Ngày 16/12/2020, Bộ Tài chính Hoa Kỳ đã ban hành Báo cáo về “Chính sách kinh tế vĩ mô và ngoại hối của các đối tác thương mại lớn của Hoa Kỳ”.
Tại báo cáo tháng 12/2020, theo Đạo luật Cạnh tranh và thương mại quốc tế Omnibus năm 1988, Việt Nam (cùng với Thuỵ Sỹ) đáp ứng 3 tiêu chí và bị Bộ Tài chính Hoa Kỳ xác định là thao túng tiền tệ.
Về vấn đề này, trong thông cáo phát đi, Ngân hàng Nhà nước khẳng định việc điều hành tỷ giá những năm qua – trong khuôn khổ chính sách tiền tệ chung - nhằm thực hiện mục tiêu nhất quán là kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, không nhằm tạo lợi thế cạnh tranh thương mại quốc tế không công bằng. Thặng dư thương mại song phương với Hoa Kỳ và thặng dư cán cân vãng lai là kết quả của hàng loạt các yếu tố liên quan tới các đặc thù của nền kinh tế Việt Nam.
"Việc Ngân hàng Nhà nước mua ngoại tệ can thiệp thời gian qua nhằm đảm bảo hoạt động thông suốt của thị trường ngoại tệ trong bối cảnh nguồn cung ngoại tệ dồi dào, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, đồng thời củng cố Dự trữ ngoại hối Nhà nước vốn ở mức thấp so với các nước trong khu vực để tăng cường an ninh tài chính tiền tệ quốc gia", phía Ngân hàng Nhà nước nhấn mạnh.
Trong chỉ đạo mới nhất, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã thống nhất giao nhiệm vụ cho các bộ, cơ quan tiếp tục hợp tác chặt chẽ với các đối tác Hoa Kỳ để duy trì đà quan hệ hợp tác song phương phát triển mạnh mẽ trong thời gian tới, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân và doanh nghiệp hai nước.
| Các tiêu chí Hoa Kỳ đặt ra để xác định một quốc gia "thao túng tiền tệ" gồm: (i) Thặng dư thương mại hàng hóa song phương với Hoa Kỳ ít nhất 20 tỷ USD; (ii) Thặng dư cán cân vãng lai tương đương ít nhất 2% GDP; (iii) Can thiệp một chiều và kéo dài trên thị trường ngoại tệ, thể hiện qua việc mua ròng ngoại tệ trong ít nhất 6 tháng trên giai đoạn 12 tháng với tổng lượng ngoại tệ mua ròng tương đương ít nhất 2% GDP trong giai đoạn 12 tháng. |
Lý giải về thặng dư thương mại lớn giữa Việt Nam và Hoa Kỳ, TS Trương Văn Phước, nguyên Quyền Chủ tịch Ủy ban Giám sát Tài chính quốc gia, nguyên Vụ trưởng Vụ Quản lý ngoại hối (Ngân hàng Nhà nước) cho rằng có nhiều lý do nhưng chủ yếu do cấu trúc của cán cân thương mại Việt Nam.
Cụ thể, các đặc trưng của Việt Nam về chi phí nhân công rẻ, lao động, tiếp nhận đầu tư nước ngoài, sử dụng tài nguyên... khiến giá hàng hoá xuất đi rất rẻ.
Liên quan đến thặng dư cán cân vãng lai (gồm 2 cấu phần: cán cân thương mại và các khoản chuyền tiền, chủ yếu là kiều hối), bên cạnh yếu tố xuất siêu, kiều hối cũng là yếu tố tác động mạnh. Tuy nhiên, theo TS Trương Văn Phước, đây là yếu tố khách quan, không phải vì tỷ giá cao hay thấp mà người Việt tại nước ngoài quyết định chuyển hoặc không chuyển tiền về.
Về vấn đề can thiệp trên thị trường ngoại hối, TS Trương Văn Phước nhấn mạnh hoạt động mua ngoại tệ của Ngân hàng Nhà nước thời gian qua về mặt bản chất là quá trình chuyển đổi ngoại hối, bởi hiện nay pháp luật ngoại hối Việt Nam không cho phép dùng ngoại tệ làm phương tiện thanh toán trong nước. Nhà đầu tư chuyển ngoại tệ vào Việt Nam kinh doanh thì phải chuyển đổi ra tiền đồng.
Do đó, nguồn tiền thu được từ xuất khẩu hay nguồn tiền kiều hối chuyển về nước cũng phải đổi qua tiền đồng để sử dụng.
Ngoài ra, TS Trương Văn Phước còn cho rằng tiền đồng thậm chí còn mất giá rất chậm so với USD, bởi nhiều năm Việt Nam lạm phát cao đến 5-6% nhưng tiền đồng chỉ mất giá 1-2%, trong bối cảnh lạm phát của Hoa Kỳ rất thấp, chỉ chưa đến 2%.
