Hàng vạn người bị ‘điểm’ nợ thuế và bỏ địa chỉ: Thuế ‘đau đầu’ xử lý, làm sạch dữ liệu

Nợ thuế, bỏ địa chỉ khiến cơ quan thuế ‘đau đầu’

Mới đây, Thuế cơ sở 7, TP. Hà Nội đã công bố danh sách 603 người nợ thuế trên địa bàn quản lý và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước đến thời điểm khóa sổ nợ ngày 30/04/2026, số tiền thuế nợ là hơn 71,5 tỷ đồng. Trong danh sách này có cả người nộp thuế là cá nhân và người nộp thuế là doanh nghiệp, với mức nợ ghi nhận nhỏ nhất từ trên 1 triệu đồng.

Trước đó, Thuế TP. HCM cũng đã thực hiện công bố danh sách hơn 4.600 người nợ thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước, theo quy định của pháp luật thuế. Tổng số tiền nợ thuế của nhóm người nộp thuế được công bố lần này của Thuế TP. HCM là gần 15.000 tỷ đồng.

Đứng đầu bảng nợ thuế trong danh sách này là Công ty liên danh Vũng Tàu Paradise, số tiền nợ là 2.094 tỷ đồng, đứng thứ hai là Công ty TNHH Thương mại vận tải và Du lịch Xuyên Việt Oil với 1.978 tỷ đồng tiền nợ thuế. Công ty cổ phần đầu tư Golden Hill nợ thuế 1.659 tỷ đồng. Đây là 3 doanh nghiệp có số nợ thuế được công bố lần này trên 1.000 tỷ đồng.

Đáng chú ý, trong danh sách này của Thuế TP. HCM có những đơn vị chỉ nợ thuế tính bằng đồng. Cụ thể, chi nhánh Công ty cổ phần SX-KD Đồ gỗ Mỹ nghệ Nam Long nợ số thuế là 3 đồng, Công ty TNHH Tư vấn – Xây dựng liên kết nợ thuế 5 đồng, Công ty Việt Na mi nợ thuế 73 đồng…

Trong tháng 3/2026, Thuế cơ sở 2, TP. HCM cũng đã công bố danh sách 28.970 người nộp thuế còn nợ thuế và các khoản thu khác với ngân sách nhà nước tính đến tháng 3, có những doanh nghiệp nợ thuế rất nhỏ như nợ 83 đồng, 250 đồng hoặc 446 đồng hay 511 đồng…

Theo số liệu của Cục Thuế (Bộ Tài chính), hiện có khoảng 963.500 tổ chức nộp thuế ở trạng thái không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký có nợ thuế (325.500 doanh nghiệp và 638.000 hộ kinh doanh). Con số này là rất lớn khi so với việc cả nước hiện có gần 1,1 triệu doanh nghiệp đang còn hoạt động

Tổng số tiền thuế nợ là 32.130 tỷ đồng, trong đó, doanh nghiệp nợ 29.815 tỷ đồng, hộ kinh doanh nợ 2.315 tỷ đồng.

Lãnh đạo Cục Thuế cho biết, trong những năm qua, thực trạng các doanh nghiệp, cá nhân, hộ kinh doanh ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế, chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế với ngân sách nhà nước, có những doanh nghiệp nợ thuế chưa đến 1.000 đồng, thậm chí vài đồng đến vài chục đồng.

Bên cạnh đó, rất nhiều trường hợp bỏ địa chỉ kinh doanh, gây khó khăn cho công tác quản lý, kiểm tra và thu hồi nợ thuế. Đây là hành vi làm gián đoạn kết nối quản lý giữa cơ quan nhà nước với người nộp thuế.

Ngoài ra, có một bộ phận đối tượng đã lợi dụng sự thông thoáng của thủ tục thành lập doanh nghiệp, đăng ký kinh doanh để thành lập pháp nhân nhưng không phục vụ cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, sử dụng hóa đơn không hợp pháp để hợp thức hóa chi phí, trốn thuế, gây ảnh hưởng đến việc quản lý nhà nước về lĩnh vực thuế và môi trường kinh doanh.

