Vay tiêu dùng: Khách sợ lãi vay 'cắt cổ', công ty tài chính lo nợ xấu tăng
Khánh Tú -
28/12/2023 00:45 (GMT+7)
(VNF) - Mặc dù lãi cho vay tiêu dùng đã giảm đáng kể so với hồi đầu năm nhưng nhiều khách hàng cá nhân vẫn ngại ngần vay vốn. Trong khi đó, nhiều ngân hàng, công ty tài chính lại siết chặt do lo ngại nợ xấu.
Báo cáo của KB Securities mới đây cho thấy, mặc dù đã có sự cải thiện so với đầu năm song nhu cầu tín dụng vẫn tương đối thấp trong bối cảnh kinh tế chưa thực sự có nhiều điểm sáng. Ngoài ra, xu hướng dịch chuyển cho vay từ nhóm khách hàng cá nhân sang nhóm khách hàng doanh nghiệp cũng diễn ra ở một số ngân hàng, đặc biệt là ngân hàng có tỷ trọng cho vay bán lẻ lớn như ACB, VIB, HDB.
Theo chia sẻ của một số ngân hàng, mảng khách hàng cá nhân vẫn ghi nhận tăng trưởng nhưng chậm hơn so với năm trước. Dư nợ cho vay tiêu dùng toàn hệ thống chỉ tăng khoảng 1,53% từ đầu năm đến quý III/2023, mức thấp nhất trong 5 năm gần đây.
Người dân thắt chặt hầu bao
Mua nhà và mua xe là hai danh mục lớn trong cho vay tiêu dùng nay lại đang chứng kiến tình trạng ảm đạm. Theo nhận định của các chuyên gia phân tích tại KB Securities, ảnh hưởng của nền kinh tế khó khăn khiến nhóm khách hàng cá nhân thắt chặt chi tiêu và không mặn mà với các khoản vay dù lãi suất có thấp hơn so với đầu năm.
Lãi suất vay tiêu dùng vẫn ở mức cao dù có hạ nhiệt so với đầu năm.
Nhiều ngân hàng đã vào cuộc đua giảm lãi suất cho vay đối với khách hàng cá nhân. Lãi vay mua nhà tại nhiều ngân hàng thương mại đã giảm khoảng 1 – 3%/năm so với hồi đầu năm. Theo khảo sát, lãi suất ưu đãi vay mua nhà ở thương mại tại các ngân hàng trong tháng 12/2023 dao động từ 3-10,99%/năm trong thời gian đầu.
Tuy nhiên, nhưng trên thực tế, khách hàng mới chỉ được hưởng lãi vay ưu đãi trong giai đoạn đầu trong khi lãi suất thả nổi vẫn neo ở mức cao, rơi vào khoảng 9,5 - 13%/năm. Đơn cử như tại ngân hàng ACB, lãi suất cho vay mua nhà hiện đang ở mức 8,5%/năm trong 1 năm đầu và tăng lên 12,5% ở giai đoạn sau.
Chính vì vậy, nhiều người vẫn chưa có ý định mua nhà, tậu xe trong thời điểm này. Anh Quốc Chiến (32 tuổi, Hà Đông) từng có ý định vay ngân hàng 1 tỷ đồng để bù thêm vào khoản tiền tiết kiệm mua nhà.
“Sau khi tìm hiểu tại một ngân hàng thương mại, tôi được biết mức lãi suất năm đầu tiên sẽ là 6,8%/năm, sau đó phải chịu mức lãi lên tới 10,8%/năm. Tính ra, mỗi tháng tôi sẽ phải trả cả gốc lẫn lãi khoảng 17 triệu đồng/tháng nếu vay 10 năm. Chưa kể còn chi phí sinh hoạt, tiền học cho con nên hai vợ chồng đành tạm gác lại chuyện mua nhà và chờ xem tình hình thế nào rồi tính tiếp”, anh nói.
Lãi vay tiêu dùng tại các ngân hàng đã cao, lãi vay tiêu dùng tại các công ty tài chính còn cao hơn do là các khoản vay tín chấp. Mức lãi suất vay tiêu dùng phổ biến mà các công ty tài chính áp dụng là từ 40 – 50%/năm, cá biệt, có trường hợp lên tới 85%/năm.
