Mô hình và kỹ thuật đi cùng đồng vốn: Tạo sức bật để thoát nghèo

Vốn tín dụng giúp hàng nghìn hộ dân mở rộng sản xuất

Báo cáo đánh giá hiện trạng thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021-2025 của Tỉnh ủy Ninh Bình cho thấy: sau khi hợp nhất ba tỉnh Hà Nam, Nam Định và Ninh Bình thành một đơn vị hành chính mới, tỉnh Ninh Bình hiện có 129 xã, phường với quy mô dân số đông hơn 3,8 triệu người, diện tích mở rộng gần 4.000km2.

Giai đoạn 2021-2025, thu nhập bình quân đầu người toàn tỉnh ước đạt 89 triệu đồng/năm. Đặc biệt tỷ lệ hộ nghèo đa chiều toàn tỉnh giảm còn 2,87% trong năm 2025, trong đó tại tỉnh Hà Nam trước đây, tỷ lệ hộ nghèo từ 3,69% năm 2021 giảm xuống 1,36% giữa năm 2025; ở tỉnh Nam Định (cũ), nguồn lực giảm nghèo được tập trung đầu tư hỗ trợ 3.300 hộ xây dựng mô hình trồng trọt, chăn nuôi, làng nghề. Tại tỉnh Ninh Bình cũ, tỷ lệ hộ nghèo giảm sâu từ 3,07% năm 2021 xuống 1,48% cuối năm 2024.

Đây là những con số phản ánh sức bật mạnh mẽ của địa phương cùng sự chỉ đạo điều hành quyết liệt của các cấp ủy, chính quyền, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, cùng sự đồng tâm, góp lực của nhiều ban ngành, doanh nghiệp, nhân dân, trong đó có nguồn vốn tín dụng chính sách.

Phó Chủ tịch thường trực Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Bình, Trưởng ban đại diện Hội đồng quản trị Ngân hàng chính sách xã hội, ông Trần Song Tùng khẳng định: Hơn 20 năm trước, chương trình mục tiêu quốc gia về giảm nghèo bền vững được triển khai rộng rãi trên toàn quốc nói chung, ở 3 tỉnh cũ thuộc tỉnh Ninh Bình mới nói riêng. Vào thời điểm đó, Ngân hàng chính sách xã hội các tỉnh Hà Nam, Nam Định, Ninh Bình trước đây cũng được thành lập (2003) theo Quyết định của cấp có thẩm quyền trên cơ sở tổ chức lại hoạt động của ngân hàng phục vụ người nghèo.

Từ ấy đến nay đã 23 năm, Ngân hàng chính sách xã hội luôn bền bỉ, tập trung huy động được nguồn vốn lớn, tổ chức hiệu quả các chương trình tín dụng chính sách của Nhà nước, thực sự trở thành công cụ hữu hiệu trong công cuộc giảm nghèo và bảo đảm an sinh xã hội.

Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Ngân hàng chính sách xã hội tỉnh Ninh Bình, ông Phạm Đức Cường chia sẻ: Nhớ lại ngày đầu thành lập, dư nợ của mỗi chi nhánh trực thuộc chỉ có hơn 100 tỷ đồng với một đội ngũ cán bộ, nhân viên còn ít, chưa quen nghề, thực hiện vỏn vẹn 2-3 chương trình tín dụng, không trụ sở làm việc, cơ sở vật chất như thiết bị, máy móc còn thiếu, phải thuê mượn. Thế nhưng được sự quan tâm giúp đỡ, sự chỉ đạo sâu sát của ngân hàng cấp trên và lãnh đạo địa phương cùng tinh thần nỗ lực vượt khó, cách làm sáng tạo của các thế hệ cán bộ, nhân viên Ngân hàng chính sách xã hội tỉnh Ninh Bình ngày nay đã xác lập được mô hình quản lý tín dụng đặc thù có hiệu lực, hiệu quả, đưa nguồn vốn ưu đãi của Nhà nước xuống tận cơ sở minh bạch, công khai, dân chủ đến đúng đối từng hộ nghèo và các đối tượng chính sách.

Theo dòng thời gian, Ngân hàng chính sách xã hội Ninh Bình không chỉ xác lập được mô hình quản lý đặc thù, mà còn triển khai đồng loạt nhiều giải pháp phù hợp, như tập trung huy động mọi nguồn lực, chuyển tải kịp thời, an toàn các nguồn vốn. Cách làm đặc thù này của một ngân hàng kinh doanh không vì lợi nhuận đã mang lại hiệu quả kinh tế và ý nghĩa chính trị xã hội to lớn.

Từ 2-3 chương trình, đến nay, Ngân hàng chính sách xã hội tỉnh Ninh Bình mới đã thực hiện 18 chương trình tín dụng với tổng nguồn vốn chính sách 13.668 tỷ đồng, trong đó nguồn vốn nhận ủy thác đầu tư tại địa phương là 1.095 tỷ đồng, chiếm 8,02% tổng nguồn vốn, hoàn thành 138,6% kế hoạch tăng trưởng. Đáng kể, đến nay tổng dư nợ cũng đạt 13.647 tỷ đồng với 211.411 hộ nghèo và các đối tượng chính sách còn dư nợ.

