"Ngày 10/10/1945, tức là chỉ hơn một tháng sau khi đọc Tuyên ngôn Độc lập khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký sắc lệnh số 45 thành lập Ban Đại học Văn khoa thuộc Đại học Quốc gia Việt Nam, tiền thân của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn ngày nay.
Sắc lệnh viết: “Xét rằng cần phải nâng cao nền văn học Việt Nam cho xứng đáng với một nước độc lập và để theo kịp bước các nước tiên tiến trên hoàn cầu”, cho thấy tầm nhìn xa – rộng của Lãnh tụ Hồ Chí Minh và Chính phủ cách mạng lâm thời về vai trò của lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn đối với một quốc gia độc lập. Hành trình 80 năm - dù dưới tên gọi Đại học Văn khoa, Đại học Tổng hợp Hà Nội hay Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – đã để lại những thành tựu to lớn, trở thành di sản quý giá, nguồn lực quan trọng cho bước phát triển đột phá của Nhà trường trong kỷ nguyên mới của đất nước: tiếp tục khẳng định vị thế hàng đầu quốc gia, vươn tầm cao quốc tế trong thời đại tri thức số toàn cầu.
Trong những năm tháng Đại học Văn khoa sơ tán về chiến khu Việt Bắc, hoạt động nghiên cứu khoa học và truyền bá tri thức về văn học, văn hóa và lịch sử dân tộc... được duy trì và phát huy mạnh mẽ. Đây là thời kỳ Nhà trường hình thành triết lý, xây dựng chiến lược, phát triển đội ngũ chuyên gia khoa học xã hội và nhân văn, chuẩn bị đóng góp cho công cuộc kiến thiết đất nước.
Sau khi hòa bình được lập lại ở miền Bắc, năm 1956, Chính phủ hợp nhất Ban Đại học Văn khoa với một số cơ sở giáo dục đại học để hình thành Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội, trung tâm đào tạo và nghiên cứu khoa học cơ bản, đa ngành hàng đầu của đất nước. Học phong Đại học Tổng hợp Hà Nội đã vang danh trên trường khoa học quốc gia và quốc tế; lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn hội tụ nhiều bậc danh sư với những công trình khoa học xuất sắc, góp phần sáng tạo, truyền bá tri thức, tư vấn chính sách đỉnh cao cho Đảng và Nhà nước.
Cũng trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, nhiều cán bộ và sinh viên của Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội đã “xếp bút nghiên lên đường” nhiều người “mãi mãi để lại tuổi hai mươi nơi chiến trường”, góp máu xương mình tạo nên “dáng đứng Việt Nam tạc vào thế kỷ”!
Trước yêu cầu đổi mới nền giáo dục đại học trong bối cảnh đất nước đổi mới và hội nhập quốc tế, năm 1995, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn ra đời trên cơ sở phân tách Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội. Sau 3 thập kỷ hoạt động trong cơ cấu Đại học Quốc gia Hà Nội, Nhà trường đã đạt được nhiều thành tựu to lớn, trở thành trung tâm đào tạo nhân lực chất lượng cao và bồi dưỡng nhân tài cho đất nước, nghiên cứu khoa học xuất sắc, tư vấn chính sách vĩ mô cho Đảng và Nhà nước, sáng tạo và truyền bá tri thức khoa học xã hội và nhân văn, hợp tác quốc tế sâu-rộng để qua đó tiếp thu tinh hoa khoa học xã hội nhân văn thế giới, đồng thời lan toả văn hoá dân tộc, góp phần nâng cao vị thế quốc gia Việt Nam trong cộng đồng quốc tế.
