Thất thoát thuế ở 'cổng' hải quan: Khai giá thấp để trốn thuế
Lam Nghị -
30/05/2020 08:53 (GMT+7)
Nhiều mặt hàng chịu thuế nhập khẩu cao, doanh nghiệp khai giá nhập thấp để đóng thuế thấp. Muốn vậy, doanh nghiệp phải “cậy nhờ” hải quan.
Thất thoát thuế ở 'cổng' hải quan: Khai giá thấp để trốn thuế.
Khai giá thấp hơn giá nhập từ 30 - 50%
Một số nhà nhập khẩu thịt đông lạnh phía bắc cho biết giá đùi gà góc tư nhập khẩu từ thị trường Mỹ được doanh nghiệp (DN) khai báo giá 0,8 USD/kg. Nhưng giá tham chiếu các cơ quan hải quan đưa ra là 1,22 USD/kg. Mức thuế phải đóng với gà nhập từ Mỹ là 20%. Nếu không đồng ý đóng thuế với mức giá hải quan yêu cầu là 1,22 USD/kg, DN có thể xin tham vấn giá.
Tuy nhiên, thường các DN thỏa thuận với nhân viên hải quan để tính theo mức giá nhập 0,8 USD/kg để tránh… phiền hà. “Việc chung chi này không phổ biến, thấp hơn nhiều so với trước, nhưng nếu nhân viên làm thủ tục không hiểu ý, rất khó làm lâu dài”, đại diện một DN nhập khẩu thịt đông lạnh cho biết.
Cũng liên quan khai báo giá để tính thuế, thường các mặt hàng nhập khẩu phải chịu thuế nhập khẩu quá cao, DN luôn khai giá thấp hơn để giảm tiền thuế lại. Tất nhiên, muốn khai thấp, DN phải “biết điều”.
Ví dụ, giá nhập khẩu rượu vang từ các nước châu Âu trung bình khoảng 3,3 USD/chai. Thế nhưng, nhiều nhà nhập khẩu khai báo giá 2 USD/chai. Mặt hàng rượu vang hiện đang chịu 50% thuế nhập khẩu, 35% thuế tiêu thụ đặc biệt và 10% thuế GTGT. Giả sử với mức giá 2 USD/chai, giá sau thuế của chai rượu vang nhập khẩu sẽ là 4,46 USD/chai. Nếu tính đúng giá nhập 3,3 USD/chai, giá sau thuế của chai rượu vang nhập là 7,35 USD/chai. Việc khai giảm giá vốn khiến ngân sách thất thu 1,59 USD tiền thuế (tương đương 37.000 đồng/chai).
Tương tự, mặt hàng giày dép và áo quần có thương hiệu, nhiều DN chỉ khai báo giá bằng 50% giá trị thực nhập. Chẳng hạn, giá đôi giày Nike mua thực tế là 50 USD nhưng chỉ khai 25 USD. Thuế nhập khẩu ưu đãi với giày là 30% và với áo quần là 20%. Nếu khai giá chỉ bằng một nửa, nhân theo mức thuế 20 - 30%, nhà nước thất thu lượng tiền thuế không hề nhỏ. Tương tự với mặt hàng xe đạp, thuế nhập khẩu 60 - 70%, xe đạp đua 5%, xe đạp khác 40 - 50%... DN chỉ cần áp mã lệch một chút, sẽ hưởng lợi số tiền thuế không nhỏ.
Đáng nói là, nhiều vụ khai giá thấp này được “hỗ trợ” từ cán bộ hải quan. Một nhân viên làm thủ tục giao nhận của công ty logistics ở miền Bắc cho hay: “Cán bộ hải quan từ nhiều nguồn thông tin khác nhau, chắc chắn họ nắm được giá gốc từ nước ngoài. Hoặc tính toán từ giá bán trên thị trường, trừ các khoản phí, thuế, lợi nhuận, cũng tính ra được giá thành. Tuy nhiên, nhiều đơn vị vẫn đồng ý mức giá 2 USD/chai rượu vang mà DN khai. Đổi lại, DN phải có thỏa thuận ngầm như “luật bất thành văn” với nhân viên hải quan”.
