- Luật Đất đai mới đã quy định về loại đất được làm dự án nhà ở thương mại. Luật vừa ban ra, đã có đề xuất này. Vậy theo ông, đâu là nguyên do để Bộ Tài nguyên và Môi trường đề xuất một thí điểm như vậy?
Ông Lê Hoàng Châu: Hiện nay, có nhiều ý kiến khác nhau về nội dung “Đối với trường hợp sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư xây dựng nhà ở thương mại thì chỉ được thỏa thuận về nhận quyền sử dụng đất ở” được quy định tại điểm 1 Khoản 3 Điều 127 và “Trường hợp người đang có quyền sử dụng đất ở hoặc đất ở và đất khác” để thực hiện dự án nhà ở thương mại được quy định tại Khoản 6 Điều 127 của Luật Đất đai năm 2024.
Theo chúng tôi, quy định này có các hạn chế. Thứ nhất là chưa thể chế hóa đầy đủ chủ trương Nghị quyết số 18 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng. Bởi lẽ, việc sử dụng đất để thực hiện dự án phát triển kinh tế - xã hội thông qua thỏa thuận về nhận quyền sử dụng đất là cơ chế chuyển dịch đất đai tự nguyện bên cạnh cơ chế nhà nước “thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng” để “phát triển, quản lý và khai thác quỹ đất”, tạo quỹ đất để thực hiện đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư dự án có sử dụng đất đã được hình thành trong hệ thống pháp luật đất đai, từ Luật Đất đai năm 1993 và tiếp tục duy trì cho đến nay.
Cơ chế này có ưu điểm rút ngắn thời gian bàn giao đất từ người sử dụng đất sang nhà đầu tư nếu đạt được sự đồng thuận, bảo đảm sự chia sẻ quyền lợi thỏa đáng giữa nhà đầu tư và người sử dụng đất và lợi ích công cộng do nhà nước là đại diện. Điều này làm giảm đáng kể tình trạng khiếu kiện của người dân bị ảnh hưởng do chuyển dịch đất đai, tiết kiệm chi phí bộ máy hành chính và hạn chế tiêu cực, nhũng nhiễu khi nhà nước thực hiện thu hồi đất.
Hơn nữa, nếu chỉ cho phép nhà đầu tư được thỏa thuận về nhận quyền sử dụng đất đối với “đất ở” thì sẽ không thể có quỹ “đất ở” đủ lớn để đầu tư xây dựng dự án nhà ở thương mại, khu đô thị có quy mô lớn để có đầy đủ kết cấu hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội đồng bộ và các tiện ích, dịch vụ đô thị phục vụ cư dân và khách vãng lai.
Thứ hai, hiện nay có nhiều nhà đầu tư đã bỏ ra nguồn vốn rất lớn để nhận chuyển nhượng quyền sử dụng “đất nông nghiệp” hoặc “đất phi nông nghiệp không phải là đất ở” thuộc khu vực quy hoạch phát triển đô thị, khu dân cư, trong đó có nhà ở thương mại, theo đúng các quy định của Luật Đất đai trước kia. Nhưng với quy định mới, tất cả các nhà đầu tư này lại sẽ không được công nhận chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại.
Do đó, HoREA rất hoan nghênh và tán thành nội dung cơ bản của dự thảo “Nghị quyết của Quốc hội về thí điểm thực hiện nhà ở thương mại thông qua thỏa thuận về nhận quyền sử dụng đất đối với đất khác” do Bộ TNMT chủ trì soạn thảo.
- Ông có thể nói rõ điểm nổi bật của dự thảo nghị quyết này là gì?
Trên cơ sở đánh giá tình hình thực tiễn và những ý kiến đóng góp khi thảo luận về Luật Đất đai năm 2024, Bộ TNMT đã xây dựng nội dung cơ bản của dự thảo nghị quyết gồm các chính sách sau:
Một là, cho phép doanh nghiệp bất động sản nhận chuyển nhượng quyền sử dụng các loại đất theo quy định của Điều 9 Luật Đất đai 2024 mà đủ điều kiện được chuyển nhượng quyền sử dụng đất để thực hiện dự án nhà ở thương mại.
