Di dời đại học khỏi nội đô: Hà Nội đứng trước một lựa chọn lớn
(VNF) - Sáng qua, khi đi vào giờ cao điểm trên đường Nguyễn Trãi, tôi chứng kiến gần như đầy đủ những gì Hà Nội đang phải gánh.
- Đại học - bệnh viện giữa nội đô: Áp lực ngày càng lớn 17/03/2026 09:13
Dòng xe máy, xe đạp, ô tô nối dài, xe buýt chật kín, tất cả len lỏi từng khoảng trống nhỏ để đi tiếp. Chỉ trong một đoạn đường không dài, có tới bảy trường đại học và học viện nằm san sát nhau. Mỗi trường vài chục nghìn sinh viên, và vào những khung giờ nhất định, tất cả cùng đổ ra đường cùng với luồng di chuyển từ ngoại ô vào nội đô.
Và Nguyễn Trãi cũng không phải là nơi duy nhất. Ở khu vực Hồ Tùng Mậu – Xuân Thủy – Cầu Giấy, một cụm đại học khác đang hoạt động với Đại học Thương mại, Đại học Quốc gia Hà Nội và Học viện Báo chí và Tuyên truyền.
Ở phía nam, các tuyến như Giải Phóng, Trần Đại Nghĩa, Lê Thanh Nghị hay Đại Cồ Việt vốn đã hẹp lại phải gánh thêm dòng xe máy khổng lồ đổ về các cổng trường vào giờ học. Giờ tan học của các trường gần như cũng là giờ tắc đường của cả khu.
Trong bối cảnh đó, Hà Nội đang xây dựng Quy hoạch Thủ đô thời kỳ 2021–2030 với tầm nhìn kéo dài tới 100 năm – một bản quy hoạch được kỳ vọng sẽ tổ chức lại toàn bộ không gian phát triển của thành phố từ hạ tầng, dân cư đến các trung tâm tri thức.
Trong bản quy hoạch này, việc di dời các trường đại học có diện tích nhỏ, cơ sở vật chất không đạt chuẩn ra khỏi nội đô được đặt ra như một hướng đi quan trọng – như một cách để Hà Nội sắp xếp lại không gian sống của chính mình.
Một chủ trương đã có từ lâu
Nếu lật lại các bản quy hoạch cũ, câu chuyện này không hề mới.
Từ năm 2007 rồi đến các quy hoạch năm 2011, Hà Nội đã nói đến việc giảm mật độ sinh viên trong nội đô xuống khoảng 30.000, đồng thời hình thành các cụm đại học tại Hòa Lạc, Sóc Sơn, Sơn Tây hay Gia Lâm. Danh sách các trường cần di dời thậm chí đã từng được nêu ra với hơn chục cơ sở đào tạo nằm trong diện phải tính toán lại không gian.
Thế nhưng sau hơn một thập kỷ, thực tế gần như không thay đổi đáng kể. Ngoại trừ một vài trường di chuyển cục bộ, phần lớn các trường vẫn ở lại nội đô, tiếp tục mở rộng quy mô đào tạo trong những khuôn viên vốn đã chật chội.
Chi phí là một rào cản rõ ràng, bởi xây dựng một khuôn viên đại học không chỉ là vài tòa giảng đường mà là cả một hệ sinh thái gồm ký túc xá, thư viện, phòng thí nghiệm và hạ tầng đô thị đi kèm. Cái khó hơn nằm ở chỗ suốt nhiều năm, chủ trương di dời tồn tại như một định hướng hơn là một yêu cầu có ràng buộc, không có lộ trình, không có chế tài, không có trách nhiệm cá nhân và đặc biệt là thiếu cơ chế đủ mạnh.
Áp lực đã tích tụ đến mức không thể bỏ qua
Trong khi việc di dời gần như đứng yên, quy mô sinh viên lại tăng đều theo từng năm. Hiện nay, Hà Nội có khoảng 650.000–700.000 sinh viên, phần lớn tập trung trong khu vực nội đô. Con số này đặt vào một hệ thống hạ tầng vốn đã quá tải tạo ra một áp lực không hề nhỏ.
