Cuộc đua ô tô tự lái: 'Thần nhãn' của BYD khiến Tesla có nguy cơ sụp đổ

Đầu năm nay, BYD đã làm rung chuyển ngành công nghiệp xe điện thông minh tại Trung Quốc khi cung cấp gói hỗ trợ lái xe “God’s Eye” (Thần nhãn) hoàn toàn miễn phí, trong khi công nghệ tương tự của Tesla có giá gần 9.000 USD tại thị trường Trung Quốc.

“Với God’s Eye, chiến lược của Tesla bắt đầu sụp đổ,” theo Taylor Ogan - nhà đầu tư của BYD tại Thâm Quyến, người Mỹ từng sở hữu nhiều xe Tesla và đã lái thử các mẫu xe BYD trang bị God’s Eye. Ogan cho biết công nghệ xe tự lái này còn vượt trội hơn cả “Full Self-Driving” (FSD) của Tesla.

Không chỉ BYD, các hãng xe và công nghệ khác tại Trung Quốc cũng đang cung cấp xe điện giá rẻ với các tính năng tự lái tương đương FSD với chi phí thấp hơn nhiều.

Ví dụ, Leapmotor và Xpeng cung cấp hệ thống có thể lái xe trên cả cao tốc lẫn đường phố đô thị với mức giá chỉ từ 20.000 USD. Hàng loạt công ty Trung Quốc đang theo đuổi công nghệ này với sự hậu thuẫn từ chính phủ.

Theo Reuters, chi phí phần cứng hỗ trợ lái của BYD thấp hơn nhiều so với Tesla. Hệ thống của BYD, dù trang bị cả radar và lidar, vẫn có chi phí tương đương với FSD của Tesla, vốn không sử dụng các cảm biến này mà chỉ dựa vào camera và AI. Điều này làm suy yếu chiến lược tiết kiệm chi phí “không cảm biến” mà Tesla theo đuổi.

Sự cạnh tranh khốc liệt từ các đối thủ xe điện thông minh Trung Quốc là một trong những vấn đề lớn nhất mà CEO Elon Musk của Tesla đang đối mặt, đặc biệt khi doanh số xe Tesla đang sụt giảm trên toàn cầu.

Mức độ rủi ro càng gia tăng khi Tesla chuẩn bị triển khai thử nghiệm robotaxi tại Austin, Texas, một bước đi đầy thách thức sau nhiều năm Elon Musk hứa hẹn về xe tự lái.

Tesla không phản hồi khi được hỏi về các đối thủ Trung Quốc. Trước đây, Musk từng nói rằng các công ty ô tô Trung Quốc là “đối thủ cạnh tranh mạnh nhất thế giới”.

Sự cạnh tranh này là một trong những lý do khiến Tesla phải chuyển hướng khỏi chiến lược xe điện giá rẻ. Hãng đã từng huỷ kế hoạch phát triển một mẫu xe mới với giá 25.000 USD. Thay vào đó, Musk đặt cược tương lai Tesla vào robotaxi tự lái, hiện là yếu tố chính hỗ trợ mức định giá gần 1.000 tỷ USD của hãng trên thị trường chứng khoán.

Giờ đây, Tesla đang phải đối đầu với chính những đối thủ đã đánh bại mình trong cuộc chiến xe điện giá rẻ, nay lại cạnh tranh cả về công nghệ xe tự lái. Đáng chú ý là các công ty công nghệ như Huawei - “gã khổng lồ” điện thoại thông minh Trung Quốc - hiện đang cung cấp công nghệ lái tự động cho nhiều hãng ô tô Trung Quốc.

Trong khi đó, Tesla lại gặp bất lợi vì các quy định tại Trung Quốc như không cho phép hãng này sử dụng dữ liệu thu thập từ xe Tesla tại Trung Quốc để huấn luyện AI ở Mỹ. Tesla đã đàm phán với Chính phủ Trung Quốc nhưng chưa có kết quả.

Các công ty Trung Quốc thì ngược lại, họ được hưởng trợ cấp và chính sách hỗ trợ từ chính phủ trong việc phát triển công nghệ hỗ trợ lái nâng cao. Họ cũng có lợi thế nhờ vào quy mô sản xuất lớn và chấp nhận lợi nhuận thấp để nhanh chóng đưa công nghệ ra thị trường, từ đó giảm chi phí sản xuất.

Chiến trường thực tế: Thành phố Thâm Quyến

Taylor Ogan của Snow Bull Capital (trụ sở Thâm Quyến) đã có trải nghiệm thực tế khi lái nhiều mẫu xe BYD được trang bị God’s Eye. Trên những con đường đông đúc của thành phố 18 triệu dân, ông không cần phải can thiệp vào việc lái xe. Đây là minh chứng cho sự tiến bộ của công nghệ Trung Quốc.

