‘Sếp’ Tổng cục Quản lý thị trường: Việt Nam còn 4 cam kết về sở hữu trí tuệ chưa tuân thủ EVFTA
Lê Nguyễn -
27/08/2019 11:45 (GMT+7)
(VNF) - Ông Trần Hữu Linh, Tổng cục trưởng Tổng cục Quản lý thị trường (Bộ Công Thương), cho hay pháp luật Việt Nam đã khá tương thích với đa số cam kết trong EVFTA về sở hữu trí tuệ nhưng vẫn còn 4 vấn đề chưa tuân thủ.
Ảnh minh họa
Theo ông Linh, chế định về sở hữu trí tuệ là một trong những khía cạnh cam kết của EVFTA được cho là sẽ tác động trực tiếp và lớn tới thể chế pháp luật và thực thi của Việt Nam.
Đây là chế định tập hợp các nguyên tắc, yêu cầu về các tiêu chuẩn bảo hộ cũng như thực thi việc bảo hộ các quyền sở hữu trí tuệ.
Ông cho biết EU là khu vực xuất khẩu các sản phẩm trí tuệ hàng đầu thế giới, vì thế cũng có nhu cầu tăng cường bảo hộ cũng như thực thi việc bảo hộ các quyền sở hữu trí tuệ. EU cũng đồng thời có chế độ bảo hộ đặc thù đối với chỉ dẫn địa lý và rất chú trọng việc bảo hộ loại quyền sở hữu trí tuệ này.
Về phía mình, Việt Nam cũng muốn có không gian cho phép các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân tiếp cận các sản phẩm sở hữu trí tuệ phục vụ cho quá trình phát triển kinh tế, khoa học, xã hội với chi phí thấp nhất có thể.
Do đó không phải ngẫu nhiên mà vấn đề sở hữu trí tuệ, đặc biệt là chỉ dẫn địa lý, trở thành một trong những vấn đề khó đàm phán nhất trong EVFTA; chương Sở hữu trí tuệ cũng là một trong những chương có dung lượng lớn nhất trong toàn hiệp định.
Ông Linh cho hay pháp luật Việt Nam hiện nay đã khá tương thích với đa số cam kết trong EVFTA về sở hữu trí tuệ, từ nguyên tắc chung về bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ tới các tiêu chuẩn bảo hộ sở hữu trí tuệ cũng như các yêu cầu về biện pháp thực thi tại biên giới.
Tuy nhiên, kết quả rà soát cho thấy hiện có 4 cam kết mà pháp luật Việt Nam chưa tuân thủ, gồm: quyền độc quyền công bố đến công chúng của người biểu diễn, nhà sản xuất các bản ghi âm, ghi hình; quy trình và cách thức thực hiện bảo hộ đối với 169 chỉ dẫn địa lý của EU liệt kê trong EVFTA; cam kết bù đắp thời hạn sáng chế dược phẩm cho những chậm trễ trong cấp phép lưu hành; nguyên tắc suy đoán về quyền của người có tên trong tác phẩm.
“Những quy định trong EVFTA không chỉ đòi hỏi thay đổi pháp luật mà còn có thể mang đến những thách thức thực thi cho Việt Nam (đặc biệt là về mặt năng lực thực thi của các bên liên quan) ít nhất là trong ngắn hạn”, ông Linh nhận định.
Hiện tại, pháp luật Việt Nam quy định việc thực thi quyền sở hữu trí tuệ bằng các biện pháp hành chính, dân sự, hình sự. Tuy nhiên trên thực tế, ông Linh cho rằng việc thực thi bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ chưa thật sự hiệu quả, hầu như chỉ có các biện pháp hành chính được thực hiện mà hiệu quả của biện pháp hành chính còn tương đối hạn chế.
