Tài sản số thay đổi cấu trúc các giao dịch: Rủi ro và tranh chấp pháp lý gia tăng
(VNF) - Chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc nền tảng vận hành của hoạt động đầu tư, kinh doanh, kéo theo sự gia tăng nhanh chóng của rủi ro pháp lý và tranh chấp. Trong bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra không chỉ là hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp, mà còn phải thiết kế lại tư duy quản trị rủi ro theo hướng chủ động, xuyên suốt toàn bộ vòng đời của dự án đầu tư.
Môi trường đầu tư đối mặt nhiều thách thức
GS.TS. Lê Hồng Hạnh, Chủ tịch Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) cho rằng, hoạt động đầu tư, kinh doanh đang chứng kiến những biến đổi mang tính nền tảng, đòi hỏi sự chuyển hóa tương ứng về cách thức giao dịch và quản trị.
Theo đó, các giao dịch ngày càng đa dạng, mở rộng sang nhiều lĩnh vực với tốc độ nhanh, vượt ra ngoài các khuôn khổ truyền thống. Cùng với đó, rủi ro pháp lý và tranh chấp không chỉ gia tăng về số lượng mà còn trở nên phức tạp hơn về tính chất.
Đáng chú ý, sự xuất hiện ngày càng phổ biến của các loại tài sản mới như tài sản số, tài sản phái sinh, tài sản trí tuệ, dữ liệu… đã làm thay đổi cấu trúc của các giao dịch đầu tư, thương mại. Điều này khiến việc giải quyết tranh chấp trở nên khó khăn hơn nếu chỉ dựa vào các mô hình truyền thống.

“Cơ chế giải quyết tranh chấp hiện nay thực sự chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu của những biến đổi trong nền kinh tế. Vì thế, việc hoàn thiện các cơ chế này để thích ứng với những chuyển động nhanh và khó lường là yêu cầu không thể né tránh.
Một điểm đáng lưu ý là vai trò của giải quyết tranh chấp đang có sự thay đổi căn bản. Nếu trước đây, đây được xem là khâu cuối, mang tính bị động thì trong bối cảnh hiện nay, yếu tố này cần được tính đến ngay từ khi khởi xướng hoạt động đầu tư.
Đối với TP. Đà Nẵng – địa phương đang hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm tài chính quốc tế thì yêu cầu này càng trở nên cấp thiết. Theo GS.TS. Lê Hồng Hạnh, cùng với sự gia tăng của dòng vốn và các mô hình kinh doanh mới, những thách thức liên quan đến tranh chấp sẽ ngày càng rõ nét.
Do đó, bên cạnh việc hoàn thiện hạ tầng kinh tế – tài chính, thành phố cần xây dựng nền tảng pháp lý đủ mạnh để hỗ trợ, bảo vệ và điều tiết các quan hệ đầu tư, kinh doanh. Trong đó, cơ chế giải quyết tranh chấp là một cấu phần quan trọng.
Ông Nguyễn Tiến Quang, Giám đốc VCCI miền Trung – Tây Nguyên cho biết, mặc dù Đà Nẵng được đánh giá là một trong những địa phương có môi trường kinh doanh cạnh tranh cao, song vẫn tồn tại những hạn chế liên quan đến thiết chế pháp lý.
Dữ liệu PCI gần nhất cho thấy, tỷ lệ doanh nghiệp tin tưởng vào khả năng bảo vệ của pháp luật trong thực thi hợp đồng và bảo vệ bản quyền đạt 86%, thấp hơn mức trung vị cả nước (91%). Tỷ lệ đánh giá tòa án xử lý nhanh các vụ kiện kinh tế đạt 83% (so với 88%), trong khi tỷ lệ phán quyết được thi hành nhanh chóng đạt 82% (so với 88%).

Ngoài ra, khả năng tiếp cận dịch vụ tư vấn pháp luật mới đạt 73% (so với 80%), và khả năng dự liệu thay đổi pháp luật của doanh nghiệp chỉ đạt 34%, thấp hơn mức trung vị 39% của cả nước.
Những con số này cho thấy, bên cạnh những kết quả tích cực trong cải thiện môi trường đầu tư, việc nâng cao chất lượng thiết chế pháp lý và năng lực hỗ trợ doanh nghiệp trong phòng ngừa, xử lý tranh chấp vẫn là vấn đề cần tiếp tục được chú trọng.
