Đầu năm 2020, giới chuyên gia từng lạc quan đưa ra dự báo về những gam màu sáng trong bức tranh triển vọng kinh tế thế giới. Nhưng tất cả đã thay đổi khi đại dịch COVID-19 xuất hiện. Sức tàn phá ghê gớm của dịch COVID-19 giáng “đòn chí mạng” vào nền kinh tế thế giới. Đại dịch trở thành “sát thủ vô hình” đẩy nền kinh tế toàn cầu vốn đang trong giai đoạn phục hồi mong manh sa lầy vào đợt suy thoái tồi tệ nhất kể từ Chiến tranh Thế giới thứ hai. Chưa bao giờ mọi hoạt động kinh tế-xã hội từ công nghiệp, giao thông vận tải đến các lĩnh vực dịch vụ, vui chơi giải trí... kéo theo lực lượng lao động ước tính hơn 3 tỷ người đồng loạt bị ảnh hưởng. Kinh tế thế giới bỗng chốc “bốc hơi” hàng nghìn tỷ USD, kéo theo không ít thành quả gây dựng trong nhiều năm qua bị tiêu tan.
Theo số liệu của các viện nghiên cứu kinh tế trên thế giới, mức độ tăng trưởng kinh tế thế giới trong năm 2020 giảm khoảng từ 5-7% so với mức độ tăng trưởng trung bình của kinh tế thế giới trong các năm trước và kinh tế thế giới cần thời gian ít nhất từ 2-3 năm để khôi phục lại được nhịp độ tăng trưởng ở thời trước khi dịch bệnh bùng phát và lây lan. Những nền kinh tế lâu nay chưa giải quyết được các vấn đề và bất cập mang tính cơ cấu cũng như phụ thuộc nhiều nhất vào ngành dịch vụ thì đều bị ảnh hưởng tiêu cực nặng nề nhất.
Mỹ và châu Âu đều là những tâm điểm chính của diễn biến dịch bệnh và cũng là những nơi thực trạng tăng trưởng kinh tế và thương mại tồi tệ hơn cả trong năm 2020.
Vào tháng cuối năm 2020, một số nền kinh tế khu vực châu Á-Thái Bình Dương, bao gồm cả nền kinh tế Mỹ, đang xuất hiện những tín hiệu cho thấy sự phục hồi. Những tín hiệu này được xem là “điểm sáng hy vọng” trong bối cảnh bức tranh kinh tế toàn cầu vẫn đang u ám bởi tác động tiêu cực từ đại dịch COVID-19.
Tại Australia, doanh số bán hàng trực tuyến của Australia trong tháng 11 đã tăng 55,6% so với cùng kỳ năm 2019 và tăng cao hơn 17% so với tháng 10/2020, đạt mức tăng cao nhất từ trước tới nay. Còn tại New Zealand, kinh tế trong quý III/2020 đã đạt tăng trưởng kỷ lục 14% so với quý II. So với cùng kỳ năm 2019, GDP của New Zealand đã tăng 0,4%.
Tín hiệu phục hồi cũng đã xuất hiện rõ nét hơn tại một số nền kinh tế Ðông Nam Á. Tại Singapore, thị trường lao động đã khả quan hơn trong quý III/2020 khi số việc làm của công dân Singapore và người nước ngoài có tư cách lưu trú dài hạn đã tăng 43.200 lên 2,34 triệu việc làm, chỉ thấp hơn 0,4% so với 2,35 triệu việc làm của cùng kỳ năm 2019. Mặc dù tỷ lệ thất nghiệp tổng thể được điều chỉnh của Singapore trong tháng 9 tăng lên 3,6%, nhưng tốc độ này chậm hơn so với những tháng trước đó.
Các nền kinh tế Indonesia, Thái Lan cũng cho thấy tín hiệu khả quan sau một thời kỳ suy giảm nghiêm trọng. Bộ trưởng Ðiều phối các vấn đề kinh tế Indonesia cho biết, tăng trưởng kinh tế nước này trong quý IV/2020 dự báo có thể dao động trong phạm vi từ -2% đến 0,6% nhờ động lực phục hồi bắt đầu từ quý III/2020. Giới phân tích cho rằng, kinh tế Indonesia đã bắt đầu phục hồi, sau khi chạm đáy. Còn tại Thái Lan, sau khi điều chỉnh các yếu tố thời vụ, kinh tế Thái Lan đã tăng trưởng 6,5% trong quý III/2020.
Tại một số nước phát triển như Anh, Mỹ, bức tranh kinh tế cũng đã bớt u ám. Kinh tế Anh dự báo sẽ chứng kiến sự phục hồi mạnh mẽ kể từ quý II/2021, khi các biện pháp hạn chế để phòng dịch được nới lỏng và nhu cầu tiêu dùng được phục hồi.