Huawei cũng là một cái tên nổi bật. Hãng này cung cấp công nghệ và thương hiệu cho nhiều nhà sản xuất ô tô như Chery, SAIC và Changan, đồng thời hợp tác với hơn 12 hãng khác.

Những mẫu SUV hạng sang Aito M9 (sản phẩm của Seres và Huawei) tại Thâm Quyến đều có thể tự rẽ, giảm tốc độ tránh người đi bộ, và tự đỗ song song tại trụ sở Huawei - tất cả trong khi người lái không cần chạm tay vào vô lăng.

Huawei và nhiều hãng khác như Zeekr, Changan, Xpeng đã giới thiệu các tiến bộ trong công nghệ tự lái tại triển lãm ô tô Thượng Hải tháng 4, dù chính quyền Bắc Kinh sau đó siết chặt quy định tiếp thị liên quan đến các thuật ngữ như “thông minh” hay “tự lái” sau một vụ tai nạn chết người với xe Xiaomi.

Huawei cho biết họ sẵn sàng tham gia quy trình kiểm định mới của Trung Quốc để chứng nhận hệ thống lái cấp độ 3 - cấp độ mà xe có khả năng tự vận hành, tài xế không cần để tay lên vô lăng trừ khi hệ thống yêu cầu. Zeekr (thương hiệu cao cấp của Geely) cũng dự kiến sớm bán ra xe có hệ thống cấp độ 3.

Trong khi đó, Tesla vẫn chưa tung ra phiên bản FSD “không cần giám sát” vì công nghệ chưa đủ ổn định để vận hành mà không có sự can thiệp của tài xế.

“Thần nhãn” - Rẻ và tốt hơn?

Các hãng xe Trung Quốc đang phát triển công nghệ hỗ trợ lái với tốc độ nhanh để đáp ứng nhu cầu người tiêu dùng ngày càng cao. Khả năng cung cấp công nghệ này với chi phí thấp là mối đe doạ lớn nhất đối với mô hình kinh doanh mới của Tesla - dựa vào sự tự lái.

Khách hàng mua xe BYD có thể nhận được phiên bản God’s Eye tương đương FSD như một tính năng tiêu chuẩn trong các xe có giá khoảng 30.000 USD. Trong khi đó, chiếc Tesla rẻ nhất có FSD tại Trung Quốc là Model 3, giá khoảng 41.500 USD.

Theo phân tích của A2MAC1 (công ty phân tích xe có trụ sở tại Paris), phiên bản God’s Eye tầm trung sử dụng chip Nvidia, thu thập dữ liệu từ 12 camera, 5 radar, 12 cảm biến siêu âm và 1 cảm biến lidar, với chi phí khoảng 2.105 USD. Trong khi đó, FSD của Tesla, chỉ dùng camera và 2 chip AI, tốn khoảng 2.360 USD.

Cảm biến tại Trung Quốc rẻ hơn khoảng 40% so với châu Âu và Mỹ, còn cảm biến lidar rẻ hơn 20%. Sự bùng nổ xe điện đã giúp giảm giá nhờ quy mô lớn và cạnh tranh khốc liệt buộc các nhà cung cấp chấp nhận lợi nhuận thấp hơn.

BYD có thể bị giảm biên lợi nhuận gộp (hiện tại là 22%) do tặng miễn phí God’s Eye, nhưng được bù đắp bằng việc bán nhiều xe hơn, theo Chris McNally, Giám đốc nghiên cứu ô tô toàn cầu của công ty tư vấn Evercore.

Càng nhiều xe, càng nhiều dữ liệu và AI càng thông minh

Nếu Tesla tiếp tục tụt hậu về công nghệ hỗ trợ lái, họ sẽ càng gặp khó tại Trung Quốc - nơi mà các đối thủ như BYD đang mở rộng thị phần nhờ sản phẩm rẻ (có xe chưa đến 10.000 USD). Với số lượng xe lớn, các hãng như BYD còn có lợi thế huấn luyện AI nhờ thu thập nhiều dữ liệu thực tế hơn.

BYD “rõ ràng có lợi thế lâu dài về thị phần và dữ liệu đường phố so với Tesla,” McNally nhận định, và lợi thế đó có thể sẽ còn mở rộng hơn khi God’s Eye giúp BYD bán được nhiều xe hơn nữa.

Quy mô sản xuất của BYD còn mang lại lợi thế đàm phán với nhà cung cấp. Tháng 11 năm ngoái, một giám đốc BYD cho biết hãng đã bán được 4,2 triệu xe trong năm, hơn gấp đôi Tesla, nhờ “đổi mới kỹ thuật, kinh tế quy mô và chuỗi cung ứng chi phí thấp.”

Vị giám đốc kết thư bằng cách yêu cầu các nhà cung cấp giảm giá đồng loạt 10% từ ngày 1/1, gọi năm mới là “vòng knock-out cuối cùng” trong cuộc cạnh tranh khốc liệt. Đây có thể là đòn chí mạng đối với Tesla của Elon Musk.