Nguyên do là có nhiều lực lượng tham gia như hải quan, thanh tra chuyên ngành, quản lý thị trường, công an kinh tế nhưng lại không xác định rõ ràng cơ quan nào làm đầu mối, chưa có sự phối hợp chặt chẽ, hiệu quả giữa các cơ quan với nhau.
Trong khi đó, biện pháp dân sự theo yêu cầu của các bên liên quan còn hạn chế. Theo số liệu thống kê của ngành tòa án, việc xử lý các vụ tranh chấp, xâm phạm bằng biện pháp dân sự tại tòa án chỉ chiếm tỷ lệ rất thấp so với hàng chục ngàn vụ xâm phạm quyền bị xử lý bằng biện pháp hành chính. Số lượng các vụ xâm phạm quyền bị xử lý về hình sự cũng không nhiều (thụ lý 21 vụ với 33 bị cáo).
Thực tiễn cho thấy hầu hết các vụ xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đều dược xử lý bằng biện pháp hành chính và tập trung chủ yếu vào đối tượng hàng hóa giả mạo về nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý và hàng xâm phạm kiểu dáng công nghiệp.
Hình thức xử phạt được áp dụng chủ yếu là phạt tiền, đình chỉ có thời hạn hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ vi phạm; tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hoặc buộc loại bỏ yếu tố vi phạm trên hàng hóa, phương tiện kinh doanh hoặc tiêu hủy hàng hóa, phương tiện kinh doanh vi phạm…
“Một trong những điểm yếu và thách thức lớn nhất của nước ta hiện nay chính là hiệu quả hoạt động thực thi còn thấp, chưa đáp ứng được nhu cầu thực tiễn, đặc biệt là thực thi quyền sở hữu trí tuệ bằng biện pháp tư pháp”, ông Linh nói.
Ông Linh cho rằng để cải thiện việc thực thi quyền sở hữu trí tuệ trong bối cảnh EVFTA có hiệu lực, trong thời gian tới cần thực hiện 5 biện pháp.
Một là xây dựng chiến lược quốc gia về sở hữu trí tuệ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ. Hiện tại, Việt Nam vẫn chưa có chương trình hành động thống nhất ở phạm vi quốc gia về bảo hộ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ. Mối gắn kết lỏng lẻo giữa cơ quan thực thi thuộc các bộ, ngành, địa phương khác nhau là một trong các nguyên nhân cản trở quá trình xây dựng pháp luật cũng như thi hành pháp luật về thực thi quyền sở hữu trí tuệ.
“Chính phủ cần đưa ra chương trình hành động quốc gia cụ thể trong từng năm cho hoạt động và thực thi quyền sở hữu trí tuệ”, ông Linh đề xuất.
Biện pháp thứ hai là nâng cao năng lực chuyên môn về sở hữu trí tuệ và năng lực thực thi công vụ cho các cơ quan, lực lượng chức năng. Bên cạnh đó là xây dựng chương trình trợ giúp các chủ thể quyền, các hiệp hội ngành nghề về chiến lược, kỹ năng phòng chống xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ và hợp tác chặt chẽ với các cơ quan thực thi quyền trong phát hiện, xử lý hành vi xâm phạm.
Ba là tăng cường hiệu quả phối hợp giữa các cơ quan hành chính nhà nước, xét xử và cơ quan chuyên môn thông qua hoạt động chia sẻ thông tin, phối hợp hành động.
Bốn là đổi mới, nâng cao việc tuyên truyền phổ biến, giáo dục pháp luật về sở hữu trí tuệ; vận động người tiêu dùng chủ động tham gia phòng chống gian lận thương mại, hàng giả…
Năm là tận dụng một cách có hiệu quả kinh nghiệm và sự hỗ trợ từ các tổ chức quốc tế trong công tác thực thi quyền sở hữu trí tuệ cũng như trong việc đào tạo nguồn nhân lực hiện tại và tương lai cho cơ quan thực thi.