Bám sát xu hướng vận động của giáo dục đại học trong nước và quốc tế, Nhà trường chủ động cập nhật triết lý phát triển để thích ứng với bối cảnh mới của giáo dục đại học. Trên tinh thần “hàn lâm làm nền tảng - hiện đại là xu hướng” và kinh nghiệm đúc rút qua các thời kỳ Văn khoa – Tổng hợp – Nhân văn, Nhà trường đã hoàn thiện triết lý giáo dục “Văn hiến - hiện đại - khai phóng” và kiên định hệ giá trị cốt lõi “Tiên phong - Sáng tạo - Chất lượng cao - Trình độ cao”. Công tác kiểm định giáo dục được chú trọng nhằm xây dựng văn hoá đảm bảo chất lượng và xếp hạng đại học.
Đến nay, 100% các chương trình đào tạo cử nhân được kiểm định chất lượng, trong đó nhiều chương trình được kiểm định theo chuẩn ASEAN (AUN-QA). Năm 2024, lĩnh vực khoa học xã hội của Nhà trường được tổ chức Times Higher Education xếp hạng 501-600 thế giới. Năm 2025, Bộ Giáo dục và Đào tạo đánh giá Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn thuộc nhóm cơ sở đại học đạt kết quả kiểm định chất lượng giáo dục cao nhất cả nước.
Nhà trường hiện có 500 viên chức, trong đó đội ngũ cán bộ khoa học xuất sắc có học vị tiến sĩ đạt 85% và học hàm giáo sư, phó giáo sư đạt 25% - cao gấp gần 3 lần mặt bằng chung của giáo dục đại học Việt Nam hiện nay. Nhà trường hiện đang đào tạo 80 chương trình ở 3 cấp học, bao gồm 30 chương trình cử nhân, 28 chương trình thạc sĩ và 22 chương trình tiến sĩ; 1 trường THPT Chuyên; số lượng người học vào khoảng 14.000 người, trong đó học viên sau đại học, nghiên cứu sinh và lưu học sinh quốc tế chiếm khoảng 25% - đây có thể coi là tỉ lệ “vàng” trong cộng đồng đại học Việt Nam hôm nay.
Kiên định tinh thần đại học nghiên cứu tiên tiến, Nhà trường đã xuất bản hàng ngàn đầu sách, bao gồm giáo trình, sách chuyên khảo và tham khảo... Cùng với xuất bản quốc gia, công bố quốc tế tăng mạnh trong những năm gần đây, với khoảng 200 ấn phẩm quốc tế mỗi năm, trong đó gần 100 bài báo nằm trong danh mục scopus và web of science. Nhà trường hiện đang tổ chức “Đề án Biên soạn, xuất bản sách phục vụ đào tạo và nghiên cứu khoa học (giai đoạn 2024 - 2029)”, tập trung vào 3 nhóm chính: sách chuyên khảo, giáo trình, dịch thuật tư liệu cổ (dự kiến tổng cộng 600 đầu sách). Trong đó, hệ thống 300 sách chuyên khảo sẽ lần lượt được ấn hành trong khuôn khổ bộ “Tùng thư Khoa học Xã hội và Nhân văn”. Đây là bước đi chiến lược, thể hiện tầm nhìn của một trường đại học trọng điểm quốc gia cũng như cam kết của Nhà trường trong dẫn dắt hoạt động đào tạo, nghiên cứu, tư vấn chính sách, sáng tạo và truyền bá tri thức về khoa học xã hội và nhân văn ở Việt Nam.
Các bộ sách tham khảo và giáo trình là minh chứng cho dòng chảy tri thức kết nối truyền thống Văn khoa - tinh hoa Tổng hợp – danh tiếng Nhân văn. Những công trình khoa học ấy không chỉ đóng vai trò truyền bá tri thức, mà còn dẫn dắt và định hình các ngành khoa học cơ bản của lĩnh vực xã hội và nhân văn trên toàn quốc. Thời gian tới, Nhà trường thúc đẩy hoạt động dịch thuật và xuất bản những công trình tiêu biểu bằng các ngôn ngữ quốc tế thông dụng, góp phần quốc tế hóa hoạt động đào tạo – nghiên cứu của Nhà trường, đồng thời truyền bá tri thức về đất nước, con người, văn hóa và văn hiến Việt Nam ra cộng đồng quốc tế.