“Việc này khiến hồ sơ tồn đọng gia tăng, kéo dài thời gian xử lý thủ tục hành chính, lãng phí nguồn lực xã hội và gây ảnh hưởng đến môi trường kinh doanh”, lãnh đạo Cục Thuế cho hay.

Chưa kể, việc tồn tại danh sách này còn tác động trực tiếp đến người nộp thuế tuân thủ tốt và tiềm ẩn rủi ro thất thu ngân sách nhà nước, làm phát sinh nhiều rủi ro pháp lý đối với chủ doanh nghiệp, người đại diện theo pháp luật, cá nhân, chủ hộ kinh doanh khi không thực hiện hoặc chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế theo quy định.

Ngành thuế quyết tâm làm sạch dữ liệu

Trước thực trạng nợ thuế nêu trên, Cục Thuế (Bộ Tài chính) đã ban hành Quyết định số 595 về việc triển khai chiến dịch “Làm sạch mã số thuế - Tháo gỡ điểm nghẽn trong kinh doanh” trên phạm vi toàn quốc trong năm 2026.

Cục Thuế nhấn mạnh, chiến dịch này được triển khai nhằm làm sạch, chuẩn hóa dữ liệu và giảm thiểu số lượng người nộp thuế đang ở trạng thái ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế, cũng như các trường hợp không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký.

Chiến dịch đặt mục tiêu trong năm 2026, 100% người nộp thuế thuộc diện theo dõi sẽ được phân công đầu mối quản lý cụ thể từ cấp đơn vị, lãnh đạo đến công chức phụ trách và được cập nhật trên hệ thống theo dõi, kiểm đếm thống nhất toàn ngành.

Mục tiêu, tối thiểu 80% người nộp thuế sẽ được rà soát, cập nhật thông tin cá nhân của chủ doanh nghiệp, người đại diện theo pháp luật, thông tin liên hệ và các dữ liệu liên quan phục vụ công tác quản lý thuế. Toàn bộ hồ sơ tồn trên hệ thống ứng dụng quản lý thuế sẽ được rà soát, xác định lại trạng thái thực tế nhằm xử lý dứt điểm các trường hợp “hồ sơ ảo”, tức những hồ sơ không còn phát sinh trên thực tế hoặc đã hoàn thành xử lý nhưng chưa được cập nhật kết quả trên hệ thống.

Theo kế hoạch, chiến dịch sẽ được triển khai đồng bộ trong toàn ngành Thuế với sự phối hợp của cơ quan đăng ký kinh doanh, chính quyền địa phương, cơ quan công an, cơ quan hải quan và các đơn vị liên quan nhằm đảm bảo dữ liệu người nộp thuế được đồng bộ, minh bạch và chính xác.

Chia sẻ tại Họp báo chuyên đề ngày 22/05, ông Nguyễn Đức Huy, Phó ban Ban Nghiệp vụ thuế, Cục Thuế cho biết, Luật Quản lý thuế quy định các trường hợp bị hoãn xuất cảnh gồm cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh nợ từ 50 triệu đồng hoặc đại diện, chủ doanh nghiệp, hợp tác xã nợ từ 500 triệu đồng, quá hạn trên 120 ngày; người xuất cảnh định cư nước ngoài nhưng còn nợ thuế.

Theo ông Huy, thời gian qua việc triển khai các quy định nêu trên, ngành thuế đã thu hồi được nợ thuế của trên 13.000 người nộp thuế với số tiền trên 4.000 tỷ đồng.

Trong đó, đã có khoảng 7.100 người nộp thuế thuộc trường hợp không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký chủ động liên hệ với cơ quan thuế để thực hiện nghĩa vụ nộp thuế với số tiền gần 100 tỷ đồng và đã được cơ quan thuế thực hiện hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh theo quy định.