong nước, mà còn góp phần cân bằng cán cân thương mại quốc tế.
Khu vực doanh nghiệp FDI đã tạo việc làm trực tiếp cho 4,6 triệu người, chiếm hơn 7% tổng số lao động của Việt Nam và hàng triệu lao động gián tiếp khác.
Với số vốn đầu tư tăng cao, FDI như một điểm sáng thúc đẩy tăng trưởng, hội nhập kinh tế nói chung, lĩnh vực bất động sản nói riêng.
Viện dẫn báo cáo của Ban Kinh tế Trung ương, ông Nguyễn Thế Điệp, Phó chủ tịch CLB Bất động sản Hà Nội cho biết, khu vực FDI đóng góp khoảng 20% GDP, chiếm 72% tổng giá trị xuất khẩu.
Vẫn còn kẽ hở
Dự án Khu đô thị Tây Hồ Tây (Starlake Tây Hồ) được cấp phép đầu tư từ năm 2006 nhưng đến nay vẫn chưa hoàn chỉnh như kỳ vọng ban đầu. Ảnh: Tạ Hải
Bên cạnh những doanh nghiệp, dự án FDI đóng góp tích cực trong phát triển kinh tế, cũng không ít doanh nghiệp lợi dụng khe hở pháp luật và lỏng lẻo trong hoạt động quản lý để trốn thuế, trốn trách nhiệm.
Điển hình như Công ty TNHH Mannequins Đông Á (TP. HCM), doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đã nợ hơn 13 tỷ đồng tiền thuế.
Quá trình hoạt động, doanh nghiệp này không chấp hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính về quản lý thuế, buộc cơ quan hải quan ban hành quyết định cưỡng chế bằng biện pháp dừng làm thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu từ đầu tháng 11.
Theo báo cáo của Bộ Tài chính trước đó, 56% tổng số doanh nghiệp (14.100 doanh nghiệp) FDI đang đầu tư kinh doanh tại Việt Nam báo lỗ.
Riêng lĩnh vực bất động sản, nhiều chủ đầu tư “ôm” đất, triển khai hàng chục năm chưa xong. Ví dụ như Dự án tổ hợp chung cư Booyoung Vina (Hà Đông, Hà Nội), có tổng mức đầu tư lên tới 171 triệu USD (gần 4.000 tỷ đồng hiện tại). Dự án được cấp phép từ năm 2006, dự kiến hoàn thành năm 2010, với 6 tòa chung cư cao 30 tầng song đến nay, chỉ có 2 tòa chung cư được xây dựng, 4 ô đất còn lại đang quây tôn, bỏ hoang.
Hay như Dự án Khu đô thị Tây Hồ Tây (Starlake, Tây Hồ, Hà Nội), tổng vốn 2,5 tỷ USD (100% vốn Hàn Quốc), được cấp phép đầu tư từ năm 2006, nhưng đến nay sau 16 năm, dự án vẫn chưa hoàn chỉnh như kỳ vọng ban đầu. Hay như dự án 272ha vốn Nhật Bản tại Đông Anh, sau 3 năm động thổ vẫn là bãi đất trống.
Nhìn nhận về thực tại này, các chuyên gia kinh tế cho rằng, có tình trạng chuyển giá, hòng trốn thuế. Doanh nghiệp lợi dụng những khe hở của pháp luật “găm” đất chờ tăng giá.
Cần xây dựng tiêu chí lựa chọn nhà đầu tư
Ông Nguyễn Thế Điệp, Phó chủ tịch CLB Bất động sản Hà Nội nhìn nhận, doanh nghiệp FDI nước ngoài đã có kinh nghiệm đi trước, do đó khi vào Việt Nam, họ “lách luật”, đóng tiền thuê đất 1 lần với giá rẻ, sau đó triển khai từng bước, kéo dài nhằm gia tăng lợi nhuận. “Dự án Starlake, chủ đầu tư thuê đất 50 năm, trả tiền 1 lần khoảng 500 triệu USD. Nhưng đến nay, dự án này đã có giá hàng chục tỷ USD”, ông Điệp lấy ví dụ.
Để giải quyết tình trạng trên, ông Điệp cho rằng, cần có chính sách kịp thời thu hồi các dự án chậm triển khai, chiếm dụng đất đai để giao cho đơn vị khác thực hiện, mang lại hiệu quả cho nền kinh tế.