Công tác quốc tế hoá được chú trọng xuyên suốt hành trình phát triển, góp phần tạo dựng vị thế và danh tiếng của Nhà trường hôm nay, với hơn 200 đối tác quốc tế uy tín. Hằng năm, Nhà trường đón gần 1.500 lưu học sinh quốc tế đến học tập dài hạn và trao đổi ngắn hạn, gần 300 lượt nhà khoa học quốc tế đến giảng dạy, nghiên cứu và trao đổi chuyên môn; nhiều học viên quốc tế của Nhà trường đã trở thành chính khách, đại sứ, nhà ngoại giao, chuyên gia Việt Nam học... Nhà trường đã cử nhiều chuyên gia đi giảng dạy Tiếng Việt, lịch sử và văn hoá Việt Nam tại các trường đối tác nước ngoài, qua đó nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế… Từ năm học 2024-2025, Nhà trường đẩy mạnh chiến lược quốc tế hoá nhằm nâng tỉ lệ học phần giảng dạy bằng ngôn ngữ quốc tế lên tối thiểu 30%, công nhận tín chỉ, gửi học sinh và sinh viên Nhà trường đi trao đổi ở nước ngoài...
Thành tựu của tám thập kỷ Văn khoa - Tổng hợp - Nhân văn góp phần vào thành tựu chung của hành trình 80 năm giáo dục đại học Việt Nam hiện đại. Ghi nhận tinh thần hăng say lao động và phụng sự Tổ quốc của Nhà trường, Đảng và Nhà nước đã phong tặng nhiều huân danh cao quý: Huân chương Độc lập hạng nhất (năm 2001), Anh hùng lao động (năm 2005), Huân chương Hồ Chí Minh (năm 2010), Huân chương lao động Hạng Nhất (vào các năm 1981, 2015, 2025); gần 30 nhà giáo của Nhà trường được trao tặng giải thưởng Hồ Chí Minh và giải thưởng Nhà nước; nhiều nhà giáo được các tổ chức khoa học và giáo dục quốc tế tôn vinh, trao tặng các danh hiệu cao quý...
Ngày 10/10/2025, Đồng chí Tô Lâm, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam gửi thư chúc mừng cán bộ, viên chức, người lao động và người học Nhà trường nhân dịp kỷ niệm 80 năm truyền thống và 30 năm phát triển. Đồng chí Tổng Bí thư bày tỏ tin tưởng và kỳ vọng rằng, “với triết lý Văn hiến - hiện đại - khai phóng và tinh thần đổi mới sáng tạo, Nhà trường sẽ tiếp tục phát triển đột phá, kết hợp giữa truyền thống và đổi mới, văn hiến và thời đại, hàn lâm và hội nhập, tinh hoa và đại chúng; đến năm 2030, một số lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn của Nhà trường được xếp hạng trong nhóm 150 đại học châu Á”. Đồng chí Tổng Bí thư cũng chúc Nhà trường “sẽ tiếp tục là mái trường của trí tuệ, nhân văn và khát vọng; nơi nuôi dưỡng nhân tài, sáng tạo tri thức, góp phần xây dựng nền tảng văn hoá, con người Việt Nam và lan toả các giá trị tốt đẹp của dân tộc ra thế giới”.
