Ngân hàng Việt và lợi thế khi tham gia thị trường tiền số

Ngân hàng rục rịch tham gia thị trường tiền số

Ngày 12/8, MB ký biên bản ghi nhớ hợp tác kỹ thuật với Dunamu - đơn vị vận hành Upbit, nền tảng tiền điện tử lớn nhất Hàn Quốc. Hai bên sẽ phối hợp trong chia sẻ công nghệ, hạ tầng và kinh nghiệm nhằm phát triển các giải pháp liên quan đến tài sản số tại Việt Nam.

Chia sẻ về hợp tác này, ông Lưu Trung Thái, Chủ tịch HĐQT MB, cho biết: "MB và Upbit sẽ là những đối tác tin cậy, phối hợp cùng nhau để thúc đẩy thị trường tài chính số Việt Nam".

Trước đó, tại hội nghị diễn ra ngày 5/8, ông Vũ Thành Trung, Phó Chủ tịch HĐQT MB, chia sẻ MB là ngân hàng có năng lực công nghệ tốt với hơn 2.000 kỹ sư công nghệ và đầu tư lớn cho nền tảng. Việc mở rộng sang lĩnh vực kinh doanh tài sản số là điều tất yếu để 33 triệu khách hàng hiện tại của MB có đầy đủ lựa chọn khi sử dụng hệ sinh thái, không chỉ dừng ở các dịch vụ ngân hàng mà còn mở rộng đến chứng chỉ quỹ, cổ phiếu, trái phiếu… và tiến tới là tài sản số.

Không chỉ MB mà một số "ông lớn" ngành ngân hàng khác cho biết sẵn sàng tham gia khi tài sản mã hóa được công nhận với hành lang pháp lý rõ ràng.

Tại ĐHĐCĐ thường niên Techcombank năm nay, Chủ tịch HĐQT Hồ Hùng Anh khẳng định việc tham gia vào các lĩnh vực như blockchain, xây dựng sàn giao dịch tài sản số là xu thế tất yếu trong chiến lược chuyển đổi số của nhiều tổ chức tài chính, trong đó có Techcombank.

"Với các cơ hội mở ra và nếu luật pháp cho phép, Techcombank đương nhiên muốn tham gia và đóng góp vào việc phát triển, sở hữu các nền tảng công nghệ này", ông Hùng Anh nhấn mạnh.

Hiện bảng giá chứng khoán trực tuyến của TCBS - công ty con của Techcombank - bên cạnh bảng giá thị trường cơ sở và thị trường phái sinh đã có tích hợp hợp bảng giá tài sản mã hóa. Tuy nhiên, bảng giá tài sản mã hóa của TCBS hiện chỉ có chức năng theo dõi về giá, khối lượng mua bán, tổng vốn hoá, tỷ lệ thanh khoản... và không cho thực hiện giao dịch mua bán.

Một ngân hàng TMCP khác là VPBank cũng không phủ nhận ý định tham gia thị trường này.

Ông Nguyễn Đức Vinh, Tổng giám đốc VPBank, cho hay, đây là lĩnh vực vô cùng mới mẻ và nhiều rủi ro. Tuy nhiên, dù muốn hay không, các tổ chức tài chính không thể đứng ngoài cuộc.

"VPBank sẵn sàng tham gia và đang trong quá trình đánh giá, phân tích, tiếp xúc với các đối tác trong khi chờ cơ quan thẩm quyền phê duyệt đề án thí điểm", ông Vinh cho hay.

Trái lại, dường như các ngân hàng TMCP có vốn nhà nước lại không mặn mà với việc tham gia vận hành sàn giao dịch tài sản số.

Theo ông Lê Ngọc Lâm, Tổng giám đốc BIDV, cho rằng, sàn giao dịch tài sản số sẽ dành cho khối các doanh nghiệp tư nhân. BIDV không có kế hoạch hay chủ trương thành lập loại hình sàn giao dịch này.

Ông nhận định, một sàn giao dịch tài sản số sẽ yêu cầu vốn và năng lực kỹ thuật rất lớn. BIDV chỉ tham gia trong xây dựng cơ chế, chính sách và đóng vai trò như là một ngân hàng thanh toán trên thị trường này.