Hai là, cho phép doanh nghiệp kinh doanh bất động sản đang có quyền sử dụng đất được thực hiện dự án nhà ở thương mại đối với các loại đất khác không phải là đất ở theo quy định tại Điều 9 của Luật Đất đai 2024.
Trong đó, đối tượng áp dụng là doanh nghiệp có chức năng kinh doanh bất động sản, người sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai và các cơ quan, tổ chức của nhà nước đang quản lý đất chưa giao, chưa cho thuê hoặc đã được giao đất để quản lý. Điều kiện thực hiện là phù hợp với quy hoạch sử dụng đất cấp huyện, quy hoạch xây dựng, quy hoạch đô thị, chương trình, kế hoạch phát triển nhà ở của địa phương, đồng thời đảm bảo đủ điều kiện quy định tại Điều 122 Luật Đất đai 2024.
Đối với trường hợp nhận quyền sử dụng đất để thực hiện dự án nhà ở thương mại thì cũng phải có văn bản chấp thuận của UBND cấp tỉnh theo quy định tại điểm c khoản 3 Điều 127 Luật Đất đai 2024. Còn trường hợp đang có quyền sử dụng đất để thực hiện dự án nhà ở thương mại thì dự án đầu tư phải được được cơ quan nhà nước có thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời chấp thuận nhà đầu tư theo quy định của pháp luật về đầu tư.
Dự án được thực hiện thí điểm trong thời gian 5 năm, từ ngày 1/1/2025 đến ngày 1/1/2030 tại tất cả các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương được phép ban hành tiêu chí về địa bàn, vốn đầu tư và các tiêu chí khác phù hợp với thực tế tại địa phương.
- Có ý kiến cho rằng, quy định của Luật Đất đai 2024 liên quan đến vấn đề này là để ngăn chặn rủi ro gây thất thu ngân sách nhà nước, thất thoát tài sản công là nguồn lực đất đai. Quan điểm của ông như thế nào về vấn đề này?
Vấn đề “mấu chốt” ở đây đó là cần quy định chặt chẽ, phương pháp đồng bộ về “giá đất” của Luật Đất đai 2024. Nếu được thực thi đầy đủ thì sẽ phòng ngừa và ngăn chặn được rủi ro gây thất thu ngân sách nhà nước, thất thoát tài sản công là nguồn lực đất đai hoặc không để xảy ra tình trạng nhà đầu tư chiếm hưởng không chính đáng “chênh lệch địa tô” khi “thực hiện cơ chế tự thoả thuận giữa người dân và doanh nghiệp trong chuyển nhượng quyền sử dụng đất để thực hiện các dự án đô thị, nhà ở thương mại”.
Bởi lẽ chỉ có nhà nước mới có trách nhiệm và thẩm quyền “quyết định giá đất, quyết định các phương pháp định giá đất, quyết định các trường hợp và điều kiện áp dụng phương pháp định giá đất” để tính tiền sử dụng đất, tiền thuê đất các dự án bất động sản, nhà ở thương mại được khẳng định tại Nghị định 12/2024/NĐ-CP.
Như vậy rủi ro không do cơ chế cho phép nhà đầu tư được thỏa thuận về nhận quyền sử dụng “đất ở và đất khác” hoặc “đất khác không phải là đất ở” hoặc trường hợp nhà đầu tư đang có quyền sử dụng “đất khác không phải là đất ở” để thực hiện dự án nhà ở thương mại.
Xin cảm ơn ông về cuộc trao đổi này!
Tags:
(VNF) - UBND tỉnh Hà Tĩnh vừa chấp thuận chủ trương đầu tư và lựa chọn Công ty CP Đầu tư Hưng Long Việt Nam (trụ sở tại phường Bắc Hồng Lĩnh, tỉnh Hà Tĩnh) là nhà đầu tư Dự án xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng Khu công nghiệp Hưng Long, với tổng vốn đầu tư dự kiến hơn 3.000 tỷ đồng.
(VNF) - Hàng loạt dự án hạ tầng trọng điểm phục vụ Hội nghị APEC 2027 đang đồng loạt tăng tốc, từ sân bay quốc tế, trung tâm hội nghị quy mô lớn đến các khu đô thị và hệ thống kỹ thuật ngầm.
