Trong những năm gần đây, doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trong nước đã có nhiều bước tiến: đầu tư máy móc hiện đại hơn, bắt đầu chuyển đổi số, mở rộng quy mô sản xuất. Tuy nhiên, khi đặt cạnh các đối thủ Trung Quốc, Đài Loan hay Hàn Quốc, một thực tế khó phủ nhận là giá thành sản phẩm Việt vẫn cao hơn.
Nhiều nhà mua hàng FDI phản ánh, cùng một loại linh kiện, mức giá từ Việt Nam thường cao hơn, thậm chí có những mặt hàng gấp 2 – 3 lần so với sản phẩm nhập từ Trung Quốc. Sự chênh lệch này khiến doanh nghiệp trong nước khó chen chân trở thành nhà cung cấp chiến lược trong chuỗi cung ứng cho nhà đầu tư nước ngoài.
Theo các chuyên gia, nguyên nhân không hẳn do công nghệ hay tay nghề, mà chủ yếu do doanh nghiệp Việt vẫn mua nguyên liệu đầu vào nhỏ lẻ, không tạo được sức mạnh quy mô. Trong khi đó, tại các quốc gia láng giềng, cơ chế mua chung nguyên liệu đã được áp dụng rộng rãi và từ sớm, giúp giảm chi phí và đảm bảo nguồn cung ổn định.
Bà Trần Thanh Hòa, đại diện Liên minh VISA (Liên minh hỗ trợ doanh nghiệp Việt) khẳng định: “Chúng ta không thể tiếp tục mạnh ai nấy làm. Cần có cơ chế liên kết, mua chung nguyên liệu theo nhóm ngành hàng để tạo giá cạnh tranh. Khi đó, doanh nghiệp Việt mới đủ sức đứng ngang hàng với các đối thủ trong khu vực”.
Mô hình này không chỉ mang lại lợi ích kinh tế nhờ giảm giá thành, mà còn giúp doanh nghiệp có thêm sức mạnh đàm phán với nhà cung ứng quốc tế. Khi tập hợp đơn hàng lớn, doanh nghiệp trong nước có thể tiếp cận được những nhà cung cấp vốn chỉ chấp nhận hợp tác với các đối tác quy mô lớn.
Ông Nguyễn Bạch Linh - Phó trưởng phòng Nghiên cứu công nghiệp – Viện Nghiên cứu Chiến lược Chính sách Công Thương, nhìn nhận: “Nếu hiệp hội ngành hàng đứng ra tập hợp nhu cầu và tổ chức mua chung, doanh nghiệp vừa tiết kiệm chi phí, vừa tránh tình trạng cạnh tranh không lành mạnh trong cùng lĩnh vực. Mô hình này hoàn toàn có thể trở thành một đòn bẩy giúp doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ nâng cao năng lực cạnh tranh.
Đồng quan điểm, ông Nguyễn Hoàng Dũng - Phó Tổng giám đốc Công ty CP Phần mềm Digiwin Việt Nam, nhấn mạnh: “Mua chung không chỉ là cách để tiết kiệm chi phí nguyên liệu. Đây còn là cơ chế giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa có cơ hội bước vào sân chơi toàn cầu. Nếu đi một mình, SME Việt khó lòng tiếp cận các nhà cung ứng lớn. Nhưng khi tham gia liên minh mua chung, họ có thể hưởng mức giá nguyên liệu tương đương các tập đoàn quốc tế”.
Câu chuyện thành công của một doanh nghiệp dệt may tại Đồng Nai là minh chứng rõ rệt. Xuất phát từ một xưởng nhỏ chỉ vài chục máy, doanh nghiệp này đã đầu tư vào công nghệ, đồng thời tham gia cơ chế mua chung nguyên liệu. Nhờ đó, chi phí giảm, năng lực sản xuất tăng. Hiện nay, họ sở hữu ba nhà máy khép kín từ dệt, nhuộm đến gia công, trở thành đối tác trực tiếp của Decathlon với đơn hàng kín đến hết năm sau.
