'Muốn giàu mạnh, không có con đường nào khác ngoài làm chủ công nghệ chip'

Ngày 28/1, Tập đoàn FPT công bố thành lập nhà máy kiểm thử và đóng gói tiên tiến chip bán dẫn FPT, với mục tiêu thúc đẩy liên thông chuỗi giá trị chip bán dẫn. Đây là nhà máy kiểm thử, đóng gói đầu tiên của Việt Nam do người Việt làm chủ, góp phần hoàn thiện hệ sinh thái bán dẫn quốc gia với đủ công đoạn từ nghiên cứu, thiết kế, sản xuất, đào tạo, kiểm thử và đóng gói, kinh doanh, từ đó tiến sâu chuỗi cung ứng toàn cầu.

Việc thành lập nhà máy này được cho là bước đi chiến lược nhằm cộng hưởng sức mạnh của liên minh bán dẫn quốc gia, cùng phát triển và làm chủ năng lực công nghệ lõi, hoàn thiện hệ sinh thái bán dẫn khép kín từ đào tạo, nghiên cứu đến thiết kế, chế tạo, kiểm thử, đóng gói và kinh doanh, đưa Việt Nam tiến sâu chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu.

Bên cạnh đó, nhà máy cũng sẽ tạo cơ hội thực hành, thực nghiệm cho các sinh viên bán dẫn ngay tại Việt Nam, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực bán dẫn, đóng góp vào mục tiêu 50.000 nhân sự bán dẫn vào năm 2030 trong đó ít nhất 35.000 nhân lực trong công đoạn sản xuất, đóng gói, kiểm thử và các công đoạn khác của ngành công nghiệp bán dẫn.

Chủ tịch Tập đoàn FPT Trương Gia Bình chia sẻ: “Muốn đất nước giàu mạnh, không có con đường nào khác ngoài làm chủ công nghệ chip. Nếu tính cả người Việt ở khắp nơi trên thế giới, chúng ta là một ‘thế lực’ trong ngành bán dẫn. Bài toán lớn nhất của chúng ta là phải liên kết lại, hình thành hệ sinh thái của chính mình. Với sự kiện hôm nay, chúng ta tiến thêm một bước để khép kín hệ sinh thái bán dẫn của Việt Nam".

Ông Bình cho rằng FPT đi lên từ khó khăn nên luôn làm theo cách rất thực tế làm ra sản phẩm là phải bán được ngay. Doanh nghiệp này khẳng định sẽ phối hợp chặt chẽ với Viettel và các đối tác trong nước theo phương thức sản xuất đến đâu thì FPT tham gia đóng gói, kiểm thử đến đó, để các con chip công nghệ Việt Nam có thể sớm đi vào đời sống.

Trong ba khâu chính của việc làm chip gồm thiết kế, sản xuất và đóng gói kiểm thử, Việt Nam đã có nền tảng nhiều năm trong việc thiết kế, đồng thời vừa có sự tham gia sản xuất sau sự kiện khởi công nhà máy chế tạo của Viettel giữa tháng 1.

Trung tướng Tào Đức Thắng, Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel) đánh giá nhà máy kiểm thử và đóng gói sẽ là môi trường “thực chiến”, nơi đào tạo, rèn luyện và giữ chân đội ngũ kỹ sư bán dẫn ngay trong nước, qua đó hạn chế tình trạng chảy máu chất xám và hình thành lực lượng nhân lực nòng cốt cho ngành công nghiệp chiến lược này.

Nhà máy kiểm thử và đóng gói tiên tiến chip bán dẫn FPT được kỳ vọng trở thành đơn vị đóng gói, kiểm thử tiên tiến của khu vực. Trong giai đoạn 1 (2026–2027), nhà máy đặt tại khu công nghiệp Yên Phong II-C với quy mô 1.600 m2, gồm 6 dây chuyền kiểm tra chức năng và 1 khu vực kiểm tra độ tin cậy và thử nghiệm độ bền chuyên biệt.

Giai đoạn 2 (2028-2030), FPT dự kiến mở rộng quy mô nhà máy lên khoảng 6.000m², đồng thời đầu tư thêm 18 dây chuyền kiểm thử chức năng mới, 3 khu vực kiểm tra độ tin cậy và thử nghiệm độ bền, thêm dây chuyền đóng gói truyền thống... đưa công suất của nhà máy lên mức hàng tỷ sản phẩm mỗi năm.

Tại sự kiện, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Bùi Hoàng Phương cũng nhận định việc công bố nhà máy đóng gói, kiểm thử tiên tiến của FPT "đã hoàn thiện mảnh ghép cuối cùng, từng bước khép kín chuỗi giá trị ngành bán dẫn tại Việt Nam".

"Chúng tôi đánh giá cao sự dấn thân của FPT trong việc chủ động thay đổi chiến lược, không chỉ để tối ưu lợi nhuận mà còn để phụng sự quốc gia", Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương nói.

Ông Phương nhấn mạnh trong thời đại hiện nay, đóng gói kiểm thử, đặc biệt là đóng gói tiên tiến không còn là công đoạn đơn giản, mà đã trở thành công nghệ lõi để nâng cao hiệu suất chip khi các giới hạn vật lý ngày càng đến gần. Việc tham gia khâu đóng gói kiểm thử tiên tiến là lựa chọn "đi tắt, đón đầu".

Lãnh đạo Bộ Khoa học và Công nghệ đề nghị FPT cần đóng vai trò doanh nghiệp đầu tàu, kết nối các doanh nghiệp Việt Nam khác cùng tham gia chuỗi giá trị của ngành bán dẫn.

"Nhà máy không chỉ là cơ sở sản xuất, mà cần trở thành trung tâm nghiên cứu, đào tạo, gắn kết chặt chẽ với các cơ sở giáo dục và nghiên cứu trong nước. Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý để đồng hành và tạo điều kiện để thúc đẩy lĩnh vực này", Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương đặt vấn đề.

Tại sự kiện, FPT cũng ký kết loạt thỏa thuận hợp tác với các đối tác công nghệ hàng đầu trong lĩnh vực bán dẫn trong nước và quốc tế. Đáng chú ý, FPT và Viettel thiết lập hợp tác toàn diện nhằm xây dựng năng lực tự chủ công nghệ bán dẫn thông qua việc liên thông toàn bộ chuỗi giá trị từ đào tạo, thiết kế, chế tạo, kiểm thử, đóng gói đến thương mại hóa. Đây được xem là liên minh chiến lược giữa hai tập đoàn lớn của Việt Nam trong nỗ lực hình thành hệ sinh thái bán dẫn khép kín.

Thống kê vào tháng 8/2025, Việt Nam có gần 60 doanh nghiệp trong lĩnh vực bán dẫn, trong đó 50 doanh nghiệp thiết kế chip, 7 doanh nghiệp đóng gói và kiểm thử, tuy nhiên phần lớn đều là các doanh nghiệp nước ngoài, với một số tên tuổi lớn đã đầu tư nhà máy gồm Intel, Amkor, Hana Micron. Tháng 4/2025, một doanh nghiệp Việt là CT Group cũng khởi công nhà máy đóng gói và kiểm thử chip tại Thuận An, TP. HCM.