Các phản ánh, kiến nghị nêu lên trong báo cáo được Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân (gọi tắt là Ban Nghiên cứu) tổng hợp tại hội nghị đối thoại doanh nghiệp tổ chức hồi tháng 12/2017. Nội dung các phản ánh tập trung vào các lĩnh vực: nông nghiệp, du lịch, kinh tế số và khởi nghiệp sáng tạo, đầu tư tài chính…
Theo Ban Nghiên cứu, các doanh nghiệp cho rằng chính sách thu hút đầu tư vào nông nghiệp còn chưa hiệu quả, chưa thiết thực, thiếu tính ổn định, độ hấp dẫn cũng như độ an toàn/bền vững của chính sách không cao.
Bên cạnh đó, quy trình thủ tục để tiếp cận ưu đãi, nhận ưu đãi còn rườm rà, phức tạp, tốn nhiều thời gian, công sức của doanh nghiệp. Các chính sách về thuế (VAT, thu nhập doanh nghiệp doanh nghiệp, thu nhập cá nhân…) còn bất bình đẳng giữa các chủ thể trong cùng một lĩnh vực sản xuất, kinh doanh vì hiện tại chính sách thuế đang bảo hộ người nông dân so với doanh nghiệp.
Các doanh nghiệp cũng cho rằng chính sách khuyến khích phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao còn chưa phù hợp. Cụ thể, quy trình thủ tục thành lập vùng, thủ tục chứng nhận doanh nghiệp nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao còn phức tạp; các hoạt động chứng nhận và cấp các loại giấy phép đang chủ yếu do cấp trung ương thực hiện khiến doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn và mất thêm chi phí.
Sàn giao dịch nông sản cũng chưa "đúng nghĩa" để có thể kiểm soát được chất lượng, sản lượng và giá trị cho nông sản cũng như thúc đẩy các doanh nghiệp nông nghiệp phát triển thương mại điện tử, chú trọng truy xuất nguồn gốc, đảm bảo an toàn thực phẩm.
Một điểm bất cập nữa là dù sản lượng xuất khẩu đã tăng lên hàng năm nhưng giá trị nông sản so với các nước trong khu vực lại chưa cao. Nguyên nhân là thói quen sử dụng các vật tư nông nghiệp, thuốc bảo vệ thực vật một cách tùy tiện, ảnh hưởng đến chất lượng nông sản của người sản xuất. Do vậy, thương hiệu nông sản Việt tại thị trường cao cấp không cao dẫn đến giá trị kinh tế thấp.
Theo các doanh nghiệp, cơ chế hợp tác công tư trong xúc tiến thương mại ngành nông nghiệp còn hạn chế, hình thức, ít hiệu quả. Việc không xác định được thị trường trọng tâm dẫn đến phân bổ nguồn lực bất hợp lý. Hơn nữa, các chương trình xúc tiến còn hình thức, chưa thực sự kết nối được nhu cầu của các thị trường với tiềm năng sản xuất trong nước nên nhiều nguồn lực của cả hai phía công – tư còn bị lãng phí.
Các doanh nghiệp cũng kiến nghị Chính phủ cần có thêm các chính sách đặc thù và kịp thời cho ngành tôm giống để tăng cường ngành tôm, đảm bảo sự phát triển bền vững cho các vùng nuôi, trồng tôm giống.
Theo Ban Nghiên cứu, trong năm 2017, ngành du lịch Việt Nam đã có sự tăng trưởng đáng kể nhờ một loạt cơ chế, chính sách phù hợp. Tuy nhiên những kết quả hiện tại vẫn chưa đủ để tạo nên sự phát triển bền vững cho ngành du lịch. Nguyên nhân là mới chỉ chú trọng số lượng mà chưa phải chất lượng du khách; quá trình phát triển nóng về du khách chưa đi đôi với phát triển năng lực quản lý điểm đến và xây dựng các sản phẩm du lịch đặc thù…
Cụ thể, đầu tư quảng bá xúc tiến du lịch quốc gia chưa tương xứng với mục tiêu phát triển và tiềm năng du lịch quốc gia. Ngân sách quốc gia dành cho xúc tiến, quảng bá du lịch còn quá thấp so với tiềm năng, mục tiêu của ngành.
