Khẳng định này diễn ra trong bối cảnh mối quan hệ thương mại Mỹ - Trung đang phải đối mặt với nhiều thách thức. Tuy nhiên, giống như nhận định của Bộ trưởng Thương mại Mỹ, nhiều chuyên gia kinh tế cũng cho rằng quan hệ kinh tế, thương mại hai chiều Mỹ - Trung là mối quan hệ “cùng nhau có lợi” và nên “nói không với tách rời nhau”.
Kể từ khi Trung Quốc gia nhập WTO, quốc gia châu Á này đã cung cấp cho Mỹ các mặt hàng hóa chất lượng cao với giá cả phải chăng, góp phần giúp người dân Mỹ quản lý lạm phát và chi phí tiêu dùng.
Mỹ đã nhập khẩu 536,8 tỷ USD hàng hóa từ Trung Quốc và xuất khẩu 153,8 tỷ USD hàng hóa sang Trung Quốc. Mỹ là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Trung Quốc, trong khi Trung Quốc là nhà cung cấp hàng hóa lớn nhất của Mỹ trong hơn một thập kỷ qua. Quan hệ thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc đã lập đỉnh vào năm 2022, với kim ngạch thương mại hàng hóa hai chiều đạt 690,6 tỷ USD, theo số liệu của Bộ Thương mại Mỹ.
Bên cạnh đó, theo một báo cáo được Fitch Ratings công bố, Mỹ và Trung Quốc đã trở nên “ngày càng phụ thuộc lẫn nhau thông qua các liên kết chuỗi cung ứng đã nở rộ trong thập kỷ vừa qua”.
Chính vì thế, 'cuộc chiến' thương mại hai bên ngày càng sâu sắc hơn khiến cả Mỹ và Trung Quốc đang tự làm tổn thương chính mình.
Trong 5 tháng đầu năm 2023, lần đầu tiên trong 15 năm qua, Trung Quốc đánh mất vị trí là nước xuất khẩu hàng hóa lớn nhất sang Mỹ vào tay Mexico và Canada. Theo thống kê của Bộ Thương mại Mỹ, nhập khẩu hàng hóa Trung Quốc vào Mỹ trong tháng 1 đến tháng 5/2023 chỉ còn 169 tỷ USD, giảm khoảng 25% so với cùng kỳ năm ngoái.
Trong giai đoạn này, Trung Quốc chiếm khoảng 13,4% tổng hàng hóa nhập khẩu của Mỹ, mức thấp nhất trong 19 năm qua. Kim ngạch nhập khẩu hàng giảm ở nhiều danh mục hàng hóa, đặc biệt là chất bán dẫn giảm tới 50%.
Chính sách khuyến khích các doanh nghiệp dịch chuyển khỏi Trung Quốc để đặt nhà máy sản xuất ở các nước có vị trí địa lý gần hơn với Mỹ hoặc có quan hệ gần gũi hơn mới Mỹ cũng góp phần không nhỏ vào làn sóng “Trung Quốc cộng 1”.
Tập đoàn công nghệ Apple đã chuyển bớt dây chuyền sản xuất sang Việt Nam, Ấn Độ vào hồi năm 2022 trong khi nhiều công ty Mỹ ở các lĩnh vực khác cũng đã và đang tìm cách dịch chuyển sản xuất sang một số quốc gia Đông Nam Á và Ấn Độ.
Theo trang Investopedia, những thực tế phũ phàng này có thể làm “xói mòn” vị thế “công xưởng của thế giới” mà Trung Quốc cố gắng xây dựng và nắm giữ bấy lâu nay.
Không chỉ vậy, lệnh “cấm vận” công nghệ của Mỹ cũng phần nào làm “tổn thương” các công ty công nghệ của Trung Quốc. Hoạt động của các công ty lớn của Trung Quốc như Baidu, Alibaba, Tencent, Xiaomi, các công ty viễn thông China Mobile, China Telecom…đều ít nhiều bị ảnh hưởng bởi chúng đều dựa vào công nghệ, linh kiện, phần mềm hoặc tài sản sở hữu trí tuệ của các công ty Mỹ như Apple, Microsoft…
Chưa kể, việc Tổng thống Mỹ Joe Biden ký sắc lệnh hành pháp cấm hoặc hạn chế đầu tư của Mỹ vào các công ty Trung Quốc ở 3 lĩnh vực (chất bán dẫn và vi điện tử, công nghệ thông tin lượng tử và một số hệ thống trí tuệ nhân tạo) đã khiến dòng vốn của Mỹ vào các công ty khởi nghiệp Trung Quốc trong hơn 1 năm qua bị thu hẹp đáng kể.
