Triển lãm ô tô lớn nhất nước Đức tại Munich (kết thúc ngày 14/9) đã chứng kiến sự đối lập rõ rệt giữa truyền thống và xu hướng mới. Tại trung tâm lịch sử của thành phố, những “gã khổng lồ” Đức chiếm lĩnh không gian quen thuộc: trước nhà hát opera tân cổ điển, BMW đặt chiếc SUV điện iX3 trên bệ đá lấp lánh. Còn tại cung điện thời Phục Hưng Residenz, Mercedes-Benz dựng hẳn một studio thiết kế mô phỏng lưới tản nhiệt khổng lồ để trình diễn mẫu GLC cải tiến.
Thế nhưng, các sảnh triển lãm chính tại vùng ngoại ô lại mang một diện mạo hoàn toàn khác. Tại đây, những thương hiệu xe điện non trẻ của Trung Quốc không chỉ áp đảo về số lượng mà còn vượt trội về công nghệ và giá cả, khiến các tên tuổi lâu đời của châu Âu bị lu mờ.
BYD, Xpeng, Changan và Dongfeng giới thiệu loạt mẫu xe điện với công nghệ hiện đại, giá bán cạnh tranh hơn hẳn so với sản phẩm phương Tây, đồng thời công bố kế hoạch mở rộng quy mô tại châu Âu - thị trường trọng điểm trong chiến dịch xuất khẩu toàn cầu.
Tuy nhiên, sự hứng khởi ở trời Âu lại đối lập hoàn toàn với thực trạng trong nước: ngành ô tô Trung Quốc đang chìm trong một cuộc chiến giá kéo dài do tình trạng dư thừa công suất.
Thành công ban đầu của ngành xe điện Trung Quốc bắt nguồn từ chiến lược hỗ trợ mạnh mẽ của chính phủ. Khoảng 15 năm trước, Bắc Kinh nhận ra các hãng xe nội địa khó cạnh tranh trong phân khúc xe xăng dầu, nhưng có thể dẫn đầu ở lĩnh vực xe điện nếu được “bơm” đủ trợ cấp và chính sách ưu đãi.
Làn sóng đầu tư bùng nổ, hàng chục công ty mới ra đời, đưa thị trường xe điện trở thành mảnh đất màu mỡ. Năm nay, xe điện dự kiến chiếm tới 60% tổng doanh số ô tô trong nước.
Hiện có khoảng 130 công ty ô tô nội địa Trung Quốc cùng nhau tranh giành thị phần, song chỉ có ít doanh nghiệp đạt sản lượng cao. Các kết quả phân tích cho thấy nếu tất cả các nhà máy hoạt động hết công suất, lượng xe sản xuất sẽ gấp đôi nhu cầu thực tế. Hệ quả là một cuộc chiến giá khốc liệt đã diễn ra.
Theo tập đoàn tài chính Nomura, giá bán trung bình của xe điện Trung Quốc đã giảm 19% trong 2 năm qua, xuống còn khoảng 165.000 nhân dân tệ (23.000 USD), thậm chí một số mẫu xe giảm giá tới 35%.
Dù doanh số ô tô toàn thị trường vẫn tăng trưởng, dự kiến đạt 24 triệu xe trong năm 2025 (tăng 7%) nhưng lợi nhuận của nhiều hãng đã sụt giảm nghiêm trọng. Trong 5 tháng đầu năm nay, lợi nhuận ròng toàn ngành (bao gồm cả hãng xe nước ngoài) giảm 12% so với cùng kỳ, xuống 178 tỷ nhân dân tệ.
Ngay cả những cái tên dẫn đầu cũng chịu áp lực: Geely giảm lợi nhuận ròng 14% trong nửa đầu năm; còn nhà sản xuất lớn nhất Trung Quốc BYD gây sốc khi báo cáo lợi nhuận quý II giảm tới 30% dù doanh thu vẫn tăng 14%. Các nhà cung cấp linh kiện cũng lao đao, nhiều đơn vị phải ngừng hoạt động vì bị chậm thanh toán tới nửa năm.
Trong bối cảnh đó, các hãng xe nước ngoài càng thêm khó khăn. Từng là kẻ thống trị thị trường, nay họ bị lép vế hoàn toàn trước sức bật của thương hiệu nội địa.
Theo Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc, thị phần xe nội địa tăng từ 34% năm 2020 lên 69% chỉ trong 4 tháng đầu năm 2025. UBS nhận định các hãng nước ngoài “không thể cạnh tranh trong cuộc chiến giá với doanh nghiệp Trung Quốc”.
Chính phủ Bắc Kinh bắt đầu lo ngại trước “sự thoái hóa” - một thuật ngữ tiếng Trung mô tả vòng luẩn quẩn tự hủy hoại của tình trạng cạnh tranh quá mức. Sau khi BYD khởi động một đợt giảm giá lớn vào tháng 5, làn sóng giảm giá lan rộng, buộc giới chức phải can thiệp.
