'Làm thân' với ông Trump, tỷ phú Elon Musk kỳ vọng điều gì?

Tỷ phú Elon Musk thường xuyên đăng các thông điệp ủng hộ ứng viên Đảng Cộng hoà Donald Trump trên nền tảng mạng xã hội X, nơi ông tự hào có hơn 202 triệu người theo dõi.

Tại các cuộc mít tinh của ông Trump, ông Musk thỉnh thoảng xuất hiện trên sân khấu để đưa ra lời kêu gọi bỏ phiếu đầy nhiệt huyết. Ông cũng đã quyên góp gần 75 triệu USD để ủng hộ ông Trump trong quý III vừa qua.

Thậm chí, vị tỷ phú giàu nhất thế giới này gần đây đã bắt đầu tặng 1 triệu USD mỗi ngày cho những cử tri đã đăng ký tại các tiểu bang chiến trường. Luật sư quận Philadelphia Larry Krasner sau đó đã kiện ông Musk vì cáo buộc tiến hành “xổ số” bất hợp pháp.

Để tham gia rút thăm trúng thưởng, các cá nhân phải ký vào một bản kiến nghị do America PAC (một ủy ban hành động chính trị được ông Musk thành lập nhằm tài trợ cho cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump) của ông Musk phát hành, trong đó cam kết ủng hộ Tu chính án thứ nhất và thứ hai. Những người duy nhất đủ điều kiện ký là những cử tri đã đăng ký ở bảy tiểu bang dao động quan trọng, trang web America PAC cho biết.

Các luật sư của ông Musk đã bác bỏ các khiếu nại về hành vi bất hợp pháp và đã nộp các tài liệu vào ngày 30/10 để chuyển vụ việc lên tòa án liên bang.

"Mối quan hệ giữa tỷ phú Elon Musk và chính quyền liên bang là chưa từng có", ông Stephen Diamond, giáo sư tại Trường Luật Đại học Santa Clara chuyên về quản trị doanh nghiệp và luật chứng khoán, chia sẻ với ABC News.

Sau đây là những gì tỷ phú Musk phải đối mặt trong cuộc bầu cử năm 2024:

Các hợp đồng của chính phủ trị giá hàng tỷ USD

Nhiều công ty do tỷ phú Elon Musk điều hành làm ăn với chính phủ Mỹ hoặc nhận được sự hỗ trợ của liên bang.

"Bạn đang nói đến hàng tỷ USD một năm. Tổng thống có quyền quyết định rất lớn đối với các hợp đồng của chính phủ", ông Richard Pierce, giáo sư luật tại Đại học George Washington, người tập trung vào quy định của chính phủ, nói với ABC News về các giao dịch kinh doanh của ông Musk.

Tỷ phú Elon Musk sở hữu SpaceX, một công ty hàng không vũ trụ, hướng tới Mỹ là khách hàng chính. Vào tháng 6, Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA) đã trao cho SpaceX 843 triệu USD để chế tạo một phương tiện hỗ trợ đưa Trạm vũ trụ quốc tế ra khỏi quỹ đạo. Mới tuần trước, Lực lượng vũ trụ Mỹ đã trao cho SpaceX hơn 700 triệu USD để hỗ trợ một loạt các vụ phóng trong những năm tới.

Hãng xe điện Tesla của tỷ phú Elon Musk cũng đã nhận được hợp đồng từ Bộ Quốc phòng và Bộ Giao thông vận tải cùng nhiều cơ quan khác.

Theo phân tích của tờ New York Times, SpaceX và Tesla đã nhận được tổng cộng ít nhất 15,4 tỷ USD hợp đồng từ chính phủ trong thập kỷ qua .

Tesla cũng được hưởng lợi từ hàng tỷ USD trợ cấp của liên bang. Theo phân tích của Reuters về hồ sơ chứng khoán, kể từ năm 2018, Tesla đã nhận được 9 tỷ USD từ tín chỉ carbon. Đây là một nguồn doanh thu bền vững đối với Tesla trong thời điểm hiện tại và tương lai. Nhờ hoạt động bán tín chỉ carbon bù đắp cho các công ty trong lĩnh vực ô tô, Tesla đã đóng một vai trò quan trọng trong thị trường tín dụng carbon.

"Tỷ phú Musk có mối quan hệ tài chính chặt chẽ với chính phủ liên bang", ông Diamond cho biết.

Cần có những cơ quan quản lý thân thiện hơn

Các công ty do tỷ phú Elon Musk lãnh đạo hiện đang vướng vào một loạt tranh chấp với các cơ quan liên bang và cơ quan quản lý.

