Kinh tế khó khăn, người trẻ Trung Quốc cạnh tranh 1 suất 'bát cơm sắt'
(VNF) - Một số lượng kỷ lục những người trẻ Trung Quốc có trình độ học vấn cao đang đổ xô vào các công việc nhà nước để tìm kiếm sự ổn định. Xu hướng này diễn ra trong bối cảnh nền kinh tế Trung Quốc đối mặt nhiều khó khăn, làm suy giảm triển vọng việc làm trong khu vực tư nhân.
- Những chiếc 'bồn cầu vàng' và một góc nhìn về kinh tế Trung Quốc 15/12/2025 09:45
Vỡ mộng làm tư, giới trẻ Trung Quốc đổ xô thi công chức
Vào tháng 11, có tới 3,7 triệu thí sinh trên toàn quốc, bao gồm cả sinh viên tốt nghiệp từ những trường đại học hàng đầu Trung Quốc, đã tham dự kỳ thi công chức hằng năm. Chỉ tiêu tuyển dụng là 38.100 vị trí, như vậy tỉ lệ chọi là khoảng 1/100.
Nhiều người sẵn sàng chấp nhận tỷ lệ cạnh tranh khắc nghiệt này, trong bối cảnh triển vọng việc làm khu vực tư nhân ngày càng mờ nhạt do suy thoái kinh tế.
Từ tháng 7 đến nay, tỷ lệ thất nghiệp của nhóm thanh niên thành thị Trung Quốc trong độ tuổi 16 – 24 đã duy trì trên mức 17%, tại Mỹ con số này là 10%.

"Bát cơm sắt" hấp dẫn trở lại
Trong quá khứ, công việc nhà nước từng được ví như là “bát cơm sắt” nhờ sự ổn định, an toàn. Tuy nhiên, khi nền kinh tế Trung Quốc mở cửa, người trẻ có trình độ học vấn cao đã theo đuổi mức lương cao hơn và nhiều cơ hội việc làm hơn trong khu vực tư nhân, cạnh tranh để gia nhập các tập đoàn công nghệ nội địa như Alibaba, Tencent và Huawei.
Giờ đây, những “bát cơm sắt” này đang quay trở lại.
Chiến dịch siết chặt quản lý của Trung Quốc đối với một số lĩnh vực như bất động sản, công nghệ và giáo dục tư nhân đã dẫn đến làn sóng sa thải quy mô lớn trong khu vực tư nhân. Theo thống kê, 500 doanh nghiệp tư nhân lớn nhất Trung Quốc đã cắt giảm 314.600 lao động trong năm ngoái.
Trong bối cảnh đó, các ứng viên hạ thấp kỳ vọng và chuyển sang tìm kiếm việc làm trong khu vực nhà nước.
Coral Yang, 22 tuổi, là một ví dụ. Cô đã mất 4 tháng tìm việc trước khi xin được một vị trí tại một công ty marketing địa phương, nhưng chỉ vài tuần sau, công ty quyết định không tuyển cô nữa vì đang phải cắt giảm chi phí.
“Không có nhiều cơ hội việc làm. Việc mất đi một lời mời làm việc sau nhiều tháng tìm kiếm thực sự rất buồn. Trường hợp của tôi cũng cho thấy khu vực kinh tế tư nhân đang chịu nhiều áp lực đến mức nào”, Yang chia sẻ.
Yang tốt nghiệp một trường đại học hàng đầu ở Thượng Hải với chuyên ngành phân tích dữ liệu, hiện đang chuẩn bị tham gia kỳ thi công chức vào năm tới.

Yang không phải là trường hợp cá biệt. Theo khảo sát, khoảng 63% sinh viên năm 2024 coi công việc khu vực công - gồm cơ quan nhà nước và doanh nghiệp nhà nước - là lựa chọn nghề nghiệp hàng đầu, tăng mạnh so với 42% năm 2020.
Trong nhóm công việc khu vực công, sinh viên có cơ hội việc làm tốt hơn tại các doanh nghiệp nhà nước so với các cơ quan chính phủ. Điều này khiến lượng thí sinh thi vào doanh nghiệp nhà nước cao kỷ lục.
Khảo sát cũng cho thấy số lượng sinh viên tốt nghiệp tìm việc tại các doanh nghiệp tư nhân đang giảm mạnh, từ 25,1% năm 2020 xuống còn 12,5% trong năm ngoái.