Ông Nguyễn Hoàng Dũng nhận xét: “Bài học lớn nhất chính là tầm nhìn chiến lược: muốn bứt phá thì không chỉ tối ưu quy trình, mà phải tìm cách giảm chi phí nguyên liệu. Mua chung là một trong những chìa khóa”.
Dù được đánh giá cao, mô hình mua chung không dễ triển khai nếu thiếu hai yếu tố nền tảng: liên kết chặt chẽ và minh bạch dữ liệu.
Theo bà Trần Thanh Hòa, sự gắn kết giữa doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ Việt Nam và doanh nghiệp FDI vẫn còn lỏng lẻo. Các chương trình xúc tiến thương mại, hội chợ triển lãm đã được tổ chức, nhưng doanh nghiệp FDI vẫn chủ yếu mua hàng qua phòng mua, chưa chủ động kết nối với hiệp hội ngành hàng.
Tuy nhiên, bà cho biết đã có những tín hiệu tích cực khi nhiều tập đoàn FDI bắt đầu tham gia triển lãm, đặt hàng trực tiếp với doanh nghiệp Việt. “Đây là cơ hội, nhưng nếu không cải thiện giá thành, chúng ta vẫn khó tận dụng,” bà nói.
Ông Nguyễn Hoàng Dũng bổ sung: “Muốn tham gia mua chung, doanh nghiệp trước tiên phải minh bạch dữ liệu. Không ai dám liên kết với một đơn vị mà số liệu kho bãi, tồn kho còn không rõ ràng. Nhiều doanh nghiệp Việt mất uy tín vì quản lý kho thủ công, dẫn đến sai lệch dữ liệu, trễ hạn giao hàng. Theo đó, việc áp dụng hệ thống ERP, MES, quản lý kho bằng quét mã, mã vạch không chỉ giúp doanh nghiệp kiểm soát chi phí mà còn đáp ứng yêu cầu minh bạch từ phía FDI.
Một trong những cách nhanh nhất để doanh nghiệp Việt rút ngắn khoảng cách với các đối thủ trong khu vực là chủ động học hỏi trực tiếp từ các doanh nghiệp FDI. “Chúng ta hoàn toàn có thể tham quan nhà máy của họ, quan sát cách tổ chức sản xuất, cách quản lý dữ liệu, rồi mô phỏng lại những gì phù hợp với điều kiện của mình. Đó chính là cách đi tắt hiệu quả, thay vì phải mất hàng chục năm tự mày mò,”
Ông Nguyễn Bạch Linh cũng nhấn mạnh vai trò của Nhà nước trong việc hỗ trợ cơ sở hạ tầng dữ liệu. “Nếu có một nền tảng chung để doanh nghiệp cập nhật nhu cầu, giá cả, kế hoạch sản xuất, thì việc tổ chức mua chung sẽ khả thi hơn nhiều. Chính sách đã có, vấn đề còn lại là sự chủ động của doanh nghiệp và vai trò điều phối của hiệp hội,” ông nói.
Muốn rút ngắn khoảng cách với các đối thủ đi trước hàng chục năm, doanh nghiệp Việt phải biết “đi tắt đón đầu”. Và liên kết thông qua cơ chế mua chung chính là một trong những bước đi như vậy.
Các chuyên gia đồng tình rằng, để thành công, doanh nghiệp Việt cần thay đổi tư duy từ “mạnh ai nấy làm” sang “liên kết vì lợi ích chung”, đồng thời minh bạch dữ liệu để tạo niềm tin khi hợp tác. Bà Trần Thanh Hòa khẳng định: “Điều đầu tiên cần thay đổi không phải là máy móc hay công nghệ, mà là tư duy liên kết. Mua chung chính là bước đi cụ thể để hiện thực hóa tinh thần đó”.
Tags:
(VNF) - Dòng vốn hàng trăm tỷ USD đang đổ vào năng lượng tái tạo tại châu Á, nhưng sự lệch hướng trong phân bổ - ưu tiên công suất phát điện thay vì hạ tầng lưới và lưu trữ, đang khiến nhiều dự án rơi vào cảnh lãng phí. Nếu không sớm điều chỉnh, tài chính khí hậu có nguy cơ làm chậm, thậm chí đi ngược lại mục tiêu giảm phát thải của khu vực.
