Tín dụng tăng tốc: Kiểm soát dòng vốn đổ vào lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro

Tăng trưởng tín dụng dự báo bứt tốc

Theo số liệu từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN), dư nợ tín dụng đến cuối tháng 8 đạt 17,14 triệu tỷ đồng, tăng 11,08% so với cuối năm 2024. Trong 8 tháng qua, đã có khoảng 1,8 triệu tỷ đồng được đưa ra nền kinh tế thông qua hệ thống ngân hàng.

Đánh giá triển vọng những tháng cuối năm 2025, các chuyên gia dự báo tăng trưởng tín dụng sẽ bứt tốc, cả năm có thể đạt 18 - 20%, vượt xa mục tiêu của NHNN (khoảng 16%).

Mặt bằng lãi suất ổn định, room tín dụng được nới và sức hấp thụ vốn của nền kinh tế dần cải thiện... đã tác động tích cực lên tăng trưởng tín dụng.

Ông Nguyễn Thế Minh - Giám đốc Phân tích Yuanta Việt Nam - cho biết, việc cấp thêm room tín dụng phản ánh nhu cầu vốn cao để duy trì và thúc đẩy đà tăng trưởng kinh tế, đặc biệt khi mục tiêu GDP năm 2025 được đặt ở mức 8 - 8,5%, trong bối cảnh lạm phát đang được kiểm soát.

Yuanta Việt Nam dự báo tăng trưởng tín dụng của toàn hệ thống có thể đạt 17 - 18% trong năm 2025.

Trong báo cáo triển vọng kinh tế toàn cầu quý IV/2025, Ngân hàng UOB (Singapore) cho hay, tín dụng toàn hệ thống ngân hàng tại Việt Nam có thể đạt mức tăng trưởng 19 - 20% trong năm 2025 nhờ lãi suất ổn định.

Chứng khoán MBS cũng dự phóng, tăng trưởng tín dụng sẽ đạt khoảng 17 - 18% vào cuối năm 2025, với động lực đến từ: đẩy mạnh giải ngân đầu tư công; Nghị quyết 68 nâng cao vai trò và vị thế doanh nghiệp tư nhân; hướng tới bỏ “room tín dụng”... Những yếu tố này sẽ giúp các ngân hàng có nền tảng tốt về CAR, chi phí vốn và LDR thấp sẽ nâng cao được sức cạnh tranh.

S&I Rating đánh giá mục tiêu tăng trưởng tín dụng 16% của Chính phủ là khả thi và có thể đạt mức 17-18% cả năm nếu nhu cầu vốn duy trì tích cực cùng với đà phục hồi của nền kinh tế. Đặc biệt, một số ngân hàng thương mại cổ phần lớn như MBB, VPB và HDB nhiều khả năng sẽ có tốc độ tăng trưởng vượt trội 25-30% so với toàn ngành trong năm 2025.

Trong báo cáo Triển vọng các tháng cuối năm 2025 mới công bố, Công ty CP Chứng khoán Vietcombank (VCBS) cho hay tăng trưởng tín dụng năm 2025 có thể đạt 18-20%.

Giới phân tích nhận định mặt bằng lãi suất thấp đang kích thích nhu cầu tín dụng, đặc biệt là đầu tư công được đẩy mạnh, pháp lý bất động sản dần được tháo gỡ, cùng với định hướng hỗ trợ kinh tế tư nhân, bao gồm doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Cùng với đó, NHNN đã chủ động nới trần tín dụng cho các ngân hàng từ tháng 7/2025, trong đó các ngân hàng lớn nhận chuyển giao bắt buộc sẽ được hưởng lợi đáng kể từ chính sách nới room tín dụng.

Hơn nữa, cầu vốn đang bước vào mùa cao điểm sẽ thúc đẩy tín dụng tăng tốc trong những tháng cuối năm.

PGS TS Nguyễn Hữu Huân - Đại học kinh tế TP.HCM cho biết, hiện lãi suất tiết kiệm trong xu hướng ổn định, trong khi nhu cầu vốn được dự báo cải thiện trong các tháng còn lại của năm.

Ông Huân cho rằng, với đà tăng trưởng tín dụng hiện nay, khả năng trong những tháng cuối năm dư nợ của ngành ngân hàng sẽ cải thiện dần. Bởi thông thường nhu cầu vốn của khách hàng trong nửa cuối năm sẽ tăng cao hơn nửa đầu năm do đây là mùa kinh doanh cao điểm của các doanh nghiệp và tiêu dùng.