Thiết kế quản trị rủi ro từ đầu
Theo GS.TS. Lê Hồng Hạnh, rủi ro pháp lý không còn là yếu tố thứ yếu, mà đã trở thành “biến số nội tại” của quá trình đầu tư, kinh doanh, đòi hỏi phải được nhận diện và quản trị ngay từ đầu.
Trong khi đó, cách tiếp cận truyền thống coi tranh chấp là sự cố phát sinh cần xử lý không còn phù hợp. Thay vào đó, cần chuyển sang tư duy mang tính hệ thống, trong đó quản trị rủi ro pháp lý là quá trình chủ động thiết kế, ngăn ngừa và kiểm soát xuyên suốt vòng đời của giao dịch và dự án đầu tư.
Trong khuôn khổ này, các phương thức giải quyết tranh chấp như trọng tài, hòa giải không chỉ là công cụ xử lý, mà còn là công cụ quản trị hiện đại, có khả năng dự báo, góp phần nâng cao tính ổn định và khả năng dự đoán của môi trường đầu tư.
“Niềm tin của nhà đầu tư vào các cơ chế giải quyết tranh chấp hiệu quả chính là nền tảng quan trọng để thu hút và giữ chân dòng vốn”, ông Hạnh nhấn mạnh.
Từ góc độ cơ quan trọng tài, VIAC cho rằng việc nâng cao năng lực quản trị rủi ro pháp lý không chỉ có ý nghĩa đối với từng doanh nghiệp mà còn góp phần nâng cao chất lượng môi trường đầu tư nói chung. Việc sử dụng hiệu quả các phương thức giải quyết tranh chấp thay thế không chỉ giúp xử lý tranh chấp nhanh chóng, công bằng, mà còn hỗ trợ doanh nghiệp tái cấu trúc giao dịch, duy trì quan hệ đối tác và tối ưu chi phí.

Ở góc độ chính sách, ông Nguyễn Khánh Ngọc, Chủ tịch Hội Luật gia Việt Nam cho rằng, bài toán đặt ra đối với Đà Nẵng cũng như các địa phương khác là làm sao vừa thu hút đầu tư, vừa kiểm soát hiệu quả rủi ro pháp lý.
Theo ông, rủi ro pháp lý là yếu tố không thể loại bỏ hoàn toàn nhưng có thể được nhận diện và kiểm soát nếu được tích hợp ngay từ giai đoạn xây dựng chính sách và thiết kế dự án.
“Trong các chương trình, định hướng và dự án kêu gọi đầu tư, cần coi rủi ro pháp lý là một phần cấu thành ngay từ đầu”, ông Ngọc nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, việc rà soát các nguồn rủi ro, đặc biệt là hơn 60 hiệp định quốc tế về đầu tư mà Việt Nam đã ký kết, cũng là yêu cầu cấp thiết. Nhiều hiệp định được ký trong giai đoạn trước với các điều khoản đơn giản, nay không còn phù hợp với bối cảnh mới. Xu hướng quốc tế hiện nay là thu hẹp các điều khoản bảo hộ quá mức, đồng thời gia tăng nghĩa vụ của nhà đầu tư.
Một yếu tố quan trọng khác là con người. Theo ông Ngọc, năng lực cán bộ, khả năng phối hợp và hiểu biết pháp lý sẽ quyết định hiệu quả kiểm soát rủi ro. Trong bối cảnh Đà Nẵng triển khai các cơ chế đặc thù để phát triển trung tâm tài chính quốc tế, nếu không chuẩn bị tốt nguồn nhân lực, các ưu đãi càng lớn có thể kéo theo rủi ro càng cao.
Ngoài ra, việc rà soát, hoàn thiện hệ thống pháp luật, đặc biệt là các cơ chế đặc thù theo Nghị quyết 136, cần được thực hiện đồng bộ để đảm bảo tính thống nhất trong hệ thống pháp luật.