Thời gian gần đây, nhiều dự án nhà ở xã hội được triển khai rầm rộ, nhờ đó người dân có cơ hội được mua nhà giá hợp lý.
(VNF) - Một trong những nội dung đáng chú ý tại dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) là đề xuất mở rộng thẩm quyền cho UBND cấp tỉnh trong việc cho phép chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản. Động thái này được kỳ vọng giúp rút ngắn thủ tục hành chính, tạo điều kiện để các dự án gặp khó khăn về vốn hoặc chậm tiến độ có thể sớm tái cấu trúc, song cũng đặt ra những thách thức trong việc thi hành thực tiễn.
Theo đà tăng của nhà chung cư, giá nhiều căn hộ cũ tại Hà Nội cũng lên tới hàng trăm triệu đồng một mét vuông.
(VNF) - Giá thuê căn hộ tại TP.HCM trong 2 tuần lại đây bỗng nhiên tăng đột biến, cao hơn trước từ 10-25% khi nhu cầu phục hồi mạnh nhưng nguồn cung chưa kịp đáp ứng.
Dù không đứng tên sở hữu cổ phần tại Công ty Hàm Giang, sự hiện diện của ông Trầm Bê trong các buổi làm việc với lãnh đạo địa phương cho thấy tầm ảnh hưởng của vị doanh nhân này tại các siêu dự án.
(VNF) - Theo dự thảo tờ trình Luật Kinh doanh Bất động sản (sửa đổi) được Bộ Xây dựng soạn thảo, quy định về cơ sở đào tạo kiến thức hành nghề môi giới bất động sản, điều hành sàn giao dịch bất động sản sẽ được hoàn thiện và siết chặt hơn. Chuyên gia cho rằng việc thiết lập khung tiêu chuẩn rõ ràng đối với các cơ sở đào tạo không chỉ góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ môi giới mà còn giúp thị trường vận hành minh bạch và chuyên nghiệp hơn.
(VNF) - Hơn 1.000 nhà đầu tư và chuyên viên kinh doanh hội tụ tại ba điểm cầu Hà Nội, Nghệ An và TP. HCM trong sự kiện mega livestream ngày 25/4 cho thấy sức hút mạnh mẽ của sản phẩm nhà phố Boulevard Prime tại Vinhomes Green Paradise (Cần Giờ, TP. HCM).
(VNF) - 6 trường hợp sẽ bị thu hồi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) gồm: cấp không đúng thẩm quyền, sai đối tượng, sai diện tích, không đủ điều kiện, sai mục đích/nguồn gốc hoặc bị Tòa án tuyên hủy.
(VNF) - Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu nhiều biến động, bất động sản công nghiệp miền Trung đang nổi lên như một “điểm đến” mới của dòng vốn FDI, nhờ lợi thế chi phí cạnh tranh, quỹ đất dồi dào và dư địa phát triển hạ tầng còn lớn.
(VNF) - Kỳ ĐHĐCĐ đầu tiên sau khi niêm yết trên HoSE, Taseco Land đặt mục tiêu lãi hơn 2.500 tỷ đồng, tăng gần 4 lần so với năm trước, phản ánh kỳ vọng bước vào điểm rơi của chu kỳ lợi nhuận.
(VNF) - Ngày 25/4, Tập đoàn Đạt Phương (HoSE: DPG) đã tổ chức đại hội đồng cổ đông thường niên 2026 (AGM 2026) tại Hà Nội, thông qua toàn bộ tờ trình về hoạt động kinh doanh và bầu HĐQT nhiệm kỳ mới.
(VNF) - Thị trường bất động sản đang ở trong giai đoạn giằng co, khi các động lực về nguồn cung vẫn thúc đẩy xu hướng tăng trưởng trong khi lãi suất neo cao kéo thanh khoản đi lùi và tạo nhịp giảm giá cục bộ. Trong bối cảnh “tranh tối tranh sáng” như vậy, việc nhận diện cơ – nguy trở thành then chốt để tránh rủi ro và đạt được hiệu quả trong đầu tư.
(VNF) - TP. HCM vừa có báo cáo cập nhật, liên quan đến nguồn thu từ đất giai đoạn 2026 – 2030 với tổng doanh thu dự kiến lên đến 616.879,5 tỷ đồng.