Việc chi ngân sách còn dàn trải, kém hiệu quả, không gắn với thị trường trọng tâm. Các hoạt động thu chi, quyết toán… cho quảng bá, xúc tiến hoàn toàn không tạo điều kiện thúc đẩy cho hoat động này và do vậy khiến các đơn vị thực hiện gặp nhiều khó khăn khi xây dựng các nội dung quảng bá.
Chính sách thị thực cho khách quốc tế đến Việt Nam đang là rào cản của ngành du lịch. Các doanh nghiệp cho rằng chính sách thị thực của Việt Nam không có sức cạnh tranh và hấp dẫn so với các quốc gia trong khu vực; thời gian miễn thị thực trung bình chỉ được 15 ngày, ít hơn các nước láng giềng. Chính phủ lại thường công bố danh sách các nước được miễn thị thực theo từng năm một và trước thời điểm áp dụng chỉ 1 – 3 tháng do vậy gây khó khăn cho việc thu hút khách.
Môi trường điểm đến du lịch còn chưa được quản lý đúng mức và chuyên nghiệp, làm giảm đáng kể lượt du khách muốn quay lại Việt Nam. Theo WEF, mức độ an ninh và an toàn của Việt Nam chỉ đứng ở trên trung bình (hạng 57). Đáng chú ý, các chỉ tiêu về môi trường đứng ở thứ hạng thấp và rất thấp. Du khách quốc tế phản ánh một loạt các điểm xấu của du lịch như bị gian lận, bị làm phiền, thói quen xả rác bừa bãi của người bản địa, độ an toàn khi tham gia giao thông thấp…
Theo các doanh nghiệp, thái độ ứng xử của cơ quan công quyền đối với doanh nghiệp còn nhiều tùy nghi, lạm dụng thực thi chính sách pháp luật để làm khó doanh nghiệp. Tình trạng giao tiếp ứng xử tùy nghi, vòi vĩnh, lạm dụng thanh kiểm tra với doanh nghiệp rất phổ biến. Việc áp dụng pháp luật cũng tùy nghi, ít công khai minh bạch, thiếu thống nhất trên dưới…
Ban Nghiên cứu cho rằng quá trình hình thành nền kinh tế số cũng như phát triển các đô thị thông minh tại Việt Nam, quá trình khuyến khích đổi mới sáng tạo để thúc đẩy sự chuyển dịch của nền kinh tế còn nhiều thách thức, chưa hội tụ các điều kiện thuận lợi cần thiết.
Cụ thể, chưa có chiến lược chuyển đổi số quốc gia nên các chính sách triển khai còn thiếu vắng hoặc không đồng nhất với chủ trương lớn. Doanh nghiệp công nghệ thông tin vẫn gặp sự phân biệt giữa doanh nghiệp nhà nước và tư nhân tại NQ36A/NQ-CP về chính phủ điện tử; gặp khó khăn về quy trình thủ tục và cách thức định giá sản phẩm công nghệ thông tin tại Nghị định 102/2009/NĐ-CP; gặp rào cản đầu tư do quy định về phí viễn thông công ích tại Thông tư 572016/TT-BTC.
Chính sách cho các doanh nghiệp vận hành mô hình kinh doanh mới, đặc biệt là các doanh nghiệp phát triển kinh số cần tiếp tục hoàn thiện cụ thể hơn. Doanh nghiệp công nghệ thông tin chưa có chính sách cụ thể để khuyến khích đầu tư; doanh nghiệp startup tuy có chủ trương mạnh mẽ nhưng khung pháp lý lại chưa hoàn thiện, đặc biệt vấn đề thương mại hóa các sản phẩm khởi nghiệp sáng tạo đang gặp nhiều khó khăn.
Các quy định pháp lý về hướng dẫn các nhà đầu tư rót tiền vào và rút vốn ra khỏi nhóm doanh nghiệp khởi nghiệp chưa thật rõ ràng, minh bạch khiến hiện tượng "chảy máu" startup về hướng các quốc gia lân cận ngày càng nghiêm trọng hơn.
Bên cạnh đó, đến nay vẫn chưa thống nhất nhận thức, còn thiếu nguồn lực để phát triển thành phố thông minh; việc triển khai còn lúng túng, rời rạc, chưa huy động được nguồn lực tư nhân dẫn tới gia tăng chi phí vốn.