Đồng quan điểm trên, TS Trần Du Lịch khẳng định Việt Nam chưa bao giờ có chủ trương phá giá đồng tiền theo kiểu thao túng tiền tệ để cạnh tranh xuất khẩu. Lý do là kinh tế Việt Nam vẫn chủ yếu là gia công nên nếu phá giá đồng tiền sẽ khiến tăng chi phí đầu vào cho sản xuất, chưa kể còn tăng nợ quốc gia tính bằng tiền đồng.
Vị chuyên gia cũng cho rằng thặng dư thương mại lớn giữa Việt Nam và Hoa Kỳ chủ yếu là do cơ cấu xuất khẩu. Những hàng hóa Việt Nam xuất sang Hoa Kỳ chủ yếu là cạnh tranh với các nước thứ ba, không cạnh tranh với doanh nghiệp Hoa Kỳ trên thị trường Hoa Kỳ, tạo điều kiện để người tiêu dùng của Hoa Kỳ được sử dụng hàng hóa rẻ của Việt Nam.
Bên cạnh đó, Việt Nam cũng chỉ mới xuất siêu trong mấy năm gần đây, do đó, cán cân vãng lai chủ yếu được cân đối bằng các nguồn ngoại tệ khác không phải từ thương mại, chẳng hạn như kiều hối.
Dòng kiều hối chuyển về nước để đầu tư và tiêu dùng đều phải được chuyển sang đồng Việt Nam, nên việc Ngân hàng Nhà nước mua ngoại tệ ròng thực sự là dịch vụ đổi tiền để phục vụ hoạt động thanh toán trong nước, không phải là công cụ thao túng đồng tiền.
Nêu quan điểm trên trang cá nhân, ông Đỗ Cao Bảo, Thành viên HĐQT Công ty Cổ phần FPT cho rằng nên nhìn việc Việt Nam bị Mỹ gắn mác "thao túng tiền tệ" theo hướng tích cực. Bởi 3 quốc gia trước đây bị Mỹ gán nhãn "thao túng tiền tệ" là Hàn Quốc (1988), Đài Loan (1988) và Trung Quốc (1992-1994, 2019) đều là những "con rồng châu Á", cho thấy dấu hiệu tốt về sự phát triển kinh tế của đất nước.
Bên cạnh đó, cả Hàn Quốc, Đài Loan (1988) và Trung Quốc (2019) đều chỉ mất có 1 năm là có thể giải quyết xong vấn đề "thao túng tiền tệ" bằng cách rút bớt lượng mua ròng ngoại tệ xuống dưới 2% GDP, từ đó không đáp ứng các tiêu chí "thao túng tiền tệ" và được gỡ bỏ mác "thao túng tiền tệ". Việt Nam hoàn toàn có thể làm như vậy.
Trên quan điểm của người làm nghề chứng khoán, ông Nguyễn Duy Hưng, Chủ tịch Công ty Chứng khoán SSI nhìn nhận rằng việc thị trường chứng khoán tăng mạnh trong hôm thứ Sáu sau thông tin Hoa Kỳ sẽ áp thuế bổ sung với hàng hóa nhập khẩu từ Việt Nam do Việt Nam bị gắn mác "thao túng tiền tệ" hàm ý có thể vấn đề không quá tiêu cực bởi "thị trường luôn đúng và luôn có lý lẽ hơn mọi dự báo của các chuyên gia".
Ông Hưng cho rằng Việt Nam nên biến nguy thành cơ, không sa đà vào trả đũa thương mại mà nên tận dụng cơ hội này để tiến hành đàm phán một hiệp định thương mại tự do với Hoa Kỳ, trên cơ sở của Hiệp định CPTPP và bổ sung thêm điều khoản về tỷ giá tương tự như Hiệp định USMCA (Hiệp định thương mại Hoa Kỳ - Mexico - Canada). Đây là hướng đi lâu dài phù hợp với quan hệ đối tác toàn diện của 2 nước.
Tags:
(VNF) - Thu nhập dân cư tăng và khả năng tiếp cận đầu tư mở rộng đang tạo dư địa cho dịch vụ quản lý gia sản tại Việt Nam phát triển. Tuy nhiên, chất lượng tư vấn phải theo kịp sự phức tạp của tài sản, nghĩa vụ nợ và mục tiêu dài hạn của mỗi cá nhân, gia đình.
(VNF) - Nhiều chuyên gia đánh giá quyết sách giảm 30% thuế TNDN cho nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh dưới 10 tỷ là rất cần thiết, tuy nhiên giải pháp này chỉ có tính chất trợ lực ngắn hạn, về lâu dài vẫn cần một chính sách căn cơ, thực chất và đồng bộ.