Trong bối cảnh thị trường lao động bất ổn, làn sóng sa thải và tiền lương khu vực tư nhân tăng chậm, nhiều người trẻ đang hướng về khu vực công để tìm kiếm sự ổn định, phúc lợi và vị thế xã hội, theo nhận định của ông Mingjiang Li, phó giáo sư tại Trường Nghiên cứu Quốc tế S. Rajaratnam (Singapore).

Chính phủ Trung Quốc đã tìm cách thúc đẩy việc làm tại các doanh nghiệp tư nhân, thông qua các biện pháp như hoàn thuế, giảm đóng bảo hiểm xã hội và trợ cấp để khuyến khích tuyển dụng sinh viên mới ra trường.
Tuy nhiên, nhiều người cho rằng các ưu đãi này vẫn ở mức thấp. Chẳng hạn, chính quyền thành phố Thượng Hải chỉ hỗ trợ một khoản trợ cấp một lần 1.500 nhân dân tệ cho mỗi lao động mới được tuyển dụng.
Chỉ tiêu hạn chế, cạnh tranh khốc liệt
Số hồ sơ nộp vào khu vực công tăng mạnh, trong khi số lượng vị trí tuyển dụng hầu như không tăng tương ứng, do các chính quyền địa phương không mở rộng biên chế.
Áp lực tài khóa từ cuộc khủng hoảng bất động sản đã khiến nhiều chính quyền địa phương “thiếu tiền mặt và không mặn mà với việc tuyển thêm nhân sự,” ông Jianwei Xu, chuyên gia kinh tế cao cấp tại Natixis cho biết.
“Tuyển dụng khu vực công, sau một giai đoạn mở rộng, hiện đã chững lại, khiến mức độ cạnh tranh trở nên gay gắt hơn”, ông nói.
Số lượng vị trí tuyển dụng mới tại các cơ quan chính phủ từng tăng 66% vào năm 2020 so với năm trước đó, trong bối cảnh cần nhân sự để thực thi các biện pháp phòng chống dịch Covid-19. Tuy nhiên, đến năm 2026, chính phủ trung ương đã cắt giảm 4% chi tiêu xuống còn 38.119 vị trí.
Tỉ lệ chọi hiện nay là 1/100, so với 1/70 hồi năm 2023. Tại nông thôn, nơi cơ hội việc làm hạn chế, có nơi tỉ lệ chọi cao đến mức kinh ngạc: 1/6.470.

“Tỷ lệ cạnh tranh ở một số tỉnh hiện nay không kém gì những trường đại học tuyển sinh khắt khe nhất thế giới… Đây đang trở thành một trong những ‘môn thể thao quốc gia’ có mức độ cạnh tranh khốc liệt nhất tại Trung Quốc,” ông Han Shen Lin, giáo sư Đại học New York Thượng Hải, nhận định.
Sang năm 2026, một số lượng kỷ lục sinh viên tốt nghiệp đại học và trường nghề - khoảng 12,7 triệu người - sẽ gia nhập thị trường lao động, dự kiến khiến cuộc đua giành việc làm càng thêm khốc liệt.
Bằng cấp "mất giá"
Ngày càng ít sinh viên Trung Quốc học sau đại học. Theo Bộ Giáo dục Trung Quốc, số thí sinh dự kỳ thi tuyển sinh sau đại học quốc gia tổ chức vào tháng 10 đã giảm còn 3,4 triệu người, từ mức đỉnh 4,74 triệu người vào năm 2023.
Điều này phản ánh sự suy giảm niềm tin rằng bằng cấp cao sẽ giúp cải thiện cơ hội việc làm.
“Lợi ích của một tấm bằng sau đại học dường như đang ít dần … Điều này khiến bằng cấp bị ‘mất giá’ tương đối”, ông Xu nhận định.
Khảo sát của Zhilian Zhaopin cũng cho thấy bức tranh tương tự. Sinh viên tốt nghiệp các trường cao đẳng nghề có triển vọng việc làm tốt hơn, với tỷ lệ có việc làm tăng lên mức 56,6% trong năm ngoái. Trong khi đó, tỷ lệ có việc làm của nhóm học sau đại học là chưa đến 45%, giảm từ gần 57% vào năm 2023.
Các nhà kinh tế cảnh báo rằng việc ngày càng nhiều sinh viên tốt nghiệp từ các trường đại học hàng đầu tập trung vào khu vực công, thay vì theo đuổi con đường khởi nghiệp hoặc những lựa chọn khác khu vực tư nhân, có thể gây sức ép lên tăng trưởng kinh tế trong dài hạn.
