Với Sáng kiến Vành đai và Con đường trị giá hàng nghìn tỷ USD, Trung Quốc đang đẩy mạnh đáng kể các khoản đầu tư toàn cầu, đặc biệt trong lĩnh vực cơ sở hạ tầng biển. Vành đai và Con đường là sáng kiến gắn liền với vai trò của Chủ tịch Tập Cận Bình, được công bố từ năm 2013 với mục đích thúc đẩy thương mại và sự kết nối giữa các châu lục Á, Âu, Phi trên phạm vi toàn cầu.
Các công ty tiên phong của Trung Quốc như Cosco Shipping Ports và China Merchants Port Holdings đã đổ xô mua cổ phần hoặc ký hợp đồng xây dựng các cảng ở nước ngoài.
Công ty Cosco bắt đầu vận hành một cảng ở Piraeus, Hy Lạp từ năm 2008 khi chính phủ Hy Lạp đứng trên bờ vực vỡ nợ. Kể từ đó, Bắc Kinh ngày càng đóng vai trò quan trọng trong ngành công nghiệp cảng ở châu Âu.
Trung Quốc hiện giữ thị phần tại 3 cảng lớn nhất châu Âu gồm: cảng Euromax ở Rotterdam, Hà Lan với tỷ lệ sở hữu cổ phần là 35%, cảng Antwerp ở Bỉ với tỷ lệ 20% và cảng Hamburg ở Đức.
Dòng tiền đầu tư từ Trung Quốc đã giúp vực dậy một số cảng ở châu Âu. Tại Piraeus, khoản đầu tư của Trung Quốc hồi năm 2016 đã giúp tăng cường đáng kể hoạt động thương mại của cảng này. Cảng Piraeus đã vươn lên vị trí thứ 7 ở châu Âu trong năm 2017 nhờ số lượng container đầu vào, tăng một bậc so với một năm trước đó. Ngoài ra, lợi nhuận trước thuế của cảng Piraeus được ghi nhận tăng 92%.
Tuy nhiên không phải lúc nào Trung Quốc cũng gặp thuận lợi khi đầu tư vào các cảng ở nước ngoài với nguồn tài chính hào phóng.
Tại Israel, Trung Quốc đang xây dựng hai cảng mới ở Haifa và Ashdod. Giới học thuật Israel đã kêu gọi chính phủ nước này đánh giá xem nên để Trung Quốc can dự vào nền kinh tế ở mức độ nào mà không làm ảnh hưởng tới lợi ích an ninh của Israel.
Shaul Chorev, cựu đô đốc hải quân Israel và là chủ tịch của Ủy ban Năng lượng Nguyên tử Israel, là một trong số những người tin rằng chính phủ Israel nên tiến hành đánh giá về an ninh quốc gia đối với hợp đồng ký với Trung Quốc.
“Các nhà lãnh đạo Trung Quốc ngày càng tìm cách tăng cường sức mạnh về quân sự, ngoại giao, kinh tế nhằm thiết lập sự vượt trội trong khu vực cũng như mở rộng tầm ảnh hưởng quốc tế của Trung Quốc”, ông Chorev nhận định.
Theo cựu đô đốc Israel, Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc “nhằm mục đích phát triển quan hệ kinh tế mạnh mẽ với các nước khác, gắn lợi ích của họ với lợi ích của Trung Quốc và ngăn chặn sự đối đầu hoặc chỉ trích đối với cách tiếp cận của Trung Quốc trong một số vấn đề nhạy cảm”.
Theo nhà nghiên cứu Frans-Paul van der Putten tại Viện nghiên cứu Quan hệ Quốc tế Hà Lan, Liên minh châu Âu (EU) ngày càng lo ngại rằng Trung Quốc có thể lợi dụng sự đầu tư của nước này vào các cảng ở châu Âu để mở rộng ảnh hưởng chính trị tại các quốc gia thành viên EU.
“Bước tiến nhanh chóng của Trung Quốc vào lĩnh vực cảng ở châu Âu đã vấp phải làn sóng phản ứng. Đó là một trong những lý do khiến các chính phủ châu Âu ngày càng nghi ngờ về tầm ảnh hưởng kinh tế của Trung Quốc, và cũng là lý do một bộ khung về kiểm soát đầu tư nước ngoài trên toàn EU đang được thảo luận”, nhà nghiên cứu Van der Putten cho biết.