Chỉ cần quan sát một chi tiết rất đời thường: Vào mùa hè, khi sinh viên nghỉ học, nhiều tuyến phố quanh các trường đại học bỗng “dễ thở” hơn hẳn. Điều đó cho thấy các cụm đại học không chỉ là nơi đào tạo mà còn là những điểm phát sinh lưu lượng giao thông rất lớn trong đô thị.

Có những trường đại học hiện chỉ có vài mét vuông trên mỗi sinh viên trong khi tiêu chuẩn tối thiểu là 25 m². Không gian học tập chật hẹp, thiếu khu thực hành, thiếu hạ tầng nghiên cứu – những điều này không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng đào tạo mà còn cho thấy mô hình “đại học trong lõi đô thị” đã đi đến giới hạn.
Các trường đại học lúc này không còn là chuyện riêng của ngành giáo dục nữa mà bắt đầu tác động trực tiếp đến cách đô thị vận hành mỗi ngày.
Một trường đại học nếu nhìn đúng nghĩa, không dừng ở những dãy giảng đường mà kéo theo cả một đời sống xung quanh nó – từ phòng trọ, quán ăn đến những công việc làm thêm của sinh viên.
Với nhiều sinh viên, học ở nội đô không chỉ là chuyện đến lớp mà còn là cơ hội tìm việc làm thêm để tự trang trải chi phí. Với giảng viên, đặc biệt là những người đã ổn định cuộc sống ở trung tâm, việc phải di chuyển hàng chục cây số mỗi ngày không phải là một thay đổi nhỏ.
Câu chuyện vì thế nằm ở chỗ, nơi đến có đủ điều kiện để người học và người dạy thực sự gắn bó hay không. Nếu không trả lời được câu hỏi đó, việc di dời sẽ vấp phải một lực cản rất tự nhiên đến từ chính những người trong cuộc.
Giải pháp: Phải làm thật
Trước hết, phải gọi đúng tên những trường cần di chuyển, kèm theo một lộ trình cụ thể. Khi đã có mốc thời gian rõ ràng và trách nhiệm gắn với từng cơ quan, câu chuyện sẽ không còn dừng ở mức “khuyến khích”.
Nhưng ngay cả khi có lộ trình, nếu nơi đến chưa sẵn sàng, mọi thứ vẫn sẽ dừng lại. Hòa Lạc là ví dụ rõ nhất. Một khu đại học được quy hoạch hàng nghìn hecta, nằm cạnh khu công nghệ cao nhưng suốt nhiều năm vẫn loay hoay vì thiếu hạ tầng kết nối và dịch vụ đi kèm. Nếu sinh viên vẫn phải chạy xe máy hàng chục cây số mỗi ngày, quanh khu học xá không có nhà ở, không có việc làm thêm, không có một đời sống đủ đầy thì rất khó để các trường rời bỏ trung tâm.
Giao thông vì thế trở thành điều kiện tiên quyết. Khi nào sinh viên có thể lên một chuyến metro từ nội đô và xuống ngay gần giảng đường, khi đó khoảng cách 30km mới thực sự được “rút ngắn”.
Bài toán tiền cũng không thể né tránh. Không trường nào có thể tự xoay xở hàng nghìn tỷ đồng để xây một khuôn viên hoàn chỉnh. Nếu không có một cơ chế tài chính đủ mạnh, trong đó Nhà nước đóng vai trò dẫn dắt và tạo “vốn mồi”, còn doanh nghiệp tham gia phát triển hạ tầng và dịch vụ thì kế hoạch di dời sẽ rất khó đi xa.
Và cuối cùng, là câu chuyện con người. Một giảng viên đã sống hàng chục năm trong nội đô sẽ không dễ dàng chuyển đi nếu không có nhà ở, trường học cho con, hay một môi trường sống tương đương. Một sinh viên cũng sẽ không chọn một nơi mà ở đó cơ hội làm thêm gần như bằng không.
