Trong quá trình đô thị hóa toàn cầu, các siêu đô thị (megacity) từng được xem là biểu tượng của sự phát triển kinh tế và tập trung dân cư quy mô lớn. Tuy nhiên, thực tiễn phát triển trong những thập niên gần đây cho thấy mô hình siêu đô thị truyền thống, chủ yếu dựa trên sự gia tăng dân số và mở rộng không gian đô thị, đang bộc lộ nhiều hạn chế như quá tải hạ tầng, ô nhiễm môi trường, bất bình đẳng xã hội và suy giảm chất lượng sống.
Phát biểu tại hội thảo “Siêu đô thị thế hệ mới – động lực tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững đô thị Việt Nam trong kỷ nguyên mới”, Phó chủ tịch Hội Quy hoạch Phát triển đô thị Việt Nam, PGS.TS. Lưu Đức Hải, cho rằng sự bùng nổ dân số cơ học tại các đô thị hạt nhân như Hà Nội và TP. HCM đã tạo nên một áp lực "khủng khiếp" lên hệ thống hạ tầng giao thông vốn đã lỗi thời.
“Tình trạng ùn tắc kéo dài, ô nhiễm môi trường và sự đứt gãy trong kết nối không gian đang trở thành những ‘rào cản’ trực tiếp kìm hãm đà tăng trưởng kinh tế - xã hội” – ông nói.
GS.TS.KTS Đỗ Hậu, Phó chủ tịch Hội Quy hoạch Phát triển đô thị Việt Nam, cũng cho rằng mô hình "siêu đô thị truyền thống" gắn liền với công nghiệp hóa, tăng trưởng dân số cơ học và mở rộng không gian đô thị. Do phát triển lâu dài và nhanh chóng, các đô thị này thường đối mặt với nhiều vấn đề như quá tải dân số, ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường và thiếu không gian công cộng...
“Quá trình này vừa tạo ra những cơ hội phát triển kinh tế - xã hội quan trọng, nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức” – GS Hậu nói.
PGS.TS Hoàng Vĩnh Hưng, Viện trưởng Viện Quy hoạch Đô thị & Nông thôn, cũng cho rằng mô hình siêu đô thị truyền thống đang bộc lộ nhiều hạn chế về hạ tầng, môi trường và quản trị, đòi hỏi phải đổi mới cách tiếp cận phát triển đô thị theo hướng coi trọng chất lượng, hiệu quả và tính bền vững.
Trong bối cảnh các mô hình đô thị truyền thống đang đối mặt với áp lực lớn từ tốc độ đô thị hóa nhanh dẫn đến sự suy giảm chất lượng môi trường và thiếu hụt tiện ích thiết yếu, siêu đô thị thế hệ mới được đánh giá như một lời giải bài bản và bền vững.
Việc phát triển các siêu đô thị này không chỉ giải quyết bài toán nhà ở mà còn tạo ra một môi trường sống an toàn vượt trội, nâng cấp chất lượng sống cho người dân dựa trên nền tảng pháp lý ngày càng hoàn thiện.
Tại Việt Nam, quá trình đô thị hóa đang diễn ra nhanh chóng với sự hình thành các vùng đô thị lớn và các hành lang kinh tế - đô thị như vùng Thủ đô Hà Nội, vùng TP. HCM và các trục phát triển ven biển. Những xu hướng này cho thấy sự dịch chuyển từ mô hình đô thị đơn cực sang các cấu trúc đô thị quy mô vùng, đa cực và liên kết chức năng, đặt nền tảng cho khả năng hình thành các siêu đô thị thế hệ mới trong tương lai.
Trên thế giới, mô hình “đô thị 10-15 phút” hay sự tích hợp tiện ích cao cấp giúp siêu đô thị trở thành nơi đáng sống. Tại đây, mọi nhu cầu từ làm việc, học tập, chăm sóc sức khỏe đến vui chơi giải trí của người dân đều được đáp ứng trong một bán kính ngắn, giúp giảm thiểu đáng kể nhu cầu giao thông cơ giới và khí thải.
Theo các chuyên gia, siêu đô thị thế hệ mới không đơn thuần là sự mở rộng về quy mô, mà là một bước tiến hóa về chất lượng. Trong đó, con người và chất lượng sống trở thành trung tâm, thay thế cho tư duy phát triển dựa trên không gian vật lý thuần túy.
PGS.TS Lưu Đức Hải cho rằng siêu đô thị thế hệ mới không đơn thuần là những đô thị có quy mô dân số trên 10 triệu người, mà là những thực thể đô thị thông minh, bền vững và lấy con người làm trung tâm. Ở đó, sự thịnh vượng không được đo bằng số lượng nhà cao tầng, mà bằng chất lượng sống, khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu và hiệu quả của mạng lưới kết nối.
