Đón đầu kỷ nguyên Gen Z, kỷ nguyên mới của mua sắm online
Hải Nam -
08/05/2023 08:31 (GMT+7)
(VNF) - Thương mại điện tử đang bùng nổ ở Việt Nam với nhiều ứng dụng công nghệ hữu ích. Giờ đây, nhiều doanh nghiệp đang đầu tư công nghệ, nhân lực để bắt đầu kỷ nguyên mới của mua sắm online: Kỷ nguyên của Gen Z. Đồng thời cũng phải tập trung lo vấn đề bảo mật cho khách hàng.
Xu hướng tất yếu
Cứ cuối tuần, chị Mai Thị Thư (Thanh Trì, Hà Nội) lại mở sổ ghi chép những thứ cần mua cho tuần mới, từ rau, thịt, cá, cho đến các đồ dùng sinh hoạt hàng ngày. Sau khi đã lên danh sách và định ngày mua đầy đủ, chị bắt đầu mở ứng dụng mua sắm online và bắt đầu cho vào giỏ hàng và hẹn ngày giao. Cứ thế, chị Thư yên tâm làm việc và chờ đến ngày giờ người giao hàng gọi điện xuống nhận những giỏ hàng đã đặt. “Rất tiện lợi và tiết kiệm thời gian. Giờ đây tôi có thể mua mọi thứ trên các ứng dụng bán hàng online”, chị nói và thừa nhận rằng, giờ đây mua sắm online đã “ngấm vào máu” thay cho việc phải dậy sớm để đi chợ hay tất bật mua đồ ăn mỗi chiều về.
Hiện nay, hàng triệu người dân Việt Nam đang thay đổi hành vi như chị Thư. Là công ty thương mại điện tử tiên phong ở Việt Nam vào năm 2012, ông Đặng Anh Dũng, Phó Tổng giám đốc Lazada Việt Nam, chia sẻ: “Quy mô thương mại điện tử của Việt Nam khi đó còn rất bé. Giờ đây, quy mô thương mại điện tử của Việt Nam là 40-45 tỷ USD và còn phát triển vượt bậc trong tương lai”.
Nhiều nghiên cứu cho thấy, Việt Nam là một trong những đất nước có thương mại điện tử phát triển nhanh nhất với tốc độ tăng trung bình 20%. Chính phủ Việt Nam đặt ra mục tiêu đóng góp của nền kinh tế số vào toàn bộ nền kinh tế là 20%, so với con số 5% hiện nay. Sau dịch Covid-19, mua sắm trên mạng trở thành hoạt động thường nhật của người dân. 60% dân số Việt Nam mua sắm online trong năm 2022, có nghĩa cứ 10 người Việt Nam thì có 6 người mua sắm trực tuyến. Đặc biệt ở các thành phố lớn như Hà Nội và TP. HCM, có tới 96% người dùng thành thị mua sắm trên thương mại điện tử.
Nghiên cứu của Lazada cho thấy chiều sâu của hoạt động mua sắm trực tuyến ở Việt Nam trước và sau đại dịch. Cụ thể, trước đại dịch, mỗi người dân mua 5 ngành hàng nhưng sau đại dịch, số lượng ngành hàng trung bình mỗi người mua sắm trên Lazada tăng lên 7 ngành hàng.
“Mọi người mua thịt cá, rau, thời trang, làm đẹp… trên sàn thương mại điện tử. Điều đó cho thấy hành vi tiêu dùng trực tuyến trở thành thói quen ăn sâu vào cách mua sắm của người Việt Nam. Những người thế hệ của tôi cách đây 15-20 năm đã thấy người dân vào siêu thị mua sắm thay vì chợ truyền thống thì nay chứng kiến một làn sóng mới: Mua sắm online”, ông Đặng Anh Dũng chia sẻ.
Ông Bùi Trung Kiên, Phó chủ tịch Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM), cho rằng: Các doanh nghiệp Việt Nam hiện nay đang có xu hướng dịch chuyển sang giao dịch thương mại điện tử, không chỉ về sản lượng, doanh số mà cả ngành hàng.
“Có những ngành hàng chúng tôi nghĩ rất khó giao dịch, rất khó đẩy lên thương mại điện tử thì nay càng ngày càng phổ biến trên các sàn thương mại điện tử. Thậm chí, những sản phẩm dịch vụ tưởng là vô hình, các sản phẩm thuộc nhóm tài chính trước đây phải giao dịch trực tiếp thì nay cũng chuyển sang giao dịch online. Tôi nghĩ đó là một xu hướng tất yếu cho tương lai”, ông Bùi Trung Kiên nói.
