Ở xã A Dơi (nguyên thuộc huyện Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị) khi mặt trời khuất sau dãy núi, con đường đất dẫn về trụ sở xã lại rộn ràng hơn thường ngày. Những người phụ nữ dân tộc Vân Kiều, Pa Kô tay cầm đèn pin, tay ôm tập vở, vượt dốc đến một lớp học đặc biệt – lớp xóa mù chữ dành cho phụ nữ vùng biên giới. Lớp học có hơn 20 học viên, độ tuổi từ hơn 20 đến ngoài 40. Phần lớn trong số họ chưa từng đi học hoặc bỏ học từ rất sớm. Trên những bộ bàn ghế đơn sơ, họ tập viết những nét chữ đầu tiên, đánh vần từng con chữ, làm quen với những phép tính cộng trừ cơ bản.
Chị Hồ Thị Ngưm, một học viên trong lớp, kể rằng trước đây mỗi lần lên xã làm giấy tờ, chị chỉ biết lăn tay vì không thể ký tên. “Không biết chữ nên nhiều khi nghe nói có chương trình hỗ trợ, nhưng mình không hiểu rõ, cũng không biết hỏi ai,” chị nói. Với chị, việc học chữ không chỉ để biết đọc, biết viết, mà còn để “không bị đứng ngoài” các chính sách dành cho người nghèo.
Không riêng A Dơi, tại xã Hướng Lập, một lớp xóa mù chữ khác cũng được tổ chức với 21 học viên, chủ yếu là phụ nữ dân tộc thiểu số. Các lớp học đều được bố trí vào buổi tối, phù hợp với lịch sinh hoạt của người dân miền núi – ban ngày lên nương rẫy, tối đến mới có thể học.
Theo đại diện UBND xã A Dơi, đây là những lớp học được triển khai trong khuôn khổ thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021–2025, kết hợp với chương trình xóa mù chữ cho người lớn ở vùng đặc biệt khó khăn. Mục tiêu không chỉ là phổ cập chữ viết, mà còn nâng cao dân trí, giúp người dân hiểu và tiếp cận các chính sách giảm nghèo một cách chủ động.Điểm đáng chú ý là trong các buổi học, bên cạnh nội dung đọc – viết – tính toán cơ bản, giáo viên còn lồng ghép tuyên truyền về chính sách tín dụng ưu đãi, đào tạo nghề, hỗ trợ sản xuất, xuất khẩu lao động và bảo hiểm y tế. Những khái niệm vốn xa lạ với nhiều phụ nữ vùng biên nay được “giải mã” bằng ngôn ngữ gần gũi, gắn với chính hoàn cảnh của họ.
“Biết chữ rồi thì mới đọc được thông báo vay vốn, hiểu điều kiện tham gia lớp học nghề hay chương trình hỗ trợ sinh kế,”, ông Trần Trọng Kim, Chủ tịch UBND xã A Dơi, chia sẻ. Theo ông Kim, từ khi triển khai lớp xóa mù chữ, số phụ nữ mạnh dạn đăng ký tham gia các chương trình hỗ trợ của Nhà nước đã tăng lên rõ rệt. Thực tế cho thấy, nâng cao dân trí đang trở thành một trong những “mắt xích” quan trọng để giảm nghèo bền vững ở Quảng Trị.
Theo thống kê, riêng tại các xã miền núi thuộc huyện Hướng Hóa củ nay vẫn còn hàng trăm người mù chữ mức độ I và hơn một nghìn người mù chữ mức độ II, tập trung chủ yếu ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Nếu không được trang bị kiến thức cơ bản, người dân rất khó tiếp cận và sử dụng hiệu quả các chính sách hỗ trợ.
Ở góc độ chính sách, đây cũng là lý do Quảng Trị xác định giảm nghèo không thể chỉ dừng ở hỗ trợ tiền, con giống hay vật tư, mà cần đầu tư vào con người. Trong giai đoạn 2021–2025, tỉnh đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ: đa dạng hóa sinh kế, đào tạo nghề, tín dụng ưu đãi và đặc biệt là các chương trình nâng cao nhận thức cho người nghèo.