“Về dài hạn, xu hướng này có thể tái định hình cấu trúc nhân lực của Trung Quốc, khi nguồn nhân lực chất lượng cao ngày càng tập trung vào bộ máy nhà nước, trong khi động lực đổi mới của khu vực kinh tế tư nhân có nguy cơ suy yếu,” ông Li nhận định.
Trung Quốc sắp vận hành cảng thương mại tự do lớn nhất thế giới
- Đằng sau con số kỷ lục 1.000 tỷ USD thặng dư thương mại của Trung Quốc 10/12/2025 01:30
- 'Làn sóng' tỷ phú Trung Quốc sinh hàng chục con tại Mỹ qua mang thai hộ 16/12/2025 01:15
- Trả tiền để được ôm: Cách phụ nữ trẻ Trung Quốc giải tỏa căng thẳng 15/12/2025 04:20
Triển vọng kinh tế Mỹ - Trung: Cuộc đua trong 2026 sẽ ra sao?
(VNF) - Bước sang năm 2026, kinh tế toàn cầu bước vào giai đoạn tăng trưởng chậm và nhiều bất định, trong đó Mỹ và Trung Quốc đi theo hai quỹ đạo khác nhau, định hình triển vọng của mỗi nền kinh tế, đồng thời ảnh hưởng sâu rộng tới tăng trưởng toàn cầu.
‘Cú sốc’ Venezuela thổi bùng đà tăng của vàng, bạc
(VNF) - Giá vàng và bạc đồng loạt đi lên khi giới đầu tư đánh giá lại các rủi ro địa chính trị gia tăng, sau khi Mỹ bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro, làm dấy lên những bất ổn mới trên bản đồ chính trị toàn cầu.
Mỹ 'nắm quyền' dầu mỏ Venezuela: Thị trường nín thở, Bitcoin phản ứng sớm
(VNF) - Giá bitcoin và thị trường tiền mã hóa toàn cầu đang chứng kiến những biến động mạnh sau sự kiện Mỹ bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro. Không chỉ là yếu tố địa chính trị, cú sốc giá dầu trị giá tới 17,3 nghìn tỷ USD, có thể làm thay đổi sâu sắc cán cân năng lượng, lạm phát và dòng vốn toàn cầu trong thời gian tới.
GDP Việt Nam vượt Thái Lan: 1 trong 5 ẩn số kinh tế Châu Á năm 2026
(VNF) - Năm 2026 mở ra với những câu hỏi lớn về triển vọng kinh tế châu Á, từ tăng trưởng GDP của Ấn Độ, VIệt Nam đến khủng hoảng bất động sản tại Trung Quốc.
Mỹ chưa dễ hưởng lợi từ dầu mỏ Venezuela dù đầu tư hàng tỷ USD
(VNF) - Goldman Sachs nhận định sản lượng dầu của Venezuela trong thời gian tới nhiều khả năng vẫn đi ngang ngay cả khi các tập đoàn dầu khí Mỹ rót hàng tỷ USD như đã hứa.
TT Trump tiếp tục khẳng định tham vọng muốn kiểm soát Greenland
(VNF) - Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen và lãnh đạo Greenland đã đồng loạt kêu gọi Tổng thống Mỹ Donald Trump chấm dứt các phát ngôn mang tính đe dọa liên quan đến việc kiểm soát Greenland, sau khi ông Trump một lần nữa nhắc lại mong muốn này.
Trung Quốc Phát hiện mỏ vàng ‘khủng’, trữ lượng hơn 1.000 tấn
(VNF) - Trung Quốc công bố phát hiện một mỏ vàng quy mô rất lớn tại tỉnh Hồ Nam với trữ lượng tiềm năng được ước tính vượt 1.000 tấn. Phát hiện này ngay lập tức thu hút sự quan tâm của giới tài chính và khai khoáng toàn cầu bởi những tác động dài hạn đối với nguồn cung vàng, chiến lược tài nguyên và an ninh kinh tế của Trung Quốc.
Tỷ phú Elon Musk cấp Internet miễn phí cho người Venezuela
(VNF) - Tỷ phú Elon Musk mới đây đã thể hiện sự ủng hộ đối với người dân Venezuela khi tuyên bố dịch vụ Internet vệ tinh Starlink sẽ được cấp miễn phí tại nước này cho đến đầu tháng 2.