Đón chờ kỷ nguyên Gen Z
Ông Bùi Trung Kiên cho biết xuất phát từ nhu cầu thị trường, các doanh nghiệp thương mại điện tử đang ngày càng ứng dụng nhiều công nghệ vào hoạt động.
Theo đại diện VECOM, bản thân các doanh nghiệp cung cấp nền tảng phục vụ cho thương mại điện tử cũng có bước cải tiến rất lớn. Họ không chỉ cung cấp nền tảng để các doanh nghiệp vừa và nhỏ có thể sử dụng những dịch vụ, mà nhiều doanh nghiệp đã cung cấp các bộ công cụ quản trị, công cụ quản lý bán hàng chuyên sâu. Nhiều công ty, sàn giao dịch điện tử đã đầu tư rất lớn để xây dựng các kho hàng, trong đó ứng dụng nhiều công cụ tiên tiến hiện nay như theo dõi đơn hàng, nâng cao năng suất, xử lý tới hàng trăm nghìn đơn hàng/ngày. Đó là minh chứng ứng dụng chuyển đổi số trong logistics.
Sau 11 năm ở Việt Nam, “ông lớn” thương mại điện tử Lazada cũng đang phải trả lời nhiều câu hỏi cho chặng đường tới. 10 năm qua, sự phát triển thương mại điện tử đã xây dựng được nền móng cơ bản. Vậy 10 năm tiếp theo của thương mại điện tử là gì? Làm thế nào để thương mại điện tử phát triển theo chiều sâu?
Theo ông Đặng Anh Dũng, thương mại điện tử thời gian tới không chỉ mang lại công việc, thu nhập mà còn thêm hàng triệu cảm xúc thú vị vào cuộc sống của người dùng.
Giờ đây, nhiều doanh nghiệp thương mại điện tử đang hướng đến sự quan tâm vào thệ hệ tiêu dùng mới: Thế hệ Z (Gen Z). Đây là thế hệ am hiểu kỹ thuật số, sẵn sàng chi trả cao, thành phần quan trọng nhất của nền kinh tế kỹ thuật số. Thế hệ này quan tâm đến giá trị bền vững trong hành vi mua sắm của mình. Nhiều nghiên cứu chỉ ra, 65% Gen Z có xu hướng tìm kiếm giá trị khi đưa ra quyết định mua hàng và hơn 50% sẽ thay đổi thương hiệu nếu thiếu chất lượng. Ngoài ra, 40% Gen Z luôn sẵn lòng cho các trải nghiệm thú vị mặc dù họ có thương hiệu quen thuộc thường hay sử dụng. “Họ luôn luôn khám phát, tìm hiểu cái mới”, ông Dũng nói.
Vì thế, điều đầu tiên các doanh nghiệp thương mại điện tử cần làm là phải phát triển kinh doanh bền vững, cả về tăng trưởng lẫn lợi nhuận. Thứ hai, phải quan tâm cơ sở hạ tầng tiên tiến gồm hệ thống logistics và đào tạo nhân lực cho hạ tầng này. Bên cạnh đó, cần phát triển nguồn nhân lực số chất lượng cao vì đào tạo nhiều nhưng nhân sự chất lượng cao vẫn hiếm. Cuối cùng, các doanh nghiệp cần phải phát triển và ứng dụng công nghệ nâng cao trải nghiệm người dùng. Một app thương mại điện tử hấp dẫn và thu hút, tiện lợi, thanh toán dễ dàng sẽ kích thích hành vi mua sắm của khách hàng hơn là một app rối rắm và không tiện lợi.
Nỗi lo bảo mật
Thương mại điện tử gắn liền với các hoạt động thanh toán online. Nhiều sàn thương mại điện tử, các doanh nghiệp bán hàng đang ngày càng quan tâm đến việc đa dạng hóa hình thức thanh toán cho khách hàng. Người mua có thể thanh toán tiền trực tiếp cho nhân viên giao hàng khi nhận hàng, chuyển khoản ngân hàng, dùng cổng thanh toán trực tuyến, ví điện tử…
Trong đó, các hình thức chuyển khoản thông qua ngân hàng hay ví điện tử, cổng thanh toán trực tuyến đã xuất hiện những rủi ro khách hàng bị lộ thông tin tài khoản, dẫn đến bị mất tiền. Thực tế, việc khách hàng chưa ý thức đúng mức, đơn vị cung cấp dịch vụ thương mại điện tử chưa đầu tư đúng mức… đã khiến cho giao dịch thương mại điện tử có nhiều lỗ hổng bảo mật và rất nhiều vụ việc đáng tiếc xảy ra.