Bắt tay thì khó phát hiện
Theo chuyên gia xuất nhập khẩu Nguyễn Lý Trường An, Phó giám đốc Công ty SeaAir Global, việc xác định trị giá hải quan chỉ là một trong những cách xác định giá và trị giá hải quan cũng chỉ là giá đầu vào.
Muốn tối ưu hóa quản lý về thuế nói chung, phải quản lý giá bán ra ngoài thị trường của DN. Tất nhiên, doanh thu, các báo cáo tài chính cũng phải nắm vững bởi DN có thể xuất hóa đơn khống để “làm bùa” giá đầu ra.
Ví dụ, trị giá hải quan giá sản phẩm đó là 3 USD (nhưng hàng thực tế giá 5 USD), sau đó DN bán ngoài thị trường đến 9 USD. Tuy nhiên nếu dựa vào giá 3 USD, sau khi cộng các chi phí quản lý, phân phối, marketing... thì giá bán ngoài thị trường của hàng hóa chỉ là 5 USD.
Như vậy, nếu DN cố tình khai giá thấp là 3 USD để trốn thuế, thì cơ quan quản lý thị trường, thuế và hải quan phải biết được giá bán của DN là 5 USD, điều này dẫn đến DN không thể nâng giá bán thị trường lên cao để bù vào khoản chênh lệch do khai giá thấp. Ông nói: “Quản lý thuế phải quản lý giá DN đang bán sẽ dễ nắm giá đầu vào hơn. Thực tế, nhiều DN khi mua bán với Trung Quốc có giá rất tốt, nhưng điều này dẫn đến việc DN đó bị đưa vào tầm ngắm là khai giá thấp để trốn thuế. Thế nên, nắm được giá bán tại thị trường, nắm báo cáo chi phí cấu thành giá bán mới dễ dàng suy ra giá nhập của DN được. Tất nhiên quản lý giá không chỉ liên quan đến bộ phận hải quan mà thêm cơ quan quản lý tài chính khác như thuế”.
PGS-TS Đinh Trọng Thịnh, Học viện Tài chính, cho rằng vai trò “gác cổng” của ngành hải quan trong thời gian gần đây đáng ghi nhận. Đặc biệt, các vụ buôn lậu lớn, ma túy rất lớn được ngành này “phá án” thành công trong năm qua.
Tuy nhiên, công tội phải rạch ròi. Đây cũng là ngành nhạy cảm và dễ có nhiều “con sâu” đã gây thất thoát thuế cho ngân sách nhà nước.
“Ngành tài chính nói chung và ngành thuế, hải quan nói riêng liên quan trực tiếp đồng tiền, nên độ cám dỗ khá lớn. Thứ hai, liên quan đến tiền nên nhiều đối tượng dùng mọi mánh lới để mua chuộc họ nhằm có lợi cho bản thân, cho DN. Đây là lẽ thường bởi thực tế không ai coi thường đồng tiền cả. Nên với cán bộ trong ngành tài chính nói chung, đạo đức hàng đầu là liêm khiết và trong sạch. Thứ ba, kẽ hở của luật pháp trong ngành tài chính còn nhiều, chưa thực sự hoàn thiện, đặc biệt nhiều quy định mang tính tổng quát, tùy theo cách hiểu của mỗi đơn vị.
Song đây cũng là kẽ hở để cán bộ thoái hóa lợi dụng làm lợi cho mình, cấu kết với DN làm thay đổi mã hàng, giảm thuế xuất nhập khẩu, giảm thu thuế VAT”, PGS-TS Thịnh nêu ý kiến và nói thẳng, nhân viên hải quan là người rất am tường luật pháp, đặc biệt luật xuất nhập khẩu. Vì vậy, khi họ đã “bắt tay” với giới buôn lậu, làm sai thì rất khó phát hiện.
Công khai, minh bạch
PGS-TS Đinh Trọng Thịnh đề nghị: “Đầu tiên, các quy định càng công khai minh bạch, tỉ mỉ càng tốt. Cán bộ vận dụng sai sẽ biết ngay. Thứ hai, tăng kiểm tra giám sát chéo, kiểm tra trong ngành. Thứ ba là chế tài xử phạt nghiêm khắc khiến người muốn làm sai cũng chùn tay. Chẳng hạn chỉ cần sai phạm là bị ra khỏi ngành… ”.
