Ván bài ‘Sức mạnh Siberia 2’ có giúp Nga bù đắp nguồn thu đã mất?
Mộc An -
31/10/2023 16:41 (GMT+7)
(VNF) - Trong nỗ lực nhằm bù đắp cho doanh số bán khí đốt bị mất ở châu Âu, Nga đang trông cậy vào một đường ống mới nhằm tăng cường vận chuyển khí đốt sang Trung Quốc. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng có nhiều rủi ro quanh dự án này và đặt câu hỏi liệu nó có bù đắp được chi phí khổng lồ đã mất hay không.
Đường ống thuộc dự án Sức mạnh Siberia 1.
Kế hoạch cấp bách
Nga đã đàm phán trong nhiều năm về việc xây dựng Power of Siberia 2 (Sức mạnh Siberia 2) để vận chuyển 50 tỷ m3 khí đốt tự nhiên mỗi năm từ khu vực Yamal ở miền bắc nước Nga đến Trung Quốc qua Mông Cổ. Con số này tương đương với công suất 55 tỷ mét khối của đường ống Nord Stream 1 (Dòng chảy phương Bắc 1) sang Đức đã bị hư hỏng năm ngoái.
Kế hoạch này ngày càng trở nên cấp bách khi Moscow đặt mục tiêu tăng gấp đôi xuất khẩu khí đốt sang Trung Quốc sau khi năng lượng nước này bị các nước phương Tây quay lưng. Nhưng thỏa thuận về các vấn đề chính, bao gồm giá cả, cho tới nay dường như vẫn khá mơ hồ.
Theo Moscow Times, đường ống này sẽ lần đầu tiên cung cấp khí đốt chuyển hướng khỏi châu Âu từ các mỏ ở phía tây Siberia tới Trung Quốc, dự kiến đi vào hoạt động từ năm 2030.
Trong cuộc hội đàm bên lề Diễn đàn cấp cao hợp tác quốc tế “Vành đai và Con đường” (BRI) lần thứ 3 vừa được tổ chức tại Bắc Kinh mới đây, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã nói với Tổng thống Nga Vladimir Putin rằng ông hy vọng đường ống dẫn khí đốt Trung Quốc-Mông Cổ-Nga sẽ đạt được tiến bộ đáng kể càng sớm càng tốt, tuy nhiên giữa hai nước vẫn chưa có thỏa thuận chính thức nào.
Nga hiện xuất khẩu khí đốt sang Trung Quốc thông qua đường ống Sức mạnh Siberia 1. Đường ống này bắt đầu hoạt động vào năm 2019 và chạy qua phía đông Siberia đến tỉnh Hắc Long Giang phía đông bắc Trung Quốc.
Tổng thống Nga Vladimir Putin (trái) bắt tay Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình trong cuộc gặp tại Diễn đàn Vành đai và Con đường ở Bắc Kinh ngày 18/10.
Hiện Moscow chưa cho biết chi phí xây dựng 2.600km của Power of Siberia 2 là bao nhiêu hoặc nó sẽ được tài trợ như thế nào. Một số nhà phân tích ước tính chi phí lên tới 13,6 tỷ USD.
Quá nhiều rủi ro
Có nhiều chuyên gia nhận định rằng “ván bài” này của Nga có quá nhiều rủi ro, đặc biệt là rủi ro chính trị.
“Thật quá nguy hiểm khi phụ thuộc vào một người mua duy nhất có thể thay đổi quyết định mua sản phẩm của bạn bất cứ lúc nào”, chuyên gia này cho hay.
Nga đặt mục tiêu tăng nguồn cung cấp thông qua Power of Siberia 1 lên 38bcm hàng năm vào năm 2025. Nếu Power of Siberia 2 đi vào vận hành, xuất khẩu khí đốt qua đường ống của Nga sang Trung Quốc sẽ tăng lên gần 100 bcm mỗi năm vào năm 2030.