Không chỉ e dè mức lãi suất cao, nhiều người cũng lựa chọn thay đổi xu hướng tiêu dùng, cắt giảm mức chi tiêu, lựa chọn xoay sở với ngân sách thu hẹp hơn so với trước đây. Ngay cả trong giai đoạn gần Tết nguyên đán như hiện nay, nhu cầu tiêu dùng và vay vốn của người dân vẫn chậm hơn mọi năm. Nhiều doanh nghiệp bán lẻ lo lắng doanh số mùa mua sắm cuối năm thấp khi ngày càng có nhiều người tiêu dùng thắt chặt hầu bao hơn.
Tổ chức tín dụng siết chặt cho vay
Một mặt người dân "rụt rè" đi vay, mặt khác, nhiều ngân hàng và công ty tài chính cũng "chùn tay" cho vay vì lo ngại rủi ro nợ xấu từ mảng cho vay tiêu dùng đang ở mức đáng báo động.
Chỉ trong 10 tháng năm 2023, tổng dư nợ cho vay của 16 công ty tài chính được Ngân hàng Nhà nước cấp phép đã giảm tới 70.000 tỷ đồng so với cuối năm ngoái. Nợ xấu của các công ty tài chính tăng từ mức 10,7% trong cuối năm 2022 lên 12,5% tính đến cuối tháng 6/2023, theo thống kê của Fiingroup.
Nhiều công ty rơi vào cảnh khó khăn, thậm chí thua lỗ. Trong 6 tháng đầu năm 2023, Công ty cổ phần Tài chính Tín Việt (VietCredit) lỗ 73,6 tỷ đồng hay Công ty Tài chính TNHH Ngân hàng Việt Nam Thịnh vượng SMBC (FE Credit) ghi nhận khoản lỗ sau thuế tới 2.996 tỷ đồng. Số khác không lỗ nhưng mức lợi nhuận cũng giảm đáng kể so với cùng kỳ năm ngoái.
Khi kinh tế khó khăn, thu nhập giảm, các đối tượng khách hàng dưới chuẩn sẽ là những người bị tác động đầu tiên, tiếp đến là các công ty tài chính bởi đây là phân khúc khách hàng chủ yếu của họ.
Nhiều công ty tài chính siết chặt điều kiện cho vay.
Chính vì thế, từ đầu năm đến nay, thực trạng rủ nhau bùng nợ tín dụng diễn ra ngày càng nhiều. Tại nhiều hội nhóm trên mạng xã hội, người đi vay còn rỉ tai nhau cách bùng nợ tín dụng, chây ỳ không chịu trả nợ. Số khác thậm chí còn hành hung cả người thu nợ khiến các công ty tín dụng rơi vào cảnh khó khăn.
Khi nợ xấu gia tăng, các công ty tài chính buộc phải siết chặt điều kiên cho vay và đẩy lãi suất vay lên cao. Điều này vô hình chung lại khiến những người có nhu cầu vay tiêu dùng chính đáng khó tiếp cập nguồn vốn hơn, kéo theo lượng khách hàng của các công ty tài chính lại tiếp tục bị thu hẹp.
Trước thực trạng vay tiêu dùng gặp khó, Ngân hàng Nhà nước mới đây đã có văn bản gửi các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài về việc đẩy mạnh cho vay phục vụ đời sống, tiêu dùng.
Theo đó, các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài chủ động cân đối nguồn vốn, đẩy mạnh đa dạng chương trình, sản phẩm tín dụng phù hợp với nhu cầu của từng nhóm đối tượng, phân khúc khách hàng, đặc biệt là nhu cầu vay vốn chính đáng, hợp pháp phục vụ đời sống, tiêu dùng của người dân.
Đồng thời, cần tăng cường chuyển đổi số, quyết liệt triển khai, đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ nhằm đầy nhanh tốc độ, thời gian xử lý hồ sơ vay vốn của khách hàng, đẩy mạnh rà soát, đơn giản hóa quy trình, thủ tục nội bộ để tạo thuận lợi tối đa cho khách hàng vay vốn.
Ngoài những giải pháp trên, theo PGS.TS Phạm Mạnh Hùng, Phó Viện trưởng Viện nghiên cứu Ngân hàng, Học viện Ngân hàng, điều cần làm là kích thích nhu cầu tiêu dùng trong nước bằng cách đẩy nhanh tiến độ thực thi hoàn thuế VAT; các chính sách giãn hoãn thuế, phí; hỗ trợ giảm thuế thu nhập cá nhân; thực hiện cải cách tiền lương.