Nền kinh tế Mỹ cũng đã xuất hiện một số tín hiệu tích cực. Sau khi Chính phủ Mỹ bắt đầu triển khai chương trình tiêm vaccine phòng COVID-19, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đánh giá rằng, kinh tế Mỹ sẽ tăng trưởng 4,2% trong năm 2021 và 3,2% trong năm 2022, cao hơn so với những dự báo đưa ra hồi tháng 9 vừa qua. Hiện Quốc hội Mỹ đã đồng ý thông qua gói cứu trợ trị giá 900 tỷ USD. Gói hỗ trợ kinh tế 900 tỷ USD được nhận định là hết sức cần thiết đối với doanh nghiệp và người thất nghiệp, đồng thời sẽ là “liều thuốc tăng lực” để đưa nền kinh tế Mỹ trở về quỹ đạo tăng trưởng trong năm 2021.
Một số ý kiến cho rằng, một khi virus được khống chế, nền kinh tế thế giới sẽ dễ dàng hồi phục. Chỉ cần virus lắng xuống, các hoạt động bình thường sẽ được nối lại, mà không cần tới các biện pháp tái cấu trúc gây đau đớn như sau mỗi lần khủng hoảng trước đây. Về lý thuyết, sự phục hồi có thể diễn ra theo biểu đồ dạng chữ V.
Những tiến bộ về vaccine ngừa COVID-19 có thể mang đến những tia hy vọng cho nền kinh tế thế giới. Một ví dụ dễ thấy là giá dầu ở châu Á đã tăng trở lại khi xuất hiện những tín hiệu khả quan trong quá trình triển khai vaccine ngừa COVID-19. Những số liệu thống kê và các đánh giá mới nhất của giới chuyên gia cũng cho thấy kinh tế toàn cầu nói chung, khu vực châu Á-Thái Bình Dương nói riêng đã và đang xuất hiện những điểm sáng tích cực. Tuy rằng, quá trình phục hồi kinh tế toàn cầu được dự đoán sẽ diễn ra không đồng đều. Những nền kinh tế mới nổi có khả năng sẽ bật mạnh mẽ hơn khỏi hố sâu suy thoái so với những nền kinh tế đã phát triển.
Chúng ta có thể thấy sự khác biệt về từ ngữ sử dụng trong báo cáo của IMF vào tháng 10 và báo cáo của Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD) vào tháng 12. Trong khi IMF nói về "quá trình phục hồi dài và khó khăn" của kinh tế toàn cầu, OECD nói rằng thế giới "đã tránh được điều tồi tệ nhất" và "sự phục hồi sẽ mạnh hơn và nhanh hơn khi ngày càng có nhiều hoạt động được nối lại, hạn chế tổng mất mát thu nhập do cuộc khủng hoảng này".
Đó chính là khác biệt mà vaccine COVID-19 mang lại cho triển vọng kinh tế thế giới khi vào tháng 11 vừa qua, chúng ta thử nghiệm thành công của 3 loại vaccine ngừa COVID-19.
Tuy nhiên, hai báo cáo trên có một điểm tương đồng, là đều cho rằng phải đến cuối năm 2021, các hoạt động kinh tế trên toàn cầu mới có thể trở lại mức tương tự như ở thời điểm cuối năm 2019. Dù vậy, không thể coi đây là một sự "bật tăng trở lại" ("bounce back"), vì nền kinh tế toàn cầu mới chỉ có khả năng trở lại mức của trước khủng hoảng, thay vì đạt được mức như kỳ vọng đặt ra trước khủng hoảng.
Dự báo về tình hình kinh tế thế giới năm 2021, tờ Tin tức thế giới của Malaysia cho rằng, kịch bản khả quan nhất là dịch COVID-19 được kiểm soát vào năm 2021, nền kinh tế, thương mại toàn cầu và chi tiêu của người tiêu dùng sẽ phục hồi, trong đó số hóa tiền tệ được dự báo sẽ là diễn biến đáng chú ý nhất. Về chính sách tài chính và tiền tệ toàn cầu trong năm 2021, ngân hàng trung ương của nhiều nước dự kiến sẽ tiếp tục duy trì các chính sách nới lỏng định lượng và cho phép lạm phát ở mức cao hơn. Fed sẽ không tăng lãi suất trước cuối năm 2023 trong khi Anh và châu Âu cũng tiếp tục nới lỏng chính sách tiền tệ, do vậy đồng USD sẽ tiếp tục đà giảm giá.