Ông Bùi Trung Kiên cho rằng: Cần phải nhìn vấn đề rủi ro bảo mật các hoạt động thanh toán mua sắm online từ hai phía, rủi ro từ phía nhà cung cấp và từ phía người sử dụng. Các nhà cung cấp dịch vụ, các tổ chức tài chính ngân hàng, ví điện tử, trung gian thanh toán đã xây dựng các lớp bảo mật đạt chuẩn quốc tế và thường xuyên được nâng cấp, rủi ro. Tuy nhiên, hiện nay vẫn còn rủi ro xuất hiện trong quá trình thanh toán của người sử dụng.
“Một ngôi nhà có nhiều lớp khóa điện tử, nhưng bản thân chúng ta lại làm mất mã, mất chìa thì có nguy cơ người khác vào đột nhập lấy trộm tài sản của chúng ta”, ông Kiên ví von.
Vì vậy, hiện nay các tổ chức trung gian thanh toán đều cung cấp lớp bảo mật rất tốt. Nhưng cũng cần hướng dẫn, truyền thông cho người dùng các kỹ năng phòng tránh rủi ro khi thanh toán mua sắm online. Ngoài ra, đại diện VECOM cho biết hiện nay trên thị trường có một lớp bảo mật nữa được cung cấp cho người sử dụng, đó là các công ty bảo hiểm đang có sản phẩm bảo hiểm bảo vệ những giao dịch trực tuyến cho cả người tiêu dùng và doanh nghiệp.
(VNF) - Ngày 29/4, UBND tỉnh Quảng Ninh phối hợp với Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam (Agribank) ra mắt mô hình Kiosk thông minh và hệ thống xác thực, cấp bản sao số tài liệu điện tử, nhằm rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính cho người dân, đưa dịch vụ công số đến gần hơn với người dân.
(VNF) - Kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo đang mở ra cơ hội tăng trưởng quy mô nghìn tỷ USD cho kinh tế toàn cầu và Việt Nam, song đi cùng là áp lực bảo mật dữ liệu và an ninh hệ thống ngày càng gia tăng. Các chuyên gia cảnh báo, nếu không kiểm soát tốt rủi ro, đặc biệt trong lĩnh vực tài chính – ngân hàng, hệ lụy đối với nền kinh tế có thể rất lớn.
(VNF) - Chỉ trong chưa đầy một giây, hệ thống camera trí tuệ nhân tạo tại Nhà máy Lọc dầu Dung Quất có thể nhận diện khuôn mặt, xác thực danh tính và phát hiện các dấu hiệu xâm nhập bất thường. Công nghệ này đang trở thành “lá chắn số”, hỗ trợ kiểm soát an ninh và an toàn vận hành tại một trong những công trình năng lượng quan trọng nhất cả nước.
(VNF) - Sự phát triển nhanh của tài sản số đang kéo theo hàng loạt rủi ro mới, không chỉ ở cấp độ công nghệ mà còn đến từ con người và quy trình vận hành. Theo TS. Đỗ Văn Thuật, nếu không sớm hoàn thiện khung pháp lý minh bạch và cơ chế quản trị phù hợp, những “lỗ hổng ngoài công nghệ” này có thể trở thành điểm yếu lớn nhất, đe dọa sự ổn định của toàn thị trường.
(VNF) - Intel giành được Tesla cho công nghệ chip 14A, đồng thời hưởng lợi từ nhu cầu CPU AI tăng mạnh, giúp cổ phiếu Intel tăng hơn 120% từ đầu năm 2026.
(VNF) - Đằng sau sự bùng nổ của các trung tâm dữ liệu phục vụ làn sóng trí tuệ nhân tạo là một “vùng mờ” về môi trường: tiêu thụ năng lượng khổng lồ, phát thải gia tăng nhưng lại thiếu minh bạch. Một cuộc điều tra cho thấy các tập đoàn công nghệ lớn đã vận động để hạn chế công khai dữ liệu, khiến tác động thực sự của hạ tầng số ngày càng khó được giám sát.