Con số này tương ứng khoảng một nửa lượng xuất khẩu hàng năm của Nga sang châu Âu vào thời điểm cao điểm vào năm 2018 và bằng tổng công suất 110bcm của Nord Stream 1 và 2.
Tuy nhiên, theo một tài liệu của chính phủ, Nga dự kiến giá khí đốt qua đường ống bán cho Trung Quốc sẽ giảm dần trong vài năm tới và thấp hơn nhiều so với giá bán sang châu Âu. Tại thời điểm trước khi chiến sự Ukraine nổ ra, lượng khí xuất khẩu sang châu Âu chiếm 80% tổng giá trị xuất khẩu khí đốt của Nga.
Tài liệu được công bố vào tháng trước cho thấy giá khí đốt qua đường ống của Nga cung cấp cho Thổ Nhĩ Kỳ và châu Âu giảm xuống mức trung bình 501,60 USD/1.000 m3 trong năm nay và xuống còn 481,70 USD vào năm 2024 từ mức 983,80 USD vào năm 2022.
Nga và Trung Quốc dự kiến bắt đầu thi công đường ống dẫn khí đốt thứ hai có tên Power of Siberia 2 (Sức mạnh Siberia 2) vào năm 2024.
Đối với Trung Quốc, dự kiến giá sẽ trung bình là 297,30 USD/1.000 m3 vào năm 2023 và 271,60 USD vào năm 2024.
Vào tháng 3, Nga cho biết công ty khí đốt nhà nước Gazprom, công ty sẽ vận hành Power of Siberia 2, đang hoàn tất các điều khoản hợp đồng với công ty dầu khí lớn nhất Trung Quốc CNPC.
Gazprom đã bắt đầu nghiên cứu tính khả thi của dự án vào năm 2020 và cho biết họ đặt mục tiêu bắt đầu cung cấp khí đốt vào năm 2030. Tuy nhiên, Gazprom không tiết lộ về chi phí của dự án.
“Chi phí vận chuyển phía Trung Quốc sẽ vào khoảng 270 USD/1.000 m3, do đó, nếu phía Nga không giảm giá thì triển vọng xây dựng đường ống dẫn khí này cho đến năm 2030 vẫn khá bi quan”, ông Dmitry Kondratov từ Viện Kinh tế thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Nga cho hya.
Theo ông Kondratov, thực tế này sẽ yêu cầu CNPC phải tự mình xây dựng tất cả cơ sở hạ tầng vận chuyển khí đốt cần thiết ở Trung Quốc.
Ông Sergey Vakulenko, thành viên không thường trú tại Tổ chức Hòa bình Quốc tế Carnegie, cho biết dự án có thể "khiến Gazprom lâm vào cảnh thua lỗ do chi phí vận chuyển".
Ông Vakulenko, người có kinh nghiệm làm việc cho các công ty của Gazprom, thì cho rằng: “Nó cũng sẽ khiến Gazprom phụ thuộc một cách nguy hiểm vào một người mua, người không chỉ có thể đưa ra các điều khoản của hợp đồng mà còn yêu cầu thay đổi các điều khoản đó trong tương lai”.
Các chuyên gia cho rằng Nga hiện cũng đang phải cạnh tranh với nhiều đối thủ khác để bán khí đốt cho Trung Quốc, bao gồm Turkmenistan và các nhà cung cấp khí đốt tự nhiên hóa lỏng bằng đường biển từ Mỹ, Qatar và Úc, điều này càng củng cố thêm sức mạnh thương lượng của Bắc Kinh.
Các chuyên gia cho rằng vì Trung Quốc dự kiến sẽ không cần thêm nguồn cung cấp khí đốt cho đến sau năm 2030 nên Bắc Kinh có thể sẽ mặc cả về giá khí đốt đi qua đường ống Power of Siberia 2.
(VNF) - Bước tiến mới trong công nghệ máy quang khắc DUV cho thấy Trung Quốc đang từng bước thu hẹp khoảng cách với các nhà sản xuất phương Tây, buộc ngành chip toàn cầu phải nhìn nhận lại cuộc đua công nghệ.