Theo cựu Tư lệnh Tác chiến Hải quân Mỹ Gary Roughead, không chỉ ở châu Âu, các hoạt động đầu tư cảng biển của Trung Quốc cũng đang gây ra tâm lý lo ngại tại Mỹ vì các hoạt động này được cho là đe dọa vấn đề bảo mật thông tin và an ninh mạng.
“Các đơn vị vận hành cảng biển của Trung Quốc có thể sẽ theo dõi chặt chẽ các hoạt động của tàu Mỹ, nắm bắt các hoạt động bảo trì, tiếp cận các trang thiết bị đến và đi ra từ khu vực sửa chữa, đồng thời trao đổi tự do với các thủy thủ trên tàu trong khoảng thời gian kéo dài”, đô đốc Roughead nói.
Theo đô đốc Chorev, việc Trung Quốc “tích hợp cả mục đích quân sự và dân sự” trong các dự án của nước này đã làm dấy lên nhiều quan ngại về các hệ lụy an ninh từ các chương trình phát triển cảng biển ở nước ngoài. Đây cũng là cách tiếp cận của Trung Quốc dưới thời Chủ tịch Tập Cận Bình.
Trung Quốc đang theo đuổi một tham vọng lớn khi kết hợp ngành công nghiệp quốc phòng và dân sự với hy vọng hai ngành này bổ sung và mang lại lợi ích cho nhau. Trung Quốc muốn sử dụng các nguồn lực và công nghệ dân sự cho mục đích quân sự nhằm thúc đẩy việc hiện đại hóa quân đội, bao gồm phát triển công nghệ máy bay không người lái, trí tuệ nhân tạo và hệ thống định vị Beidou nhằm đối trọng với hệ thống định vị toàn cầu của Mỹ. Tất cả sẽ được sử dụng cho cả 2 mục đích, vừa dân sự vừa quân sự.
Việc kết hợp quân sự - dân sự là một trong những mục tiêu do Trung Quốc đặt ra trong kế hoạch 5 năm lần thứ 13, giai đoạn từ 2016-2020. Chủ tịch Tập Cận Bình năm ngoái đã thành lập một ủy ban mới để phát triển kế hoạch kết hợp quân sự - dân sự trong lĩnh vực công nghệ.
Zhang Jie, nhà nghiên cứu tại Học viện Khoa học Xã hội Trung Quốc, từng viết trong một bài báo hồi năm 2015 về chiến thuật “dân sự trước, quân sự sau” của Bắc Kinh. Theo chiến thuật này, các cảng thương mại do Trung Quốc xây dựng sẽ được phát triển dần dần thành các “căn cứ hỗ trợ chiến lược” nhằm giúp Bắc Kinh “kiểm soát các tuyến hàng hải then chốt và bảo vệ an ninh biển”.
Theo báo cáo của Trung tâm Nghiên cứu Quốc phòng Cấp cao có trụ sở tại Washington (Mỹ), việc đầu tư vào các cảng biển là cách Trung Quốc mở rộng ảnh hưởng chính trị, kiềm chế các quốc gia nhận viện trợ và xây dựng cơ sở hạ tầng quân sự kết hợp dân sự nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động hải quân tầm xa của Bắc Kinh.
Xem thêm >> Đại chiến quảng cáo Milo-Ovaltine: Ai là ‘nhà vô địch’?
Tags:
(VNF) - Lưu lượng tàu thuyền qua eo biển Hormuz hiện vẫn chỉ bằng một phần nhỏ so với thời điểm trước chiến sự. Tuy nhiên, số lượng tàu di chuyển qua khu vực này đã tăng trở lại trong những tuần gần đây, đặc biệt thông qua một tuyến hàng hải do quân đội Mỹ thiết lập, bất chấp giao tranh trong khu vực tiếp tục leo thang.
(VNF) - Nguồn cung nhà ở xã hội tại Đức đang giảm nhanh trong khi giá nhà, giá thuê và chi phí xây dựng tiếp tục leo thang, khiến khả năng tiếp cận nhà ở giá rẻ ngày càng khó khăn. Các chuyên gia cảnh báo nước này sẽ cần khoảng 2 triệu căn nhà ở xã hội vào năm 2030 và chỉ xây mới sẽ không đủ để giải quyết tình trạng thiếu hụt.