Môi trường chính sách và khung pháp lý hiện hành còn nhiều điểm gây khó khăn cho doanh nghiệp mở rộng, phát triển hoạt động kinh danh. Chính sách thuế với doanh nghiệp trong và ngoài nước còn nhiều bất cập.
Chẳng hạn như trong khi các đơn vị cung cấp dịch vụ qua biên giới như Google, Facebook, Grab chỉ phải trả thuế nhà thầu 5% thì doanh nghiệp Việt phải trả VAT, thuế người dùng và 20% thuế thu nhập doanh nghiệp. Do vậy, các doanh nghiệp Việt đua nhau mở công ty ở nước ngoài để tối ưu thuế.
Theo Ban Nghiên cứu, tốc độ cổ phần hóa cần được đẩy nhanh hơn và theo lộ trình rõ ràng từ đầu. Hiện tại, lượng chào bán cổ phần lần đầu ra công chúng của các doanh nghiệp nhà nước phổ biến ở mức 5 – 15%. Tuy nhiên theo nghiên cứu của VinaCapital, các trường hợp cổ phần hóa thường thành công hơn khi có lộ trình rõ ràng giảm tỷ lệ sở hữu nhà nước trong 3 – 5 năm. Khi nhà đầu tư chưa thấy lộ trình trong thời hạn rõ ràng, sự tham gia của họ sẽ không được như mong muốn.
Ngoài ra, Ban Nghiên cứu cũng nhấn mạnh cần tạo sân chơi công bằng với chế tài rõ ràng, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm.
Chẳng hạn, Chính phủ đã có quy định về thời hạn các doanh nghiệp sau cổ phần hóa phải niêm yết trên sàn giao dịch đại chúng và cũng đã có những lời cam kết từ phía cơ quan quản lý để áp dụng chế tài nghiêm khắc để thúc ép các công ty chưa chịu lên sàn. "Tuy nhiên chúng tôi vẫn chưa thấy doanh nghiệp nào bị phạt nặng", Ban Nghiên cứu cho biết.
Tags:
(VNF) - Từ ngân hàng, công ty tài chính tiêu dùng đến bảo hiểm, chứng khoán, các tập đoàn tài chính hàng đầu Hàn Quốc đang tăng tốc mở rộng hiện diện tại Việt Nam thông qua M&A, đầu tư vốn và xây dựng hệ sinh thái tài chính khép kín. Đằng sau là tham vọng chiếm lĩnh một trong những thị trường tăng trưởng nhanh nhất Đông Nam Á - nơi tầng lớp trung lưu bùng nổ và nhu cầu tài chính còn dư địa rất lớn.
(VNF) - Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, startup và fintech không ngại bị quản lý, điều họ lo ngại nhất là sự bất định chính sách; vì vậy, muốn hình thành một hệ sinh thái tài chính mới có sức cạnh tranh quốc tế, cơ quan quản lý cần chuyển từ tư duy “ngăn chặn rủi ro” sang “dẫn dắt đổi mới”.
(VNF) - Sau hơn hai thập kỷ đồng hành cùng cải cách môi trường đầu tư kinh doanh, PCI 2025 đánh dấu bước chuyển mới khi lần đầu mở rộng từ đo lường chất lượng điều hành địa phương sang đánh giá toàn diện hệ sinh thái phát triển kinh tế tư nhân.
(VNF) - TS. Phan Đức Hiếu cho rằng sau một năm triển khai Nghị quyết 68-NQ/TW, điều đáng chú ý nhất là nhiều cải cách thể chế đã bắt đầu chuyển động trong thực tế, góp phần tạo môi trường đầu tư kinh doanh minh bạch, ổn định và an toàn hơn cho khu vực kinh tế tư nhân phát triển.
(VNF) - Tại Lễ phát động Tháng Nhân đạo cấp quốc gia năm 2026 do Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam tổ chức, Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HoSE: SSB) đã ủng hộ số tiền 10 tỷ đồng, góp phần chung tay hỗ trợ các hoàn cảnh khó khăn và lan tỏa tinh thần nhân ái trong cộng đồng.
(VNF) - Mục tiêu tăng trưởng hai con số sẽ khó đạt được nếu nền kinh tế tiếp tục phụ thuộc chủ yếu vào đầu tư công và tín dụng ngân hàng. Muốn tạo đột phá tăng trưởng, Việt Nam cần thay đổi tư duy điều hành theo hướng dùng đầu tư công để thu hút, kích hoạt và dẫn dòng vốn tư nhân tham gia mạnh mẽ hơn vào nền kinh tế.