Ở góc độ cấu trúc, ThS.KTS Lã Kim Ngân (Hội Kiến trúc sư Việt Nam), nguyên Viện trưởng Viện QHXD Hà Nội, nhấn mạnh siêu đô thị thế hệ mới được định nghĩa không chỉ bằng quy mô mà bởi một hệ tiêu chí toàn diện từ cấu trúc đa cực, hạ tầng thông minh, bền vững môi trường đến chất lượng sống và khả năng chống chịu. Mô hình “thành phố 15 phút”, cùng với các hệ sinh thái tích hợp như y tế - giáo dục - công viên - việc làm trong cùng một không gian, đang dần hình thành các cực phát triển mới.
Còn theo Phó tổng thư ký Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam, TS.KTS Trương Văn Quảng, điểm khác biệt cốt lõi giữa hai mô hình nằm ở tư duy phát triển: nếu đô thị truyền thống “to hơn” nhờ mở rộng vật lý thì siêu đô thị thế hệ mới “thông minh hơn – bền vững hơn” nhờ dựa trên tri thức, công nghệ và liên kết vùng.
Ông Quảng nhấn mạnh hệ thống hạ tầng kết nối đóng vai trò quyết định, từ đường sắt đô thị, cao tốc liên vùng, cảng biển, sân bay đến hạ tầng số và nền tảng dữ liệu quốc gia. Khi đó, các đô thị không còn phát triển đơn lẻ mà trở thành một mạng lưới liên thông.
Trước yêu cầu tái cấu trúc mô hình phát triển đô thị, TS.KTS Trương Văn Quảng cho rằng việc phát triển siêu đô thị thế hệ mới tại Việt Nam cần được đặt trong một khung định hướng tổng thể, với những thay đổi căn bản về tư duy và cấu trúc phát triển.
Thứ nhất, định hình mô hình “siêu đô thị chức năng lõi” thay vì “siêu đô thị theo quy mô dân số". Trước hết, cần điều chỉnh cách tiếp cận trong chiến lược phát triển đô thị, chuyển từ mục tiêu mở rộng quy mô dân số sang nâng cao năng lực chức năng của đô thị.
Thứ hai, phát triển mạng lưới siêu đô thị quốc gia. Một đặc trưng của siêu đô thị thế hệ mới là sức mạnh mạng lưới (netwwork power). Thay vì chỉ tập trung nguồn lực vào một "megacity" khổng lồ, Việt Nam có thể xây dựng mạng lới đô thị có chức năng bổ trợ nhau.
Thứ ba, phát triển đô thị đa trung tâm và kiểm soát quy mô dân số. Để tránh sự tập trung quá mức vào khu vực lõi đô thị, cần phát triển cấu trúc đô thị đa trung tâm. Với các giải pháp: phát triển các đô thị vệ tinh và các trung tâm phụ, phân bố hợp lý các khu chức năng như tài chính, công nghệ, giáo dục và dịch vụ, xây dựng các hành lang đô thị - kinh tế kết nối giữa các trung tâm.
Thứ tư, đẩy mạnh chuyển đổi số và phát triển đô thị thông minh. Công nghệ là yếu tố quan trọng giúp các đô thị có thể tăng năng lực phát triển mà không cần mở tăng dân số quá lớn.
Các siêu đô thị thế hệ mới tại Việt Nam cần: xây dựng hạ tầng số hiện đại (5G, trung tâm dữ liệu, điện toán đám mây...); phát triển nền tảng dữ liệu đô thị tích hợp, triển khai các hệ thống quản lý giao thông, năng lượng và môi trường thông minh, mở rộng dịch vụ đô thị số và chính quyền điện tử.
Thứ năm, phát triển kinh tế đô thị dựa trên đổi mới sáng tạo. Siêu đô thị thế hệ mới cần trở thành trung tâm kinh tế tri thức và đổi mới sáng tạo, thay vì chỉ là nơi tập trung vào lao động và sản xuất.
Thứ sáu, phát triển hạ tầng kết nối vùng và hạ tầng số. Sức mạnh của siêu đô thị thế hệ mới nằm ở khả năng kết nối, không chỉ trong phạm vi nội đô mà còn ở quy mô vùng và quốc tế.
Do đó, Việt Nam cần ưu tiên phát triển đường sắt đô thị và giao thông công cộng khối lượng lớn, xây dựng đường sắt tốc độ cao và các tuyến cao tốc liên vùng, nâng cấp hệ thống cảng biển, sân bay quốc tế và logistics...
Thứ bảy, đổi mới mô hình quản trị đô thị và quản trị vùng. Để phát triển các siêu đô thị thế hệ mới cần đổi mới mô hình quản trị theo hướng linh hoạt và hiệu quả hơn. Các giải pháp gồm xây dựng mô hình quản trị đô thị, vùng đô thị lớn, tăng cường phân cấp và tự chủ cho chính quyền đô thị... Một hệ thống quản trị hiện đại sẽ giúp các siêu đô thị khai thác hiệu quả nguồn lực và thích ứng nhanh với các thay đổi kinh tế - xã hội.