(VNF) - Dù đã nỗ lực tuân thủ đầy đủ quy định, nhiều doanh nghiệp – đặc biệt là doanh nghiệp FDI vẫn gặp vướng mắc trong quá trình thực thi do hạn chế ở thủ tục và hệ thống. Theo Luật sư Nguyễn Thanh Hà, Chủ tịch Công ty Luật SBLaw, thực tế này khiến doanh nghiệp lo ngại rủi ro pháp lý có thể phát sinh ngay cả khi “làm đúng quy trình”, trong bối cảnh các quy định về dữ liệu ngày càng siết chặt.
(VNF) - Nền tảng nội địa vững chắc giúp Ấn Độ tiếp tục bứt phá, khẳng định vai trò là một trong những đầu tàu tăng trưởng quan trọng nhất của kinh tế toàn cầu.
(VNF) - Với 4,9 tỷ lượt tải trong năm 2025, trong đó tới 95% đến từ thị trường quốc tế, ngành game Việt Nam đang nổi lên như một mũi nhọn xuất khẩu số đầy tiềm năng.
(VNF) - Nhấn mạnh phải coi đầu tư cho an toàn dữ liệu là đầu tư cho năng lực chống chịu quốc gia, ông Nguyễn Hùng Sơn, Phó Chủ tịch HĐQT FSI cho rằng một sự cố lớn trong tài chính không chỉ ảnh hưởng một ngân hàng hay một công ty chứng khoán, mà có thể gây hiệu ứng lan truyền tới niềm tin thị trường.
(VNF) - Chánh văn phòng Nhà Trắng đã có cuộc trao đổi với CEO của Anthropic, Dario Amodei, xoay quanh mô hình trí tuệ nhân tạo mới mang tên Mythos. Đây là công nghệ đang thu hút sự quan tâm đặc biệt từ chính phủ liên bang Mỹ do tiềm năng thay đổi sâu sắc cả lĩnh vực an ninh quốc gia lẫn nền kinh tế.
(VNF) - Dữ liệu cá nhân đang trở thành nguồn lực cốt lõi của nền kinh tế số, nhưng việc bảo vệ tài sản này vẫn còn nhiều khoảng trống, đặt ra thách thức lớn trong việc duy trì niềm tin và đảm bảo tăng trưởng bền vững.
(VNF) - Trong bối cảnh Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân chính thức có hiệu lực với các chế tài nghiêm khắc, việc xây dựng một "hệ miễn dịch số" không còn là lựa chọn mà đã trở thành nghĩa vụ pháp lý và điều kiện sống còn để bảo vệ uy tín doanh nghiệp.
(VNF) - Không chỉ là công cụ hỗ trợ, bản thân các hệ thống AI cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ liên quan đến bảo mật dữ liệu. Một số mô hình hiện nay có đặc điểm khó giải thích, khó kiểm chứng, khó truy vết, gây khó khăn trong việc kiểm soát và phát hiện sai lệch. Điều này dẫn đến rủi ro về chất lượng dữ liệu đầu vào, khả năng thiên lệch của mô hình và nguy cơ lộ lọt thông tin trong quá trình vận hành.
(VNF) - Các công tố viên Pháp đã triệu tập Elon Musk tới Paris vào ngày thứ Hai để phục vụ điều tra liên quan những cáo buộc nghiêm trọng xoay quanh X.
(VNF) - Startup TARS AI đang nổi lên như một cái tên không thể bỏ qua và khả năng họ sẽ định hình lại cục diện ngành robot toàn cầu trong những năm tới.
(VNF) - Ngày 29/4, UBND tỉnh Quảng Ninh phối hợp với Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam (Agribank) ra mắt mô hình Kiosk thông minh và hệ thống xác thực, cấp bản sao số tài liệu điện tử, nhằm rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính cho người dân, đưa dịch vụ công số đến gần hơn với người dân.
(VNF) - Khi cả nước bước vào kỳ nghỉ lễ 30/4 và 1/5, trên các công trường dự án cao tốc, hàng nghìn cán bộ, kỹ sư, công nhân vẫn miệt mài bám công trường, khẩn trương thi công để giữ vững tiến độ, góp phần đưa những dự án trọng điểm về đích đúng hẹn.