Chỉ thị và niềm tin của đồng chí Tổng Bí thư vào thành công của Nhà trường là sự động viên, khích lệ to lớn để thầy và trò Nhà trường tập trung đổi mới, phát triển đột phá trong thời gian tới. Bám sát các Nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị, Chương trình hành động của Chính phủ và Kế hoạch tổng thể của ĐHQGHN, Nhà trường chuẩn bị ban hành Chiến lược Phát triển đến năm 2035 – tầm nhìn 2045, trước mắt tập trung vào 5 nhiệm vụ trọng tâm sau đây:
Thứ nhất: Đẩy mạnh tái cấu trúc tổ chức bộ máy theo hướng tinh-gọn-mạnh, hoàn thiện nền quản trị đại học số hiện đại, đẩy mạnh quốc tế hoá hoạt động đào tạo và nghiên cứu…đưa Nhà trường trở thành trung tâm đại học nghiên cứu tinh hoa, tiến tiến, phụng sự xã hội, kiến tạo quốc gia, đến năm 2030 có một số lĩnh vực đào tạo được xếp hạng 150 châu lục;
Thứ hai: Đột phá trong phát triển đội ngũ, thu hút nhân tài, bồi dưỡng chuyên gia đầu ngành xuất sắc, xây dựng cộng đồng giảng viên ưu tú, đội ngũ cán bộ quản lý giỏi và tâm huyết, viên chức hành chính chuyên nghiệp và phục vụ;
Thứ ba: Mạnh mẽ điều chỉnh quy hoạch và phát triển cơ cấu chương trình đào tạo theo hướng đa ngành, liên ngành, xuyên lĩnh vực, quốc tế hoá, khoa học cơ bản làm nền tảng cho khoa học ứng dụng…qua đó cung cấp đội ngũ nhân lực trình độ cao, nhân tài lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn cho đất nước trong kỷ nguyên mới;
Thứ tư: Tiếp tục thúc đẩy công bố quốc tế trong sự hài hoà với công bố quốc gia, triển khai các chương trình khoa học trọng điểm - dài hạn với các cụm sản phẩm khoa học xuất sắc, tiếp tục hướng tới các giải thưởng khoa học danh giá trong nước - quốc tế, các tư vấn chính sách đỉnh cao cho trung ương và địa phương;
Thứ năm: Xây dựng chiến lược tài chính phù hợp với tự chủ đại học; phát triển hài hoà không gian nội thành và cơ sở Hoà Lạc để mở rộng dư địa phát triển cho Nhà trường.
Những thành tựu Nhà trường đạt được thời gian qua là kết quả của tinh thần trách nhiệm, sáng tạo, đổi mới của lớp lớp nhà giáo và sinh viên cũng như lòng nhiệt tâm hỗ trợ đến từ quý lãnh đạo và đối tác.
Nhân dịp Lễ Kỷ niệm trọng thể hôm nay, tôi xin thay mặt lãnh đạo Nhà trường gửi lời cảm ơn chân thành đến các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ; Bộ Giáo dục và Đào tạo, Đại học Quốc gia Hà Nội, các đối tác trong và ngoài nước, trung ương và địa phương, các thế hệ người học của Nhà trường…luôn quan tâm ủng hộ để Nhà trường có được vị thế hàng đầu về khoa học xã hội và nhân văn ở Việt Nam, được đánh giá cao trong cộng đồng đại học quốc tế.
Xin bày tỏ lòng tri ân sâu sắc đến các nguyên lãnh đạo, các thế hệ nhà giáo luôn tận tuỵ với trường, tận tâm với ngành, tận hiến với nghề, chung tay vun đắp thành tựu và vun bồi danh tiếng của một ngôi trường trí tuệ, nhân văn, đậm bản sắc dân tộc và đầy tinh thần khai phóng.
Tags:
(VNF) - Bộ Nội vụ đề xuất nhiều cơ chế đãi ngộ đặc biệt để thu hút nhân tài vào khu vực công, trong đó chuyên gia, nhà khoa học đầu ngành và người có trình độ chuyên môn cao có thể được hưởng phụ cấp tới 300% mức lương hiện hưởng.
(VNF) - Bộ Xây dựng đang đẩy mạnh chương trình cải cách thủ tục hành chính và điều kiện đầu tư kinh doanh với quy mô lớn, trong đó dự kiến cắt giảm hơn 40% điều kiện kinh doanh và đơn giản hóa, bãi bỏ hàng trăm thủ tục nhằm tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp.