(VNF) - Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị leo thang và các rào cản pháp lý ngày càng chặt chẽ, Phố Wall đã trở thành điểm đến niêm yết khó tiếp cận hơn đối với các doanh nghiệp Trung Quốc đại lục. Tuy nhiên, bất chấp những trở ngại đó, nhiều công ty vẫn không muốn từ bỏ thị trường vốn lớn nhất thế giới.
(VNF) - Theo giới chức Nhật Bản, từ năm 2025, hàng loạt nạn nhân đã mất tổng cộng hàng chục triệu USD vì các vụ lừa đảo yêu cầu mua và giao nộp vàng thỏi. Các cơ quan chức năng cho rằng việc siết chặt kiểm soát tài khoản ngân hàng có thể đang khiến tội phạm chuyển sang những thủ đoạn mới.
(VNF) - Những diễn biến tuần qua không chỉ làm gia tăng lo ngại về áp lực lạm phát mà còn định hình kỳ vọng của thị trường đối với chính sách tiền tệ và triển vọng tăng trưởng trong những tháng cuối năm.
(VNF) - AI Trung Quốc đang trở thành chất xúc tác làm bùng phát cuộc đối đầu giữa các "ông lớn" công nghệ Mỹ về cách phát triển và kiểm soát trí tuệ nhân tạo.
(VNF) - Đợt áp thuế mới nhất chỉ là bước đi đầu tiên trong một chiến lược thuế quan dài hơi mà chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đang từng bước triển khai.
(VNF) - Các chính phủ và giới phân tích tại châu Á bày tỏ sự thất vọng và hoài nghi sau khi Nhà Trắng công bố áp thuế từ 10% đến 12,5% đối với 60 nền kinh tế với lý do các nước này chưa có đủ hành động nhằm ngăn chặn lao động cưỡng bức.
(VNF) - Các mức thuế quan toàn cầu trong kế hoạch "Ngày Giải phóng" của Tổng thống Donald Trump từng bị tòa án bác bỏ, làm lung lay nền tảng chương trình nghị sự thương mại của ông. Theo nhiều chuyên gia thương mại, gói thuế mới cũng có thể đối mặt với số phận tương tự và đã vấp phải thách thức pháp lý đầu tiên.
(VNF) - Các tập đoàn công nghệ đang mạnh tay cắt giảm hàng trăm nghìn việc làm dù chi tiêu cho trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục lập kỷ lục. Có thể thấy cuộc đua AI không chỉ tái định hình chiến lược đầu tư mà còn làm thay đổi sâu sắc cấu trúc việc làm của ngành công nghệ.
(VNF) - Ngân hàng Thế giới (World Bank) sẽ chấm dứt hoạt động cho vay đối với Trung Quốc vào năm 2031, khép lại hơn bốn thập kỷ Bắc Kinh tiếp cận nguồn vốn từ định chế này. Động thái này cũng được cho là sẽ mở đường để Mỹ thúc đẩy ADB và các định chế tài chính đa phương khác siết hoạt động cấp vốn đối với Bắc Kinh.
(VNF) - Nhập khẩu vàng của Trung Quốc đã tăng lên mức cao nhất trong 2 năm vào tháng 6, phản ánh nhu cầu vẫn rất mạnh tại thị trường vàng lớn nhất thế giới sau khi giá vàng quốc tế giảm sâu.
(VNF) - Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung cho biết những người sở hữu nhiều bất động sản nhằm mục đích đầu cơ nên chịu mức thuế cao hơn người mua nhà để ở. Ông cũng viện dẫn bài học từ bong bóng bất động sản của Nhật Bản như lời cảnh báo đối với Hàn Quốc.
(VNF) - Sau khi giành thị phần bằng lợi thế giá và quy mô, các hãng ô tô Trung Quốc đang bước sang giai đoạn mới: tấn công phân khúc xe cao cấp tại châu Âu bằng công nghệ, phần mềm và trí tuệ nhân tạo.