Tags:
(VNF) - Trong khi nhiều nhà đầu tư thận trọng với chi phí vốn, một số dự án bất động sản bắt đầu đưa ra chính sách tài chính dài hạn để kích cầu. Tại Vinhomes Golden City, gói hỗ trợ lãi suất 0-6%/năm trong 5 năm đang được áp dụng cho dòng sản phẩm nhà phố, được kỳ vọng giúp người mua giảm áp lực vay vốn và cải thiện khả năng tiếp cận bất động sản thấp tầng.
(VNF) - Hệ sinh thái shophouse, văn phòng, trung tâm thương mại tại Goldmark City đang được nhìn nhận như một mô hình tiên phong với lợi thế đến từ nhu cầu sẵn của nhiều nhóm cộng đồng trong khu vực.
(VNF) - Bộ Xây dựng yêu cầu các địa phương phải đảm bảo quỹ đất, quy hoạch, tiến độ… để hoàn thành mục tiêu 158.700 căn nhà ở xã hội theo chỉ tiêu được giao.
(VNF) - Dự thảo nghị định hướng dẫn Nghị quyết 29/2026 được kỳ vọng tạo hành lang pháp lý thống nhất, xử lý dứt điểm các dự án đất đai vướng mắc kéo dài, tạo cú hích lớn cho thị trường.
(VNF) - Người có nhà ở hợp pháp tại Hà Nội nhưng cách nơi làm việc từ 20km trở lên có thể được mua, thuê mua nhà ở xã hội nếu đáp ứng đủ điều kiện.
(VNF) - Tập đoàn Vingroup vừa đề xuất phương án xây dựng hai đảo nhân tạo trên tuyến đường vượt biển nối Cần Giờ với Vũng Tàu, nhằm phục vụ thi công cầu, hầm và bố trí các hạng mục hạ tầng kỹ thuật vận hành.
(VNF) - GS.TS Đặng Hùng Võ nhận định, việc kiểm tra, rà soát, xử lý các dự án chậm triển khai chính là giải pháp thiết thực loại bỏ doanh nghiệp yếu kém.
(VNF) - UBND tỉnh Hà Tĩnh vừa chấp thuận chủ trương đầu tư và lựa chọn Công ty CP Đầu tư Hưng Long Việt Nam (trụ sở tại phường Bắc Hồng Lĩnh, tỉnh Hà Tĩnh) là nhà đầu tư Dự án xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng Khu công nghiệp Hưng Long, với tổng vốn đầu tư dự kiến hơn 3.000 tỷ đồng.
(VNF) - Công ty Cổ phần Vinhomes (HoSE: VHM) ghi nhận kết quả kinh doanh bùng nổ trong quý I/2026.
(VNF) - Sau giai đoạn thị trường nhiều biến động, tâm lý người mua bất động sản đang thay đổi rõ rệt. Thay vì xuống tiền vào các dự án mới chỉ nằm trên bản vẽ, nhiều khách hàng ưu tiên những dự án đã hình thành hạ tầng, pháp lý rõ ràng và có thể kiểm chứng tiến độ thực tế. Xu hướng này đang tạo ra lợi thế cho các chủ đầu tư có sự chuẩn bị dự án bài bản trước khi đưa sản phẩm ra thị trường.
(VNF) - Ngày 28/4/2026, Công ty Cổ phần Đô thị Du lịch Cần Giờ và hệ thống Marriott International đã ký kết hợp tác đưa hai thương hiệu khách sạn hàng đầu thế giới là The Ritz-Carlton và Marriott Hotel về Vinhomes Green Paradise Cần Giờ (TP. HCM).
(VNF) - Thị trường bất động sản đã có tín hiệu cải thiện về giao dịch, nhưng sức ép lên doanh nghiệp chưa hề giảm nhẹ. Khi vốn không còn rẻ, chi phí vật liệu, thi công và vận hành tiếp tục neo cao, bài toán của doanh nghiệp không còn đơn thuần là bán được hàng, mà là giữ được dòng tiền, bảo toàn biên lợi nhuận và tái cấu trúc mô hình tăng trưởng.
(VNF) - Thị trường căn hộ Đà Nẵng đang bước vào một giai đoạn chuyển mình rõ nét khi tư duy phát triển sản phẩm có sự thay đổi mạnh mẽ. Thay vì phụ thuộc vào dòng căn hộ du lịch (condotel), các chủ đầu tư đang chuyển hướng sang phát triển căn hộ cao cấp với pháp lý sở hữu lâu dài, qua đó từng bước xác lập tiêu chuẩn sống mới tại đô thị biển.