'Doanh nghiệp tư nhân trong nước 'nhạy cảm nhất' với rủi ro pháp lý'
- Ẩn doanh thu trong 'vùng tối' để trốn thuế, chỉ 1 tra soát dữ liệu rủi ro pháp lý sẽ xảy ra 13/11/2025 08:00
- Hợp đồng đặt cọc, giữ chỗ: Nguy cơ ‘ăn bánh đúc hóc xương’ 25/10/2025 02:24
- Blockchain bất động sản: Khó để kiểm soát rủi ro 19/12/2021 04:53
Venture Forum 2026: Điểm hẹn mới của giới đầu tư công nghệ và M&A châu Á
(VNF) - Ngày 12/6 tới, tại Vinpearl Landmark 81 (TP. HCM), hơn 500 lãnh đạo quỹ đầu tư, tổ chức tài chính, doanh nghiệp công nghệ hàng đầu châu Á sẽ tham dự Venture Forum 2026 - diễn đàn đối thoại cấp cao về M&A và vốn tư nhân do VinVentures (thuộc Vingroup) khởi xướng. Sự kiện được kỳ vọng trở thành một trong những điểm hẹn đáng chú ý nhất năm của giới đầu tư công nghệ và tài chính khu vực.
Biến đầu tư công thành 'thỏi nam châm' hút dòng vốn tư nhân
(VNF) - Mục tiêu tăng trưởng hai con số sẽ khó đạt được nếu nền kinh tế tiếp tục phụ thuộc chủ yếu vào đầu tư công và tín dụng ngân hàng. Muốn tạo đột phá tăng trưởng, Việt Nam cần thay đổi tư duy điều hành theo hướng dùng đầu tư công để thu hút, kích hoạt và dẫn dòng vốn tư nhân tham gia mạnh mẽ hơn vào nền kinh tế.
'Hình thành các tập đoàn kinh tế chủ lực, tạo lực kéo cho nền kinh tế'
(VNF) - TS. Bùi Thanh Minh, Phó giám đốc Ban IV, khẳng định để đạt mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững, Việt Nam cần khơi thông nguồn lực, tạo điều kiện để doanh nghiệp tư nhân lớn lên và dẫn dắt các chuỗi giá trị trong nước và quốc tế.
'Xanh hóa vật liệu xây dựng là yêu cầu cấp thiết'
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho rằng xanh hóa ngành vật liệu xây dựng không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy tăng trưởng xanh và phát triển kinh tế carbon thấp.
Tái định vị kinh tế nhà nước: Không đo bằng quy mô, mà bằng năng lực dẫn dắt
(VNF) - Nghị quyết 79-NQ/TW được xem là bước ngoặt trong tư duy phát triển khi lần đầu tiên đặt lại cách nhìn về vai trò kinh tế nhà nước, chuyển trọng tâm từ quy mô nguồn lực sang năng lực dẫn dắt và tạo lập giá trị. Theo TS. Nguyễn Quốc Việt, cách tiếp cận này không chỉ thay đổi kỳ vọng đối với doanh nghiệp nhà nước, mà còn mở ra dư địa mới để nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực và thúc đẩy sự phát triển của toàn bộ nền kinh tế.
Hành trình Big Tech: Đường về nhà của người Việt
(VNF) - Rất nhiều người Việt Nam đã thành danh tại Big Tech Mỹ. Nhưng nếu chỉ dừng lại ở việc “làm cho công ty lớn” hay “kiếm được nhiều tiền”, đó mới chỉ là một nửa câu chuyện. Nửa còn lại, quan trọng hơn, là cách những thành công cá nhân đó được chuyển hóa thành giá trị cho đất nước.
“Doanh nghiệp chưa hưởng trọn lợi ích từ cải cách thể chế”
(VNF) - Dù Nghị quyết 68 đã tạo ra nhiều kỳ vọng về một môi trường kinh doanh thông thoáng hơn, song theo LS Nguyễn Thanh Hà, Chủ tịch Công ty Luật SBLAW, thực tế triển khai vẫn tồn tại không ít rào cản khiến doanh nghiệp chưa thể hưởng trọn lợi ích từ cải cách thể chế. Khoảng cách giữa chính sách và thực thi, cùng những vướng mắc pháp lý phát sinh, đang tiếp tục là lực cản đối với khu vực kinh tế tư nhân.
Ổn định vĩ mô là 'bệ đỡ' cho tăng trưởng 2026
(VNF) - TS Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, cho rằng trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, việc duy trì ổn định kinh tế vĩ mô và các cân đối lớn đã trở thành “bệ đỡ” quan trọng giúp Việt Nam giữ nhịp tăng trưởng ngay từ đầu năm 2026, đồng thời tạo nền tảng để củng cố các động lực như xuất khẩu, tiêu dùng và đầu tư trong thời gian tới.