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump đang chuẩn bị áp thêm thuế đối với hàng chục quốc gia ngay trong tuần này, bất chấp cảnh báo từ các cố vấn rằng việc khơi lại cuộc chiến thương mại có thể gây thêm cú sốc cho nền kinh tế trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
(VNF) - Giá trứng tại Trung Quốc tăng lên mức cao nhất trong một thập kỷ, tạo nên một nghịch lý khi nền kinh tế vẫn chưa thoát khỏi áp lực giảm phát. Từ người tiêu dùng, nông dân đến các chủ nhà hàng đều chịu tác động từ cơn sốt giá của loại thực phẩm thiết yếu này.
(VNF) - Sau nhiều thập kỷ suy giảm, tinh thần khởi nghiệp tại Mỹ đang hồi sinh mạnh mẽ. Hàng triệu người Mỹ nộp đơn thành lập doanh nghiệp mới mỗi năm, được thúc đẩy bởi những thay đổi sau đại dịch và sự hỗ trợ ngày càng lớn của trí tuệ nhân tạo (AI).
(VNF) - Chỉ trong vài ngày, Moonshot AI và Alibaba liên tiếp ra mắt các mô hình AI mới, làm gia tăng sức ép lên Thung lũng Silicon và đặt ra thách thức ngày càng lớn đối với vị thế dẫn đầu của Mỹ trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo.
(VNF) - Sau khi tăng trưởng GDP quý II thấp hơn mục tiêu, giới lãnh đạo Trung Quốc được dự báo sẽ tung thêm các biện pháp hỗ trợ nền kinh tế. Trọng tâm nhiều khả năng là đẩy nhanh phát hành trái phiếu chính phủ để tăng chi đầu tư công, thay vì triển khai các gói kích cầu tiêu dùng quy mô lớn.
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục mở rộng mặt trận thuế quan với các biện pháp cứng rắn nhằm vào Canada và Brazil, đồng thời gấp rút tìm kiếm cơ sở pháp lý mới để duy trì chương trình áp thuế sau khi một số công cụ trước đây đối mặt với rào cản pháp lý.
(VNF) - Nỗ lực mới nhất của Singapore nhằm củng cố vị thế trung tâm tài chính toàn cầu tập trung vào tham vọng xây dựng một "BlackRock của châu Á", lấy cảm hứng từ tập đoàn quản lý tài sản lớn nhất thế giới BlackRock với quy mô tài sản quản lý khoảng 14.000 tỷ USD.
(VNF) - Kín tiếng, trẻ tuổi và hướng ra toàn cầu, thế hệ tỷ phú mới của Trung Quốc không còn làm giàu từ bất động sản mà từ những ngành công nghệ và tiêu dùng mới. Cùng với sự dịch chuyển của nền kinh tế, họ cũng đang định hình một phong cách lãnh đạo khác biệt so với các thế hệ đi trước.
(VNF) - Sau nhiều tháng kiềm chế nhu cầu nhờ lượng dự trữ khổng lồ, Trung Quốc có thể sớm quay trở lại thị trường dầu mỏ. Nếu kịch bản này xảy ra trong bối cảnh nguồn cung qua eo biển Hormuz vẫn bất ổn và tồn kho toàn cầu suy giảm, "phanh hãm" lớn nhất đối với đà tăng của giá dầu có thể sẽ biến mất.
(VNF) - Bước tiến mới trong công nghệ máy quang khắc DUV cho thấy Trung Quốc đang từng bước thu hẹp khoảng cách với các nhà sản xuất phương Tây, buộc ngành chip toàn cầu phải nhìn nhận lại cuộc đua công nghệ.
(VNF) - Sau hơn 50 năm đưa vào sử dụng, khu tập thể Trương Định (phường Tương Mai, Hà Nội) đã xuống cấp nghiêm trọng, nhiều hạng mục hư hỏng và bị cơi nới, lấn chiếm. Theo quy hoạch mới được công bố, khu tập thể sẽ được cải tạo, xây dựng lại bằng 2 tòa chung cư cao tối đa 30 tầng với hơn 1.000 căn hộ.