(VNF) - Ông Nguyễn Tuấn Việt, Tổng Giám đốc VIETGO, cho rằng với đà tăng trưởng hiện nay, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam năm 2026 hoàn toàn có thể vượt 1.000 tỷ USD. Nếu hiện thực hóa được mục tiêu này, Việt Nam sẽ tiến gần hơn tới nhóm các nền kinh tế có quy mô thương mại lớn nhất thế giới.
(VNF) - Việt Nam đang đẩy mạnh đầu tư cho công nghiệp văn hóa với kỳ vọng đưa các sản phẩm sáng tạo mang dấu ấn riêng chinh phục thị trường quốc tế. Đây cũng là con đường từng giúp Hàn Quốc xây dựng sức mạnh mềm và tạo ra nguồn thu hàng tỷ USD cho nền kinh tế.
(VNF) - Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 29 về thí điểm một số cơ chế, chính sách nhằm triển khai lộ trình sử dụng xăng sinh học E10 đến giữa tháng 6/2028. Một trong những điểm đáng chú ý là Nhà nước sẽ công bố giá cơ sở đối với xăng E10 RON 95-III thay cho xăng khoáng RON 95-III, loại nhiên liệu đã chính thức ngừng lưu thông từ đầu tháng 6.
(VNF) - Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) vừa ban hành hàng loạt quyết định đình chỉ lưu hành, thu hồi và tiêu hủy tổng cộng 45 sản phẩm mỹ phẩm đang lưu thông trên thị trường do vi phạm quy định về hồ sơ pháp lý và quản lý chất lượng sản phẩm.
(VNF) - Ngày 15/6, Vietravel Airlines chính thức khai trương đường bay mới kết nối Hà Nội – Buôn Ma Thuột, đồng thời đánh dấu sự trở lại khai thác trên chặng bay Hà Nội – Cam Ranh ngay trong giai đoạn cao điểm hè 2026. Đây là bước đi chiến lược nằm trong kế hoạch mở rộng mạng lưới đường bay nội địa quý III/2026 của hãng nhằm đáp ứng đa dạng nhu cầu du lịch, thăm thân và công tác của hành khách.
(VNF) - Việc TP. HCM quyết định khởi công dự án nâng cấp QL22 lên 10 làn xe trong năm 2026 không chỉ tháo gỡ điểm nghẽn giao thông mà còn định vị lại bản đồ bất động sản khu Tây Bắc. Hưởng lợi trực tiếp từ cú hích hạ tầng đó, Vinhomes Sài Gòn Park đang trở thành tâm điểm hút dòng người nhờ giải quyết nhu cầu thực cho hàng vạn người dân khu vực và mở ra tiềm năng tăng trưởng vượt trội nhờ vị thế cửa ngõ giao thương quốc tế.
(VNF) - Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương) vừa thông báo tiếp nhận hồ sơ đề nghị rà soát biện pháp chống bán phá giá (CBPG) đang áp dụng đối với một số sản phẩm thép mạ nhập khẩu từ Trung Quốc và Hàn Quốc theo đề nghị của các bên liên quan.
(VNF) - Tập đoàn T&T Group đề xuất nghiên cứu đầu tư nhiều dự án quy mô lớn trong lĩnh vực đô thị và năng lượng tái tạo tại Đắk Lắk. Các đề xuất được xây dựng trên cơ sở lợi thế phát triển mới của địa phương, đồng thời nằm trong chiến lược mở rộng đầu tư của Tập đoàn tại khu vực Tây Nguyên và Nam Trung Bộ.
(VNF) - Sau những phiên lao dốc mạnh đầu tháng 6, giá vàng đã bất ngờ hồi phục trở lại, kéo theo những phản ứng hoàn toàn trái ngược tại hai quốc gia Đông Nam Á.