Trong khi đó, chuyên gia kinh tế Đinh Trọng Thịnh chỉ ra nhiều chiêu trò nhằm chuyển giá, trốn thuế. Điển hình là lợi dụng góp vốn vào doanh nghiệp trong nước bằng máy móc, thiết bị công nghệ lạc hậu hoặc đã khấu hao hết nhưng được đẩy giá lên rất cao so với giá trị thực; Hoặc nâng chi phí đầu vào sản xuất cao hơn nhiều so với thực tế, từ đó kéo giảm lợi nhuận, thậm chí lỗ và trốn được trách nhiệm nộp thuế thu nhập doanh nghiệp...
“Cần có quy định nhằm tăng liên kết giữa FDI với doanh nghiệp nội như ưu tiên đặc biệt với doanh nghiệp FDI sử dụng nguồn lực nội địa từ 50% trở lên; Xây dựng điều kiện, tiêu chí nhằm sàng lọc doanh nghiệp yếu kém ngay từ khâu thẩm định đầu tư; Ưu tiên những nhà đầu tư có đủ năng lực về tài chính, áp dụng khoa học kỹ thuật tiên tiến, hiện đại vào sản xuất...”, ông Thịnh nói.
(VNF) - Ông Phạm Thiếu Hoa, Chủ tịch HĐQT Vinhomes, cho biết từ nay doanh nghiệp này sẽ chỉ tập trung phát triển các dự án đã và đang làm thủ tục, “dành sân” cho các doanh nghiệp khác cùng gia nhập đường đua phát triển.
(VNF) - Sau khi mặt bằng Vành đai 2.5 đoạn qua Khương Đình - Nguyễn Trãi được giải phóng, nhiều căn nhà nằm sâu trong ngõ bất ngờ “lên đời” mặt đường được rao bán với mức giá gây sốc lên tới hơn 600 triệu đồng/m2, dù khu vực vẫn đang trong giai đoạn phá dỡ, thi công ngổn ngang.
(VNF) - Chiều 12/6, lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh và Tập đoàn T&T Group đã có buổi làm việc nhằm tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy triển khai loạt dự án quy mô hơn 1.390ha trên địa bàn tỉnh.
(VNF) - Công ty Cổ phần Xây dựng Coteccons (HoSE: CTD) tiếp tục lọt vào Top 50 Doanh nghiệp phát triển bền vững tiêu biểu Việt Nam 2025 (Top 50 CSA) 2026 do Tạp chí Nhịp Cầu Đầu Tư tổ chức, đánh dấu năm thứ tư liên tiếp góp mặt trong bảng xếp hạng.
(VNF) - Thanh khoản chậm lại, giá giảm cục bộ tại một số khu vực và tâm lý nhà đầu tư thận trọng đang khiến thị trường bất động sản Đà Nẵng rơi vào trạng thái giằng co. Dù vậy, giới chuyên gia vẫn kỳ vọng các động lực tăng trưởng mới sẽ hỗ trợ thị trường trong những năm tới.
(VNF) - Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại Toàn Cầu được Hà Tĩnh lựa chọn làm chủ đầu tư dự án Cụm công nghiệp Cổng Khánh 3 quy mô 75ha với tổng vốn đầu tư gần 447 tỷ đồng.
(VNF) - Vinhomes Royal Island (Hải Phòng) đang mở ra một chuẩn sống mới, sở hữu một "lãnh địa" biệt lập giữa thiên nhiên nhưng vẫn hưởng trọn những đặc quyền đẳng cấp quốc tế. Đây cũng là lời giải cho bài toán mà giới tinh hoa toàn cầu luôn theo đuổi: làm thế nào để cân bằng giữa sự riêng tư tuyệt đối và khả năng kết nối với cộng đồng ưu tú.
(VNF) - Dự án xây dựng nhà ở xã hội tại Khu đô thị mới Giáp Nguột - Trại Cầu, phường Bắc Giang do Công ty cổ phần Thương mại và đầu tư HTV làm chủ đầu tư.
(VNF) - Dù được miễn thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân khi doanh thu cho thuê nhà dưới 1 tỷ đồng/năm, cá nhân cho thuê bất động sản vẫn phải kê khai với cơ quan thuế.
(VNF) - Ngày 12/6, TP. Đồng Nai khởi công dự án nhà ở xã hội cho thuê Long Bình với quy mô 10.000 căn. Đây là dự án NƠXH cho thuê đầu tiên của Đồng Nai và là dự án đầu tiên trên cả nước được triển khai sau chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm về phát triển mô hình chung cư cho thuê.