(VNF) - VN-Index duy trì đà tăng trong phiên 30/6 nhưng biên độ khá hẹp, phản ánh trạng thái thận trọng của dòng tiền. Động lực chính vẫn đến từ nhóm bluechips, nhất là hệ sinh thái Vingroup, trong bối cảnh khối ngoại nối dài chuỗi bán ròng với quy mô hơn 1.100 tỷ đồng.
(VNF) - Hội thảo "VIFC-DN: Kiến tạo thể chế – Định hình dòng vốn thế hệ mới" là diễn đàn đối thoại chính sách quan trọng, góp phần hoàn thiện cơ chế vận hành và tạo nền tảng để VIFC-DN sớm trở thành điểm đến của các dòng vốn chất lượng cao trong khu vực và trên thế giới.
(VNF) - Trong kỷ nguyên tài sản số, tài chính xanh và đổi mới sáng tạo, cuộc cạnh tranh giữa các quốc gia đang chuyển từ thu hút vốn sang kiến tạo thể chế. Với việc triển khai Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam (VIFC), Đà Nẵng đứng trước cơ hội trở thành điểm đến của các dòng vốn thế hệ mới. Tuy nhiên, để hiện thực hóa khát vọng đó, Trung tâm Tài chính Quốc tế tại TP. Đà Nẵng (VIFC-DN) cần đánh giá đúng thực trạng, nhận diện các khoảng trống để tiếp tục kiến tạo môi trường thể chế minh bạch, l
(VNF) - Cầu về dịch vụ quản lý tài sản (Wealth Management) tại Việt Nam đang phát triển nhanh. Còn cung - nghĩa là một ngành thực sự, với khung pháp lý, đội ngũ, sản phẩm, và mô hình kinh doanh đúng nghĩa - thì gần như chưa hình thành.
(VNF) - Bức tranh dòng vốn toàn cầu đang cho thấy một sự dịch chuyển đáng chú ý khi nhà đầu tư bắt đầu thận trọng hơn với nhóm cổ phiếu liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI) và bán dẫn. Thay vào đó, dòng tiền đang có xu hướng luân chuyển sang các nhóm cổ phiếu phi công nghệ. Tại Việt Nam, nhóm ngân hàng đang nổi lên như một điểm sáng.
(VNF) - Luật Quản lý thuế 2025 chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7, quy định rõ 10 hành vi bị xác định là trốn thuế. Các hành vi vi phạm không chỉ bao gồm không kê khai, không xuất hóa đơn mà còn mở rộng đến việc sử dụng chứng từ không hợp pháp, khai sai giao dịch và gian lận trong hoạt động xuất nhập khẩu.
(VNF) - Phát triển trung tâm tài chính quốc tế chỉ có thể bền vững khi đi cùng một chiến lược phát triển hệ sinh thái đổi mới tài chính theo chiều sâu, trong đó vốn mạo hiểm không đứng ở bên lề, mà là một cấu phần nền của năng lực cạnh tranh tài chính quốc gia.
(VNF) - Cảng Đà Nẵng vẫn chưa đáp ứng điều kiện đại chúng khi VIMC chưa thoái bớt vốn, đứng trước nguy cơ phải hủy tư cách công ty đại chúng vào cuối năm.
(VNF) - Fahasa sẽ chốt danh sách cổ đông ngày 13/7 để tạm ứng cổ tức tiền mặt 8% và phát hành cổ phiếu thưởng 40%, nâng vốn điều lệ lên hơn 178,5 tỷ đồng.
(VNF) - Nguồn nhân lực chất lượng cao không phải là phần bổ sung của VIFC, mà là một trong những yếu tố quyết định năng lực vận hành, khả năng đổi mới và sức cạnh tranh dài hạn của trung tâm tài chính.