Một khả năng khác rất đáng quan tâm là năm 2021 có thể là một năm mang tính bản lề đối với hoạt động số hóa tiền tệ. Cùng với việc Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc thúc đẩy số hóa đồng nhân dân tệ, Nhật Bản và Hàn Quốc cũng có kế hoạch thử nghiệm đồng tiền kỹ thuật số. Ngoài nỗ lực của Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB), “người khổng lồ” mạng xã hội Facebook đã công bố sẽ ra mắt tiền điện tử Libra vào tháng 1/2021. Đây được dự báo sẽ là một cơn địa chấn mới dẫn đến cuộc cách mạng tiền tệ kỹ thuật số toàn cầu.
Nhìn chung, hầu hết các nhà phân tích đều cho rằng, dịch bệnh COVID-19 đã và đang gây hậu quả tiêu cực đối với các nước và đang góp phần định hình lại hoạt động của các ngành kinh tế trên cấp độ toàn cầu. COVID-19 và ảnh hưởng tiêu cực của nó đối với kinh tế thế giới là một vấn đề mang tính toàn cầu, không một quốc gia nào có thể đứng ngoài và không nước nào có thể tự giải quyết. Tất cả các nước cần chung sức mới có thể vượt qua được khó khăn và khủng hoảng hiện nay.
Tags:
(VNF) - Thương vụ bán Pizza Hut trị giá 2,7 tỷ USD không chỉ đánh dấu sự đổi chủ của một trong những thương hiệu pizza lớn nhất thế giới, mà còn cho thấy sự dịch chuyển chiến lược của Yum Brands trước những thay đổi trong ngành F&B.
(VNF) - Singapore sẽ triển khai hệ thống thanh toán bù trừ phi tập trung (OTC) dành cho vàng trong năm nay, đồng thời cung cấp dịch vụ kho lưu trữ vàng cho các ngân hàng trung ương, trong nỗ lực đưa quốc đảo này trở thành một trung tâm giao dịch kim loại quý hàng đầu thế giới.
(VNF) - Thị trường chứng khoán châu Á đồng loạt tăng mạnh trong phiên đầu tuần khi nhà đầu tư đón nhận thông tin Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận hòa bình sơ bộ.
(VNF) - Một thỏa thuận tiềm năng giữa Mỹ và Iran nhằm mở lại eo biển Hormuz có thể mang đến sự nhẹ nhõm trong ngắn hạn cho châu Á – khu vực ngoài Trung Đông chịu tác động kinh tế nặng nề nhất từ cuộc xung đột kéo dài nhiều tháng qua. Tuy nhiên, ngay cả khi tuyến hàng hải chiến lược này được khôi phục hoạt động, những dư chấn của cuộc khủng hoảng nhiều khả năng vẫn sẽ kéo dài đến cuối năm, thậm chí lâu hơn.
(VNF) - FIFA yêu cầu Levi’s che logo tại sân vận động mang tên mình trong suốt kỳ World Cup 2026. Nhưng thay vì làm thương hiệu này "biến mất", động thái đó lại vô tình biến Levi’s thành một case study lan truyền về sức mạnh nhận diện thương hiệu.
(VNF) - Tổng thống My Donald Trump tuyên bố thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ và Iran đã hoàn tất, với lễ ký kết chính thức dự kiến diễn ra vào ngày 19/6 tại Thụy Sĩ. Thông tin này ngay lập tức tạo ra những biến động đáng kể trên thị trường dầu mỏ, vàng và Bitcoin.
(VNF) - Tuần qua, giá vàng thế giới biến động mạnh dưới tác động của căng thẳng Trung Đông và chính sách tiền tệ của Mỹ. Kim loại quý có lúc rơi xuống mức thấp nhất kể từ cuối năm 2025 trước khi bật tăng trở lại nhờ dòng tiền trú ẩn, khép lại một tuần đầy sóng gió của thị trường tài chính toàn cầu.
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa tuyên bố Washington và Tehran dự kiến ký một thỏa thuận hòa bình quan trọng vào ngày 14/6, động thái có thể chấm dứt nhiều tháng đối đầu quân sự và mở lại eo biển Hormuz.
(VNF) - Nhà đầu tư cá nhân đang mua một cơ hội tăng trưởng hiếm có, hay đang trở thành nguồn thanh khoản cho các cổ đông hiện hữu của SpaceX?
(VNF) - Từng chi hàng trăm tỷ won để thâu tóm bản quyền Olympic và World Cup, JTBC nay vỡ nợ khoản vay 20,6 tỷ won, bị hạ tín nhiệm giữa khủng hoảng tài chính kéo dài.
(VNF) - Giải vô địch bóng đá thế giới FIFA World Cup 2026 được dự đoán sẽ trở thành sự kiện đặt cược thể thao lớn nhất từ trước đến nay. Theo đánh giá của Phố Wall, DraftKings là doanh nghiệp hưởng lợi rõ ràng nhất từ giải đấu này.