Bứt phá để tăng trưởng hai con số: 'Tài chính là trụ cột của giàu có và thịnh vượng'
(VNF) - Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới, việc lựa chọn động lực dẫn dắt trở nên đặc biệt quan trọng. PGS.TS Nguyễn Thường Lạng cho rằng, tài chính, đặc biệt là tài chính công nghệ, cần được xác định là mũi nhọn chiến lược nếu muốn tạo bứt phá về năng suất, mở rộng không gian tăng trưởng và nâng cao vị thế của nền kinh tế trong dài hạn.
Nâng ngưỡng miễn thuế hộ kinh doanh: 'Mới chỉ xử lý phần ngọn'
(VNF) - Theo TS. Lê Duy Bình, tranh luận về ngưỡng doanh thu miễn thuế cho hộ kinh doanh thực chất mới chỉ xử lý “phần ngọn”. Điều quan trọng hơn là phải xác lập rõ địa vị pháp lý và cách tiếp cận thuế phù hợp với bản chất kinh doanh cá thể, từ đó tạo nền tảng cải cách bền vững.
Toàn cầu bất định, Việt Nam cần 'linh hoạt điều hành và kiên định cải cách dài hạn'
(VNF) - Theo ông Nguyễn Bá Hùng, chuyên gia kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam, dù chịu tác động từ xung đột địa chính trị, chi phí đầu vào tăng và rủi ro thương mại toàn cầu, kinh tế Việt Nam năm 2026 vẫn được dự báo tăng trưởng khoảng 7,2%. Tuy nhiên, để giữ vững đà này, Việt Nam cần linh hoạt điều hành vàvà kiên định với cải cách dài hạn.
TS Võ Trí Thành: Dữ liệu là 'mỏ vàng' nhưng là bài toán khó nhất hiện nay
(VNF) - TS Võ Trí Thành cho rằng trong nền kinh tế số, dữ liệu đang trở thành nguồn lực có giá trị như một “mỏ vàng”, đóng vai trò quan trọng trong tăng trưởng và đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, việc quản trị, phân bổ và kiểm soát dữ liệu lại đặt ra những thách thức phức tạp, từ quyền sở hữu, quyền riêng tư đến cân bằng giữa tự do hóa và an ninh, khiến đây trở thành một trong những bài toán khó nhất hiện nay.
Doanh nghiệp gia nhập thị trường tăng mạnh nhưng số rời đi cũng rất nhiều
(VNF) - Quý I/2026 ghi nhận làn sóng doanh nghiệp gia nhập và quay lại thị trường tăng mạnh, phản ánh tín hiệu phục hồi của khu vực kinh tế tư nhân. Tuy nhiên, cùng với đó là áp lực rút lui và giải thể gia tăng, cho thấy quá trình sàng lọc ngày càng khắt khe và những điểm nghẽn nội tại dường như vẫn chưa được tháo gỡ.
An toàn dữ liệu trong kỷ nguyên AI
(VNF) - An toàn dữ liệu tại Việt Nam đang bước vào một giai đoạn mang tính bản lề khi nhận thức đã đi trước, nhưng năng lực bảo vệ vẫn chưa theo kịp.
'Định kiến người giàu gắn với bất minh khiến doanh nhân thiếu được tôn trọng'
(VNF) - Theo PGS. TS Trần Đình Thiên, hiện vẫn còn định kiến rằng người giàu thường gắn với sự bất minh, từ đó thiếu sự tôn trọng đúng mức đối với vai trò của lực lượng doanh nhân.
Lạm phát chức danh, nghịch lý giám đốc nhận lương 11 triệu đồng/tháng
Trong cuộc đua nhân sự, nhiều doanh nghiệp TP.HCM đẩy nhanh cấp bậc qua danh xưng để hút ứng viên, nhưng không đi kèm lương, quyền lợi tương xứng, khiến người lao động vỡ kỳ vọng.
Trung tâm tài chính quốc tế: Không chỉ hội tụ dòng tiền mà cần tập trung trí tuệ
(VNF) - Theo PGS.TS Phạm Thị Hoàng Anh, Phó giám đốc phụ trách Ban giám đốc Học viện Ngân hàng: “Trung tâm tài chính quốc tế không chỉ là nơi dòng tiền hội tụ, mà còn là nơi tập trung trí tuệ, công nghệ và các chuẩn mực vận hành tiên tiến”.