(VNF) - Hà Nội sẽ tăng cường giám sát và kiểm tra 200 dự án đầu tư trong năm 2026, bao gồm cả dự án đầu tư công và ngoài ngân sách, nhằm siết chặt kỷ luật đầu tư.
(VNF) - Chính phủ định hướng “giao một lần, giao sớm” các chỉ tiêu tăng trưởng giai đoạn 2026-2030 cho địa phương nhằm tạo sự chủ động trong xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và phân bổ nguồn lực đầu tư.
(VNF) - Chủ tịch IEMS cùng hai người bị bắt vì liên quan đường dây tổ chức thi, cấp chứng chỉ tiếng Anh “chui” cho hơn 80.000 người, thu lợi gần 200 tỷ đồng.
(VNF) - Cáo trạng xác định, nhiều cán bộ thuộc Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã bị cáo buộc dựng “giấy phép con”, gây khó cho doanh nghiệp xuất khẩu lao động để nhận tiền “bôi trơn”. Cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan bị cho là đã nhận hơn 16 tỷ đồng để tạo điều kiện giải quyết hồ sơ, cấp phép cho doanh nghiệp.
(VNF) - Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đến Ấn Độ từ ngày 5 - 7/5 ghi nhận nhiều nội dung hợp tác kinh tế được trao đổi giữa hai bên, tập trung vào thương mại, đầu tư và các lĩnh vực công nghệ cao.
(VNF) - Việt Nam và Ấn Độ đánh giá cao hợp tác nhiều thập kỷ qua trong lĩnh vực thăm dò dầu khí. Trên cơ sở hợp tác cùng có lợi, hai bên nhất trí tăng cường hơn nữa các hoạt động thăm dò và khai thác, bao gồm phát triển các giếng mới mà Ấn Độ quan tâm tham gia, trên cơ sở luật pháp Việt Nam, luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS).
(VNF) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi cùng chứng kiến lễ trao các văn kiện hợp tác giữa các bộ, ngành của hai nước sau cuộc hội đàm và họp báo chung tại thủ đô New Delhi ngày 6/5.
(VNF) - Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc yêu cầu sớm hoàn thành điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất quốc gia 2021-2030, sửa đổi Luật Đất đai trong năm 2026.
(VNF) - Lãnh đạo Hà Nội đề nghị Sumitomo và đối tác BRG sớm triển khai thi công dự án thành phố thông minh Bắc Hà Nội, bảo đảm các yêu cầu về tiến độ.
(VNF) - CT Group đề xuất đầu tư xây dựng tuyến đường sắt TP. HCM - Cần Thơ - Cà Mau theo hình thức PPP, dự kiến tổng vốn đầu tư khoảng 12 tỷ USD.
(VNF) - Bí thư Hà Nội Trần Đức Thắng cho biết thành phố sẽ phát triển các công viên lớn, khu sinh thái quy mô dọc sông Hồng và sông Đuống, đồng thời kiên quyết không chấp nhận các dự án cản trở hành lang thoát lũ hoặc phát triển đô thị thiếu không gian xanh.
(VNF) - Bí thư Thành ủy Đà Nẵng Lê Ngọc Quang khẳng định, thành phố không có chủ trương di dời tất cả các trường đại học về một khu vực cụ thể. Việc sắp xếp, quy hoạch lại các cơ sở giáo dục sẽ được nghiên cứu kỹ lưỡng trên cơ sở điều kiện thực tế và đặc thù của từng đơn vị.
(VNF) - Ngày 20/5 tới, cựu Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến cùng các bị cáo liên quan sẽ hầu tòa sơ thẩm trong vụ án xảy ra tại Bộ Y tế và các đơn vị liên quan.