(VNF) - Chỉ hơn một giờ trước khi tuyển Việt Nam ra sân, bài toán bản quyền FIFA ASEAN Cup 2026 mới có lời giải. Đây không phải lần đầu thị trường Việt Nam chứng kiến một cuộc thương lượng kéo dài đến sát giờ bóng lăn.
(VNF) - Để những đại dự án hạ tầng tỷ USD không bị chững lại, để các tiêu chuẩn khắt khe về khu công nghiệp sinh thái, thông minh và xanh hóa được hiện thực hóa, bài toán cấp bách đặt ra chính là khơi thông và làm lành mạnh hóa dòng chảy tài chính.
(VNF) - Sau sáp nhập, Gia Lai mới đang tạo dấu ấn trên bản đồ kinh tế miền Trung khi kết nối lợi thế vùng nguyên liệu cao nguyên với biển, cảng và các trung tâm kinh tế ven biển.
(VNF) - Bộ Tài chính vừa có văn bản trả lời kiến nghị của cử tri liên quan đến nghĩa vụ tài chính khi chuyển mục đích sử dụng đất từ đất nông nghiệp sang đất ở.
(VNF) - Chỉ cách Hồ Gươm khoảng 4km, nằm giữa Vành đai 2 và Vành đai 3, tiếp giáp Vành đai 2,5 và trục đại lộ cảnh quan sông Hồng, Vĩnh Hưng đang đứng trước một bước chuyển quan trọng trong cấu trúc phát triển của khu vực Đông Nam Hà Nội.
(VNF) - Thị trường vốn Việt Nam đang thiếu vắng các công cụ pháp lý hữu hiệu để nhà đầu tư cá nhân đòi lại công lý khi xảy ra các hành vi thao túng, gian lận.
(VNF) - TS Nguyễn Trí Hiếu cho rằng, áp lực lên tỷ giá USD/VND sẽ gia tăng trong những tháng cuối năm. Để giảm sức ép, Việt Nam cần tăng nguồn cung ngoại tệ thông qua thu hút FDI, cải thiện cán cân thương mại và khuyến khích dòng kiều hối. Trong bối cảnh hiện nay, Việt Nam không còn nhiều dư địa để giảm lãi suất. Do đó, cần ưu tiên ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và chuẩn bị các kịch bản ứng phó với biến động tỷ giá.
(VNF) - TS Nguyễn Trí Hiếu - Chuyên gia tài chính ngân hàng khẳng định, việc Fed tăng lãi suất trở lại sau hơn 3 năm đang tạo thêm sức ép lên dòng vốn, tỷ giá và chi phí huy động vốn của Việt Nam. Trong bối cảnh nguồn vốn quốc tế trở nên đắt đỏ hơn, Việt Nam cần mở rộng các kênh huy động vốn dài hạn để đáp ứng nhu cầu vốn lớn trong giai đoạn 2026 - 2030.
(VNF) - Fed tăng lãi suất có thể gây thêm áp lực lên thị trường tiền tệ, tỷ giá và chi phí vốn tại Việt Nam. Theo TS Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, doanh nghiệp xuất nhập khẩu sẽ chịu tác động rõ nét nhất khi USD mạnh lên, bởi bên cạnh lợi thế cho xuất khẩu, chi phí nguyên liệu và hàng hóa nhập khẩu cũng có thể tăng, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả kinh doanh.
(VNF) - Đã có nhiều kinh nghiệm từ các nước về điều chỉnh mối quan hệ giữa nền tảng công nghệ như Grab, BE và tài xế - “đối tác” đã rõ, Việt Nam có thể học tập, áp dụng phù hợp nhưng về lâu dài, cần một cơ chế định danh pháp lý cho nhóm này và đảm bảo an sinh tối thiểu.
(VNF) - Theo PGS.TS Nguyễn Thường Lạng, trước khi Fed thực hiện tăng lãi suất, Việt Nam đã có sự chuẩn bị nhất định. Ngân hàng Nhà nước đã chủ động điều chỉnh tỷ giá trong thời gian qua và ây là một cách để “đón đầu” và hấp thụ trước một phần tác động từ việc Mỹ tăng lãi suất.
(VNF) - Việc Quốc hội thông qua chính sách giảm 30% số thuế thu nhập phải nộp trong hai năm 2026–2027 đối với cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp có doanh thu hằng năm không quá 10 tỷ đồng không chỉ là giải pháp hỗ trợ tài chính trước mắt. Nếu được thực thi thuận lợi, chính sách có thể tạo hiệu ứng lan tỏa tới đầu tư, việc làm, tiêu dùng, quá trình chính thức hóa hộ kinh doanh và mở rộng nguồn thu ngân sách trong trung hạn.