Muốn DNNN bứt phá, phải chấm dứt tư duy 'giữ phần, sợ sai'
(VNF) - Trao đổi với VietnamFinance, LS Nguyễn Thanh Hà - Chủ tịch Công ty Luật SBLAW.cho rằng, điểm nghẽn lớn nhất của khu vực doanh nghiệp nhà nước hiện nay không chỉ nằm ở cơ chế mà còn ở tư duy “giữ phần, sợ sai” kéo dài nhiều năm. Để hiện thực hóa mục tiêu của Nghị quyết 79, cần một cuộc cải cách mạnh mẽ từ thể chế đến quản trị, trong đó trao quyền thực chất và tạo “không gian an toàn” để doanh nghiệp dám đổi mới, dám chịu trách nhiệm và bứt phá.
Góc nhìn về cuộc chiến Mỹ - Iran: Phân tử cuối cùng còn lại
(VNF) - Cuộc chiến mà Mỹ và Israel phát động nhắm vào Iran đã và đang để lại những hệ quả rất lớn đối với nền kinh tế toàn cầu. VietnamFinance xin trân trọng giới thiệu bài phân tích của tác giả Shanaka Anslem Perera về nguyên nhân và hệ quả của cuộc chiến này. Bài viết được dịch giả Phạm Quang Vinh gửi riêng cho tòa soạn.
Muốn tăng trưởng đột phá, phải trao quyền 'làm chủ' chương trình quốc gia cho tư nhân
(VNF) - “Nếu thực sự tin và trao quyền đúng nghĩa, để doanh nghiệp tư nhân tham gia với tư cách chủ nhân các chương trình hành động quốc gia, Việt Nam có thể tạo ra năng lực bứt phá chưa từng có”, PGS.TS Trần Đình Thiên nhấn mạnh khi bàn về động lực tăng trưởng mới.
Lệch pha tài khóa – tiền tệ, tăng trưởng có thể 'trật nhịp'
(VNF) - PGS.TS Nguyễn Thường Lạng cảnh báo, việc thiếu phối hợp nhịp nhàng giữa chính sách tài khóa và tiền tệ có thể làm suy giảm hiệu quả điều hành, thậm chí khiến đà tăng trưởng “trật nhịp”.
Kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI
(VNF) - Sáng ngày 6/4, kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI, phiên khai mạc sẽ diễn ra trọng thể tại Nhà Quốc hội.
Muốn cải cách DNNN, phải bắt đầu từ thể chế
(VNF) - Theo TS. Phan Đức Hiếu, cải cách doanh nghiệp nhà nước không thể chỉ dừng ở tái cơ cấu hay thay đổi quản trị nội bộ, mà cốt lõi nằm ở việc hoàn thiện thể chế, bảo đảm minh bạch, tách bạch vai trò và tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng với các khu vực kinh tế khác.
Venture Forum 2026: Điểm hẹn mới của giới đầu tư công nghệ và M&A châu Á
(VNF) - Ngày 12/6 tới, tại Vinpearl Landmark 81 (TP. HCM), hơn 500 lãnh đạo quỹ đầu tư, tổ chức tài chính, doanh nghiệp công nghệ hàng đầu châu Á sẽ tham dự Venture Forum 2026 - diễn đàn đối thoại cấp cao về M&A và vốn tư nhân do VinVentures (thuộc Vingroup) khởi xướng. Sự kiện được kỳ vọng trở thành một trong những điểm hẹn đáng chú ý nhất năm của giới đầu tư công nghệ và tài chính khu vực.
Toàn cảnh khu đô thị 1,4 tỷ USD lớn nhất Vũng Tàu sau một năm xây dựng
(VNF) - Sau sáp nhập, TP. Vũng Tàu (cũ) ghi nhận dòng vốn lớn đổ vào hạ tầng và đô thị biển. Tâm điểm là Blanca City do Sun Group phát triển tại phường Phước Thắng (TP.HCM), rộng gần 96ha, tổng vốn khoảng 37.000 tỷ đồng, là một trong những dự án có quy mô lớn nhất đang triển khai tại khu vực.


























