Bài toán khó nhất nằm ở phần đất trong nội đô
Nhưng có lẽ câu hỏi khó nhất lại nằm ở phía sau: Quỹ đất của các trường đại học trong nội đô sẽ được sử dụng như thế nào sau khi di dời? Nhiều cơ sở đào tạo hiện nằm ở những vị trí đắc địa bậc nhất của Hà Nội. Giá trị của những khu đất này, nếu nhìn theo góc độ thị trường là rất lớn.
Nếu chuyển đổi thành các dự án bất động sản, thành phố có thể thu được nguồn lực đáng kể trong ngắn hạn. Nhưng cái giá đi kèm có thể là áp lực hạ tầng tiếp tục gia tăng, trong khi không gian công cộng – thứ Hà Nội đang thiếu lại không được cải thiện bao nhiêu.
Ngược lại, nếu quỹ đất được dành cho công viên, trường học, không gian sáng tạo hay các trung tâm nghiên cứu, giá trị mang lại sẽ không đến ngay lập tức, nhưng bền vững hơn nhiều.
Đằng sau câu chuyện quỹ đất là một lựa chọn rất cụ thể: Ưu tiên lợi ích ngắn hạn hay chấp nhận chậm lại để giữ những giá trị dài hạn cho thành phố.
Hà Nội có thể tiếp tục mở rộng ra bên ngoài với những khu đô thị mới nhưng những khoảng không gian trong lõi đô thị thì không thể tạo ra lần thứ hai.
Một ngày nào đó, nếu đi qua Nguyễn Trãi hay Giải Phóng mà không còn cảnh hàng vạn sinh viên cùng đổ ra đường vào giờ tan học, có lẽ khi ấy người ta mới cảm nhận rõ một quyết định quy hoạch đã âm thầm thay đổi thành phố như thế nào. Và khi đó, sẽ không còn chứng kiến cả thành phố là một bãi đỗ xe khổng lồ nữa.
Đại học có diện tích đất không đủ quy định phải di dời toàn bộ khỏi nội thành Hà Nội
- TP.HCM lên tiếng về việc di dời Trường đại học Bách khoa 10/03/2026 08:22
- 'Ông lớn' bất động sản muốn di dời Trường Đại học Bách khoa khỏi nội đô TP.HCM 08/03/2026 11:07
- Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội Hoàng Minh Sơn làm quyền Bộ trưởng Bộ GD&ĐT 28/02/2026 01:34
Thách thức vĩ mô gia tăng, đâu là 'cửa sáng' cho tăng trưởng kinh tế?
(VNF) - 13h30 ngày 28/05/2026, Công ty cổ phần Chứng khoán Nhất Việt (VFS) đã tổ chức hội thảo với chủ đề “Chu kỳ tăng trưởng mới – Cơ hội từ phân hóa và chất lượng tăng trưởng”. Hội thảo quy tụ nhiều chuyên gia kinh tế, tài chính và thị trường nhằm cung cấp góc nhìn toàn diện về bối cảnh kinh tế toàn cầu, triển vọng kinh tế Việt Nam cũng như cơ hội đầu tư trên thị trường chứng khoán trong giai đoạn 2026-2027.
VinFuture 2026 nhận hơn 1.800 đề cử, mạng lưới đối tác toàn cầu tăng gấp 14 lần sau 6 năm
(VNF) - Khép lại vòng đề cử mùa giải 2026, Giải thưởng Khoa học Công nghệ toàn cầu VinFuture ghi nhận 1.819 hồ sơ từ khắp thế giới cùng mạng lưới hơn 17.000 đối tác đề cử đến từ 117 quốc gia và vùng lãnh thổ.
Tạo niềm tin cho fintech: Từ ‘quản lý để ngăn chặn’ sang ‘dẫn dắt đổi mới’
(VNF) - Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, startup và fintech không ngại bị quản lý, điều họ lo ngại nhất là sự bất định chính sách; vì vậy, muốn hình thành một hệ sinh thái tài chính mới có sức cạnh tranh quốc tế, cơ quan quản lý cần chuyển từ tư duy “ngăn chặn rủi ro” sang “dẫn dắt đổi mới”.