Trước đó, ngành công nghiệp công nghệ Trung Quốc vốn từng được xem là thỏi nam châm thu hút vốn đầu tư mạo hiểm của Mỹ. Tuy nhiên, sau lệnh cấm và những căng thẳng địa chính trị, tổng vốn đầu tư mạo hiểm của Mỹ vào Trung Quốc đã giảm từ 32,9 tỷ USD trong năm 2021 xuống còn 9,7 tỷ USD trong năm ngoái. Tính từ đầu năm đến nay, các quỹ đầu tư mạo hiểm của Mỹ chỉ tài trợ 1,2 tỷ USD vào các công ty khởi nghiệp công nghệ Trung Quốc.
Ở chiều ngược lại, Mỹ cũng “trầy da tróc vẩy” khi nhận lại những đòn trả đũa từ phía Trung Quốc trong cuộc chiến thương mại của cả hai bên.
Theo New York Times, Mỹ đang cố gắng giảm bớt sự phụ thuộc vào hàng hóa Trung Quốc như chip máy tính, pin mặt trời và nhiều mặt hàng tiêu dùng khác nhưng thực tế lại chỉ ra rằng nỗ lực của chính quyền Biden đang gặp muôn vàn khó khăn.
Trong nửa đầu năm nay, Mexico và Canada đã vượt Trung Quốc để trở thành nước xuất khẩu hàng hóa lớn nhất của Mỹ. Thoạt nhìn, đây là dấu hiệu cho thấy bản đồ thương mại toàn cầu đang được vẽ lại và Mỹ đang dần giảm bớt phụ thuộc vào Trung Quốc. Thế nhưng, trên thực tế, các liên kết thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc lại tồn tại dưới hình thức mới, có phần rối rắm hơn.
Các quốc gia như Mexico, Ấn Độ hay Đông Nam Á đều chứng kiến mức tăng trưởng đáng kể trong hoạt động giao thương với Mỹ và trở thành các đối tác thương mại ưa thích của Mỹ. Tuy nhiên, theo nghiên cứu của Kearney, lượng hàng hóa xuất khẩu từ Châu Á, Mexico sang Mỹ cũng tỷ lệ thuận với kim ngạch xuất khẩu của Trung Quốc sang các nước này. Nói cách khác, hàng Trung Quốc đã đi đường vòng để đến Mỹ chứ không bị cắt giảm.
Dù Mỹ đang nỗ lực xây dựng chuỗi sản xuất pin xe điện không có bóng dáng của Trung Quốc nhưng “tham vọng này gần như là không thể”, tờ Economist nhận định. Các công ty Trung Quốc hiện nay kiểm soát khoảng 80% tổng số khoáng sản quan trọng, bao gồm 80% công suất tinh chế coban, 82% sản lượng than chì và 93% sản lượng tinh chế mangan trên toàn cầu.
Với lợi thế này, Trung Quốc đang thống trị ngành công nghiệp sản xuất pin xe điện của thế giới. Thậm chí, chỉ riêng công ty pin CATL của Trung Quốc đã kiểm soát tới 1/3 thị trường pin xe điện toàn cầu.
Là nền kinh tế lớn thứ nhất và thứ hai thế giới, Trung Quốc và Mỹ có mối quan hệ chặt chẽ, kết nối trên nhiều lĩnh vực, đặc biệt khi xét đến bối cảnh kinh tế toàn cầu phục hồi chậm chạp, khủng hoảng khí hậu và các cuộc khủng hoảng nhân đạo diễn ra liên tục. Trước những thách thức toàn cầu như hiện nay, việc tách rời Mỹ - Trung có thể được xem là nguy hiểm và không ai muốn.
“Về mặt kinh tế, tách rời là kịch bản xấu nhất cho cả Trung Quốc và Mỹ bởi khi đó cả 2 phía đều là những người thua cuộc. Dù không hoàn toàn giống như sự huỷ diệt kiểu chiến tranh hạt nhân, song không ai mong muốn tách rời kinh tế Mỹ - Trung", Allen J. Morrison và J. Stewart Black - hai chuyên gia thương mại đề cập trong cuốn “Doanh nghiệp Trung Quốc”.
Phân tích chuyên sâu của Phòng Thương mại Mỹ về quan hệ kinh tế Trung – Mỹ năm 2021 cũng cho thấy kể từ năm 2018, xung đột thương mại đã khiến Mỹ mất 245.000 việc làm.
Các ước tính cho thấy việc tách rời khỏi Trung Quốc sẽ khiến ngành hàng không Mỹ thiệt hại tới 875 tỷ USD vào năm 2038 trong khi thiệt hại của ngành công nghiệp bán dẫn lên tới 159 tỷ USD và mất đi 100.000 việc làm hay ngành dịch vụ y tế thiệt hại hơn 479 tỷ USD trong thập kỷ tới.