Nhờ cách làm này, kết quả giảm nghèo của Quảng Trị ghi nhận những con số tích cực. Toàn tỉnh đã giảm 7.590 hộ nghèo và cận nghèo, tỷ lệ nghèo đa chiều giảm 4,26%, bình quân mỗi năm giảm khoảng 1,49%. Riêng năm 2024, có 2.646 hộ thoát nghèo và cận nghèo. Tại huyện miền núi Đakrông, tỷ lệ nghèo đa chiều giảm tới 5,83%, mức giảm cao nhất trong nhiều năm.
Những con số này không chỉ phản ánh hiệu quả của các dự án sinh kế hay tín dụng ưu đãi, mà còn cho thấy vai trò của nâng cao dân trí trong việc giúp người dân sử dụng chính sách đúng cách, đúng mục tiêu và lâu dài hơn. Khi biết đọc, biết viết, người dân có thể chủ động tìm hiểu thông tin, tham gia lớp đào tạo nghề, tính toán hiệu quả sản xuất và từng bước thay đổi tư duy làm ăn.
Trở lại lớp học ở A Dơi, khi buổi học kết thúc, những cuốn vở được gấp lại cẩn thận. Ánh đèn pin lại soi đường cho các chị trở về bản. Một học viên nói nhỏ: “Giờ biết chữ rồi, tôi muốn học thêm nghề, vay vốn nuôi bò, trồng rừng như mấy hộ đã thoát nghèo.”
Những lớp học xóa mù chữ nơi biên giới Quảng Trị có thể rất nhỏ bé nếu nhìn từ quy mô đầu tư, nhưng lại mang ý nghĩa lớn trong chiến lược chống tái nghèo. Bởi khi tri thức được trao, người nghèo không chỉ nhận hỗ trợ, mà có khả năng tự đứng lên bằng chính chính sách của Nhà nước.
Những lớp học xóa mù chữ nơi biên giới Quảng Trị có thể rất nhỏ bé nếu nhìn từ quy mô đầu tư, nhưng lại mang ý nghĩa lớn trong chiến lược chống tái nghèo. Bởi khi tri thức được trao, người nghèo không chỉ nhận hỗ trợ, mà có khả năng tự đứng lên bằng chính chính sách của Nhà nước.
Trong giai đoạn tới, Quảng Trị tiếp tục xác định nâng cao dân trí, nhất là cho phụ nữ và người dân tộc thiểu số, là giải pháp căn cơ để ngăn chặn nguy cơ tái nghèo. Theo định hướng sau năm 2025, các lớp xóa mù chữ sẽ được duy trì gắn với đào tạo kỹ năng sống, kỹ năng sản xuất và tiếp cận công nghệ thông tin cơ bản, qua đó giúp người dân không chỉ “biết chữ” mà còn “biết làm ăn”. Cùng với đó, tỉnh tăng cường lồng ghép giáo dục người lớn với các chương trình tín dụng chính sách, khuyến nông – khuyến lâm và đào tạo nghề, tạo thành chuỗi hỗ trợ khép kín từ nhận thức đến hành động.
Thực tiễn từ các xã vùng biên cho thấy, khi phụ nữ – những người giữ vai trò trung tâm trong gia đình – được trang bị tri thức, hiệu quả giảm nghèo lan tỏa rõ rệt hơn. Không chỉ giúp hộ gia đình tiếp cận chính sách tốt hơn, họ còn trở thành cầu nối đưa chủ trương của Nhà nước đến cộng đồng, góp phần thay đổi tập quán sản xuất và tư duy trông chờ, ỷ lại. Từ những lớp học đèn pin giữa núi rừng, Quảng Trị đang từng bước xây dựng “lá chắn mềm” nhưng bền vững trước nguy cơ tái nghèo: đó là tri thức, sự chủ động và niềm tin vào khả năng tự vươn lên của người dân.
Kiến nghị tháo gỡ để giảm nghèo bền vững tại Quảng Trị
Triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021–2025, Quảng Trị xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm đối với các huyện miền núi, biên giới – nơi nguy cơ tái nghèo vẫn còn cao. Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy việc tổ chức thực hiện ở cơ sở đang gặp khó khăn do hệ thống hướng dẫn chưa đồng bộ và tiến độ phân bổ vốn còn chậm.
