'Việt Nam: Trung tâm hàng không hàng đầu Đông Nam Á'

Theo ông David Schulte, Giám đốc Tiếp thị Thương mại khu vực Đông Bắc Á, Đông Nam Á và châu Đại Dương của Tập đoàn Boeing, Việt Nam đang giữ vị trí dẫn đầu khu vực về tăng trưởng hàng không, với lưu lượng hành khách được dự báo sẽ tăng gấp đôi trong vòng 10 năm tới.

Bên cạnh nhu cầu tăng cao, các hãng hàng không Việt Nam cũng đang đẩy mạnh hiện đại hóa đội bay, mở rộng tầm hoạt động và tối ưu hóa chi phí vận hành – xu hướng mà Boeing đang tích cực hỗ trợ bằng các dòng máy bay thế hệ mới.

VietnamFinance đã có cuộc phỏng vấn với ông David Schulte để làm rõ thêm về triển vọng hàng không thương mại của Việt Nam trong thời gian tới.

Thị trường hàng không tăng trưởng nhanh nhất khu vực

- Thưa ông, Boeing đánh giá như thế nào về triển vọng phục hồi của thị trường hàng không thương mại Việt Nam trong 5 – 10 năm tới,?

Ông David Schulte: Báo cáo Triển vọng Thị trường Hàng không Thương mại của Boeing dự báo lưu lượng hành khách hàng không tại khu vực Đông Nam Á sẽ tăng trưởng hơn 7% mỗi năm trong vòng 20 năm tới. Việt Nam ghi nhận mức tăng trưởng cao nhất khu vực, trên 8% mỗi năm, tiếp tục khẳng định vị thế là trung tâm tăng trưởng hàng đầu Đông Nam Á. Trong thập kỷ tới, lưu lượng hành khách tại Việt Nam dự kiến sẽ tăng gấp đôi, đạt 75 triệu hành khách mỗi năm.

- Boeing dự báo nhu cầu máy bay thương mại tại Việt Nam sẽ phát triển theo hướng nào: thân hẹp, thân rộng hay máy bay khu vực, thưa ông?

Ông David Schulte: Hầu hết nhu cầu sẽ tập trung vào dòng máy bay một lối đi như 737 MAX. Điều này được thể hiện qua các đơn đặt hàng gần đây của Vietjet mua 200 máy bay 737 MAX, và Vietnam Airlines với cam kết đặt mua 50 máy bay cùng loại.

Chúng tôi cũng kỳ vọng sự tăng trưởng về máy bay thân rộng. Cụ thể, cả trong khu vực và trên thị trường nội địa, máy bay thân rộng như dòng 787 Dreamliner và 777X được dự đoán sẽ hiện diện nhiều hơn nhằm kết nối các thị trường trọng điểm, đồng thời đáp ứng nhu cầu các chặng bay dài đến Bắc Mỹ và châu Âu.

Mặt khác, các máy bay khu vực (regional jet) sẽ chịu nhiều thách thức lớn tại thị trường Việt Nam và khắp Đông Nam Á nếu không được trợ giá đáng kể. Loại máy bay này có mức chi phí vận hành tương đương máy bay một lối đi, nhưng lại có số ghế ít hơn nhiều. Vì vậy, để đạt hiệu quả kinh tế, chúng cần được khai thác tại các thị trường có lợi nhuận cao hoặc được trợ giá mạnh mẽ để đảm bảo khả năng vận hành.

- Trong 20 năm tới, Việt Nam sẽ cần bao nhiêu máy bay mới theo dự báo của Boeing, và phân bổ nhu cầu này sẽ ra sao giữa các phân khúc, thưa ông?

Ông David Schulte: Chúng tôi dự báo các hãng hàng không Đông Nam Á sẽ cần đến 4.720 máy bay mới trong 20 năm tới, trong đó khoảng 80% là máy bay một lối đi như 737 MAX, và gần 20% là máy bay thân rộng như 787 Dreamliner và 777X. Tổng quy mô đội bay khu vực Đông Nam Á sẽ mở rộng từ khoảng 1.430 chiếc vào cuối năm 2023 đến gần 5.000 chiếc trong 20 năm tới.

- Theo ông, đâu là các yếu tố chính thúc đẩy tăng trưởng thị trường hàng không thương mại Việt Nam theo phân tích của Boeing?

Ông David Schulte: Trong 10 năm qua và suốt nhiều thập kỷ tăng trưởng ngành hàng không trước đó, Việt Nam được xem là thị trường có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất, đạt khoảng 9% mỗi năm.

Trong 5 năm tới, đến năm 2029, GDP của Việt Nam dự kiến sẽ tăng thêm khoảng một phần ba. Thứ hạng GDP toàn cầu của Việt Nam dự kiến sẽ tăng từ vị trí 37 lên 29, trong khi sản xuất công nghiệp sẽ duy trì tốc độ tăng trưởng hơn 5% mỗi năm.

