Nhưng bước sang năm 2026, khi GRDP quý I của Hà Tĩnh tăng tới 12,42%, mức cao nhất cả nước, lãnh đạo địa phương và giới chuyên gia lại không nói nhiều về thành tích tăng trưởng. Thay vào đó, một câu hỏi lớn được đặt ra: Liệu Hà Tĩnh có thể tiếp tục phát triển nếu vẫn đi theo mô hình cũ?
Diễn đàn Phát triển Kinh tế tư nhân Hà Tĩnh năm 2026 được tổ chức vào sáng 29/5 tại Hà Tĩnh đã phát đi một thông điệp cốt lõi: Đã đến lúc khu vực kinh tế tư nhân phải thay đổi “DNA” tăng trưởng. Trọng tâm mới sẽ không còn là “vốn, đất và lao động giá rẻ”, mà phải chuyển sang AI, dữ liệu, công nghệ, đổi mới sáng tạo và năng suất.
Các số liệu kinh tế vĩ mô cho thấy Hà Tĩnh đang ở giai đoạn tăng tốc mạnh mẽ. Khu vực công nghiệp – xây dựng tăng trưởng tới 20,6%; tổng vốn đầu tư toàn xã hội vượt 61.000 tỷ đồng; khu vực kinh tế tư nhân đóng góp khoảng 60% GRDP và hơn 65% nguồn thu ngân sách địa phương.
Nhìn bề ngoài, đây là bức tranh của một nền kinh tế giàu động lực. Tuy nhiên, khi bóc tách sâu hơn vào cấu trúc doanh nghiệp, nhiều nghịch lý bắt đầu lộ diện.
Theo ông Bùi Anh Tuấn, Cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể (Bộ Tài chính), mật độ doanh nghiệp đang hoạt động tại Hà Tĩnh hiện chỉ đạt khoảng 4,5 doanh nghiệp/1.000 dân, thấp hơn rất nhiều so với mức bình quân cả nước là 9,3 doanh nghiệp/1.000 dân.
Con số này cũng cho thấy khoảng cách rất lớn so với mục tiêu 20 doanh nghiệp/1.000 dân vào năm 2030 theo tinh thần Nghị quyết 68-NQ/TW.
Không chỉ ít về số lượng, cộng đồng doanh nghiệp Hà Tĩnh còn yếu về chất lượng và sức chống chịu. Khoảng 98% doanh nghiệp trên địa bàn là doanh nghiệp nhỏ và vừa. Riêng năm 2025 có gần 1.300 doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường; chỉ trong 4 tháng đầu năm 2026 đã có thêm hơn 500 doanh nghiệp dừng hoạt động.
Điều đáng nói là trong khi Hà Tĩnh sở hữu Khu kinh tế Vũng Áng – một trong những trung tâm công nghiệp lớn nhất miền Trung – thì phần lớn doanh nghiệp địa phương vẫn chưa thể chen chân vào chuỗi cung ứng của các tập đoàn FDI.
Nói cách khác, tăng trưởng của Hà Tĩnh vẫn đang mang dáng dấp của một nền kinh tế “hai tốc độ”: khu vực FDI tăng mạnh, còn doanh nghiệp nội địa vẫn loay hoay ở vùng giá trị thấp.
Đây cũng là lý do nhiều chuyên gia cho rằng Hà Tĩnh đang đứng trước áp lực phải tái cấu trúc mô hình phát triển nếu không muốn rơi vào “bẫy tăng trưởng phụ thuộc”.
Một trong những điểm đáng chú ý tại Diễn đàn Phát triển Kinh tế tư nhân năm nay là cách lãnh đạo tỉnh Hà Tĩnh nhìn thẳng vào các tồn tại nội tại thay vì chỉ nói về thành tích.
Kết quả khảo sát PCI năm 2025 do VCCI công bố cho thấy 7/9 chỉ số thành phần của Hà Tĩnh đang dưới mức trung bình cả nước. Những điểm nghẽn lớn nhất tập trung ở gia nhập thị trường, tiếp cận đất đai, chi phí tuân thủ và tính minh bạch.