Đo "đầu vào thể chế", soi "đầu ra thị trường": Bước tiến mới của PCI 2025
(VNF) - Sau hơn hai thập kỷ đồng hành cùng cải cách môi trường đầu tư kinh doanh, PCI 2025 đánh dấu bước chuyển mới khi lần đầu mở rộng từ đo lường chất lượng điều hành địa phương sang đánh giá toàn diện hệ sinh thái phát triển kinh tế tư nhân.
Một năm Nghị quyết 68: 'Tư duy thay đổi, cải cách thể chế tăng tốc'
(VNF) - TS. Phan Đức Hiếu cho rằng sau một năm triển khai Nghị quyết 68-NQ/TW, điều đáng chú ý nhất là nhiều cải cách thể chế đã bắt đầu chuyển động trong thực tế, góp phần tạo môi trường đầu tư kinh doanh minh bạch, ổn định và an toàn hơn cho khu vực kinh tế tư nhân phát triển.
SeABank ủng hộ 10 tỷ đồng hưởng ứng Tháng Nhân đạo năm 2026
(VNF) - Tại Lễ phát động Tháng Nhân đạo cấp quốc gia năm 2026 do Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam tổ chức, Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HoSE: SSB) đã ủng hộ số tiền 10 tỷ đồng, góp phần chung tay hỗ trợ các hoàn cảnh khó khăn và lan tỏa tinh thần nhân ái trong cộng đồng.
Biến đầu tư công thành 'thỏi nam châm' hút dòng vốn tư nhân
(VNF) - Mục tiêu tăng trưởng hai con số sẽ khó đạt được nếu nền kinh tế tiếp tục phụ thuộc chủ yếu vào đầu tư công và tín dụng ngân hàng. Muốn tạo đột phá tăng trưởng, Việt Nam cần thay đổi tư duy điều hành theo hướng dùng đầu tư công để thu hút, kích hoạt và dẫn dòng vốn tư nhân tham gia mạnh mẽ hơn vào nền kinh tế.
'Hình thành các tập đoàn kinh tế chủ lực, tạo lực kéo cho nền kinh tế'
(VNF) - TS. Bùi Thanh Minh, Phó giám đốc Ban IV, khẳng định để đạt mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững, Việt Nam cần khơi thông nguồn lực, tạo điều kiện để doanh nghiệp tư nhân lớn lên và dẫn dắt các chuỗi giá trị trong nước và quốc tế.
'Xanh hóa vật liệu xây dựng là yêu cầu cấp thiết'
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho rằng xanh hóa ngành vật liệu xây dựng không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy tăng trưởng xanh và phát triển kinh tế carbon thấp.
Tái định vị kinh tế nhà nước: Không đo bằng quy mô, mà bằng năng lực dẫn dắt
(VNF) - Nghị quyết 79-NQ/TW được xem là bước ngoặt trong tư duy phát triển khi lần đầu tiên đặt lại cách nhìn về vai trò kinh tế nhà nước, chuyển trọng tâm từ quy mô nguồn lực sang năng lực dẫn dắt và tạo lập giá trị. Theo TS. Nguyễn Quốc Việt, cách tiếp cận này không chỉ thay đổi kỳ vọng đối với doanh nghiệp nhà nước, mà còn mở ra dư địa mới để nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực và thúc đẩy sự phát triển của toàn bộ nền kinh tế.
Hành trình Big Tech: Đường về nhà của người Việt
(VNF) - Rất nhiều người Việt Nam đã thành danh tại Big Tech Mỹ. Nhưng nếu chỉ dừng lại ở việc “làm cho công ty lớn” hay “kiếm được nhiều tiền”, đó mới chỉ là một nửa câu chuyện. Nửa còn lại, quan trọng hơn, là cách những thành công cá nhân đó được chuyển hóa thành giá trị cho đất nước.