Mới đây, tỉnh Quảng Trị đã kiến nghị Trung ương sớm hoàn thiện các văn bản hướng dẫn, bảo đảm thống nhất giữa các chương trình mục tiêu quốc gia; đồng thời giao vốn trung hạn và hằng năm kịp thời để địa phương chủ động triển khai các dự án hỗ trợ sinh kế, đào tạo nghề và nâng cao dân trí. Bên cạnh đó, Quảng Trị đề xuất tăng tính linh hoạt trong lồng ghép nguồn vốn, cho phép điều chỉnh nội dung hỗ trợ phù hợp đặc thù vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, nhằm bảo đảm mục tiêu giảm nghèo bền vững và hạn chế tái nghèo trong giai đoạn tới...
Tags:
(VNF) - Theo PGS. TS Trần Đình Thiên, hiện vẫn còn định kiến rằng người giàu thường gắn với sự bất minh, từ đó thiếu sự tôn trọng đúng mức đối với vai trò của lực lượng doanh nhân.
(VNF) - PGS.TS Nguyễn Thường Lạng cảnh báo, việc thiếu phối hợp nhịp nhàng giữa chính sách tài khóa và tiền tệ có thể làm suy giảm hiệu quả điều hành, thậm chí khiến đà tăng trưởng “trật nhịp”.
(VNF) - Sáng ngày 6/4, kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI, phiên khai mạc sẽ diễn ra trọng thể tại Nhà Quốc hội.
(VNF) - Theo TS. Phan Đức Hiếu, cải cách doanh nghiệp nhà nước không thể chỉ dừng ở tái cơ cấu hay thay đổi quản trị nội bộ, mà cốt lõi nằm ở việc hoàn thiện thể chế, bảo đảm minh bạch, tách bạch vai trò và tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng với các khu vực kinh tế khác.
(VNF) - Trao đổi với Đầu tư Tài chính, TS. Nguyễn Minh Thảo, Ban Phát triển doanh nghiệp và Môi trường kinh doanh, Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế - tài chính, cho rằng việc lựa chọn đúng các doanh nghiệp nhà nước quy mô lớn, có năng lực cạnh tranh làm “đầu tàu” sẽ tạo hiệu ứng lan tỏa và nâng cao hiệu quả của chính khu vực kinh tế nhà nước cũng như của toàn nền kinh tế.
(VNF) - Thành công của Hà Nội không chỉ đo bằng quy mô kinh tế riêng lẻ, mà còn bằng mức độ thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng và khả năng kéo cả “đoàn tàu” quốc gia tiến lên.
(VNF) - Sự vượt ra khỏi quy luật thông thường của giá vàng cho thấy thị trường tài chính toàn cầu đang vận hành theo những quy luật phức tạp hơn, nơi dòng tiền không chỉ tìm đến vàng mà còn dịch chuyển mạnh sang các tài sản sinh lời khác.
(VNF) - Doanh nghiệp Việt Nam ngày càng tham gia sâu vào thương mại quốc tế, song phần lớn vẫn dừng ở khâu sản xuất, gia công – phần “xương” nhất trong chuỗi giá trị, trong khi 70 – 80% lợi nhuận lại tập trung ở các khâu thương hiệu và phân phối.
(VNF) - Luật sư Nguyễn Tiến Lập cho rằng, để kinh tế nhà nước thực sự dẫn dắt được nền kinh tế, Nhà nước cần làm tốt vai trò thiết lập thể chế, "phân định sân chơi" ngay từ đầu, tránh nguy cơ tiềm ẩn xung đột với khu vực tư nhân.
(VNF) - TS. Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam cho rằng, trong bối cảnh kinh tế thế giới nhiều biến động và rủi ro gia tăng, Việt Nam vẫn duy trì được sự ổn định kinh tế vĩ mô, tạo nền tảng quan trọng để củng cố niềm tin thị trường và hỗ trợ đà tăng trưởng trong thời gian tới.