(VNF) - Dự án đầu tư xây dựng tổng thể Bến cảng container Liên Chiểu có tổng mức đầu tư khoảng 45.268 tỷ đồng (gần 2 tỷ USD) được quy hoạch đồng bộ theo tiêu chuẩn quốc tế, gồm 8 bến container với tổng chiều dài cầu cảng 2.750m.
(VNF) - Mốc tăng trưởng thương mại 150 tỷ USD giữa Việt Nam và Hàn Quốc đánh dấu bước chuyển sang giai đoạn hợp tác sâu hơn - nơi hai nền kinh tế cùng kiến tạo hệ sinh thái công nghiệp, với vai trò dẫn dắt ngày càng rõ nét của các doanh nghiệp "sếu đầu đàn".
(VNF) - Công ty Hyundai Rotem (hoạt động trong lĩnh vực cơ khí thuộc tập đoàn Hyundai) đã ký hợp đồng trị giá 360 triệu USD với THACO Group để cung cấp hệ thống tàu điện cho tuyến metro số 2 tại TP. HCM.
(VNF) - SK Group đang đẩy mạnh nỗ lực xây dựng hệ sinh thái trí tuệ nhân tạo (AI) và hạ tầng cốt lõi tại Việt Nam, đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc xuất khẩu mô hình “AI full-stack” (AI toàn diện) ra thị trường quốc tế.
(VNF) - Đà Nẵng đã chấp thuận cho THACO nghiên cứu, lập hồ sơ đề xuất đầu tư tuyến đường sắt đô thị quy mô hơn 265.000 tỷ đồng, kết nối sân bay Đà Nẵng với Chu Lai
(VNF) - Đà Nẵng đang đẩy mạnh phát triển khu công nghiệp sinh thái như một trụ cột trong chiến lược tăng trưởng xanh, hướng tới nâng cao năng lực cạnh tranh và thu hút dòng vốn đầu tư chất lượng cao.
(VNF) - Dự án khu công nghiệp (KCN) phía Đông Bắc sân bay Vân Đồn vừa được chấp thuận chủ trương đầu tư với tổng vốn gần 2.600 tỷ đồng, định hướng phát triển theo mô hình KCN hỗ trợ, ưu tiên công nghệ cao và thân thiện môi trường.
(VNF) - Ngày 20/4 tại Hà Nội đã diễn ra Lễ ký kết và trao các văn kiện của Dự án phát triển mỏ Nam Du, Lô 46/07 và mỏ U Minh, Lô 51 giữa Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam), Tổng công ty Khí Việt Nam (PV GAS) và các đối tác.
(VNF) - Trong bối cảnh việc tăng cường an ninh năng lượng trở nên cấp bách, Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng II hiện đang duy trì công suất vận hành cao đạt gần 90% góp phần cung ứng nguồn năng lượng cho Việt Nam.
(VNF) - Samsung SDI đã ký thỏa thuận cung cấp pin xe điện dài hạn với Mercedes-Benz, đánh dấu lần hợp tác đầu tiên giữa hai bên trong lĩnh vực này, trong bối cảnh công ty Hàn Quốc đang mở rộng hoạt động sản xuất và ghi nhận kết quả tài chính chịu áp lực trong năm 2025.
(VNF) - Tập đoàn THACO đề xuất chiến lược phát triển vùng trồng sâm Ngọc Linh và dược liệu theo hướng quy mô lớn lên đến 4.600ha tại Đà Nẵng.
(VNF) - Theo Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh, để triển khai quy hoạch hệ thống đường sắt đô thị tại Hà Nội và TP HCM trong giai đoạn tới, tổng nhu cầu vốn ước tính gần 744.000 tỷ đồng.
(VNF) - Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng yêu cầu các đơn vị liên quan tập trung tháo gỡ dứt điểm vướng mắc mặt bằng, hạ tầng kỹ thuật, bảo đảm tiến độ thi công các dự án trọng điểm gồm cầu Mễ Sở, cầu Ngọc Hồi và đường Vành đai 2.5.