(VNF) - Sở Xây dựng Hải Phòng thông báo dự án xây nhà ở chung cư thương mại tại đảo Vũ Yên của Vingroup đủ điều kiện huy động vốn theo quy định.
(VNF) - Ngày 25/4, Vinhomes chính thức ra mắt dự án Vinhomes Global Gate Hạ Long – siêu đô thị biển có quy mô hơn 6.200ha tại Hạ Long, Quảng Ninh. Đây là dự án đô thị lớn thứ hai của Vingroup, chỉ sau khu đô thị thể thao Olympics.
(VNF) - Giá chung cư tại Hà Nội tiếp tục leo thang, vượt xa TP.HCM với mức chênh lệch ngày càng lớn trong quý I/2026, trong khi lượng giao dịch lại sụt giảm rõ rệt, phản ánh áp lực giá cao đang khiến thị trường dần chững lại dù nguồn cung tương lai vẫn ở mức lớn.
(VNF) - Khu đất "Cao Xà Lá" trên đường Nguyễn Trãi (TP Hà Nội) có tổng diện tích khoảng 11ha, dự kiến sẽ được xây dựng các tòa nhà cao tầng từ 43 đến 46 tầng.
(VNF) - Nhiều cơ sở nhà, đất công dôi dư đang xuống cấp sau thời gian bỏ hoang sẽ được Đà Nẵng cho thuê hoặc bố trí sử dụng trong thời gian tới.
(VNF) - Chính sách giảm tiền sử dụng đất theo Nghị quyết 254/2025/QH15 được đánh giá là bước điều chỉnh cần thiết nhằm tháo gỡ gánh nặng tài chính cho người dân khi chuyển mục đích sử dụng đất. Tuy nhiên, thực tế triển khai tại một số địa phương cho thấy, từ quy định đến thực thi vẫn tồn tại khoảng cách lớn.
(VNF) - Tại đại hội đồng cổ đông thường niên, lãnh đạo Vinpearl (HoSE: VPL) cho biết năm 2026 sẽ đẩy mạnh mở rộng hệ sinh thái du lịch – nghỉ dưỡng, phát triển thêm các điểm đến mới và đa dạng thị trường khách quốc tế.
(VNF) - Chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội có thể được miễn giấy phép xây dựng khi lựa chọn thực hiện thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi đầu tư xây dựng theo quy định, thay vì thực hiện thủ tục cấp phép như thông thường.
(VNF) - Luật Công chứng (sửa đổi) vừa được Quốc hội thông qua tiếp tục quy định việc công chứng giao dịch bất động sản theo phạm vi tỉnh, thành phố nhằm bảo đảm an toàn pháp lý. Tuy nhiên, quy định này sẽ từng bước được nới lỏng theo lộ trình, tiến tới không phụ thuộc địa giới hành chính khi hệ thống dữ liệu được hoàn thiện.
(VNF) - Hà Nội, ngày 23/04/2026 – Công ty Cổ phần Đô thị Du lịch Cần Giờ - chủ đầu tư dự án Vinhomes Green Paradise và IHG Hotels & Resorts (IHG) – tập đoàn quản lý khách sạn hàng đầu thế giới đã ký kết thỏa thuận hợp tác nhằm đưa các thương hiệu khách sạn của IHG tới Vinhomes Green Paradise Cần Giờ (TP.HCM).
(VNF) - UBND tỉnh Hà Tĩnh vừa chấp thuận chủ trương đầu tư và lựa chọn Công ty CP Đầu tư Hưng Long Việt Nam (trụ sở tại phường Bắc Hồng Lĩnh, tỉnh Hà Tĩnh) là nhà đầu tư Dự án xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng Khu công nghiệp Hưng Long, với tổng vốn đầu tư dự kiến hơn 3.000 tỷ đồng.
(VNF) - Sau hơn một năm khởi công, dự án cầu đi bộ vượt sông Sài Gòn đang bước vào giai đoạn thi công cao điểm với nhiều hạng mục quan trọng dần hoàn thiện, tạo hình rõ nét cho một công trình được kỳ vọng trở thành điểm nhấn kiến trúc mới của TP. HCM.