(VNF) - Dù được xem là “tài sản trú ẩn an toàn” nhưng vàng vẫn nhiều lần lao dốc mạnh trong lịch sử, có khi mất tới 60% giá trị. Từ sau 'Nixon Shock' đến biến động hiện tại được ví như lặp lại chu kỳ 40 năm, các đợt sụt giảm này cho thấy vàng không miễn nhiễm rủi ro, mà luôn vận động theo chu kỳ kinh tế và chính sách tiền tệ toàn cầu.
(VNF) - Sáng qua, khi đi vào giờ cao điểm trên đường Nguyễn Trãi, tôi chứng kiến gần như đầy đủ những gì Hà Nội đang phải gánh.
(VNF) - TS Bùi Ngọc Sơn, Viện Kinh tế và Chính trị thế giới cho rằng căng thẳng quân sự giữa Mỹ, Israel và Iran đang đẩy Trung Đông trở lại vòng xoáy bất ổn, làm dấy lên lo ngại về một cú sốc chi phí mới đối với kinh tế toàn cầu. Với Việt Nam, nền kinh tế có độ mở lớn và phụ thuộc đáng kể vào năng lượng nhập khẩu thì nguy cơ giá dầu, chi phí vận tải và lãi suất gia tăng có thể tạo áp lực lên lạm phát, thu hẹp dư địa chính sách và bào mòn đà phục hồi còn mong manh.
(VNF) - Chiến sự tại Trung Đông đang bước vào giai đoạn leo thang mới, tiềm ẩn nguy cơ lan rộng và tác động dây chuyền tới kinh tế toàn cầu. PGS.TS. Nguyễn Thường Lạng nhận định, nếu nguồn cung năng lượng bị gián đoạn, Việt Nam có thể đối mặt “cú sốc kép” từ giá dầu tăng mạnh và áp lực lạm phát nhập khẩu, đòi hỏi phải chủ động kịch bản điều hành và chiến lược dự trữ phù hợp.
(VNF) - Khi Việt Nam đặt mục tiêu trở thành quốc gia phát triển vào năm 2045, nhiều chuyên gia cho rằng sự thịnh vượng sẽ không đồng nghĩa với nhàn nhã. Trái lại, đó có thể là một giai đoạn cạnh tranh khốc liệt, đòi hỏi mỗi cá nhân phải tự nâng cấp năng lực và xây dựng “hạ tầng” cho chính mình nếu không muốn bị bỏ lại phía sau.
(VNF) - Việc tổ chức lại không gian đô thị Đà Nẵng sau sáp nhập không chỉ là một bài toán kỹ thuật quy hoạch mà còn là phép thử về bản lĩnh thể chế và tầm nhìn phát triển dài hạn của thành phố. Trao đổi với Tạp chí Đầu tư Tài chính - VietnamFinance, ông Nguyễn Cửu Loan – Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Quy hoạch Phát triển đô thị TP. Đà Nẵng cho rằng đây là cơ hội lịch sử để thành phố tái cấu trúc mô hình phát triển theo hướng đa trung tâm, tích hợp vùng và bền vững.
(VNF) - Lễ ra mắt Trung tâm Tài chính Quốc tế tại Việt Nam không chỉ đánh dấu sự hình thành của một thiết chế mới, mà còn mở ra kỳ vọng đưa Việt Nam tiến gần hơn tới “vòng trong” của dòng vốn toàn cầu. Tuy nhiên, theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân để tham vọng này trở thành hiện thực, điều kiện tiên quyết không chỉ là ưu đãi hay vị trí địa lý, mà phải kiến tạo được một “không gian thể chế đặc biệt” đủ minh bạch, ổn định và tiệm cận chuẩn mực quốc tế.
(VNF) - Với mục tiêu đến năm 2045 sẽ trở thành quốc gia thu nhập cao, công nghiệp hoá là con đường bắt buộc. Nhưng trong bối cảnh địa chính trị - kinh tế thế giới ngày càng bất định, tiến trình công nghiệp hóa Việt Nam sẽ đi theo hướng nào, Chính phủ cần điều chỉnh chính sách ra sao? Tạp chí Đầu tư Tài chính đã có cuộc trao đổi với GS Trần Văn Thọ - Đại học Waseda, Tokyo về các vấn đề này.