Kiểm soát chặt dòng vốn với lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro

Theo dự báo từ nhóm nghiên cứu của Ngân hàng UOB, Mỹ có thể cắt giảm lãi suất USD 3 lần trong năm nay với mức tăng tổng cộng 0,5 - 0,75%, đưa lãi suất USD xuống quanh mức 3,75% vào cuối năm. Nếu kịch bản này xảy ra, NHNN có thể cân nhắc bắt đầu cắt giảm lãi suất tiền đồng khoảng 0,25 - 0,5% vào cuối năm 2025, tạo động lực tăng trưởng cho năm 2026.

Trong khi đó, theo tính toán của nhiều công ty chứng khoán, tốc độ tăng trưởng tín dụng đang cao hơn khoảng 1,3 - 1,5 lần so với tốc độ tăng trưởng huy động vốn. Điều này phần nào gây áp lực tăng lên lãi suất huy động ở nhóm ngân hàng thương mại tư nhân nhằm thu hút tiền gửi, nhưng lãi suất cho vay khó có thể tăng trong những tháng cuối năm.

Trong khảo sát gần đây của NHNN, nhiều ngân hàng kỳ vọng, trong nửa cuối năm, nhu cầu tín dụng của khách hàng được cải thiện tốt hơn so với nửa đầu năm, tập trung ở nhóm khách hàng doanh nghiệp, với các lĩnh vực đầu tư công nghiệp chế biến, chế tạo, kinh doanh, xuất nhập khẩu.

Trong bối cảnh tín dụng tăng cao, NHNN vừa quán triệt, chỉ đạo và yêu cầu các tổ chức tín dụng nghiêm túc thực hiện các quy định, nhằm bảo đảm hệ thống hoạt động an toàn, góp phần giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát.

Đối với hoạt động cấp tín dụng, NHNN đề nghị các tổ chức tín dụng tiếp tục tiết giảm chi phí, đơn giản hóa thủ tục hành chính, tăng cường chuyển đổi số… để có dư địa giảm mặt bằng lãi suất cho vay.

NHNN cũng chỉ đạo cần hướng tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên, các động lực tăng trưởng truyền thống của nền kinh tế và các động lực tăng trưởng mới.

Cần có chính sách ưu tiên nguồn vốn tín dụng cho doanh nghiệp tư nhân, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo vay để đầu tư máy móc, thiết bị, công nghệ mới, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và tín dụng xuất khẩu, tín dụng theo chuỗi cung ứng.

Đặc biệt, NHNN yêu cầu việc tăng trưởng tín dụng phải đảm bảo an toàn, hiệu quả, tập trung vào các lĩnh vực sản xuất - kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên và các động lực tăng trưởng kinh tế; kiểm soát chặt chẽ tín dụng vào các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro.

Liên quan đến lo ngại tín dụng đang "chảy" mạnh vào bất động sản và chứng khoán, Thống đốc NHNN Nguyễn Thị Hồng mới đây cho biết tốc độ tăng tín dụng vào hai lĩnh vực này đúng là cao hơn mức bình quân chung nhưng điều đó phù hợp với định hướng tháo gỡ khó khăn cho thị trường bất động sản. Khi dự án được gỡ vướng về pháp lý, nhu cầu vốn để triển khai là tất yếu.

Với lĩnh vực chứng khoán, Thống đốc cho biết mặc dù có tốc độ tăng nhưng tỷ trọng chỉ chiếm 1,5% tổng dư nợ, không gây rủi ro hệ thống.

NHNN khẳng định vẫn luôn theo dõi sát các chỉ số an toàn. Tỷ lệ sử dụng vốn ngắn hạn cho vay trung - dài hạn hiện vẫn dưới ngưỡng 30%. Đồng thời, liên tục chỉ đạo các tổ chức tín dụng cân đối vốn theo kỳ hạn, đảm bảo an toàn hệ thống.

Thống đốc lưu ý, về dài hạn, cần có giải pháp đồng bộ để hỗ trợ chính sách tiền tệ hoạt động hiệu quả hơn. Trong đó, cần phát triển mạnh mẽ thị trường vốn để đáp ứng nhu cầu vốn trung - dài hạn, từ đó giảm áp lực lên nguồn vốn ngắn hạn của hệ thống ngân hàng.