Điều đó đồng nghĩa môi trường kinh doanh của Hà Tĩnh vẫn chưa thực sự tạo cảm giác an toàn và thuận lợi cho doanh nghiệp tư nhân phát triển dài hạn.
Chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh Phan Thiên Định cũng thẳng thắn nhìn nhận các chỉ số cải cách hành chính của tỉnh chưa đạt kỳ vọng. PAR Index hiện chỉ đứng thứ 19/34 địa phương trong nhóm sau sáp nhập; SIPAS xếp thứ 24/34.
Theo ông Định, đây là tín hiệu cho thấy bộ máy hỗ trợ doanh nghiệp vẫn còn nhiều “điểm nghẽn mềm” như thủ tục kéo dài, sự phối hợp chưa đồng bộ, tư duy quản lý nặng hành chính và chất lượng xúc tiến đầu tư còn hạn chế.
“Thành công của doanh nghiệp là thành công của tỉnh; khó khăn của doanh nghiệp là trách nhiệm mà chính quyền phải cùng tháo gỡ”, người đứng đầu UBND tỉnh Hà Tĩnh nhấn mạnh.
Thông điệp này cho thấy Hà Tĩnh đang muốn chuyển vai trò của chính quyền từ “quản lý” sang “kiến tạo”.
Theo đó, toàn bộ kiến nghị của doanh nghiệp sẽ được phân loại, giao rõ đầu mối xử lý và thời hạn giải quyết. Tỉnh đồng thời cam kết siết chặt kỷ luật công vụ, giảm chi phí tuân thủ và mở rộng dịch vụ công trực tuyến để hạn chế tối đa tiếp xúc trực tiếp giữa doanh nghiệp với bộ máy hành chính.
Một trọng tâm khác là rà soát quỹ đất công nghiệp, xử lý các dự án chậm tiến độ và hỗ trợ doanh nghiệp chuẩn hóa tài chính để tăng khả năng tiếp cận vốn tín dụng.
Đáng chú ý, Hà Tĩnh cũng đặt mục tiêu hỗ trợ gần 51.000 hộ kinh doanh chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp chính thức – được xem là “nguồn dự trữ” lớn nhất cho tăng trưởng khu vực kinh tế tư nhân trong giai đoạn tới.
Nếu như giai đoạn trước, tăng trưởng của Hà Tĩnh dựa nhiều vào tài nguyên, vốn đầu tư và lao động phổ thông thì trong bối cảnh mới, mô hình đó đang dần chạm trần.
Quỹ đất sạch không còn dồi dào như trước. Chi phí vốn tăng lên. Cạnh tranh lao động ngày càng gay gắt. Các tiêu chuẩn xanh, tiêu chuẩn ESG và yêu cầu chuyển đổi số từ thị trường quốc tế cũng ngày càng khắt khe hơn.
Điều này buộc doanh nghiệp Hà Tĩnh phải thay đổi.
Tại diễn đàn năm nay, AI và đổi mới sáng tạo được nhắc đến như một “dòng chảy chiến lược” mới của khu vực kinh tế tư nhân.
Theo các chuyên gia, lợi thế lớn nhất của AI và công nghệ là giúp doanh nghiệp nhỏ có thể tạo ra giá trị lớn mà không cần quá nhiều vốn.
Một cơ sở sản xuất nhỏ tại Hà Tĩnh giờ đây hoàn toàn có thể bán hàng toàn cầu thông qua thương mại điện tử, sử dụng AI để tối ưu marketing, quản trị đơn hàng, chăm sóc khách hàng hay phân tích thị trường.
Thực tế, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của Hà Tĩnh đã bắt đầu cho thấy những tín hiệu khả quan. Chỉ số đổi mới sáng tạo cấp địa phương (PII) tăng 8 bậc, đứng thứ 3 khu vực Bắc Trung Bộ. Gần 30 doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo đã hình thành.
Đặc biệt, khoảng 74% dự án bước ra từ các cuộc thi khởi nghiệp cấp tỉnh đã được thương mại hóa thành công – một tỷ lệ khá cao so với mặt bằng chung.