(VNF) - Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng cao, cải cách thủ tục hành chính không còn là việc nội bộ của bộ máy công quyền. Đó là một chính sách kinh tế quan trọng, tác động trực tiếp đến chi phí vốn, tiến độ dự án, dòng tiền doanh nghiệp, niềm tin nhà đầu tư và năng lực cạnh tranh quốc gia. Việc Chính phủ ban hành 8 nghị quyết cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh ngày 29/4/2026 vì vậy có thể xem là một cú hích thể chế đúng thời điểm.
(VNF) - Thủ tướng yêu cầu Bộ Công an đẩy nhanh tiến độ điều tra, xử lý các vi phạm, sai phạm trong quá trình triển khai dự án sân bay Long Thành, bảo đảm xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân vi phạm theo quy định pháp luật.
(VNF) - Dù nhu cầu lưu trữ năng lượng tại Việt Nam đang tăng nhanh cùng sự bùng nổ của điện tái tạo, thị trường BESS vẫn phát triển chậm do thiếu khung pháp lý rõ ràng, cơ chế giá phù hợp và mô hình triển khai đồng bộ, khiến khoảng cách giữa tiềm năng và thực tế ngày càng nới rộng.
(VNF) - Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú khẳng định công tác cán bộ, trong đó có điều động, luân chuyển là chủ trương lớn, nhất quán của Đảng.
(VNF) - Dự án mở rộng cao tốc đoạn Cao Bồ - Mai Sơn có tổng chiều dài hơn 15km, tổng mức đầu tư hơn 1.875 tỷ đồng từ nguồn ngân sách Nhà nước.
(VNF) - TS Nguyễn Sĩ Dũng cho rằng, việc bãi bỏ gần 900 điều kiện kinh doanh và cắt giảm hàng trăm thủ tục hành chính không chỉ đơn thuần là một đợt tinh giản quy trình, mà là bước chuyển mang tính cấu trúc trong tư duy quản trị. Cải cách lần này hướng tới “thiết kế lại cách vận hành”, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm và từ kiểm soát sang kiến tạo, qua đó đặt nền móng cho một môi trường kinh doanh minh bạch và hiệu quả hơn.
(VNF) - Moody’s vừa nâng triển vọng tín nhiệm của Việt Nam từ “ổn định” lên “tích cực”, đồng thời giữ nguyên mức xếp hạng Ba2, phản ánh niềm tin vào tiến trình cải cách thể chế, nền tảng vĩ mô ổn định và dư địa tăng trưởng trung hạn của nền kinh tế.
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh cho biết các bộ ngành đã đề xuất cắt giảm 1.732 điều kiện kinh doanh không cần thiết; bãi bỏ 680 thủ tục hành chính, đơn giản hóa 521 thủ tục hành chính; cắt giảm thêm 18.097 ngày giải quyết thủ tục.
(VNF) - Theo cáo buộc, bị cáo Phạm Nhật Vinh, cựu phó tổng giám đốc Công ty Nguyễn Kim đã gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 669 tỷ đồng vì bán rẻ 9 triệu cổ phiếu Sadeco.
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Y tế cho biết các nhà thầu gặp khó khăn khi ngân hàng không phê duyệt các khoản vay với dự án Bệnh viện Bạch Mai, Việt Đức cơ sở 2.
(VNF) - Bộ Nội vụ đề xuất nhiều cơ chế đãi ngộ đặc biệt để thu hút nhân tài vào khu vực công, trong đó chuyên gia, nhà khoa học đầu ngành và người có trình độ chuyên môn cao có thể được hưởng phụ cấp tới 300% mức lương hiện hưởng.
(VNF) - Dù công tác giải phóng mặt bằng đoạn Nguyễn Trãi - Đầm Hồng, thuộc Vành đai 2.5 Hà Nội, vẫn chưa hoàn tất, dọc tuyến đã xuất hiện nhiều công trình xây trên những thửa đất nhỏ hẹp, méo mó sau phá dỡ. Đáng nói, đa số đất trong khu vực đều có nguồn gốc là đất nông nghiệp.