Một khi kinh tế Mỹ - Trung tách rời, trước tiên, cả Washington và Bắc Kinh đều phải trả giá đắt, sau đó phần còn lại của thế giới cũng sẽ phải chịu những dư chấn không nhỏ. Dẫu vậy, xây dựng chính sách hợp lý về kinh tế, có lợi cho cả Trung Quốc và Mỹ là vấn đề khó có thể giải quyết trong một sớm một chiều.
Tags:
(VNF) - Tuần này, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đề xuất áp đặt các mức thuế quan mới trên diện rộng đối với hàng chục quốc gia, bao gồm cả những đối tác thương mại hàng đầu của Mỹ như Canada và Trung Quốc.
(VNF) - Ngay cả những nhà đầu tư nắm giữ Bitcoin lâu dài và có niềm tin mạnh mẽ nhất cũng đã tham gia vào làn sóng bán tháo gần đây. Theo Compass Point, diễn biến này có thể là dấu hiệu cho thấy thị trường giá xuống của Bitcoin đang bước vào giai đoạn cuối.
(VNF) - Zimbabwe đang tiến gần hơn tới mục tiêu trở thành một trong những trung tâm khai thác vàng hàng đầu châu Phi khi Dự án Vàng Dokwe – có giá trị ước tính hơn 1 tỷ USD – được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực tăng trưởng cho ngành khai khoáng của quốc gia này.
(VNF) - Lần đầu tiên, các nhà sản xuất chip nhớ được định giá cao hơn những tập đoàn dầu khí hàng đầu, phản ánh sự dịch chuyển quyền lực từ năng lượng sang dữ liệu.
(VNF) - Mỹ đang gia tăng sức ép lên Iran khi trừng phạt sàn giao dịch tiền số lớn nhất nước này và tuyên bố đã tịch thu khoảng 1 tỷ USD tài sản số liên quan đến Tehran. Động thái mới cho thấy tiền điện tử đã trở thành mặt trận mới trong cuộc chiến trừng phạt giữa hai nước.
(VNF) - Vàng đã vượt qua trái phiếu chính phủ Mỹ để trở thành tài sản dự trữ lớn nhất thế giới, sau nhiều năm được các ngân hàng trung ương liên tục mua vào cùng với đợt tăng giá mạnh mẽ khiến giá kim loại quý này gần như tăng gấp đôi trong vòng hai năm qua.
(VNF) - Thị trường chứng khoán Kospi của nước này đã tăng tới 96,7% trong năm nay. Số lượng tài khoản giao dịch chứng khoán đang hoạt động đã tăng thêm khoảng 1,25 triệu tài khoản mỗi tháng trong năm qua, nâng tổng số lên 106 triệu tài khoản.
(VNF) - World Cup luôn được quảng bá như một cơ hội vàng để thúc đẩy kinh tế, nâng tầm vị thế quốc gia và thu hút hàng triệu du khách. Nhưng phía sau ánh hào quang của giải đấu thể thao lớn nhất hành tinh là một thực tế ít được nhắc đến: Ai mới thực sự kiếm được nhiều tiền nhất từ World Cup?
(VNF) - Dell Technologies ghi nhận kết quả kinh doanh vượt kỳ vọng với lợi nhuận và doanh thu tăng mạnh nhờ nhu cầu máy chủ AI bùng nổ
(VNF) - Lưu lượng tàu thuyền qua eo biển Hormuz hiện vẫn chỉ bằng một phần nhỏ so với thời điểm trước chiến sự. Tuy nhiên, số lượng tàu di chuyển qua khu vực này đã tăng trở lại trong những tuần gần đây, đặc biệt thông qua một tuyến hàng hải do quân đội Mỹ thiết lập, bất chấp giao tranh trong khu vực tiếp tục leo thang.
(VNF) - Doanh số xe điện tại 37 quốc gia đã lập kỷ lục theo tháng trong tháng 3 và 4, khi giá nhiên liệu tăng mạnh do cuộc chiến tại Trung Đông khiến người tiêu dùng chuyển hướng sang các phương tiện có chi phí sử dụng thấp hơn.
(VNF) - Sự trỗi dậy của trí tuệ nhân tạo không chỉ hút dòng vốn về các doanh nghiệp AI mà còn làm lung lay nền tảng định giá của thế hệ startup tiền ChatGPT, mở ra một cuộc đại thanh lọc trong giới đầu tư mạo hiểm.
(VNF) - Tổng thống Donald Trump mới đây tiếp tục thúc đẩy yêu cầu kiểm toán kho vàng Fort Knox, sau khi một cựu quan chức bị phát hiện chiếm đoạt số lượng vàng thỏi trị giá khoảng 40 triệu USD.