(VNF) - Kinh tế Canada bước vào giai đoạn thử thách khi các động lực tăng trưởng truyền thống bị suy yếu, trong khi thị trường lao động và lạm phát tiếp tục tạo áp lực
(VNF) - World Cup 2026 được kỳ vọng tạo ra hàng chục tỷ USD giá trị kinh tế, hàng trăm nghìn việc làm và làn sóng du lịch toàn cầu chưa từng có. Tuy nhiên, phía sau những dự báo đầy tham vọng là bài toán chi phí khổng lồ, áp lực hạ tầng và câu hỏi liệu lợi ích thực tế có tương xứng với khoản đầu tư bỏ ra.
(VNF) - Thị trường tài chính toàn cầu tiếp tục chịu tác động từ căng thẳng địa chính trị Trung Đông, biến động giá các tài sản và những thay đổi trong cán cân tài chính quốc tế.
(VNF) - Làn sóng AI đang tạo ra những người chiến thắng vượt ra ngoài nhóm công nghệ và bán dẫn. Khi nhà đầu tư tìm kiếm các doanh nghiệp hưởng lợi ở cấp độ thứ hai và thứ ba từ cuộc đua AI, những cái tên tưởng chừng không liên quan như Ajinomoto, nhà sản xuất gia vị nổi tiếng của Nhật Bản, lại bất ngờ nổi lên.
(VNF) - Những vết nứt đang xuất hiện rõ hơn trong thị trường tín dụng tư nhân khi các khoản lỗ chưa thực hiện tăng mạnh và thu nhập lãi phi tiền mặt tiếp tục duy trì ở mức cao.
(VNF) - Một trang web được thiết kế giống hệt giao diện Excel đang gây sốt tại Hàn Quốc khi cho phép người dùng âm thầm theo dõi giá cổ phiếu ngay trong giờ làm việc. Sự lan truyền nhanh chóng của nền tảng này không chỉ khiến nhiều người thích thú vì tính sáng tạo mà còn làm dấy lên tranh cãi về mức độ ám ảnh đầu tư ngày càng lớn của dân văn phòng xứ kim chi.
(VNF) - CIMB vượt qua áp lực suy giảm biên lợi nhuận và những thách thức từ biến động tỷ giá, với thu nhập hoạt động quý đầu tiên duy trì ổn định.
(VNF) - Đồng won của Hàn Quốc đang giao dịch ở vùng đáy thấp nhất trong nhiều thập kỷ so với USD, bất chấp xuất khẩu chất bán dẫn tăng bùng nổ và thị trường chứng khoán thăng hoa.
(VNF) - Nhật Bản đã chi hơn 73 tỷ USD để hỗ trợ đồng yên trong tháng qua, đánh dấu lần can thiệp đầu tiên kể từ năm 2024 khi giới chức ngày càng lo ngại đồng nội tệ suy yếu sẽ đẩy chi phí nhập khẩu các mặt hàng thiết yếu như thực phẩm và năng lượng lên cao.
(VNF) - Thị trường hợp đồng tương lai vĩnh viễn trị giá 61,7 nghìn tỷ USD vừa tiến thêm một bước lớn vào hệ thống tài chính Mỹ khi Coinbase và Kalshi chính thức ra mắt các sản phẩm perps được quản lý dành cho nhà đầu tư trong nước.
(VNF) - Giá vàng đang tiến gần đến một bước ngoặt quan trọng, kỳ vọng sẽ giảm về 4.097,99 USD - mức thấp nhất của tháng 3 hoặc thậm chí thấp hơn.
(VNF) - Từ mô hình tăng trưởng thần tốc dựa trên nguồn vốn gần như miễn phí từ nhà cung ứng, BYD đang bước vào giai đoạn chuyển đổi đầy áp lực khi dòng tiền suy yếu, nợ vay tăng mạnh và hàng chục tỷ USD nghĩa vụ tài chính dần lộ diện trên bảng cân đối kế toán.