(VNF) - Trong bối cảnh nhu cầu năng lượng trong nước tăng cao và thị trường thế giới tiếp tục biến động khó lường, Tổng công ty Khí Việt Nam (PV GAS), đơn vị thành viên của Tập đoàn Công nghiệp – Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) đã tiếp nhận gần 120.000 tấn LNG và LPG, đồng thời chủ động thu xếp hàng trăm nghìn tấn nhiên liệu cho các tháng tiếp theo.
(VNF) - Đó là nhận định của chuyên gia năng lượng Phan Xuân Dương về tính khả thi của mục tiêu công suất điện tái tạo theo Quy hoạch điện VIII đến năm 2030.
(VNF) - Khi những đô thị lớn ngày càng dày đặc bê tông và nhịp sống tăng tốc không ngừng, các gia đình trẻ thành đạt càng muốn tìm kiếm một không gian đủ xanh để hít thở, đủ thư thái để tái tạo năng lượng và đủ gần gũi để cả gia đình tận hưởng cuộc sống. Quỹ căn hoàn thiện nội thất Tropicana Village Resort tại Đảo Ngọc (Vinhomes Hải Vân Bay, Đà Nẵng) xuất hiện như lời hồi đáp hoàn hảo mang đến “liệu trình phục hồi năng lượng tinh khôi” bên vịnh Nam Chơn.
(VNF) - Bộ Công Thương đang xây dựng cơ chế cho phép các hệ thống điện mặt trời mái nhà bán tối đa 50% sản lượng điện dư lên lưới điện quốc gia. Đáng chú ý, nếu lưới điện khu vực còn khả năng tiếp nhận và không quá tải, doanh nghiệp có thể được bán tới 100% lượng điện dư thừa phát ra từ hệ thống.
(VNF) - Bộ Xây dựng vừa chấp thuận phương án thu phí đối với 13 đoạn tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2021-2025 do Nhà nước đầu tư, với mức phí dao động từ 900 - 1.300 đồng/km tùy từng tuyến.
(VNF) - Giá vàng vừa trải qua tuần biến động mạnh. Có dự báo giá vàng quốc tế sẽ lên 6.000 USD/ounce nhưng nhiều người cũng cho rằng giá vàng có thể xuống 3.500 USD/ounce.
(VNF) - Thị trường bạc vừa trải qua một tuần giao dịch nhiều biến động. Trong khi giá bạc thế giới duy trì đà phục hồi và đứng vững trên vùng giá cao, thị trường trong nước lại chứng kiến nhịp điều chỉnh mạnh trước khi dần ổn định và hồi phục vào những phiên cuối tuần.
(VNF) - Trong bối cảnh giá vàng biến động mạnh, chênh lệch lớn, chuyên gia khuyến nghị người dân cần cẩn trọng khi mua - bán vàng, đặc biệt là các quyết định đầu tư ngắn hạn nhằm “lướt sóng”.
(VNF) - SLV – quỹ ETF bạc lớn nhất thế giới đã bán ròng gần 58 tấn bạc trong ba phiên gần nhất, phản ánh tâm lý thận trọng của dòng tiền tổ chức. Trong khi giá bạc đang kiểm định ngưỡng hỗ trợ quan trọng 60 USD/ounce, triển vọng dài hạn của kim loại này vẫn được hỗ trợ bởi nhu cầu công nghiệp gia tăng.
(VNF) - Tính đến hết tháng 4/2026, đã có 312 vụ việc điều tra do 27 thị trường khởi xướng đối với hàng xuất khẩu Việt Nam, trong đó riêng 4 tháng đầu năm phát sinh thêm 12 vụ mới.
(VNF) - Ông Nguyễn Tuấn Việt, Tổng Giám đốc VIETGO, cho rằng với đà tăng trưởng hiện nay, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam năm 2026 hoàn toàn có thể vượt 1.000 tỷ USD. Nếu hiện thực hóa được mục tiêu này, Việt Nam sẽ tiến gần hơn tới nhóm các nền kinh tế có quy mô thương mại lớn nhất thế giới.