(VNF) - Nhật Bản từ lâu được xem là một trong những quốc gia có thị trường nhà ở đặc biệt nhất thế giới. Trong khi quỹ đất hạn hẹp, dân cư tập trung đông tại các đô thị lớn và giá đất luôn ở mức cao, quốc gia này lại đang phải đối mặt với tình trạng hàng triệu căn nhà bỏ trống.
(VNF) - Từng đứng trước nguy cơ phá sản sau nhiều lần phóng tên lửa thất bại, SpaceX đã vượt qua mọi hoài nghi để viết nên một trong những câu chuyện khởi nghiệp vĩ đại nhất thế kỷ XXI. Hành trình kéo dài hơn hai thập kỷ của công ty không chỉ làm thay đổi ngành công nghiệp không gian, mà còn đưa Elon Musk từ một kẻ mộng tưởng trở thành người sở hữu khối tài sản nghìn tỷ USD đầu tiên trong lịch sử nhân loại.
(VNF) - Bitcoin vừa trải qua một trong những nhịp điều chỉnh mạnh nhất kể từ khi lập đỉnh, song Standard Chartered cho rằng "mùa đông crypto" đã qua.
(VNF) - Thương vụ IPO lịch sử của SpaceX đang biến những người lao động bình thường thành triệu phú chỉ sau một đêm. Từ kỹ sư tên lửa đến nhân viên nhà ăn, tất cả đều hưởng lợi từ đợt IPO kỷ lục của SpaceX.
(VNF) - Từ một startup chỉ có 11 nhân viên, Midjourney đã tạo ra hơn 200 triệu USD doanh thu mỗi năm, thu hút hàng chục triệu người dùng trên toàn cầu và thậm chí trở thành đối tác công nghệ của Meta.
(VNF) - Với giới đầu tư Bitcoin, ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh gợi lên một câu hỏi quen thuộc: liệu thị trường có lần nữa đối mặt với "lời nguyền World Cup"?
(VNF) - Trung Quốc đang dựng lên những bức tường ngày càng kiên cố nhằm ngăn dòng vốn, công nghệ và doanh nghiệp rời khỏi đất nước.
(VNF) - Nền tảng thương mại điện tử lớn nhất Hàn Quốc Coupang vừa bị phạt 624,7 tỷ won (khoảng 409 triệu USD) sau vụ rò rỉ dữ liệu ảnh hưởng đến hơn 33 triệu người dùng.
(VNF) - Không chỉ cạnh tranh trên sân cỏ, các ngôi sao hàng đầu còn đại diện cho những “thương hiệu toàn cầu” có khả năng tạo ra hàng chục triệu USD mỗi năm từ lương, thưởng, quảng cáo và các hoạt động thương mại.
(VNF) - Sau đợt IPO kỷ lục của SpaceX, Elon Musk được cho là đã trở thành tỷ phú nghìn tỷ đầu tiên trong lịch sử với khối tài sản vượt 1.000 tỷ USD, bỏ xa mọi đối thủ trên bảng xếp hạng người giàu thế giới.
(VNF) - ECB chọn nâng lãi suất để bảo vệ mục tiêu lạm phát 2%, dù quyết định này làm dấy lên nhiều tranh luận.
(VNF) - BYD dự kiến chi gần 2 tỷ euro để phát triển hệ thống hạ tầng tại châu Âu nhằm đưa công nghệ sạc siêu nhanh chỉ trong 5 phút lên toàn bộ các dòng xe chủ lực của hãng trong vài năm tới.
(VNF) - Giá dầu tăng cao do chiến sự Iran và sự mạnh lên của đồng USD đang tạo ra áp lực kép đối với các nền kinh tế châu Á. Trong bối cảnh dự đoán về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tiếp tục nâng lãi suất gia tăng, cùng với mức độ bất ổn kinh tế vẫn ở ngưỡng cao, các quốc gia trong khu vực ngày càng khó khăn hơn trong việc bảo vệ đồng nội tệ.
(VNF) - Giá vàng kỳ hạn chốt phiên 10/6 ở mức thấp nhất kể từ đầu năm, chính thức xác nhận việc kim loại quý này bước vào thị trường gấu lần đầu tiên trong vòng 4 năm qua. Diễn biến này xảy ra ngay cả khi nhà đầu tư vẫn đang tìm kiếm những nơi trú ẩn an toàn hơn cho dòng vốn trong bối cảnh cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục diễn biến khó lường.
(VNF) - Thương vụ bán Pizza Hut trị giá 2,7 tỷ USD không chỉ đánh dấu sự đổi chủ của một trong những thương hiệu pizza lớn nhất thế giới, mà còn cho thấy sự dịch chuyển chiến lược của Yum Brands trước những thay đổi trong ngành F&B.
(VNF) - Dự án mở rộng cao tốc TP.HCM - Trung Lương - Mỹ Thuận có chiều dài hơn 90km, với tổng vốn đầu tư hơn 36.100 tỷ đồng.