Nhiều sản phẩm tưởng chừng chỉ mang tính địa phương như bánh ram, cau sấy, gỗ mỹ nghệ… sau khi được hỗ trợ xây dựng thương hiệu, ứng dụng chuyển đổi số, tiêu chuẩn hóa chất lượng và kết nối thương mại điện tử xuyên biên giới đã bắt đầu tiếp cận thị trường quốc tế.
Đây cũng là lý do Hà Tĩnh đang nghiên cứu xây dựng “Không gian đổi mới sáng tạo Hà Tĩnh” – một trung tâm hỗ trợ ươm tạo công nghệ, chuyển giao tri thức và kết nối doanh nghiệp địa phương với các tập đoàn lớn cũng như mạng lưới doanh nhân uy tín.
Giới chuyên gia nhận định, nếu tận dụng được làn sóng AI và chuyển đổi số, Hà Tĩnh hoàn toàn có thể tạo ra một thế hệ doanh nghiệp mới với năng lực cạnh tranh cao hơn, ít phụ thuộc hơn vào tài nguyên và có khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Quan trọng hơn, đó không chỉ là sự thay đổi mô hình kinh tế, mà là sự thay đổi tư duy phát triển. Một nền kinh tế dựa vào “cơ bắp” có thể tăng trưởng nhanh trong ngắn hạn. Nhưng chỉ một nền kinh tế dựa trên công nghệ, năng suất và đổi mới sáng tạo mới có thể đi đường dài.
Tags:
(VNF) - Ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng Thư ký, Trưởng Ban Pháp chế VCCI cho rằng, điều doanh nghiệp cần hơn cả không phải là thêm các ưu đãi, mà là một môi trường pháp lý minh bạch, ổn định và có thể dự báo để yên tâm đầu tư, mở rộng sản xuất.
(VNF) - Tổng Giám đốc Techcombank Jens Lottner nhận định, khi các động lực đầu tư vẫn được duy trì, “nút thắt” của tăng trưởng không còn nằm ở nguồn vốn, mà ngày càng gắn với chất lượng nguồn nhân lực và năng lực thực thi.
Theo chuyên gia, việc công bố cả hai chỉ số GDP và GDP PPP là cần thiết, vì chúng phản ánh các khía cạnh khác biệt nhưng bổ sung cho nhau về bức tranh kinh tế.
(VNF) - Theo TS. Nguyễn Trí Hiếu, mục tiêu tăng trưởng hai chữ số sẽ rất khó đạt được nếu không tiếp tục cải cách mạnh chính sách thuế, hỗ trợ doanh nghiệp phát triển và nâng cao năng lực hấp thụ của khu vực kinh tế tư nhân.
(VNF) - Theo TS. Phan Hữu Thắng - nguyên Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài, trong giai đoạn mới, thành công của FDI không còn được đo bằng số vốn thu hút được mà bằng trình độ công nghệ, năng suất lao động, năng lực doanh nghiệp Việt Nam và vị thế của nền kinh tế trong chuỗi giá trị toàn cầu.
(VNF) - Từ một câu hỏi trong đề thi tốt nghiệp THPT 2026, vấn đề "Làm thế nào để có những ‘Steve Jobs Việt Nam’?” trở thành chủ đề thảo luận tại diễn đàn quy tụ nhiều chuyên gia hàng đầu về đầu tư, công nghệ và startup.
(VNF) - Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt lịch sử bước vào kỷ nguyên mới với khát vọng vươn mình mạnh mẽ của dân tộc. Tuy nhiên, để hiện thực hóa tầm nhìn trở thành nước có thu nhập cao vào năm 2045, nền kinh tế không thể tiếp tục đi với nhịp độ bình lặng như hiện tại. Giáo sư Trần Văn Thọ (Giáo sư danh dự Đại học Waseda, Nhật Bản) đã có cuộc trao đổi thẳng thắn và đầy tâm huyết về vấn đề này.