(VNF) - Fed tăng lãi suất trở lại có thể gây thêm sức ép lên tỷ giá USD/VND, dòng vốn và thu hẹp dư địa điều hành lãi suất trong nước. Theo TS Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, áp lực này có thể gia tăng, nhưng Việt Nam vẫn có những “bộ đệm” từ FDI, kiều hối, nguồn thu du lịch và sự linh hoạt của Ngân hàng Nhà nước để tăng sức chống chịu trước biến động bên ngoài.
(VNF) - Tiến sĩ Trần Nguyên Đán phân tích, trong vận hành của nền tảng gọi xe như Grab, BE…có một phần chênh giữa chiết khấu điều khoản và tỷ lệ khấu trừ thực tế và đây chính là “hộp đen” mà các tài xế không thể biết được.
(VNF) - Cho rằng việc phát triển công nghiệp đến một lúc nào đó sẽ chạm ngưỡng, không thể phát triển mãi được, Chủ tịch KBC Đặng Thành Tâm nhấn mạnh Việt Nam không thể chỉ mãi là một công xưởng sản xuất.
(VNF) - Theo Luật sư Hoàng Hà, việc nhóm tài xế kêu gọi tắt ứng dụng nhằm phản đối chính sách phí của nền tảng Grab không chỉ nhìn từ góc độ % chiếu khấu hay giá một chuyến đi mà về lâu dài cần một cơ chế pháp lý riêng bảo vệ cho nhóm người yếu thế này.
(VNF) - Tài xế được gọi là "đối tác", tự bỏ vốn mua xe, tự chịu chi phí vận hành và có quyền lựa chọn thời gian làm việc. Nhưng giá cước, phí nền tảng, phân bổ chuyến, điều kiện thưởng và nhiều yếu tố quyết định thu nhập lại nằm chủ yếu trong tay Grab.
(VNF) - Việt Nam tiếp tục mở rộng thu hút đầu tư nước ngoài, nhưng cùng với dòng vốn ngày càng lớn, yêu cầu đối với khu vực FDI cũng thay đổi. Doanh nghiệp nước ngoài không chỉ được kỳ vọng mang vốn, công nghệ và thị trường vào Việt Nam, mà còn phải tuân thủ pháp luật, bảo vệ người tiêu dùng, cạnh tranh bình đẳng và tạo ra giá trị thực chất cho nền kinh tế.
(VNF) - Công nghiệp văn hóa giàu tiềm năng nhưng doanh nghiệp, nhất là startup, vẫn gặp khó về vốn và rủi ro thị trường. Sandbox có thể giúp giảm rủi ro pháp lý, kiểm chứng mô hình và củng cố niềm tin nhà đầu tư, qua đó mở thêm cơ hội hút vốn vào nội dung số, game, điện ảnh, AI và công nghệ sáng tạo. Về vấn đề này,
(VNF) - Kinh tế nền tảng tạo việc làm nhưng cũng dồn nhiều rủi ro về phía tài xế. Việt Nam cần minh bạch thuật toán, giá cước và cơ chế chia sẻ lợi ích.
(VNF) - Ngày 11/09, nằm trong khuôn khổ sự kiện Đối thoại Hữu nghị Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) lần thứ 3 năm 2026 (FD 2026), Nam A Bank tiếp tục khẳng định vai trò là tổ chức tài chính tiên phong sát cánh cùng chính quyền Thành phố trong các hoạt động đối ngoại đa phương, thúc đẩy chuyển đổi xanh và kết nối hạ tầng – tài chính quốc tế.
(VNF) - Muốn tạo sức ép lên Grab, tài xế phải cùng nhau 'đình công' bằng cách tắt ứng dụng. Nhưng với những người đang trả góp chiếc xe, mỗi ngày không chạy cũng đồng nghĩa dòng tiền trả nợ bị ngắt.
(VNF) - Sức lao động tài xế công nghệ chịu tác động từ giá cước, thuật toán và chính sách nền tảng. Ai đang thực sự quyết định thu nhập của tài xế?
(VNF) - Thu nhập dân cư tăng và khả năng tiếp cận đầu tư mở rộng đang tạo dư địa cho dịch vụ quản lý gia sản tại Việt Nam phát triển. Tuy nhiên, chất lượng tư vấn phải theo kịp sự phức tạp của tài sản, nghĩa vụ nợ và mục tiêu dài hạn của mỗi cá nhân, gia đình.
(VNF) - Khu du lịch ven biển Hòn Ngọc Á Châu được kiến nghị áp dụng các cơ chế, chính sách đặc thù để tháo gỡ vướng mắc cho dự án tiếp tục triển khai.