Ngành du lịch Việt Nam nói riêng và Đông Nam Á nói chung đang được mở rộng và phát triển mạnh mẽ. Bên cạnh đó, sự gia tăng của tầng lớp trung lưu cũng là một yếu tố to lớn thúc đẩy sự tăng trưởng của ngành hàng không, tác động lớn đến nền kinh tế.

Chiến lược của Boeing trên thị trường Việt Nam

- Trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt giữa các nhà sản xuất máy bay, Boeing định vị giá trị gì nổi bật cho thị trường Việt Nam?

Ông David Schulte: Boeing hợp tác chặt chẽ với các hãng hàng không để đánh giá nhu cầu đội bay dài hạn, tìm ra giải pháp phù hợp nhằm đáp ứng nhu cầu đặc thù của từng doanh nghiệp. Thông thường, máy bay Boeing có chi phí vận hành thấp hơn, độ tin cậy cao hơn, tiềm năng doanh thu lớn hơn và mang đến sự thoải mái hàng đầu cho hành khách. Chính những ưu thế này đã giúp sản phẩm của Boeing khẳng định vị thế tại Việt Nam và trên toàn cầu.

- Việc phát triển hạ tầng sân bay tại Việt Nam có tác động như thế nào đến nhu cầu máy bay và kế hoạch dài hạn của Boeing?

Ông David Schulte: Hạn chế về sân bay chính là rào cản cho sự tăng trưởng của ngành hàng không trong khu vực. Nhu cầu đi lại bằng đường hàng không ngày càng tăng, và chúng tôi kỳ vọng sẽ có thêm nhiều khoản đầu tư vào cơ sở hạ tầng sân bay, từ đó tạo động lực thúc đẩy tăng trưởng cho toàn ngành.

Khả năng thích ứng của thị trường với cơ hội phát triển này là một điều đáng chú ý. Có thêm nhiều đường băng và vị trí sân đỗ sẽ tạo ra lợi thế đáng kể, thúc đẩy tăng trưởng mạnh mẽ hơn.

Các hãng hàng không giá rẻ đang chiếm tỷ trọng lớn tại Việt Nam. Boeing có kế hoạch gì để phục vụ riêng phân khúc này, thưa ông?

Chúng tôi kỳ vọng số lượng ghế của các hãng hàng không tại Việt Nam sẽ tiếp tục tăng. Máy bay 737-8-200 là lựa chọn phổ biến của nhiều hãng hàng không giá rẻ trên thế giới. Thuộc dòng 737 MAX, 737-8-200 có hiệu quả kinh tế của dòng 737-8, và sức chứa khoảng 200 hành khách. Đây là mẫu máy bay lý tưởng cho nhu cầu thị trường hàng không giá rẻ đang tăng trưởng tại Việt Nam.

- Boeing có đánh giá gì về tiềm năng các đường bay nội địa và khu vực ngắn của Việt Nam? Điều này ảnh hưởng thế nào đến sản phẩm của hãng?

Ông David Schulte: Trong 5 năm tới, chúng tôi dự báo nhu cầu hành khách trong các đường bay nội địa và thị trường đường bay ngắn sẽ gia tăng, đạt hơn 8% mỗi năm. Vào mùa cao điểm tại những thị trường trọng điểm, dự kiến sẽ có thêm nhiều máy bay một lối đi cỡ lớn hơn và máy bay thân rộng được đưa vào khai thác tại các thị trường lớn nhất. Điển hình như dòng 787 Dreamliner, với thân máy bay làm bằng vật liệu composite, được thiết kế để chịu được tần suất bay cao, theo đó thân máy bay được điều áp thường xuyên trong suốt vòng đời hoạt động.

Vật liệu composite giảm trọng lượng máy bay và mang lại hiệu quả khí động học, từ đó tiết kiệm nhiên liệu hơn so với các dòng máy bay tiền nhiệm.

Tính đến hiện tại, đội bay của các hãng hàng không Việt Nam sử dụng bao nhiêu máy bay Boeing và dự kiến sẽ tăng trưởng ra sao, thưa ông?

Ông David Schulte: Hiện nay, Việt Nam đang khai thác 17 máy bay Boeing. Số lượng này dự kiến sẽ tiếp tục tăng nhờ đơn đặt hàng 200 chiếc 737 MAX từ Vietjet và cam kết mua thêm 50 chiếc cùng loại từ Vietnam Airlines. Nhân dịp kỷ niệm 30 năm hợp tác giữa Boeing và Việt Nam, chúng tôi mong muốn mối quan hệ thành công này sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ hơn nữa trong những thập kỷ tới.

Xin cảm ơn ông về cuộc trò chuyện này!