(VNF) - Tập đoàn tài chính Nhật Bản Mizuho Financial Group vừa công bố kết quả kinh doanh năm tài chính kết thúc tháng 3/2026 với mức tăng trưởng lợi nhuận mạnh nhất trong nhiều năm, nhờ sự phục hồi của môi trường lãi suất tại Nhật Bản, tăng trưởng mạnh của mảng phí dịch vụ và hoạt động thị trường vốn.
(VNF) - Tiền gửi của người dân vào hệ thống ngân hàng đến hết tháng 1 đã vượt 10,3 triệu tỷ đồng, lập kỷ lục, trong khi tiền gửi của doanh nghiệp và các tổ chức kinh tế tiếp tục giảm.
(VNF) - Với định hướng kiến tạo hệ sinh thái trải nghiệm số đẳng cấp nhằm nâng tầm trải nghiệm dịch vụ khác biệt cho Khách hàng Ưu tiên, Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HoSE: SSB) chính thức ra mắt 3 tính năng mới chuyên biệt trên ứng dụng SeAMobile. Đây là bước tiến của SeABank trong hành trình nâng tầm trải nghiệm Hội viên Ưu tiên SeAPremium với thông điệp: “Một chạm số hóa - Mở khóa đặc quyền SeAPremium”.
(VNF) - Trong bối cảnh nguồn vốn huy động không theo kịp nhu cầu tín dụng, việc tập trung quá lớn vào một lĩnh vực, kể cả bất động sản, sẽ thu hẹp khả năng tiếp cận vốn của các ngành kinh tế khác.
(VNF) - Thấu hiểu nhu cầu tối ưu lợi nhuận và linh hoạt dòng tiền của doanh nghiệp, BIDV liên tục cải tiến để đa dạng hóa các giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp quản lý dòng tiền hiệu quả, vượt trội.
(VNF) - Nhằm thực hiện chiến lược chuyển đổi số và nâng cao an toàn an ninh trong hoạt động thanh toán, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) chính thức triển khai dịch vụ hỗ trợ tra cứu trạng thái tài khoản thanh toán và ví điện tử nghi ngờ gian lận qua Hệ thống SIMO. Ngân hàng TMCP Nam Á (Nam A Bank) là một trong những đơn vị tiên phong được lựa chọn triển khai sớm dịch vụ này từ ngày 25/5/2026.
(VNF) - Chiều ngày 21/05/2026, Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam (VietinBank) đã tổ chức thành công Hội nghị trực tuyến cập nhật kết quả kinh doanh quý I/2026.
(VNF) - Lãi suất tiết kiệm rục rịch tăng, có nơi lên tới 10,7%/năm. NHNN tiếp tục yêu cầu các ngân hàng thực hiện nghiêm chủ trương giảm lãi suất huy động và cho vay, xử lý nghiêm các sai phạm.
(VNF) - Thương vụ đầu tư gần 900 triệu USD để sở hữu 15% BIDV giúp Tập đoàn tài chính Hana mở rộng đáng kể hiện diện tại thị trường Đông Nam Á, từ vị thế ngân hàng mạnh về ngoại hối và tài trợ quốc tế đến hệ sinh thái tài chính xuyên biên giới thông qua ngân hàng số, thanh toán quốc tế, hạ tầng tài chính và phục vụ dòng vốn FDI Hàn Quốc.
(VNF) - Hàng loạt ngân hàng đã lên kế hoạch phát hành trái phiếu 'khủng' trong năm nay trong bối cảnh huy động vốn khó, thanh khoản chịu áp lực và nhu cầu tín dụng tăng.
(VNF) - Hàng loạt thay đổi trong hoạt động chuyển tiền ngân hàng liên quan đến giao dịch giá trị lớn, xác minh thông tin tài khoản... nhằm siết an toàn thanh toán và hạn chế gian lận tài chính.
(VNF) - Ngân hàng Nhà nước (NHNN) tiếp tục yêu cầu các ngân hàng thương mại thực hiện nghiêm chủ trương giảm lãi suất huy động và cho vay; tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các sai phạm.
(VNF) - Sacombank vừa chấp thuận đơn từ nhiệm của Phó Tổng giám đốc Vũ Minh Quân trong bối cảnh ngân hàng này liên tiếp có thay đổi nhân sự lãnh đạo kể từ đầu năm.