(VNF) - Nguồn nhân lực chất lượng cao hiện là một trong những "điểm nghẽn" trong lộ trình xây dựng Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam (IFC) tại Đà Nẵng. Gỡ nút thắt này sẽ là điều kiện quan trọng để thành phố tham gia sâu hơn vào mạng lưới tài chính toàn cầu.
(VNF) - Vinhomes dự phát hành thêm 4,1 tỷ cổ phiếu mới, nâng vốn điều lệ lên hơn 80.000 tỷ đồng, là đợt cổ tức lớn nhất trong lịch sử chứng khoán Việt Nam về số lượng.
(VNF) - Thị trường vốn Việt Nam hiện vẫn phụ thuộc khá lớn vào dòng tiền ngắn hạn truyền thống và nhà đầu tư cá nhân. Tạp chí Đầu tư Tài chính – VietnamFinance đã có cuộc trò chuyện với chuyên gia Nguyễn Thu Bình, FRM, CIA - Giám đốc Quản trị rủi ro, Công ty Quản lý quỹ PVI, xung quanh vai trò của “bể chứa nguồn vốn” trung và dài hạn đang “chảy” trong nền kinh tế.
(VNF) - Cổ phiếu REE đã mất khoảng 21% giá trị chỉ trong ba tháng, rơi xuống vùng thấp nhất hơn một năm trong bối cảnh doanh nghiệp bước vào giai đoạn chuyển giao thế hệ lãnh đạo.
(VNF) - Để hội nhập quốc tế, cơ quan quản lý cần xây dựng một Bộ quy tắc đạo đức nghề nghiệp chung dành cho các chuyên gia tài chính hành nghề tại Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam (VIFC).
(VNF) - Các chuyên gia cho rằng Đà Nẵng không nên đặt mục tiêu trở thành một “Singapore thứ hai” hay “Dubai mới” khi xây dựng trung tâm tài chính quốc tế. Thay vào đó, thành phố cần định vị là trung tâm tài chính thế hệ mới, tập trung vào đổi mới sáng tạo, tài chính xanh, tài sản số và các lĩnh vực mà khu vực vẫn còn nhiều dư địa phát triển.
(VNF) - Chuỗi rút vốn kéo dài của các quỹ cổ phiếu tiếp tục nối dài sang tháng thứ 31, với tổng giá trị rút ròng lũy kế gần 70.000 tỷ đồng. Trong bối cảnh đó, dòng tiền tổ chức vẫn phân hóa mạnh, ưu tiên giải ngân vào nhóm ngân hàng, công nghệ và các cổ phiếu đầu ngành.
(VNF) - VN-Index tiếp tục giằng co mạnh với trạng thái phân hóa rõ rệt giữa các nhóm ngành. Dòng tiền vẫn chọn lọc, tập trung chủ yếu ở nhóm vốn hóa lớn, trong đó bộ ba thuộc Vingroup tiếp tục đóng vai trò nâng đỡ chỉ số.
(VNF) - Có một nghịch lý trên thị trường trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam là tỷ lệ
sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài gần như bằng 0. Trong tương lai, mô hình
trung tâm tài chính quốc tế (IFC) được kỳ vọng sẽ là “cửa ngõ” mở đường đón
dòng vốn ngoại cho kênh dẫn vốn quan trọng này.
(VNF) - Thông tin MoMo có thể bán tới 50% cổ phần không chỉ làm nóng thị trường M&A mà còn đặt ra nhiều câu hỏi về sức hút của kỳ lân fintech này đối với dòng vốn ngoại, cũng như giá trị thực sự mà các nhà đầu tư đang theo đuổi phía sau một ứng dụng thanh toán.
(VNF) - VN-Index duy trì đà tăng trong phiên 30/6 nhưng biên độ khá hẹp, phản ánh trạng thái thận trọng của dòng tiền. Động lực chính vẫn đến từ nhóm bluechips, nhất là hệ sinh thái Vingroup, trong bối cảnh khối ngoại nối dài chuỗi bán ròng với quy mô hơn 1.100 tỷ đồng.
(VNF) - Ngay trong ngày đầu mở cửa, Triển lãm Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm tại Bảo tàng Hà Nội thu hút hàng nghìn người dân đến tham quan.