Sự thận trọng của các ngân hàng với tài sản số, đặc biệt là tiền mã hóa, là rất dễ hiểu. Theo các chuyên gia, trong bối cảnh tài sản số tăng trưởng mạnh, chấp nhận hay không sẽ tùy khẩu vị rủi ro của từng ngân hàng.

Ngân hàng có lợi thế trong'sân chơi' tỷ USD

Theo thống kê của nhiều tổ chức quốc tế, tài sản mã hóa đang chảy mạnh vào Việt Nam.

Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA) dẫn số liệu từ công ty phân tích Chainalysis cho thấy dòng vốn từ thị trường blockchain vào Việt Nam giai đoạn 2023-2024 đạt trên 105 tỷ USD với lợi nhuận tạo ra gần 1,2 tỷ USD (năm 2023). Dòng vốn này gấp khoảng 4 lần tổng số vốn đầu tư FDI và tương đương 1/4 tổng GDP cả nước.

Còn theo báo cáo của Triple-A năm 2024, hơn 20% dân số Việt Nam sở hữu tiền số. Theo Chainalysis, Việt Nam nằm trong nhóm 3 quốc gia đứng đầu về chỉ số chấp nhận crypto (tiền điện tử), với mức độ phổ cập cao gấp 3-4 lần so với trung bình toàn cầu.

Đây cũng là lý do Chính phủ đang luật hóa tài sản mã hóa và thí điểm lập sàn giao dịch cho tài sản này, nhằm bảo vệ người dân khỏi lừa đảo, tạo ra kênh đầu tư, huy động mới, đồng thời chống thất thu thuế.

Tháng 6 vừa qua, Quốc hội đã ban hành Luật Công nghiệp công nghệ số, có hiệu lực từ 1/1/2026. Đây là dấu mốc chấm dứt tình trạng nhiều năm mơ hồ về mặt pháp lý và những người Việt hiện nắm giữ tài sản mã hóa sẽ được bảo vệ chính thức theo pháp luật.

Trong phát biểu tại sự kiện GM Việt Nam 2025, ông Trương Gia Bình, Chủ tịch Tập đoàn FPT cho hay, Việt Nam có một vị thế rất đặc biệt trong lĩnh vực blockchain và tài sản số. Việt Nam là một trong số rất ít quốc gia coi blockchain là hạ tầng số và đang tích hợp sâu rộng vào nền kinh tế. Việc Luật Công nghiệp Công nghệ số đã được Quốc hội thông qua mở đường pháp lý cho thế hệ startup, kỹ sư và nhà sáng tạo công nghệ blockchain.

Bộ Tài chính đang xây dựng dự thảo Nghị quyết của Chính phủ về thí điểm phát hành và giao dịch tài sản mã hóa, dự kiến được Chính phủ ban hành trong tháng này.

Theo dự thảo, công ty vận hành sàn giao dịch tài sản số phải có vốn tối thiểu 10.000 tỷ đồng. Trong đó, 35% vốn phải do ít nhất hai tổ chức là ngân hàng, công ty chứng khoán, quản lý quỹ, bảo hiểm hoặc doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghệ nắm giữ; 65% còn lại được sở hữu bởi các tổ chức, không phải cá nhân.

Hiện có 21 ngân hàng sở hữu vốn điều lệ vượt 10.000 tỷ đồng. Như vậy, với mức vốn điều lệ tối thiểu dự kiến là 10.000 tỷ đồng, các ngân hàng có lợi thế lớn trong việc được cấp phép vận hành sàn giao dịch tài sản số.

Đề cập đến việc Việt Nam sắp thí điểm sàn giao dịch tiền số, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Tiến Dũng, đánh giá, chính sách mới này sẽ tác động đến ngành ngân hàng. Sàn giao dịch tiền ảo sẽ cho thấy vai trò lớn của các ngân hàng trong việc bảo vệ người tiêu dùng, trong việc thanh quyết toán, trong việc đảm bảo đồng stable coin có giá trị ổn định.

Nhiều chuyên gia cho rằng, Việt Nam nên nghiên cứu ban hành luật hoặc nghị định riêng về tài sản số, quy định rõ trách nhiệm của các bên liên quan như nhà phát hành, sàn giao dịch, nhà đầu tư và yêu cầu cấp phép hoạt động. Mặt khác, cần tăng cường giám sát chống rửa tiền và tài trợ khủng bố, yêu cầu sàn giao dịch đăng ký với cơ quan quản lý.