Tháng 6, Bộ Công nghiệp Trung Quốc đã triệu tập các hãng xe, yêu cầu ngừng giảm giá và đẩy nhanh thanh toán cho nhà cung cấp. Một số doanh nghiệp lớn cam kết thanh toán trong vòng 60 ngày, song trên thực tế, các chương trình khuyến mại ngầm như miễn phí bảo hiểm, hỗ trợ tài chính 0% hay sạc điện miễn phí vẫn tiếp tục.
Bà Stella Li, Phó chủ tịch BYD, thẳng thắn thừa nhận: “Có quá nhiều nhà sản xuất ô tô, khoảng 100 hãng cần bị loại bỏ, và thậm chí nếu chỉ còn 20 hãng thì vẫn là quá nhiều”.
Trong khi đó, nỗ lực tái cấu trúc ngành chưa đem lại kết quả. Chính phủ Trung Quóc nhiều lần thúc đẩy sáp nhập các tập đoàn lớn, như kế hoạch hợp nhất Changan và Dongfeng, nhưng vấp phải sự phản đối của các địa phương vì lo ngại mất việc làm và nguồn thu thuế.
Các hãng nhỏ, thua lỗ, vốn nổi lên nhờ tín dụng giá rẻ và ưu đãi hào phóng trong giai đoạn 2010, cũng tiếp tục tồn tại nhờ bảo hộ từ chính quyền địa phương - nơi coi đây là dự án “con cưng”.
Ở một góc độ khác, cuộc chiến giá cũng đang dần định hình và làm “sàng lọc” ra những doanh nghiệp có sức cạnh tranh thực sự. Các ông lớn như BYD, Geely, Chery cùng nhóm khởi nghiệp như Xpeng, Li Auto hay thậm chí Huawei và Xiaomi - nay đã lấn sân sản xuất ô tô - đều cho thấy khả năng thích ứng và duy trì lợi nhuận. Nhờ tối ưu chi phí, các doanh nghiệp này có thể duy trì mức giá thấp trong thời gian dài.
Đồng thời, xuất khẩu trở thành “vị cứu tinh”. Dưới áp lực kép từ sự cạnh tranh trong ngành và sự giám sát ngày càng chặt chẽ của chính phủ, các tập đoàn ô tô Trung Quốc tích cực đẩy mạnh xuất khẩu.
Từ năm 2021 - 2024, lượng xe Trung Quốc xuất khẩu tăng gấp 4 lần, đưa nước này vượt Nhật Bản để trở thành nhà xuất khẩu ô tô số 1 thế giới. Trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 8 năm nay, Trung Quốc đã xuất khẩu 4,3 triệu xe, trong đó có 1,5 triệu xe điện - tăng vọt so với chưa đầy 1 triệu xe trong cả năm 2020. Đây là sự thay đổi lớn đối với một ngành công nghiệp vốn lâu nay do châu Âu, Nhật Bản và Mỹ thống trị.
Dẫn đầu xu hướng này là BYD, với doanh số bán ra nước ngoài tăng hơn gấp đôi, đạt trên 630.000 xe chỉ trong 8 tháng. Gần đây, công ty cho biết tự tin có thể đạt 940.000 xe xuất khẩu vào cuối năm, vượt xa mục tiêu ban đầu 800.000 xe mà CEO Vương Truyền Phúc đề ra.
Ở chiều ngược lại, các hãng xe nước ngoài phụ thuộc nhiều vào thị trường Trung Quốc lại đứng trước viễn cảnh u ám. Hai hãng xe Mỹ là Ford và General Motors đang dần mất chỗ đứng tại Trung Quốc. Toyota (Nhật Bản) chống chịu tốt hơn nhưng cũng đang tụt thị phần. Nissan thì lao dốc không phanh. Các hãng xe châu Âu vừa thua tại Trung Quốc, vừa đối mặt nguy cơ thất thế ngay trên “sân nhà” trước sức ép từ các đối thủ Trung Quốc.
Bà Li, Phó chủ tịch BYD, cho rằng Bắc Kinh “sẽ không để” cuộc chiến giá cả tiếp diễn. Theo bà, nếu các hãng xe cạnh tranh bằng đổi mới và công nghệ, xem ai sáng tạo hơn, ai giỏi hơn, thì điều đó sẽ giúp toàn ngành trở nên mạnh mẽ hơn.
Ông Thomas Schemera, Giám đốc điều hành toàn cầu của GAC Motor (một hãng ô tô quốc doanh Trung Quốc) nhận định rằng quá trình hợp nhất các doanh nghiệp đã bắt đầu diễn ra và coi đây là một phần của “sự cạnh tranh bình thường”.