(VNF) - Sở Xây dựng TP. HCM cho biết khó khăn lớn nhất hiện nay trong phát triển nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê đó là điểm nghẽn nằm ở nhiều khâu, từ thủ tục đầu tư, cơ chế tài chính đến chính sách ưu đãi cho doanh nghiệp.
(VNF) - UBND tỉnh Nghệ An vừa ban hành Quyết định bãi bỏ quy hoạch và hồ sơ quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/2000 Khu du lịch, dịch vụ hỗn hợp và nghỉ dưỡng Cầu Cau.
(VNF) - Sau nhiều năm sinh sống tại Times City và Riverside, bà Nguyễn Thị Hồng Thức, cựu giảng viên Đại học Ngoại thương cho biết, giá trị lớn nhất mà Vinhomes kiến tạo không chỉ là những khu đô thị hiện đại, tiện ích đẳng cấp, mà còn là một cộng đồng văn minh, giàu tri thức. Đó cũng là lý do bà đặt nhiều kỳ vọng vào dự án Làng Đại học của Vinhomes Global Gate Hạ Long.
(VNF) - Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội vừa có văn bản gửi UBND TP. Hà Nội về việc lấy ý kiến điều chỉnh tổng thể quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng, tỷ lệ 1/5000, đoạn từ cầu Hồng Hà đến cầu Mễ Sở.
(VNF) - Thông tin này được Chủ tịch UBND P. Hà Nội Vũ Đại Thắng báo cáo tại buổi làm việc chiều 11/6 giữa Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng và Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội.
(VNF) - Bằng việc đưa trọn vẹn trải nghiệm không gian sống từ đời thực lên sân khấu, Tân Hoàng Minh Collection Showcase - The Art of Crafted Living chính thức định danh Tập đoàn Tân Hoàng Minh là “Nhà chế tác bất động sản nghệ thuật” với triết lý “Crafted Living”.
(VNF) - Nhiều doanh nghiệp của Nhật Bản, Singapore, Malaysia đang đẩy mạnh hợp tác với các doanh nghiệp trong nước để phát triển dự án, cho thấy thị trường bất động sản Việt vẫn hấp dẫn nhà đầu tư ngoại.
(VNF) - Những hoạt động văn hóa, nghệ thuật, nghỉ dưỡng và giải trí diễn ra liên tục đang góp phần tạo nên một nhịp sống riêng tại Vega City. Khi một điểm đến dần bước ra khỏi vai trò của một dự án đơn thuần, nhu cầu sở hữu một không gian sống giữa trung tâm của những trải nghiệm ấy cũng xuất hiện. Vega Alora Residences là mảnh ghép mới vừa được hé lộ trong bức tranh đang thành hình bên bờ vịnh Bắc Nha Trang.
(VNF) - Liên danh Công ty cổ phần Tập đoàn Thái Bình Dương và Công ty cổ phần Quản lý xây dựng Nhật Bản vừa đề xuất thực hiện dự án Đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng Khu B - Khu công nghiệp Thọ Lộc tại xã Tân Châu, tỉnh Nghệ An.
(VNF) - Sau nhiều năm tích lũy, thị trường bất động sản Vân Đồn (Quảng Ninh) đang bước vào giai đoạn chuyển động mới nhờ sự hoàn thiện của hạ tầng, du lịch và các dự án quy mô lớn. Đây được xem là nền tảng để khu vực này đón cơ hội tăng trưởng trong thời gian tới.
(VNF) - Rời vùng lõi chật hẹp để tìm kiếm không gian sống chất lượng đang trở thành xu hướng an cư mới của người dân Thủ đô. Tại khu Tây, Vinhomes Wonder City - dự án vừa được vinh danh “Top 10 dự án nhà ở thương mại tiềm năng nhất Việt Nam” - đang là tâm điểm đáp ứng nhu cầu đó nhờ hệ sinh thái tiện ích đồng bộ, không gian xanh và khả năng kết nối thuận tiện.
(VNF) - Ông Phạm Thiếu Hoa, Chủ tịch HĐQT Vinhomes, cho biết từ nay doanh nghiệp này sẽ chỉ tập trung phát triển các dự án đã và đang làm thủ tục, “dành sân” cho các doanh nghiệp khác cùng gia nhập đường đua phát triển.