(VNF) - Thành phố quốc gia này đang chạy đua để loại bỏ những rào cản thủ tục khi cuộc cạnh tranh thu hút giới siêu giàu giữa các trung tâm quản lý tài sản hàng đầu thế giới ngày càng gay gắt.
(VNF) - Chính phủ, ngân hàng và các tập đoàn sản xuất trên khắp thế giới đang đổ xô đến thị trường trái phiếu Trung Quốc, phát hành các khoản nợ bằng đồng nhân dân tệ để tận dụng môi trường lãi suất thấp trong bối cảnh chi phí vay vốn tại nhiều nền kinh tế lớn vẫn ở mức cao.
(VNF) - Nguồn cung nhà ở xã hội tại Đức đang giảm nhanh trong khi giá nhà, giá thuê và chi phí xây dựng tiếp tục leo thang, khiến khả năng tiếp cận nhà ở giá rẻ ngày càng khó khăn. Các chuyên gia cảnh báo nước này sẽ cần khoảng 2 triệu căn nhà ở xã hội vào năm 2030 và chỉ xây mới sẽ không đủ để giải quyết tình trạng thiếu hụt.
(VNF) - Kinh tế Canada bước vào giai đoạn thử thách khi các động lực tăng trưởng truyền thống bị suy yếu, trong khi thị trường lao động và lạm phát tiếp tục tạo áp lực
(VNF) - World Cup 2026 được kỳ vọng tạo ra hàng chục tỷ USD giá trị kinh tế, hàng trăm nghìn việc làm và làn sóng du lịch toàn cầu chưa từng có. Tuy nhiên, phía sau những dự báo đầy tham vọng là bài toán chi phí khổng lồ, áp lực hạ tầng và câu hỏi liệu lợi ích thực tế có tương xứng với khoản đầu tư bỏ ra.
(VNF) - Thị trường tài chính toàn cầu tiếp tục chịu tác động từ căng thẳng địa chính trị Trung Đông, biến động giá các tài sản và những thay đổi trong cán cân tài chính quốc tế.
(VNF) - Làn sóng AI đang tạo ra những người chiến thắng vượt ra ngoài nhóm công nghệ và bán dẫn. Khi nhà đầu tư tìm kiếm các doanh nghiệp hưởng lợi ở cấp độ thứ hai và thứ ba từ cuộc đua AI, những cái tên tưởng chừng không liên quan như Ajinomoto, nhà sản xuất gia vị nổi tiếng của Nhật Bản, lại bất ngờ nổi lên.
(VNF) - Những vết nứt đang xuất hiện rõ hơn trong thị trường tín dụng tư nhân khi các khoản lỗ chưa thực hiện tăng mạnh và thu nhập lãi phi tiền mặt tiếp tục duy trì ở mức cao.
(VNF) - Một trang web được thiết kế giống hệt giao diện Excel đang gây sốt tại Hàn Quốc khi cho phép người dùng âm thầm theo dõi giá cổ phiếu ngay trong giờ làm việc. Sự lan truyền nhanh chóng của nền tảng này không chỉ khiến nhiều người thích thú vì tính sáng tạo mà còn làm dấy lên tranh cãi về mức độ ám ảnh đầu tư ngày càng lớn của dân văn phòng xứ kim chi.
(VNF) - CIMB vượt qua áp lực suy giảm biên lợi nhuận và những thách thức từ biến động tỷ giá, với thu nhập hoạt động quý đầu tiên duy trì ổn định.
(VNF) - Đồng won của Hàn Quốc đang giao dịch ở vùng đáy thấp nhất trong nhiều thập kỷ so với USD, bất chấp xuất khẩu chất bán dẫn tăng bùng nổ và thị trường chứng khoán thăng hoa.
(VNF) - Nhật Bản đã chi hơn 73 tỷ USD để hỗ trợ đồng yên trong tháng qua, đánh dấu lần can thiệp đầu tiên kể từ năm 2024 khi giới chức ngày càng lo ngại đồng nội tệ suy yếu sẽ đẩy chi phí nhập khẩu các mặt hàng thiết yếu như thực phẩm và năng lượng lên cao.
(VNF) - Tuần này, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đề xuất áp đặt các mức thuế quan mới trên diện rộng đối với hàng chục quốc gia, bao gồm cả những đối tác thương mại hàng đầu của Mỹ như Canada và Trung Quốc.
(VNF) - Theo UBND TP.Huế, phương án thiết kế cầu qua Cồn Hến cần hướng đến tính độc bản, đặc sắc, có tầm vóc; trở thành điểm nhấn kiến trúc mới trên sông Hương, góp phần làm giàu thêm không gian văn hóa, cảnh quan của đô thị Huế.