(VNF) - Nguồn cung bất động sản ngày càng tập trung vào tay các tập đoàn lớn với những dự án quy mô hàng nghìn hecta, trong khi nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ dần “hụt hơi” vì áp lực vốn, quỹ đất và pháp lý. Trong bối cảnh thị trường tái cấu trúc mạnh mẽ, nhóm doanh nghiệp này buộc phải thay đổi chiến lược để tìm chỗ đứng.
(VNF) - Hàng loạt dự án hạ tầng trọng điểm phục vụ Hội nghị APEC 2027 đang đồng loạt tăng tốc, từ sân bay quốc tế, trung tâm hội nghị quy mô lớn đến các khu đô thị và hệ thống kỹ thuật ngầm.
Thời gian gần đây, nhiều dự án nhà ở xã hội được triển khai rầm rộ, nhờ đó người dân có cơ hội được mua nhà giá hợp lý.
(VNF) - Một trong những nội dung đáng chú ý tại dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) là đề xuất mở rộng thẩm quyền cho UBND cấp tỉnh trong việc cho phép chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản. Động thái này được kỳ vọng giúp rút ngắn thủ tục hành chính, tạo điều kiện để các dự án gặp khó khăn về vốn hoặc chậm tiến độ có thể sớm tái cấu trúc, song cũng đặt ra những thách thức trong việc thi hành thực tiễn.
Theo đà tăng của nhà chung cư, giá nhiều căn hộ cũ tại Hà Nội cũng lên tới hàng trăm triệu đồng một mét vuông.
(VNF) - Giá thuê căn hộ tại TP.HCM trong 2 tuần lại đây bỗng nhiên tăng đột biến, cao hơn trước từ 10-25% khi nhu cầu phục hồi mạnh nhưng nguồn cung chưa kịp đáp ứng.
Dù không đứng tên sở hữu cổ phần tại Công ty Hàm Giang, sự hiện diện của ông Trầm Bê trong các buổi làm việc với lãnh đạo địa phương cho thấy tầm ảnh hưởng của vị doanh nhân này tại các siêu dự án.
(VNF) - Theo dự thảo tờ trình Luật Kinh doanh Bất động sản (sửa đổi) được Bộ Xây dựng soạn thảo, quy định về cơ sở đào tạo kiến thức hành nghề môi giới bất động sản, điều hành sàn giao dịch bất động sản sẽ được hoàn thiện và siết chặt hơn. Chuyên gia cho rằng việc thiết lập khung tiêu chuẩn rõ ràng đối với các cơ sở đào tạo không chỉ góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ môi giới mà còn giúp thị trường vận hành minh bạch và chuyên nghiệp hơn.
(VNF) - Hơn 1.000 nhà đầu tư và chuyên viên kinh doanh hội tụ tại ba điểm cầu Hà Nội, Nghệ An và TP. HCM trong sự kiện mega livestream ngày 25/4 cho thấy sức hút mạnh mẽ của sản phẩm nhà phố Boulevard Prime tại Vinhomes Green Paradise (Cần Giờ, TP. HCM).
(VNF) - 6 trường hợp sẽ bị thu hồi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) gồm: cấp không đúng thẩm quyền, sai đối tượng, sai diện tích, không đủ điều kiện, sai mục đích/nguồn gốc hoặc bị Tòa án tuyên hủy.
(VNF) - Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu nhiều biến động, bất động sản công nghiệp miền Trung đang nổi lên như một “điểm đến” mới của dòng vốn FDI, nhờ lợi thế chi phí cạnh tranh, quỹ đất dồi dào và dư địa phát triển hạ tầng còn lớn.
(VNF) - Kỳ ĐHĐCĐ đầu tiên sau khi niêm yết trên HoSE, Taseco Land đặt mục tiêu lãi hơn 2.500 tỷ đồng, tăng gần 4 lần so với năm trước, phản ánh kỳ vọng bước vào điểm rơi của chu kỳ lợi nhuận.
(VNF) - Trong khi nhiều nhà đầu tư thận trọng với chi phí vốn, một số dự án bất động sản bắt đầu đưa ra chính sách tài chính dài hạn để kích cầu. Tại Vinhomes Golden City, gói hỗ trợ lãi suất 0-6%/năm trong 5 năm đang được áp dụng cho dòng sản phẩm nhà phố, được kỳ vọng giúp người mua giảm áp lực vay vốn và cải thiện khả năng tiếp cận bất động sản thấp tầng.
(VNF) - Khi cả nước bước vào kỳ nghỉ lễ 30/4 và 1/5, trên các công trường dự án cao tốc, hàng nghìn cán bộ, kỹ sư, công nhân vẫn miệt mài bám công trường, khẩn trương thi công để giữ vững tiến độ, góp phần đưa những dự án trọng điểm về đích đúng hẹn.