Venezuela trong cơn sóng địa chính trị: Giá dầu chịu tác động đến đâu?
(VNF) - Các cuộc tấn công quân sự của Mỹ nhằm vào Venezuela đã khiến ngành công nghiệp dầu mỏ của quốc gia Nam Mỹ này một lần nữa trở thành tâm điểm chú ý. Venezuela hiện sở hữu một trong những trữ lượng dầu thô giàu có nhất thế giới, nguồn tài nguyên này có thể tác động sâu rộng đến thị trường năng lượng và kinh tế toàn cầu.
Venezuela: 'Quả bom dầu mỏ' có thể làm rung chuyển Phố Wall
(VNF) - Không chỉ là điểm nóng địa chính trị, Venezuela đang nổi lên như một biến số kinh tế có khả năng tác động sâu rộng đến lạm phát, chính sách tiền tệ và định giá thị trường chứng khoán Mỹ. Động thái của Washington có thể mở ra một cú dịch chuyển cấu trúc trên thị trường năng lượng toàn cầu, từ đó định hình lại kinh tế trong những năm tới.
Hàng chục nhà đầu tư Mỹ lên kế hoạch tới Venezuela, đón đầu giai đoạn ‘chuyển giao quyền lực’
(VNF) - Một nhóm khoảng 20 nhà đầu tư Mỹ đang lên kế hoạch đến Venezuela vào tháng 3 tới, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố thông tin Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro đã bị bắt giữ và Mỹ sẽ điều hành Venezuela trong giai đoạn chuyển giao quyền lực.
Áp lực dư cung và bất ổn địa chính trị 'phủ bóng' thị trường năng lượng 2026
(VNF) - Thị trường năng lượng bước vào năm 2026 không mấy suôn sẻ, khi bất ổn địa chính trị tiếp tục bao trùm triển vọng, trong lúc ngày càng xuất hiện nhiều dấu hiệu cho thấy nguồn cung dầu khí đang phình to – yếu tố có thể kéo giá đi xuống.
TT Trump mở đường cho các ‘ông lớn’ dầu mỏ Mỹ ‘đổ bộ’ Venezuela
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết các tập đoàn dầu mỏ lớn của Mỹ đã sẵn sàng tiến vào Venezuela, rót hàng tỷ USD để khôi phục ngành dầu khí đang xuống cấp nghiêm trọng, trong bối cảnh cục diện chính trị tại quốc gia Nam Mỹ này vừa có biến động lớn.
Tài chính toàn cầu 2026: Những 'biến số' quyết định cuộc chơi
(VNF) - Trải qua một năm 2025 nhiều sóng gió, thị trường tài chính toàn cầu bước vào năm 2026 với không ít câu hỏi lớn phía trước. Những biến số như AI, chính sách tiền tệ của Mỹ và dòng vốn toàn cầu sẽ tiếp tục định hình cơ hội cũng như rủi ro cho nhà đầu tư trong năm mới.
Tỷ phú Warren Buffett nói về quyết định 'sai lầm' nhất trong sự nghiệp đầu tư
(VNF) - Trong một bài phỏng vấn với CNBC, vị tỷ phú 95 tuổi giải thích tại sao ông lẽ ra không nên mua cổ phiếu Berkshire Hathaway và bài học quan trọng ông rút ra từ sai lầm đắt giá đó.
303 tỷ thùng dầu và ‘bài toán nan giải’ của Venezuela
(VNF) - Venezuela hiện nắm giữ trữ lượng dầu thô đã được chứng minh lớn nhất hành tinh, vào khoảng 303 tỷ thùng, dù sản lượng thực tế vẫn thấp hơn rất xa so với tiềm năng.
Mỹ tấn công Venezuela: Giá vàng lại ‘nóng’?
(VNF) - Các cuộc tấn công quân sự của Mỹ nhằm vào Venezuela đang làm gia tăng căng thẳng địa chính trị, khiến giới phân tích dự báo giá dầu và kim loại quý, đặc biệt là vàng, sẽ tiếp tục đi lên trong bối cảnh nhu cầu trú ẩn an toàn tăng mạnh.
TT Trump tuyên bố Mỹ điều hành Venezuela trong giai đoạn 'chuyển giao quyền lực'
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 3/1 tuyên bố Washington sẽ trực tiếp điều hành Venezuela cho đến khi một quá trình chuyển giao quyền lực được tiến hành. Tuyên bố được đưa ra chỉ vài giờ sau khi Mỹ tiên hành bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro sau nhiều tháng gia tăng sức ép quân sự và kinh tế đối với chính quyền Caracas.