(VNF) - Từ một ngân hàng nội địa của Hàn Quốc, KB Financial Group đã trở thành tập đoàn tài chính hàng đầu châu Á với lợi nhuận hàng tỷ USD mỗi năm. Trong chiến lược mở rộng ra nước ngoài của KB, Việt Nam nổi lên như một thị trường trọng điểm thông qua sự hiện diện của KB Kookmin Bank và KB Securities.
(VNF) - Trong bối cảnh AI, dữ liệu và hành vi khách hàng đang làm thay đổi mạnh mẽ ngành tài chính - ngân hàng, các tổ chức tài chính không còn cạnh tranh đơn thuần bằng tính năng mới, sản phẩm dịch vụ hay quy mô mạng lưới, mà bằng khả năng thấu hiểu khách hàng, siêu cá nhân hóa và chuyển hóa công nghệ thành trải nghiệm tối ưu của khách hàng trong từng điểm chạm. Đây cũng là những nội dung trọng tâm được các chuyên gia quốc tế chia sẻ tại Hội thảo “Chuyển đổi số: Xu hướng và Tầm nhìn chiến lược” do VietinBank tổ chức trong khuôn khổ sự kiện “Digital Symphony” ngày 15/5/2026.
(VNF) - Tiền lương, phụ cấp của nhân viên ngân hàng này trong quý I/2026 tăng 30% so với cùng kỳ năm 2025, thu nhập bình quân đạt 67 triệu đồng/người/tháng.
(VNF) - Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã ban hành công văn gửi các chi nhánh tỉnh, thành phố nhằm siết chặt kỷ cương quản lý lãi suất, trong bối cảnh một số ngân hàng điều chỉnh tăng lãi suất trở lại.
(VNF) - Ngân hàng VietinBank vừa rao bán đấu giá lần thứ 11 khoản nợ 356 tỷ đồng của 1 doanh nghiệp với mức giá khởi điểm thấp hơn 136 tỷ đồng so với tổng dư nợ tạm tính.
(VNF) - Theo báo cáo của Công ty tư vấn định giá thương hiệu New Brand Finance mới đây, Shinhan Finance Group là thương hiệu ngân hàng có giá trị nhất tại Hàn Quốc.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Quốc Dân (NCB) vừa công bố danh sách 22 nhà đầu tư chuyên nghiệp đăng ký tham gia mua cổ phiếu riêng lẻ của NCB. Nếu thực hiện chào bán thành công toàn bộ 1 tỷ cổ phiếu đã đăng ký, NCB sẽ chính thức hoàn thành kế hoạch tăng vốn sớm 3 năm so với kế hoạch đã đặt ra.
(VNF) - Ngân hàng TMCP Phương Đông (HoSE: OCB) vừa công bố quyết định bổ nhiệm ông Shayannasr Hamed (Chris Shayan) giữ chức vụ Phó tổng giám đốc kể từ ngày 01/6/2026, kiện toàn đội ngũ lãnh đạo cấp cao trong giai đoạn chiến lược 2026 - 2030.
(VNF) - Người dùng có thể hoàn tất một giao dịch ngân hàng chỉ trong vài giây. Nhưng để những thao tác ấy diễn ra đủ nhanh, đủ an toàn và ổn định mỗi ngày là cả một hành trình chuyển đổi số phức tạp của các ngân hàng lớn.
(VNF) - Tập đoàn tài chính Nhật Bản Mizuho Financial Group vừa công bố kết quả kinh doanh năm tài chính kết thúc tháng 3/2026 với mức tăng trưởng lợi nhuận mạnh nhất trong nhiều năm, nhờ sự phục hồi của môi trường lãi suất tại Nhật Bản, tăng trưởng mạnh của mảng phí dịch vụ và hoạt động thị trường vốn.
(VNF) - Kỳ vọng khi hoàn thiện, tổ hợp này sẽ trở thành một biểu tượng mới của du lịch Phú Quốc, cùng với các dự án khác như Cáp treo Hòn Thơm, Cầu Hôn, Tổ hợp vui chơi giải trí thị trấn Hoàng Hôn... sẽ giúp du lịch Phú Quốc phát triển tương xứng với tiềm năng, thu hút thêm hàng triệu lượt khách quốc tế, đặc biệt dòng khách chi tiêu cao, có thêm sản phẩm để cạnh tranh trong khu vực và quốc tế.