Theo các chuyên gia, một cuộc chiến giá kéo dài sẽ buộc ngành công nghiệp ô tô toàn cầu phải tinh gọn, hiệu quả và đổi mới mạnh mẽ hơn. Trong bức tranh ấy, những tập đoàn xe điện Trung Quốc, vốn được rèn giũa bởi cạnh tranh khốc liệt trong nước, có thể trở thành những kẻ chiến thắng cuối cùng, vươn lên mạnh mẽ cả ở quê nhà lẫn thị trường quốc tế.
Tags:
(VNF) - Một công dân Việt Nam vừa bị giới chức Mỹ cáo buộc liên quan tới một đường dây lừa đảo đầu tư tiền số theo mô hình "pig butchering", trong đó riêng một nạn nhân được cho là đã chuyển khoảng 16 triệu USD vào một nền tảng đầu tư tiền mã hóa giả mạo.
(VNF) - Hàng tỷ USD tiền điện tử đã bị đánh cắp trong những vụ tấn công gây chấn động thị trường. Số tiền đó đã biến mất bằng cách nào, và vì sao những vụ việc tương tự vẫn tiếp diễn?
(VNF) - Theo những quy luật từng chi phối giá vàng trong nhiều năm, kim loại quý này lẽ ra phải thấp hơn đáng kể so với hiện nay. Việc vàng vẫn trụ vững đang cho thấy thị trường đã thay đổi.
(VNF) - Manchester City không bị đặt dưới kính hiển vi chỉ vì tiêu quá nhiều tiền. Cốt lõi của vụ án tài chính lớn nhất bóng đá Anh nằm ở câu hỏi khó hơn: một phần tiền của chủ sở hữu có được biến thành doanh thu thương mại, trong khi một số chi phí dành cho HLV và cầu thủ lại không xuất hiện đầy đủ trên sổ sách hay không?
(VNF) - Nợ công Mỹ đã vượt 40 nghìn tỷ USD, đưa nền kinh tế lớn nhất thế giới vào bài toán tài khóa ngày càng khó giải. Thay vì cắt giảm mạnh chi tiêu hoặc tăng thuế, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đặt cược vào một lối thoát khác: tăng trưởng kinh tế đủ nhanh để vượt qua gánh nặng nợ.
(VNF) - Trung Quốc hôm 26/9 cho biết nước này và Mỹ đã đạt thỏa thuận về việc giảm thuế quan có đi có lại trị giá 30 tỷ USD, đồng thời nhất trí khởi động đối thoại về trí tuệ nhân tạo, theo thỏa thuận gồm 8 điểm đạt được trong chuyến thăm Washington của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.
(VNF) - Việt Nam chính thức không có bản quyền phát sóng FIFA ASEAN Cup 2026 sau khi các cuộc đàm phán về mức giá không đạt thỏa thuận, trong bối cảnh gói bản quyền được chào bán hàng triệu USD nhưng sức hút thương mại của giải đấu mới chưa đủ để thuyết phục các nhà đài trong nước.
(VNF) - Thái Lan đang xem xét áp thuế đối với các giao dịch vàng với mức có thể chỉ 0,01% nhằm tăng khả năng giám sát dòng tiền và ngăn vàng trở thành kênh rửa tiền. Động thái này có thể đặt ra những thay đổi mới đối với thị trường vàng vốn được tự do hóa tại nước này từ đầu những năm 1990.
(VNF) - Hàng loạt CEO hàng đầu của Mỹ đã có mặt tại bữa tiệc trọng thể do Tổng thống Donald Trump tổ chức tại Nhà Trắng để tiếp đón Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, trong khi sự vắng bóng của các lãnh đạo doanh nghiệp Trung Quốc gây chú ý, cho thấy những thay đổi đáng kể trong quan hệ kinh tế Mỹ - Trung.
(VNF) - Manchester City bị kết luận vi phạm gần như toàn bộ 115 cáo buộc liên quan đến các quy định tài chính của Premier League, theo The Athletic. Diễn biến có thể gây chấn động bóng đá Anh trong vụ việc đã kéo dài nhiều năm.
(VNF) - Nền kinh tế Mỹ vẫn cho thấy sức chống chịu đáng kể sau hai năm nhiều biến động. Tuy nhiên, những rủi ro mới đang xuất hiện trong bối cảnh các điểm yếu cũ chưa được giải quyết triệt để, đặt ra thách thức ngày càng lớn đối với tăng trưởng và sức mạnh của nền kinh tế lớn nhất thế giới.
(VNF) - Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đang tăng lên những mức chưa từng thấy trong nhiều năm. Tuy nhiên, điều khiến Phố Wall lo ngại không hẳn là mức lợi suất hiện tại, mà là tốc độ tăng quá nhanh. Lịch sử cho thấy mỗi khi lãi suất tăng với tốc độ như vậy, một sự cố nào đó thường xảy ra.