“Doanh nghiệp chưa hưởng trọn lợi ích từ cải cách thể chế”
(VNF) - Dù Nghị quyết 68 đã tạo ra nhiều kỳ vọng về một môi trường kinh doanh thông thoáng hơn, song theo LS Nguyễn Thanh Hà, Chủ tịch Công ty Luật SBLAW, thực tế triển khai vẫn tồn tại không ít rào cản khiến doanh nghiệp chưa thể hưởng trọn lợi ích từ cải cách thể chế. Khoảng cách giữa chính sách và thực thi, cùng những vướng mắc pháp lý phát sinh, đang tiếp tục là lực cản đối với khu vực kinh tế tư nhân.
Ổn định vĩ mô là 'bệ đỡ' cho tăng trưởng 2026
(VNF) - TS Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, cho rằng trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, việc duy trì ổn định kinh tế vĩ mô và các cân đối lớn đã trở thành “bệ đỡ” quan trọng giúp Việt Nam giữ nhịp tăng trưởng ngay từ đầu năm 2026, đồng thời tạo nền tảng để củng cố các động lực như xuất khẩu, tiêu dùng và đầu tư trong thời gian tới.
Bứt phá để tăng trưởng hai con số: 'Tài chính là trụ cột của giàu có và thịnh vượng'
(VNF) - Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới, việc lựa chọn động lực dẫn dắt trở nên đặc biệt quan trọng. PGS.TS Nguyễn Thường Lạng cho rằng, tài chính, đặc biệt là tài chính công nghệ, cần được xác định là mũi nhọn chiến lược nếu muốn tạo bứt phá về năng suất, mở rộng không gian tăng trưởng và nâng cao vị thế của nền kinh tế trong dài hạn.
Nâng ngưỡng miễn thuế hộ kinh doanh: 'Mới chỉ xử lý phần ngọn'
(VNF) - Theo TS. Lê Duy Bình, tranh luận về ngưỡng doanh thu miễn thuế cho hộ kinh doanh thực chất mới chỉ xử lý “phần ngọn”. Điều quan trọng hơn là phải xác lập rõ địa vị pháp lý và cách tiếp cận thuế phù hợp với bản chất kinh doanh cá thể, từ đó tạo nền tảng cải cách bền vững.
Toàn cầu bất định, Việt Nam cần 'linh hoạt điều hành và kiên định cải cách dài hạn'
(VNF) - Theo ông Nguyễn Bá Hùng, chuyên gia kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam, dù chịu tác động từ xung đột địa chính trị, chi phí đầu vào tăng và rủi ro thương mại toàn cầu, kinh tế Việt Nam năm 2026 vẫn được dự báo tăng trưởng khoảng 7,2%. Tuy nhiên, để giữ vững đà này, Việt Nam cần linh hoạt điều hành vàvà kiên định với cải cách dài hạn.
TS Võ Trí Thành: Dữ liệu là 'mỏ vàng' nhưng là bài toán khó nhất hiện nay
(VNF) - TS Võ Trí Thành cho rằng trong nền kinh tế số, dữ liệu đang trở thành nguồn lực có giá trị như một “mỏ vàng”, đóng vai trò quan trọng trong tăng trưởng và đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, việc quản trị, phân bổ và kiểm soát dữ liệu lại đặt ra những thách thức phức tạp, từ quyền sở hữu, quyền riêng tư đến cân bằng giữa tự do hóa và an ninh, khiến đây trở thành một trong những bài toán khó nhất hiện nay.
Doanh nghiệp gia nhập thị trường tăng mạnh nhưng số rời đi cũng rất nhiều
(VNF) - Quý I/2026 ghi nhận làn sóng doanh nghiệp gia nhập và quay lại thị trường tăng mạnh, phản ánh tín hiệu phục hồi của khu vực kinh tế tư nhân. Tuy nhiên, cùng với đó là áp lực rút lui và giải thể gia tăng, cho thấy quá trình sàng lọc ngày càng khắt khe và những điểm nghẽn nội tại dường như vẫn chưa được tháo gỡ.