(VNF) - Ngày càng nhiều người Mỹ phải tìm đến thực phẩm cứu trợ trong bối cảnh chi phí sinh hoạt leo thang, lạm phát kéo dài và các chương trình hỗ trợ thời kỳ đại dịch dần chấm dứt.
(VNF) - CP All, đơn vị vận hành chuỗi cửa hàng tiện lợi 7 Eleven tại Thái Lan, đã phản đối kế hoạch tái cấu trúc mảng kinh doanh tài chính do cổ đông lớn nhất là Tập đoàn Charoen Pokphand (CP) đề xuất, cho thấy những bất đồng nội bộ tại một trong những tập đoàn lớn nhất nước này.
(VNF) - Kevin Warsh được đánh giá có góc nhìn cởi mở hơn với Bitcoin, song ưu tiên kiểm soát lạm phát có thể khiến crypto chưa dễ hưởng lợi.
(VNF) - Bộ Tài chính Mỹ đang xem xét khả năng phát hành tờ tiền mệnh giá 250 USD có in chân dung Tổng thống Donald Trump. Thông tin này được một quan chức của cơ quan này xác nhận với CBS News.
(VNF) - Giá vé “trên trời” cho các trận đấu tại World Cup 2026 đang làm dấy lên làn sóng phản ứng dữ dội tại Mỹ, đồng thời kéo theo cuộc điều tra từ các tổng chưởng lý bang New York và New Jersey nhằm vào FIFA – đơn vị tổ chức giải đấu.
(VNF) - Giá dầu tăng trong phiên giao dịch ngày 28/5 sau khi các cuộc không kích mới của Mỹ nhằm vào Iran làm dấy lên lo ngại về nguy cơ gián đoạn hoạt động vận chuyển thương mại qua eo biển Hormuz.
(VNF) - Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) cảnh báo rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump có nguy cơ gây ra một cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu do chiến sự Iran, chính sách thương mại liên tục thay đổi và xu hướng rút lui khỏi hợp tác quốc tế.
(VNF) - Hồng Kông đã vượt qua Thụy Sĩ để trở thành trung tâm giao dịch tài sản xuyên biên giới lớn nhất thế giới, một vị thế được đánh giá là khó đảo ngược khi các trung tâm tài chính ở châu Á tăng trưởng nhanh hơn những “thiên đường an toàn” tại châu Âu, theo nhận định của Boston Consulting Group (BCG) hôm 27/5.
(VNF) - Hơn một nửa người dân Đức sống trong nhà thuê. Với chính sách ưu tiên bảo vệ người thuê thay vì khuyến khích sở hữu nhà, Đức đã xây dựng một thị trường nhà ở rất khác biệt. Tuy nhiên, áp lực giá thuê tăng cao và tình trạng thiếu nhà ở tại các đô thị lớn đang đặt ra nhiều thách thức mới cho quốc gia này.
(VNF) - Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) đang đổ hàng tỷ USD xây dựng kho dự trữ khoáng sản chiến lược để giảm phụ thuộc vào Trung Quốc, nhưng nghịch lý là phần lớn nguyên liệu tích trữ vẫn phải mua từ Bắc Kinh.
(VNF) - Sau khi Ấn Độ bất ngờ tăng thuế nhập khẩu kim loại quý, một thị trường lớn khác tại châu Á cũng nhanh chóng có động thái tương tự. Cơ quan hải quan Malaysia vừa thông báo sẽ áp thuế mới đối với vàng thỏi, đánh dấu lần đầu tiên quốc gia này áp thuế nhập khẩu với kim loại quý.
(VNF) - Lưu lượng tàu thuyền qua eo biển Hormuz hiện vẫn chỉ bằng một phần nhỏ so với thời điểm trước chiến sự. Tuy nhiên, số lượng tàu di chuyển qua khu vực này đã tăng trở lại trong những tuần gần đây, đặc biệt thông qua một tuyến hàng hải do quân đội Mỹ thiết lập, bất chấp giao tranh trong khu vực tiếp tục leo thang.
(VNF) - Theo UBND TP.Huế, phương án thiết kế cầu qua Cồn Hến cần hướng đến tính độc bản, đặc sắc, có tầm vóc; trở thành điểm nhấn kiến trúc mới trên sông Hương, góp phần làm giàu thêm không gian văn hóa, cảnh quan của đô thị Huế.