(VNF) - TS. Bùi Thanh Minh, Phó giám đốc Ban IV, khẳng định để đạt mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững, Việt Nam cần khơi thông nguồn lực, tạo điều kiện để doanh nghiệp tư nhân lớn lên và dẫn dắt các chuỗi giá trị trong nước và quốc tế.
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho rằng xanh hóa ngành vật liệu xây dựng không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy tăng trưởng xanh và phát triển kinh tế carbon thấp.
(VNF) - Nghị quyết 79-NQ/TW được xem là bước ngoặt trong tư duy phát triển khi lần đầu tiên đặt lại cách nhìn về vai trò kinh tế nhà nước, chuyển trọng tâm từ quy mô nguồn lực sang năng lực dẫn dắt và tạo lập giá trị. Theo TS. Nguyễn Quốc Việt, cách tiếp cận này không chỉ thay đổi kỳ vọng đối với doanh nghiệp nhà nước, mà còn mở ra dư địa mới để nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực và thúc đẩy sự phát triển của toàn bộ nền kinh tế.
(VNF) - Rất nhiều người Việt Nam đã thành danh tại Big Tech Mỹ. Nhưng nếu chỉ dừng lại ở việc “làm cho công ty lớn” hay “kiếm được nhiều tiền”, đó mới chỉ là một nửa câu chuyện. Nửa còn lại, quan trọng hơn, là cách những thành công cá nhân đó được chuyển hóa thành giá trị cho đất nước.
(VNF) - Dù Nghị quyết 68 đã tạo ra nhiều kỳ vọng về một môi trường kinh doanh thông thoáng hơn, song theo LS Nguyễn Thanh Hà, Chủ tịch Công ty Luật SBLAW, thực tế triển khai vẫn tồn tại không ít rào cản khiến doanh nghiệp chưa thể hưởng trọn lợi ích từ cải cách thể chế. Khoảng cách giữa chính sách và thực thi, cùng những vướng mắc pháp lý phát sinh, đang tiếp tục là lực cản đối với khu vực kinh tế tư nhân.
(VNF) - TS Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, cho rằng trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, việc duy trì ổn định kinh tế vĩ mô và các cân đối lớn đã trở thành “bệ đỡ” quan trọng giúp Việt Nam giữ nhịp tăng trưởng ngay từ đầu năm 2026, đồng thời tạo nền tảng để củng cố các động lực như xuất khẩu, tiêu dùng và đầu tư trong thời gian tới.
(VNF) - Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới, việc lựa chọn động lực dẫn dắt trở nên đặc biệt quan trọng. PGS.TS Nguyễn Thường Lạng cho rằng, tài chính, đặc biệt là tài chính công nghệ, cần được xác định là mũi nhọn chiến lược nếu muốn tạo bứt phá về năng suất, mở rộng không gian tăng trưởng và nâng cao vị thế của nền kinh tế trong dài hạn.
(VNF) - Theo TS. Lê Duy Bình, tranh luận về ngưỡng doanh thu miễn thuế cho hộ kinh doanh thực chất mới chỉ xử lý “phần ngọn”. Điều quan trọng hơn là phải xác lập rõ địa vị pháp lý và cách tiếp cận thuế phù hợp với bản chất kinh doanh cá thể, từ đó tạo nền tảng cải cách bền vững.
(VNF) - Theo ông Nguyễn Bá Hùng, chuyên gia kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam, dù chịu tác động từ xung đột địa chính trị, chi phí đầu vào tăng và rủi ro thương mại toàn cầu, kinh tế Việt Nam năm 2026 vẫn được dự báo tăng trưởng khoảng 7,2%. Tuy nhiên, để giữ vững đà này, Việt Nam cần linh hoạt điều hành vàvà kiên định với cải cách dài hạn.
(VNF) - TS Võ Trí Thành cho rằng trong nền kinh tế số, dữ liệu đang trở thành nguồn lực có giá trị như một “mỏ vàng”, đóng vai trò quan trọng trong tăng trưởng và đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, việc quản trị, phân bổ và kiểm soát dữ liệu lại đặt ra những thách thức phức tạp, từ quyền sở hữu, quyền riêng tư đến cân bằng giữa tự do hóa và an ninh, khiến đây trở thành một trong những bài toán khó nhất hiện nay.