(VNF) - Thay vì đưa ra những phán xét định tính về mặt đúng sai, cần đặt mô hình chuyển đổi vàng để mua nhà vào lăng kính cân bằng nhằm định vị ranh giới pháp lý thực tế, từ đó, đánh giá liệu hệ thống quy định hiện hành đã đủ độ tường minh để các bên yên tâm vận hành hay chưa.
(VNF) - Theo GS.TSKH Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, bài toán lớn nhất của Hà Nội trong phát triển hệ thống Metro, đường sắt đô thị hay các dự án hạ tầng chiến lược không nằm ở việc thiếu vốn, mà ở chỗ chưa biết cách chuyển hóa giá trị gia tăng từ đất đai thành nguồn lực tài chính cho đầu tư phát triển.
(VNF) - Theo luật sư Nguyễn Thanh Hà, mô hình đổi vàng mua nhà có thể mở ra hướng đi mới cho thị trường vốn, nhưng không phải “công thức chung” để áp dụng đại trà.
(VNF) - Với tổng vốn lũy kế hơn 80 tỷ USD, Singapore hiện là một trong những nhà đầu tư nước ngoài lớn nhất tại Việt Nam, trải rộng từ bất động sản, khu công nghiệp, năng lượng, tài chính, công nghệ, kinh tế số và đầu tư xanh.
(VNF) - Ứng dụng LPBank Plus của Ngân hàng TMCP Lộc Phát Việt Nam (LPBank) vừa được vinh danh “Sản phẩm xuất sắc ngành Công nghệ số” tại Giải thưởng Sao Khuê 2026, đồng thời chính thức góp mặt trên Bản đồ Giải pháp Công nghệ số Việt Nam 2026, khẳng định năng lực công nghệ và chiến lược chuyển đổi số mạnh mẽ của LPBank trong kỷ nguyên mới.
(VNF) - 13h30 ngày 28/05/2026, Công ty cổ phần Chứng khoán Nhất Việt (VFS) đã tổ chức hội thảo với chủ đề “Chu kỳ tăng trưởng mới – Cơ hội từ phân hóa và chất lượng tăng trưởng”. Hội thảo quy tụ nhiều chuyên gia kinh tế, tài chính và thị trường nhằm cung cấp góc nhìn toàn diện về bối cảnh kinh tế toàn cầu, triển vọng kinh tế Việt Nam cũng như cơ hội đầu tư trên thị trường chứng khoán trong giai đoạn 2026-2027.
(VNF) - Từ ngân hàng, công ty tài chính tiêu dùng đến bảo hiểm, chứng khoán, các tập đoàn tài chính hàng đầu Hàn Quốc đang tăng tốc mở rộng hiện diện tại Việt Nam thông qua M&A, đầu tư vốn và xây dựng hệ sinh thái tài chính khép kín. Đằng sau là tham vọng chiếm lĩnh một trong những thị trường tăng trưởng nhanh nhất Đông Nam Á - nơi tầng lớp trung lưu bùng nổ và nhu cầu tài chính còn dư địa rất lớn.
(VNF) - Trong bối cảnh cạnh tranh du lịch toàn cầu ngày càng khốc liệt, báo chí, trí tuệ nhân tạo (AI) và mạng xã hội đang trở thành “bộ ba” mới định hình năng lực cạnh tranh của ngành du lịch Việt Nam. Đây cũng là nội dung xuyên suốt được các cơ quan quản lý, chuyên gia, nhà báo và doanh nghiệp nhấn mạnh tại Diễn đàn “Vai trò của báo chí trong thúc đẩy ngành kinh tế du lịch Việt Nam năm 2026”, tổ chức ngày 22/5 tại Quảng Trị.
(VNF) - Công cuộc xây dựng IFC tại Việt Nam đang tạo ra những chuyển động âm thầm nhưng sâu rộng trong toàn bộ hệ sinh thái tài chính. Khi luật chơi thay đổi, ngân hàng buộc phải tái cấu trúc, công ty chứng khoán phải chuyển vai, còn startup phải học cách trưởng thành trong môi trường cạnh tranh toàn cầu và kỷ luật cao hơn.