Cục Quản lý An toàn Giao thông Đường bộ Quốc gia (NHTSA) đã bắt đầu một số cuộc điều tra Tesla về những mối nguy hiểm được cho là liên quan đến khả năng tự lái của xe điện Tesla. Đầu tháng này, NHTSA đã công bố một cuộc điều tra mới về khả năng điều hướng của hệ thống trong điều kiện "tầm nhìn đường bộ bị hạn chế".

Trong khi đó, Ủy ban Quan hệ Lao động Quốc gia (NLRB) đã đệ trình nhiều đơn khiếu nại chống lại SpaceX về các điều khoản của thỏa thuận thôi việc cũng như cáo buộc chấm dứt hợp đồng bất hợp pháp đối với những nhân viên đã viết thư gửi ban quản lý để chỉ trích CEO Elon Musk.

SpaceX đã kiện NLRB vào tháng 1 với cáo buộc rằng các phiên điều trần hành chính của họ vi phạm Hiến pháp Mỹ. Trong vụ kiện, các luật sư của SpaceX cáo buộc rằng các thủ tục tố tụng tại NLRB liên quan đến các thẩm phán nội bộ "tước đoạt quyền hiến định được xét xử bằng bồi thẩm đoàn của SpaceX".

Ông Pierce cho biết các cơ quan liên bang thực thi luật do Quốc hội ban hành, nhưng các quyết định thực thi phụ thuộc phần lớn vào các chỉ thị và quyết định về nhân sự do tổng thống đương nhiệm đưa ra.

"Các cơ quan do tổng thống kiểm soát, và do đó tổng thống có thể ra lệnh cho người đứng đầu các cơ quan 'làm điều này hoặc làm điều kia'. Tất nhiên, họ có ranh giới theo luật định nhưng họ làm những gì tổng thống bảo họ làm", ông Pierce nói thêm.

Chiến dịch tranh cử của ông Trump cho biết sự ủng hộ từ tỷ phú Elon Musk và các doanh nhân khác nhấn mạnh sức mạnh của các kế hoạch kinh tế của ứng cử viên.

"Chương trình nghị sự của Tổng thống Trump bao gồm các chính sách kinh tế, năng lượng và quy định cho phép Mỹ giành lại vị thế thống trị toàn cầu về đổi mới và công nghệ. Khi bạn có hàng chục nhà lãnh đạo ngành như Elon Musk và David Sacks trong danh sách dài những người ủng hộ, thì đó là sự công nhận rằng Tổng thống Trump là sự lựa chọn rõ ràng", ông Brian Hughes, cố vấn cấp cao cho chiến dịch tranh cử của Trump, nói với ABC News trong một tuyên bố.

Hưởng lợ từ việc giảm thuế

Các chuyên gia đồng thời cho rằng tỷ phú Elon Musk có thể được hưởng lợi từ việc cắt giảm thuế lớn nếu ông Trump thắng cử.

Tiết kiệm thuế có thể là kết quả của kế hoạch do ông Trump đề xuất, theo đó ông Musk sẽ đảm nhận vai trò trong chính quyền của ông Trump với tư cách là người đứng đầu "ủy ban hiệu quả chính phủ" mới.

Vì các công ty của tỷ phú Elon Musk có quan hệ kinh doanh đáng kể với chính phủ liên bang, vị doanh nhân này có thể sẽ phải bán cổ phần mà ông nắm giữ tại các công ty khác nhau.

Trong những trường hợp như vậy, ông Musk có thể sẽ áp dụng điều 1043 của luật thuế liên bang, cho phép một cá nhân hoãn lại tất cả các loại thuế thu nhập từ vốn khi bán những tài sản đó.

Được ban hành vào năm 1992, luật thuế này nhằm mục đích giảm chi phí tiềm ẩn mà những người giàu có phải đối mặt khi quyết định tham gia chính phủ liên bang, ông Edward McCaffery, giáo sư luật tại Đại học Nam California, người tập trung vào chính sách thuế, nói với ABC News.

Nếu gia nhập chính quyền của ông Trump, ông Musk sẽ trở thành người giàu nhất từng được hưởng ưu đãi này. Theo The Lever, khoản giảm thuế này có thể giúp tỷ phú Elon Musk tiết kiệm hàng chục tỷ USD, đây là tờ báo đầu tiên đưa tin về lợi ích tiềm năng này.

Dù vậy, ông McCaffrey cho biết, bất chấp khoản tiết kiệm thuế khổng lồ, ông Musk có thể cố gắng lách luật hoặc từ bỏ vai trò quan trọng trong chính quyền.

Vị tỷ phú giàu nhất thế giới có thể không muốn từ bỏ cổ phần của mình trong các công ty mà ông nắm quyền kiểm soát chặt chẽ, cũng không muốn trao đổi cổ phần tăng trưởng nhanh với các khoản đầu tư kém hấp dẫn hơn được pháp luật cho phép.