(VNF) - Quý I/2026 ghi nhận làn sóng doanh nghiệp gia nhập và quay lại thị trường tăng mạnh, phản ánh tín hiệu phục hồi của khu vực kinh tế tư nhân. Tuy nhiên, cùng với đó là áp lực rút lui và giải thể gia tăng, cho thấy quá trình sàng lọc ngày càng khắt khe và những điểm nghẽn nội tại dường như vẫn chưa được tháo gỡ.
(VNF) - An toàn dữ liệu tại Việt Nam đang bước vào một giai đoạn mang tính bản lề khi nhận thức đã đi trước, nhưng năng lực bảo vệ vẫn chưa theo kịp.
(VNF) - Chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc nền tảng vận hành của hoạt động đầu tư, kinh doanh, kéo theo sự gia tăng nhanh chóng của rủi ro pháp lý và tranh chấp. Trong bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra không chỉ là hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp, mà còn phải thiết kế lại tư duy quản trị rủi ro theo hướng chủ động, xuyên suốt toàn bộ vòng đời của dự án đầu tư.
(VNF) - Theo PGS. TS Trần Đình Thiên, hiện vẫn còn định kiến rằng người giàu thường gắn với sự bất minh, từ đó thiếu sự tôn trọng đúng mức đối với vai trò của lực lượng doanh nhân.
Trong cuộc đua nhân sự, nhiều doanh nghiệp TP.HCM đẩy nhanh cấp bậc qua danh xưng để hút ứng viên, nhưng không đi kèm lương, quyền lợi tương xứng, khiến người lao động vỡ kỳ vọng.
(VNF) - Theo PGS.TS Phạm Thị Hoàng Anh, Phó giám đốc phụ trách Ban giám đốc Học viện Ngân hàng: “Trung tâm tài chính quốc tế không chỉ là nơi dòng tiền hội tụ, mà còn là nơi tập trung trí tuệ, công nghệ và các chuẩn mực vận hành tiên tiến”.
(VNF) - Trao đổi với VietnamFinance, LS Nguyễn Thanh Hà - Chủ tịch Công ty Luật SBLAW.cho rằng, điểm nghẽn lớn nhất của khu vực doanh nghiệp nhà nước hiện nay không chỉ nằm ở cơ chế mà còn ở tư duy “giữ phần, sợ sai” kéo dài nhiều năm. Để hiện thực hóa mục tiêu của Nghị quyết 79, cần một cuộc cải cách mạnh mẽ từ thể chế đến quản trị, trong đó trao quyền thực chất và tạo “không gian an toàn” để doanh nghiệp dám đổi mới, dám chịu trách nhiệm và bứt phá.
(VNF) - Cuộc chiến mà Mỹ và Israel phát động nhắm vào Iran đã và đang để lại những hệ quả rất lớn đối với nền kinh tế toàn cầu. VietnamFinance xin trân trọng giới thiệu bài phân tích của tác giả Shanaka Anslem Perera về nguyên nhân và hệ quả của cuộc chiến này. Bài viết được dịch giả Phạm Quang Vinh gửi riêng cho tòa soạn.
(VNF) - Từ ngân hàng, công ty tài chính tiêu dùng đến bảo hiểm, chứng khoán, các tập đoàn tài chính hàng đầu Hàn Quốc đang tăng tốc mở rộng hiện diện tại Việt Nam thông qua M&A, đầu tư vốn và xây dựng hệ sinh thái tài chính khép kín. Đằng sau là tham vọng chiếm lĩnh một trong những thị trường tăng trưởng nhanh nhất Đông Nam Á - nơi tầng lớp trung lưu bùng nổ và nhu cầu tài chính còn dư địa rất lớn.
(VNF) - Kỳ vọng khi hoàn thiện, tổ hợp này sẽ trở thành một biểu tượng mới của du lịch Phú Quốc, cùng với các dự án khác như Cáp treo Hòn Thơm, Cầu Hôn, Tổ hợp vui chơi giải trí thị trấn Hoàng Hôn... sẽ giúp du lịch Phú Quốc phát triển tương xứng với tiềm năng, thu hút thêm hàng triệu lượt khách quốc tế, đặc biệt dòng khách chi tiêu cao, có thêm sản phẩm để cạnh tranh trong khu vực và quốc tế.