(VNF) - Từ một kênh vốn thay thế cho ngân hàng, tín dụng tư nhân đang phình to thành thị trường trị giá 3.000 tỷ USD với mức độ đòn bẩy và rủi ro ngày càng lớn. Những vụ vỡ nợ, gian lận tín dụng và cảnh báo về hiệu ứng domino đang làm dấy lên lo ngại rằng “bóng ma” khủng hoảng tài chính 2008 có thể quay trở lại dưới một hình hài mới.
(VNF) - Ngày 12/6 tới, tại Vinpearl Landmark 81 (TP. HCM), hơn 500 lãnh đạo quỹ đầu tư, tổ chức tài chính, doanh nghiệp công nghệ hàng đầu châu Á sẽ tham dự Venture Forum 2026 - diễn đàn đối thoại cấp cao về M&A và vốn tư nhân do VinVentures (thuộc Vingroup) khởi xướng. Sự kiện được kỳ vọng trở thành một trong những điểm hẹn đáng chú ý nhất năm của giới đầu tư công nghệ và tài chính khu vực.
(VNF) - Khép lại vòng đề cử mùa giải 2026, Giải thưởng Khoa học Công nghệ toàn cầu VinFuture ghi nhận 1.819 hồ sơ từ khắp thế giới cùng mạng lưới hơn 17.000 đối tác đề cử đến từ 117 quốc gia và vùng lãnh thổ.
(VNF) - Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, startup và fintech không ngại bị quản lý, điều họ lo ngại nhất là sự bất định chính sách; vì vậy, muốn hình thành một hệ sinh thái tài chính mới có sức cạnh tranh quốc tế, cơ quan quản lý cần chuyển từ tư duy “ngăn chặn rủi ro” sang “dẫn dắt đổi mới”.
(VNF) - Sau hơn hai thập kỷ đồng hành cùng cải cách môi trường đầu tư kinh doanh, PCI 2025 đánh dấu bước chuyển mới khi lần đầu mở rộng từ đo lường chất lượng điều hành địa phương sang đánh giá toàn diện hệ sinh thái phát triển kinh tế tư nhân.
(VNF) - TS. Phan Đức Hiếu cho rằng sau một năm triển khai Nghị quyết 68-NQ/TW, điều đáng chú ý nhất là nhiều cải cách thể chế đã bắt đầu chuyển động trong thực tế, góp phần tạo môi trường đầu tư kinh doanh minh bạch, ổn định và an toàn hơn cho khu vực kinh tế tư nhân phát triển.
(VNF) - Tại Lễ phát động Tháng Nhân đạo cấp quốc gia năm 2026 do Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam tổ chức, Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HoSE: SSB) đã ủng hộ số tiền 10 tỷ đồng, góp phần chung tay hỗ trợ các hoàn cảnh khó khăn và lan tỏa tinh thần nhân ái trong cộng đồng.
(VNF) - Mục tiêu tăng trưởng hai con số sẽ khó đạt được nếu nền kinh tế tiếp tục phụ thuộc chủ yếu vào đầu tư công và tín dụng ngân hàng. Muốn tạo đột phá tăng trưởng, Việt Nam cần thay đổi tư duy điều hành theo hướng dùng đầu tư công để thu hút, kích hoạt và dẫn dòng vốn tư nhân tham gia mạnh mẽ hơn vào nền kinh tế.
(VNF) - Ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng Thư ký, Trưởng Ban Pháp chế VCCI cho rằng, điều doanh nghiệp cần hơn cả không phải là thêm các ưu đãi, mà là một môi trường pháp lý minh bạch, ổn định và có thể dự báo để yên tâm đầu tư, mở rộng sản xuất.
(VNF) - Trước thời điểm diễn ra Hội nghị công bố Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm và xúc tiến đầu tư năm 2026, không gian trưng bày quy hoạch tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia thu hút đông đảo đại biểu đến tham quan. Hệ thống sa bàn kết hợp công nghệ 3D Mapping mang đến góc nhìn trực quan về định hướng phát triển Hà Nội trong giai đoạn mới.