(VNF) - Một nền kinh tế muốn đi nhanh không thể thiếu áp lực. Không có áp lực, không có sự thúc ép, hệ thống sẽ trì trệ, nguồn lực bị giữ lại trong trạng thái phòng thủ. Nhưng sự thúc ép cần đi cùng với sự khai thông.
(VNF) - Khi bàn về lịch sử và tương lai của kinh tế tư nhân Việt Nam, có lẽ không nên thu hẹp câu chuyện vào vài biểu đồ tăng trưởng hay một số tập đoàn nổi bật thường xuyên xuất hiện trên truyền thông. Những con số, dù cần thiết, vẫn chỉ phản ánh một lát cắt ngắn của một quá trình dài hơn nhiều: hành trình hình thành của một lực lượng kinh tế trong những điều kiện đặc biệt, nhiều lần bị gián đoạn, chịu tổn thương sâu sắc, rồi từng bước phục hồi và tìm cách khẳng định vị trí của mình.
(VNF) - Nói người Việt, đặc biệt là người Việt nông thôn coi trọng thương mại, gọi nôm na là buôn bán, có gì đó sai sai, ít ra cũng thiếu cơ sở về mặt dẫn chứng thực tế! Càng sai so với tư duy quen thuộc mà nhiều người đang neo chặt trong đầu, được quy cho thuộc về tố chất dân tộc, bất khả bàn cãi?
(VNF) - Kinh tế Việt Nam năm 2026 diễn ra trong bối cảnh giữ ổn định vĩ mô, dư địa đầu tư công mở rộng, chi ngân sách tăng mạnh, thương mại hàng hóa quốc tế và tiêu dùng hộ gia đình phục hồi chậm, xuất khẩu chịu áp lực rõ rệt từ suy giảm tổng cầu thế giới. Bối cảnh này đặt ra yêu cầu kép: vừa củng cố nền tảng tăng trưởng truyền thống, vừa đẩy nhanh chuyển đổi mô hình phát triển sang kinh tế xanh - kinh tế số - kinh tế tri thức. Nếu thành công, Việt Nam có thể tạo ra sức bật tăng trưởng mới đủ mạ
(VNF) - Đại hội XIV của Đảng được xác định là dấu mốc quan trọng, kết tinh niềm tin và kỳ vọng lớn lao của toàn dân tộc về một Việt Nam hùng cường, thịnh vượng và văn minh. Với tầm nhìn chiến lược và những quyết sách đột phá, Đạị hội mở ra một kỷ nguyên mới – kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, nhằm mục tiêu phấn đấu đạt và duy trì mức tăng trưởng kinh tế hai chữ số trong giai đoạn 2026–2030.
(VNF) - Luật sư Nguyễn Tiến Lập nhấn mạnh cải cách không thể dừng ở sửa đổi văn bản hay cắt giảm thủ tục trên giấy tờ. Điều cốt lõi là phải thay đổi tư duy thực thi, bảo đảm chính sách minh bạch, ổn định và tôn trọng quyền được chuẩn bị của doanh nghiệp, nếu không, những “điểm nghẽn” mới vẫn có thể tiếp tục phát sinh ngay trong quá trình triển khai.
(VNF) - TS. Nguyễn Quốc Việt cho rằng, mục tiêu tăng trưởng hai con số từ năm 2026 là bước đi cụ thể để hiện thực hóa khát vọng phát triển mới. Chúng ta đã có đà từ nền kinh tế đã phục hồi mạnh, xuất nhập khẩu tiệm cận 1.000 tỷ USD, FDI và khu vực tư nhân gia tăng đóng góp. Tuy nhiên, để đạt mốc 10%, Việt Nam phải nâng cao hiệu quả đầu tư, chất lượng thể chế và kiểm soát chặt rủi ro vĩ mô trong quá trình tăng tốc.
(VNF) - Theo PGS. TS Trần Đình Thiên, hiện vẫn còn định kiến rằng người giàu thường gắn với sự bất minh, từ đó thiếu sự tôn trọng đúng mức đối với vai trò của lực lượng doanh nhân.
(VNF) - Dự án nhà ở xã hội ở Khu công nghiệp Yên Mỹ 2 có tổng vốn đầu tư hơn 4.960 tỷ đồng, phục vụ dân số khoảng 11.500 người.