Dòng vốn ưu đãi do Ngân hàng chính sách xã hội Ninh Bình quản lý, thực hiện đã chảy đều đặn liên tục nhiều năm qua không một ngày gián đoạn. Nhờ vậy, chỉ tính riêng 9 tháng năm 2025, nguồn vốn này đã tạo điều kiện giúp hàng nghìn hộ dân mở rộng sản xuất, phát triển mô hình nông nghiệp sạch, làng nghề truyền thống, tạo việc làm thường xuyên, thu nhập ổn định cho 16.397 lao động, hỗ trợ 761 học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn trang trải chi phí học tập, xây dựng, sửa chữa 65.204 công trình nước sạch, vệ sinh môi trường nông thôn, cùng 234 căn nhà ở của hộ nghèo và đối tượng chính sách được xây mới kiên cố. Nổi bật là nguồn vốn chính sách đã góp phần giúp địa phương giảm tỷ lệ hộ nghèo đa chiều còn 2,87% trong năm 2025, hướng tới mục tiêu đưa tỷ lệ xuống dưới 1% vào năm 2030.

Đòn bẩy phát triển kinh tế

Thực tế, rất nhiều hộ dân tại tỉnh Ninh Bình đã vươn lên thoát nghèo hiệu quả nhờ dòng vốn tín dụng. Gia đình anh Nguyễn Văn Hòa (xã Nam Ninh, tỉnh Ninh Bình) từng là hộ nghèo nhiều năm liền, sinh kế chủ yếu dựa vào vài sào ruộng lúa hiệu quả thấp, thu nhập bấp bênh, thiếu vốn nên không dám đầu tư mở rộng sản xuất.

Năm 2022, thông qua Tổ tiết kiệm và vay vốn tại địa phương, gia đình anh được tiếp cận nguồn vốn tín dụng ưu đãi của Ngân hàng Chính sách xã hội. Từ khoản vay ban đầu, anh Hòa mạnh dạn cải tạo chuồng trại, phát triển mô hình chăn nuôi gà theo hướng an toàn sinh học, đồng thời tận dụng diện tích vườn để trồng thêm cây ăn quả ngắn ngày nhằm tăng nguồn thu.

Không chỉ được hỗ trợ về vốn, gia đình anh còn được cán bộ khuyến nông và hội đoàn thể địa phương hướng dẫn kỹ thuật chăn nuôi, phòng dịch và kết nối đầu ra sản phẩm. Nhờ làm ăn có kế hoạch, mô hình của gia đình anh dần cho hiệu quả rõ rệt, thu nhập tăng đều qua từng năm.

Đến cuối năm 2024, gia đình anh Hòa chính thức thoát nghèo, kinh tế ổn định, có điều kiện tái đầu tư sản xuất và chăm lo tốt hơn cho con cái học hành.

“Vốn vay chính sách giống như điểm tựa để chúng tôi tự đứng lên. Có vốn, có hướng dẫn, người dân mới dám nghĩ, dám làm và thoát nghèo bằng chính sức lao động của mình”, anh Hòa chia sẻ.

Trong bối cảnh thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Ngân hàng chính sách xã hội Ninh Bình đã nhanh chóng bắt nhịp, hòa nhập, nỗ lực triển khai mọi biện pháp để giữ vững mạch chảy tín dụng chính sách luôn thông suốt. Cùng đó, những cán bộ tín dụng không quản ngại gian nan, vất vả, thường xuyên bám sát cơ sở, hối hả chuyển tải nguồn vốn về tận thôn xóm, khu phố, đến đúng từng đối tượng thụ hưởng, giúp đỡ nhân dân có điều kiện phát triển kinh tế, cải thiện cuộc sống, đồng thời hỗ trợ các xã, phường mới sau sáp nhập sớm ổn định hoạt động.

Đến nay, mọi hoạt động giao dịch của Ngân hàng chính sách xã hội Ninh Bình từ hội tỉnh đến 21 phòng giao dịch trực thuộc tiếp tục được duy trì. Các điểm giao dịch mới được ủy ban nhân dân xã bố trí, xác nhận bằng văn bản, bảo đảm an toàn và thuận tiện cho người dân đến giao dịch. Tên điểm giao dịch, biển hiệu, bảng công khai được các đơn vị sửa đổi để phù hợp với chính quyền địa phương hai cấp. Đến 30/11, đơn vị duy trì hoạt động của 397 điểm giao dịch tại 298 xã, phường, thị trấn như trước khi sáp nhập.

“Để nguồn vốn thông suốt, không bị gián đoạn, chúng tôi rất coi trọng công tác phối hợp với ủy ban nhân dân các xã, phường mới, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân trong việc xác nhận hồ sơ vay vốn, thủ tục ủy quyền, để không phát sinh vướng mắc về thủ tục hành chính. Mọi giao dịch của đơn vị từ đầu tháng 7 đến nay được tổ chức đúng lịch, đồng vốn được đến tận nơi, bảo đảm quyền lợi của người dân không bị xáo trộn”, Giám đốc Phạm Đức Cường cho biết.

Bước vào giai đoạn mới, để nâng cao hiệu quả của tín dụng chính sách, Ngân hàng chính sách xã hội tỉnh Ninh Bình tiếp tục nỗ lực, chủ động tham mưu, tổ chức thực hiện có hiệu quả Chỉ thị số 39-CT/TW ngày 30/10/2024 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về nâng cao hiệu quả tín dụng chính sách xã hội trong giai đoạn mới; đồng thời nỗ lực nâng cao chất lượng hoạt động, chất lượng tín dụng, giữ vững vai trò là “trụ cột” trong công cuộc giảm nghèo bền vững, góp phần để Ninh Bình chủ động bước vào kỷ nguyên mới.

Ở chủ trương vĩ mô dài hạn, với quyết tâm “Không để ai bị bỏ lại phía sau”, tỉnh Ninh Bình hướng tới mục tiêu giảm nghèo bền vững, đi đôi với nâng cao chất lượng dịch vụ y tế, giáo dục và mở rộng an sinh xã hội – tạo nền tảng để mọi người dân được hưởng thành quả phát triển một cách công bằng và toàn diện.