(VNF) - Việt Nam đang nghiên cứu xây dựng sân bay trên mặt nước lần đầu tiên trong lịch sử. Nếu được triển khai, đây sẽ là bước đột phá mới trong quy hoạch hạ tầng hàng không và mở ra mô hình phát triển chưa từng có tại nước ta.
(VNF) - PGS.TS Lương Đức Long, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Xi măng Việt Nam cho biết, nhiều doanh nghiệp trong nước vẫn chưa thực sự quan tâm, thiếu chủ động trong kiểm kê khí nhà kính và xây dựng lộ trình giảm phát thải, qua đó đối mặt với không ít thách thức khi tiếp cận các chuẩn mực quốc tế.
(VNF) - Tuyến đường Đặng Thai Mai kéo dài nối từ đường Xuân Diệu đến Âu Cơ có chiều dài chỉ khoảng 100m, tuy nhiên vốn đầu tư cho đoạn đường này lên tới 642 tỷ đồng.
(VNF) - Trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy lộ trình phát thải ròng bằng “0”, thị trường carbon được kỳ vọng trở thành “mỏ vàng” mới cho doanh nghiệp. Tuy nhiên, dù nhu cầu tham gia rất lớn, nhiều doanh nghiệp vẫn loay hoay vì thiếu dữ liệu, năng lực triển khai và đặc biệt là những điểm nghẽn về cơ chế, pháp lý.
(VNF) - Từ giai đoạn chuẩn bị sang triển khai, thị trường carbon tại Việt Nam đang đi những bước cuối cùng để chính thức vận hành. Đây không đơn thuần là một cơ chế “đánh thuế phát thải”, mà là một cơ chế tài chính mới với các loại tài sản mới có thể giao dịch.
(VNF) - Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Quảng Ninh Vũ Văn Diện vừa có kết luận về rà soát, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đối với các dự án tồn đọng, kéo dài trên địa bàn tỉnh.
(VNF) - TS Trần Hữu Minh, Chánh Văn phòng Ủy ban ATGT Quốc gia, ủng hộ việc UBND TP Hà Nội chuẩn bị triển khai mô hình vùng phát thải thấp. Tuy nhiên, ông cho rằng nhà hoạch định chính sách cần đứng ở vị trí người dân.
(VNF) - TP. HCM và Đồng Nai vừa phê duyệt công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng (GPMB), xây dựng đường gom, đường bên cho dự án Vành đai 4 kết nối liên vùng.
(VNF) - Thủ tướng phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch chung Khu kinh tế Định An - Vĩnh Long đến năm 2040, với diện tích đạt gần 40.000ha.
(VNF) - Bộ Tài chính đề xuất kéo dài thời gian miễn lệ phí trước bạ với ô tô điện hơn 3 năm, đến hết năm 2030 nhằm khuyến khích phát triển phương tiện xanh, hạn chế phát thải và bảo vệ môi trường.
(VNF) - Công trường Vành đai 2,5 từ khu đô thị mới Dịch Vọng đến đường Dương Đình Nghệ là một trong những đoạn vành đai đầu tiên được thi công theo lệnh khẩn cấp.
(VNF) - Dòng vốn hàng trăm tỷ USD đang đổ vào năng lượng tái tạo tại châu Á, nhưng sự lệch hướng trong phân bổ - ưu tiên công suất phát điện thay vì hạ tầng lưới và lưu trữ, đang khiến nhiều dự án rơi vào cảnh lãng phí. Nếu không sớm điều chỉnh, tài chính khí hậu có nguy cơ làm chậm, thậm chí đi ngược lại mục tiêu giảm phát thải của khu vực.
(VNF) - Sau hơn một năm khởi công, dự án cầu đi bộ vượt sông Sài Gòn đang bước vào giai đoạn thi công cao điểm với nhiều hạng mục quan trọng dần hoàn thiện, tạo hình rõ nét cho một công trình được kỳ vọng trở thành điểm nhấn kiến trúc mới của TP. HCM.