Tài sản số thay đổi cấu trúc các giao dịch: Rủi ro và tranh chấp pháp lý gia tăng
(VNF) - Chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc nền tảng vận hành của hoạt động đầu tư, kinh doanh, kéo theo sự gia tăng nhanh chóng của rủi ro pháp lý và tranh chấp. Trong bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra không chỉ là hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp, mà còn phải thiết kế lại tư duy quản trị rủi ro theo hướng chủ động, xuyên suốt toàn bộ vòng đời của dự án đầu tư.
'Định kiến người giàu gắn với bất minh khiến doanh nhân thiếu được tôn trọng'
(VNF) - Theo PGS. TS Trần Đình Thiên, hiện vẫn còn định kiến rằng người giàu thường gắn với sự bất minh, từ đó thiếu sự tôn trọng đúng mức đối với vai trò của lực lượng doanh nhân.
Lạm phát chức danh, nghịch lý giám đốc nhận lương 11 triệu đồng/tháng
Trong cuộc đua nhân sự, nhiều doanh nghiệp TP.HCM đẩy nhanh cấp bậc qua danh xưng để hút ứng viên, nhưng không đi kèm lương, quyền lợi tương xứng, khiến người lao động vỡ kỳ vọng.
Trung tâm tài chính quốc tế: Không chỉ hội tụ dòng tiền mà cần tập trung trí tuệ
(VNF) - Theo PGS.TS Phạm Thị Hoàng Anh, Phó giám đốc phụ trách Ban giám đốc Học viện Ngân hàng: “Trung tâm tài chính quốc tế không chỉ là nơi dòng tiền hội tụ, mà còn là nơi tập trung trí tuệ, công nghệ và các chuẩn mực vận hành tiên tiến”.
Muốn DNNN bứt phá, phải chấm dứt tư duy 'giữ phần, sợ sai'
(VNF) - Trao đổi với VietnamFinance, LS Nguyễn Thanh Hà - Chủ tịch Công ty Luật SBLAW.cho rằng, điểm nghẽn lớn nhất của khu vực doanh nghiệp nhà nước hiện nay không chỉ nằm ở cơ chế mà còn ở tư duy “giữ phần, sợ sai” kéo dài nhiều năm. Để hiện thực hóa mục tiêu của Nghị quyết 79, cần một cuộc cải cách mạnh mẽ từ thể chế đến quản trị, trong đó trao quyền thực chất và tạo “không gian an toàn” để doanh nghiệp dám đổi mới, dám chịu trách nhiệm và bứt phá.
Góc nhìn về cuộc chiến Mỹ - Iran: Phân tử cuối cùng còn lại
(VNF) - Cuộc chiến mà Mỹ và Israel phát động nhắm vào Iran đã và đang để lại những hệ quả rất lớn đối với nền kinh tế toàn cầu. VietnamFinance xin trân trọng giới thiệu bài phân tích của tác giả Shanaka Anslem Perera về nguyên nhân và hệ quả của cuộc chiến này. Bài viết được dịch giả Phạm Quang Vinh gửi riêng cho tòa soạn.
Thách thức vĩ mô gia tăng, đâu là 'cửa sáng' cho tăng trưởng kinh tế?
(VNF) - 13h30 ngày 28/05/2026, Công ty cổ phần Chứng khoán Nhất Việt (VFS) đã tổ chức hội thảo với chủ đề “Chu kỳ tăng trưởng mới – Cơ hội từ phân hóa và chất lượng tăng trưởng”. Hội thảo quy tụ nhiều chuyên gia kinh tế, tài chính và thị trường nhằm cung cấp góc nhìn toàn diện về bối cảnh kinh tế toàn cầu, triển vọng kinh tế Việt Nam cũng như cơ hội đầu tư trên thị trường chứng khoán trong giai đoạn 2026-2027.
'Rà soát' tiến độ loạt dự án bất động sản cao tầng quy mô lớn ở Hải Phòng
(VNF) - Hải Phòng đang ghi nhận tiến độ thi công sôi động tại nhiều dự án chung cư, khách sạn và tổ hợp cao tầng tại khu vực trung tâm phía Đông thành phố.




























