(VNF) - Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm đạt mức cao nhất kể từ năm 2004 khi thị trường trái phiếu tiếp tục chịu áp lực bán mạnh. Trong khi lợi suất trái phiếu Nhật Bản kỳ hạn 10 năm cũng tăng lên mức cao nhất từ năm 1996.
(VNF) - Tiệc chiêu đãi cấp nhà nước do Tổng thống Mỹ Donald Trump chủ trì dành cho Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tối 24/9 quy tụ một loạt tên tuổi quyền lực nhất giới công nghệ Mỹ.
(VNF) - Doanh số xe hybrid sản xuất tại Trung Quốc đang tăng mạnh tại Liên minh châu Âu (EU) trong 4 năm rưỡi qua, làm gia tăng lo ngại tại Brussels về tương lai của ngành công nghiệp ô tô châu Âu.
(VNF) - Nợ toàn cầu đã vượt 365.000 tỷ USD, tăng thêm 10.000 tỷ USD chỉ trong nửa đầu năm, trong khi chi phí vay ngày càng leo thang, làm gia tăng áp lực tài khóa tại các nền kinh tế lớn.
(VNF) - Tổng thống Mỹ Donald Trump đã chào đón Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Nhà Trắng hôm 24/9, trong bối cảnh các cuộc đàm phán về thương mại, trí tuệ nhân tạo (AI) và sự cạnh tranh chiến lược ngày càng gia tăng giữa hai nước trở thành tâm điểm của chuyến thăm cấp nhà nước được tổ chức trọng thể.
(VNF) - Bangkok Post đã đưa cảnh báo của Nhà khoa học chính trị Weerasak Krueathep về hệ thống tài chính của Thái Lan được có thể đối mặt với một cuộc khủng hoảng nghiêm trọng trong vòng một thập kỷ nếu chính phủ nước này không khẩn trương tiến hành cải cách.
(VNF) - Amazon Kuiper Việt Nam vừa được cấp phép thiết lập mạng viễn thông dùng riêng sử dụng đường truyền vệ tinh, mở thêm một bước trong kế hoạch đưa mạng Internet vệ tinh quỹ đạo thấp của tập đoàn công nghệ Mỹ vào Việt Nam.
(VNF) - Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent, người đang dẫn đầu các cuộc đàm phán thương mại với Trung Quốc trong tuần này, cho biết trong cuộc phỏng vấn với Fox News ngày 23/9 rằng Mỹ và Trung Quốc đã nhất trí gia hạn thỏa thuận ngừng chiến thương mại thêm hai tháng, sau thời hạn ban đầu vào tháng 11.
(VNF) - Việc tạm ngừng xuất khẩu dầu diesel có thể mang lại lợi ích trong ngắn hạn, nhưng Mỹ có thể sẽ sớm phải đối mặt với những hệ quả không mong muốn.
(VNF) - Cổ phiếu KRAFTON, hãng game Hàn Quốc đứng sau PUBG, vừa rơi xuống vùng thấp nhất trong 52 tuần giữa lúc tranh cãi liên quan hai tuyển thủ Việt Nam tại PUBG Asia Stars 2026 leo thang.
(VNF) - Một tin tặc nói tiếng Trung Quốc đã sử dụng các tác nhân trí tuệ nhân tạo (AI) để tấn công tới 100 công ty chỉ trong vòng 5 ngày, đánh cắp hơn 600.000 hồ sơ thẻ tín dụng với tổng chi phí khoảng 8.000 USD.
(VNF) - Cơ quan Phát triển và Thương mại Mỹ (USTDA) mới đây ra thông báo cho biết sẽ tài trợ một nghiên cứu khả thi cho tuyến cáp ngầm mới kết nối Thái Lan, Mỹ và 5 quốc gia Đông Nam Á khác, đồng thời tránh đi qua Biển Đông.
(VNF) - Nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đã chi 158,8 tỷ USD để nhập khẩu vàng trong 8 tháng qua, trong bối cảnh ngân hàng trung ương và các nhà đầu tư trong nước gia tăng mua vàng nhằm đa dạng hóa tài sản.
(VNF) - Một công dân Việt Nam vừa bị giới chức Mỹ cáo buộc liên quan tới một đường dây lừa đảo đầu tư tiền số theo mô hình "pig butchering", trong đó riêng một nạn nhân được cho là đã chuyển khoảng 16 triệu USD vào một nền tảng đầu tư tiền mã hóa giả mạo.
(VNF) - Thanh Hà Cienco 5 đang được đẩy mạnh xây dựng, với nhiều dãy liền kề, biệt thự dần hiện hữu. Đây cũng là địa điểm được Hà Nội dự kiến bố trí nhà ở cho cư dân tại các dự án sai phạm của Mường Thanh trong trường hợp phải di dời.