TT Trump tuyên bố Mỹ đã 'bắt giữ' Tổng thống Venezuela
(VNF) - Ngày 3/1, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Mỹ đã bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro cùng phu nhân và đưa họ ra khỏi đất nước, sau khi Washington tiến hành các cuộc tấn công quy mô lớn vào Caracas.
JPMorgan hé lộ 7 thói quen giúp các tỷ phú tạo dựng thành công
(VNF) - JPMorgan đã phác họa cách tư duy và lối sống của các khách hàng tỷ phú hàng đầu và chỉ ra thành công bền vững của họ không đến từ những chiến lược đầu tư phức tạp, mà được xây dựng trên nền tảng các thói quen cá nhân có tính kỷ luật cao, xoay quanh quản trị thời gian, sức khỏe và tư duy dài hạn.
DeepSeek, Chat GPT, Gemini cùng ‘so găng’ tại Phố Wall: AI nào đầu tư lãi nhất?
(VNF) - Kết quả của cuộc thi làm dấy lên câu hỏi liệu các mô hình AI có thể thay thế những chuyên gia tài chính trong tương lai hay không.
Đồng USD đối mặt ‘thách thức’ lớn nhất trong một thập kỷ
(VNF) - Đồng USD đang đứng trước phép thử lớn nhất trong 1 thập kỷ, khi chi phí lãi vay của Mỹ lần đầu vượt mốc nghìn tỷ USD, nợ công tiến sát 39 nghìn tỷ USD và những bất ổn chính sách tại Washington làm dấy lên lo ngại về vai trò thống trị của đồng bạc xanh trên thị trường toàn cầu.
Trụ cột kinh tế mới của Hàn Quốc: Xuất khẩu văn hóa mang về 38 tỷ USD
(VNF) -Năm 2025, các lĩnh vực gắn với văn hóa Hàn Quốc như nội dung giải trí, thực phẩm và mỹ phẩm mang về gần 38 tỷ USD xuất khẩu, đóng góp đáng kể vào kỷ lục thương mại của quốc gia này.
Bitcoin 2026: Tiếp tục vượt trội so với vàng và chứng khoán?
(VNF) - Dù vừa trải qua một năm đầy thất vọng, Bitcoin vẫn được nhiều tổ chức lớn dự báo sẽ bứt phá mạnh mẽ trong năm 2026. Theo công ty nghiên cứu K33, hàng loạt yếu tố từ chính sách tiền tệ, chính trị cho đến dòng tiền tổ chức đang dần hội tụ, có thể giúp Bitcoin vượt trội hơn cả vàng lẫn thị trường chứng khoán.
‘Vượt mặt’ Tesla, hãng xe Trung Quốc từ ‘kẻ bị xem thường’ đến số 1 toàn cầu
(VNF) - Năm 2011, CEO Tesla Elon Musk từng công khai coi thường BYD, khi đó là một hãng sản xuất xe điện còn non trẻ của Trung Quốc. Thế nhưng, khoảng 14 năm sau, chính BYD đã đánh bại nhà tiên phong xe điện của Mỹ, vượt lên dẫn đầu thị trường toàn cầu – ngay trên “sân chơi” mà Tesla từng thống lĩnh.
Triển vọng kinh tế Mỹ - Trung: Cuộc đua trong 2026 sẽ ra sao?
(VNF) - Bước sang năm 2026, kinh tế toàn cầu bước vào giai đoạn tăng trưởng chậm và nhiều bất định, trong đó Mỹ và Trung Quốc đi theo hai quỹ đạo khác nhau, định hình triển vọng của mỗi nền kinh tế, đồng thời ảnh hưởng sâu rộng tới tăng trưởng toàn cầu.
Ô đất bám đường lớn, view hồ được Hà Nội xây 450 căn hộ cho người thu nhập thấp
(VNF) - Dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội tại ô quy hoạch A4/HH5, phường Bồ Đề, thành phố Hà Nội có tổng mức đầu tư khoảng 812 tỷ đồng, với khoảng 450 căn hộ cho người thu nhập thấp.


































































